II CSK 229/16

Sygn. akt II CSK 229/16

POSTANOWIENIE

Dnia 26 stycznia 2017 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Marian Kocon (przewodniczący)
‎SSN Antoni Górski (sprawozdawca)
‎SSA Agata Zajac

w sprawie z wniosku C. Spółki Akcyjnej z siedzibą

w K.
‎przy uczestnictwie K. Spółki Akcyjnej z siedzibą w P.
‎o wpis hipoteki przymusowej,
‎po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym

w Izbie Cywilnej w dniu 26 stycznia 2017 r.,
‎skargi kasacyjnej uczestnika postępowania

od postanowienia Sądu Okręgowego w S.
‎z dnia 30 września 2015 r., sygn. akt II Ca …/15,

I. uchyla zaskarżone postanowienie w punkcie I b w zakresie ujawnienia jako współobciążonej nieruchomości dla której prowadzona jest księga wieczysta Nr …1/9 oraz w przedmiocie rozstrzygnięcia o kosztach postępowania i przekazuje sprawę w tym zakresie do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w S., pozostawiając temu Sądowi rozstrzygnięcie o kosztach postępowania kasacyjnego;

II. oddala skargę kasacyjną w pozostałym zakresie.

UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia 8 czerwca 2015 r. Sąd Rejonowy w S. utrzymał w mocy orzeczenie referendarza sądowego z dnia 13 marca 2015 r., którym dokonano wpisu hipoteki przymusowej na rzecz C. S.A. z siedzibą w K. co do kwoty 44.426.425 zł.

Na skutek apelacji uczestniczki, postanowieniem z dnia 30 września 2015 r. Sąd Okręgowy w S. zmienił rozstrzygnięcie Sądu Rejonowego w  ten sposób, że w punkcie 1. po słowach „zaskarżony wpis utrzymać w mocy” dodał  słowa „z oznaczeniem w podrubryce 4.4.1 - treść hipoteki (roszczenia): a)  pod poz. 1 rodzaj hipoteki (roszczenia) - hipoteka przymusowa łączna, b)  pod poz. 12 księga współobciążona numerów ksiąg wieczystych prowadzonych dla  nieruchomości współobciążonych: […]”; oddalił apelację w pozostałym zakresie i orzekł o kosztach postępowania.

Podstawę wpisu hipoteki przymusowej stanowiło postanowienie Sądu  Okręgowego w P. z dnia 8 stycznia 2015 r., na mocy którego  zabezpieczono roszczenia C. S.A. przeciwko K. S.A. z  siedzibą  w P. o zapłatę kwoty 28.500.000 zł wraz   z  ustawowymi   odsetkami od   dnia   1  września 2010 r. do dnia zapłaty,  dochodzonego  w  postępowaniu przed  sądem polubownym - Sądem Arbitrażowym przy   Krajowej   Izbie Gospodarczej w  Warszawie pod sygn. akt […], poprzez  ustanowienie hipoteki przymusowej do kwoty 44.426.425 zł na  nieruchomościach obowiązanego  K. S.A. z siedzibą w P. oznaczonych numerami ksiąg wieczystych:  […]; w  pozostałym zakresie wniosek o udzielenie zabezpieczenia został oddalony.

Na skutek zażalenia obowiązanego, postanowieniem z dnia 27 kwietnia 2015 r. Sąd Apelacyjny zmienił postanowienie Sądu Okręgowego z  dnia 8 stycznia 2015 r. w ten sposób, że zabezpieczył roszczenie poprzez  ustanowienie hipoteki przymusowej na nieruchomościach oznaczonych numerami ksiąg wieczystych: […], a w pozostałym zakresie, obejmującym żądanie współobciążenia nieruchomości dla której prowadzona jest księga wieczysta nr …1/9 oddalił wniosek o udzielenie zabezpieczenia.

Uczestnik wniósł skargę kasacyjną na postanowienie Sądu Okręgowego z dnia 30 września 2015 r., zaskarżając je w zakresie obejmującym rozstrzygnięcie  zawarte w punkcie I b. Skarżący zarzucił naruszenie art. 385 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. w zw. z art. 626⁹ k.p.c. w zw. z art. 626⁸ oraz art. 7 k.p.c. Na tej podstawie  wnosił o uchylenie postanowienia Sądu Okręgowego w zaskarżonej części i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Podstawą współobciążenia hipoteką przymusową nieruchomości należących do uczestnika było postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 27 kwietnia 2015 r. I ACz …/15, którym utrzymano w mocy postanowienie Sądu Okręgowego w P. z dnia 8 stycznia 2015 r. o zabezpieczeniu roszczeń wnioskodawcy przeciwko uczestnikowi postępowania przez ustanowienie hipoteki przymusowej na kilku nieruchomościach należących do uczestnika i jednocześnie oddalono żądanie w zakresie dotyczącym obciążenia tą hipoteką nieruchomości, dla której prowadzona jest księga wieczysta nr …1/9.

Zaskarżone skargą kasacyjną postanowienie Sądu Okręgowego, którym Sąd ten objął współobciążenie hipoteką przymusową także nieruchomość, dla  której prowadzona jest księga wieczysta nr …1/9, nie miało zatem  w tej części należytej podstawy, co czyniło w tym zakresie skargę kasacyjną usprawiedliwioną (art. 398¹⁵ § 1 w zw. z art. 3 § 2 i art. 519¹ § 1 k.p.c.). Zakwestionowanie w skardze kasacyjnej współobciążenia hipoteką łączną pozostałych nieruchomości wymienionych w punkcie I b skarżonego postanowienia było bezpodstawne, gdyż w tym zakresie rozstrzygnięcie to opiera się na treści postanowienia Sądu Apelacyjnego z dnia 27 kwietnia 2015 r. I ACZ …/15, którym dokonano zabezpieczenia wierzytelności wnioskodawcy przez współobciążenie hipoteką przymusową pięciu wymienionych w tym orzeczeniu nieruchomości dłużnika. W tej więc części skarga kasacyjna podlegała oddaleniu, jako  nieusprawiedliwiona (art. 398¹⁴ w zw. z art. 13 § 2 i art. 519¹ § 1 k.p.c.).

Postanowienie o kosztach uzasadnia art. 108 § 2 w zw. z art. 398²¹ k.p.c.).

kc

jw