I ZI 46/26
ZARZĄDZENIE Dnia 28 sierpnia 2026 r.
SSN Marek Siwek
na podstawie art. 80 § 2b ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o
ustroju sądów powszechnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 334, z późn. zm.),
powoływanej dalej jako „u.s.p.”, odmówić przyjęcia wniosku M.P.
o zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej sędziów
Sądu Rejonowego w […] X. Y. i X.1 Y.1 – wobec jego oczywistej
bezzasadności.
UZASADNIENIE
Zarządzeniem z dnia 3 czerwca 2026 r. (k. 8) wezwano wnioskodawcę M.P.
do uzupełnienia braków formalnych wniosku z dnia 16 maja 2026 r. o zezwolenie
na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej sędziów Sądu Rejonowego w […]: X.
Y. i X.1 Y.1 przez przesłanie odpisu aktu oskarżenia wniesionego do sądu,
wskazującego sprawę, w której immunitet ma zostać uchylony oraz o
udokumentowanie stanu majątkowego w celu rozpoznania wniosku o wyznaczenie
pełnomocnika z urzędu. Jednocześnie zastrzeżono, że nieuzupełnienie
wskazanych braków w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania, spowoduje
odmowę przyjęcia wniosku.
Wezwanie zostało odebrane przez M.P. w dniu 19 czerwca 2026 r. (k. 16).
W zakreślonym w wezwaniu terminie M.P. nie uzupełnił wymienionych braków
formalnych.
I ZI 46/26
2
W pierwszej kolejności wymaga dostrzeżenia, że w sprawie zaistniała
negatywna przesłanka postępowania immunitetowego, która jest zarazem
wystarczająca do uznania oczywistej bezzasadności wniosku już na tym jego
etapie. M.P. składając wniosek o zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności
karnej sędziów Sądu Rejonowego w […] X. Y. i X.1 Y.1, nie wykazał, że posiada
status strony, tj. oskarżyciela prywatnego lub oskarżyciela posiłkowego
subsydiarnego,
w sprawie przeciwko wymienionym sędziom posiadającym immunitet formalny.
Tylko taki status uprawniałby bowiem M.P. do złożenia wniosku o wydanie uchwały
w przedmiocie zezwolenia na pociągnięcie określonych sędziów
do odpowiedzialności karnej.
Wykładnia językowa art. 13 k.p.k. nie pozostawia wątpliwości, że podmiot,
który dąży do uzyskania zezwolenia na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej
osoby, co do której ustawa wymaga takiego zezwolenia, musi posiadać status
oskarżyciela. Status taki przysługuje z mocy ustawy prokuratorowi, co wynika
z treści art. 45 § 1 k.p.k., zaś w zakresie innych podmiotów, warunkiem jego
uzyskania jest dokonanie czynności procesowej, jaką jest wniesienie aktu
oskarżenia. Skutkiem wniesienia aktu oskarżenia jest zawisłość sprawy karnej
przed określonym sądem powszechnym, z powodu oskarżenia przez określony
podmiot – oskarżyciela prywatnego lub subsydiarnego. Jak trafnie wskazał Sąd
Najwyższy w postanowieniu z dnia 18 lutego 2025 r., sygn. akt II ZO 46/23,
w odniesieniu do przestępstw popełnionych przez sędziego, dla skutecznego
uruchomienia postępowania immunitetowego należy najpierw zainicjować
postępowanie karne, a następnie wystąpić do sądu dyscyplinarnego o wydanie
uchwały zezwalającej na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej.
Dopiero bowiem uzyskanie statusu strony w postępowaniu karnym toczącym się
o ten sam czyn, przeciwko tej samej osobie, daje wnioskodawcy legitymację do
wniesienia wniosku o zezwolenie na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności
karnej. Inna kolejność czynności procesowych stoi w sprzeczności z istotą
postępowania, o którym mowa w art. 80 u.s.p. Zważywszy zatem na fakt, że
wniosek o uchylenie immunitetu może być złożony jedynie przez oskarżyciela,
I ZI 46/26
3
złożenie takiego przez osobę nie posiadającą takiego statusu obliguje do uznania
wniosku za oczywiście bezzasadny, co z kolei prowadzi do odmowy jego przyjęcia.
Powyższe okoliczności sprawiają, że wniosek z dnia 16 maja 2026 r.
o udzielenie zezwolenia na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej sędziów Sądu
Rejonowego w […] X. Y. i X.1 Y.1, nie mógł zostać przyjęty do rozpoznania
i dlatego, w myśl art. 80 § 2b u.s.p., zarządzono jak na wstępie.
[J.J.]
[r.g.]
