I USKP 4/25
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Sąd Najwyższy w składzie:
Dnia 28 maja 2025 r.
SSN Ewa Stryczyńska (przewodniczący)
SSN Leszek Bielecki (sprawozdawca)
SSN Jarosław Sobutka
w sprawie z odwołania B. K.
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych I Oddziałowi w Łodzi
o stwierdzenie nieważności decyzji o ustalenie podlegania ubezpieczeniu,
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy i Ubezpieczeń
Społecznych w dniu 28 maja 2025 r.,
skargi kasacyjnej ubezpieczonego od wyroku Sądu Apelacyjnego w Łodzi
z dnia 13 lipca 2023 r., sygn. akt III AUa 1452/22,
oddala skargę kasacyjną.
UZASADNIENIE
Sąd Apelacyjny w Łodzi III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
wyrokiem z 13 lipca 2023 r., III AUa 1452/22, oddalił apelację odwołującego się B. K.
od wyroku Sądu Okręgowego w Łodzi z 19 września 2022 r., VIII U 800/22,
oddalającego jego odwołanie od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych I
Oddziału w Łodzi z 14 lutego 2022 r. odmawiającej stwierdzenia nieważności decyzji
I USKP 4/25
2
z 26 stycznia 2021 r., którą to ustalono, że podlega on obowiązkowo ubezpieczeniom
społecznym jako wspólnik jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością
we wskazanych w decyzji okresach oraz określającej miesięczne podstawy wymiaru
składek.
W sprawie tej ustalono, że Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Łodzi
decyzją z 26 stycznia 2021 r. stwierdził, że odwołujący się B. K. z tytułu prowadzenia
pozarolniczej działalności podlega obowiązkowo ubezpieczeniom społecznym, tj.
ubezpieczeniu emerytalnemu, rentowym oraz wypadkowemu jako wspólnik
jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w okresach tam
wskazanych. W decyzji określono także miesięczne podstawy wymiaru składek za
sporne okresy. Decyzja zawierała pouczenie o możliwości wniesienia odwołania w
terminie jednego miesiąca od doręczenia decyzji.
Podstawą wydania powyższej decyzji było ustalenie, że odwołujący się we
wskazanych okresach posiadał od 90 do 99% udziałów w spółkach z ograniczoną
odpowiedzialnością, a mianowicie: od 29 grudnia 2010 r. do 31 maja 2012 r.
99% udziałów w K. sp. z o.o., o łącznej wartości 4.950 zł przy kapitale spółki 5.000
zł; od 30 listopada 2011 r. do 21 lipca 2015 r. 100% udziałów w K. sp. z o.o., o łącznej
wartości 5.000 zł stanowiącym całościowy kapitał spółki; od 16 maja 2012 r. 90%
udziałów w M. sp. z o.o., o łącznej wartości 4.500 zł, przy kapitale spółki 5.000 zł; od
29 stycznia 2015 r. 99% udziałów w A. sp. z o. o., o łącznej wartości 4.950 zł przy
kapitale spółki 5.000 zł; od 20 lutego 2015 r. 99% udziałów w B. sp. z o.o. o łącznej
wartości 4.950 zł przy kapitale spółki 5.000 zł; od 12 stycznia 2017 r. 99% udziałów
w D. sp. z o.o., o łącznej wartości 4.950 zł przy kapitale spółki 5.000 zł; od 27 stycznia
2017 r. 99% udziałów w 3. sp. z o.o. o łącznej wartości 4.950 zł przy kapitale spółki
5.000 zł; od 2 października 2020 r. O. sp. z o.o. 91% udziałów o łącznej wartości
4.550 zł przy kapitale spółki wynoszącym 5.000 zł.
Organ rentowy z powyższego wywiódł, że odwołujący się w tych okresach był
jedynym lub niemal jedynym wspólnikiem każdej z wymienionych spółek, natomiast
pozostali wspólnicy byli jedynie wspólnikami iluzorycznymi. Z okresów podlegania
wyłączono te, w których odwołujący się podlegał ubezpieczeniom społecznym z
tytułu zatrudnienia na podstawie umowy o pracę (za wyjątkiem przebywania na
urlopach bezpłatnych) i osiągał w tym czasie co najmniej tzw. minimalne
I USKP 4/25
3
wynagrodzenie pracownicze. Organ rentowy ustalił ponadto, że odwołujący się z
tytułu prowadzonej pozarolniczej działalności gospodarczej zgłosił się do
obowiązkowego ubezpieczenia zdrowotnego od 15 listopada 2001 r. do 31 grudnia
2004 r., od 1 marca 2011 r. do 16 sierpnia 2012 r., do obowiązkowych ubezpieczeń
społecznych od 1 stycznia 2005 r. do 28 lutego 2011 r., a poza tym zgłosił się do
obowiązkowego ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu bycia wspólnikiem spółki K.
Odwołujący się przed wydaniem przez organ rentowy decyzji z 26 stycznia
2021 r. miał możliwość brania czynnego udziału w postępowaniu wyjaśniającym, był
wzywany przez ZUS do składania wyjaśnień i dokumentów dotyczących pozostałych
wspólników, podziału zysków, udziałów itp. Skorzystał jednak tylko (po zakończeniu
postępowania) z prawa wglądu w akta sprawy w dniu 26 stycznia 2021 r., ale
wówczas nie skorzystał z prawa wypowiedzenia się w sprawie przed wydaniem
decyzji kończącej postępowanie, co do zebranych dowodów i materiałów oraz nie
zgłaszał żadnych żądań. Nie złożył wówczas żadnych wyjaśnień dotyczących
podziału udziałów w spółkach objętych postępowaniem, chociaż z umowy z 25
stycznia 2021 r. wynika, że zbył 9 udziałów spółki M. sp. z o.o. na rzecz B. P., który
- zgodnie z danymi ZUS - nie posiadał tytułu do ubezpieczeń, przez większość czasu
był osobą bezrobotną. Na dzień 26 marca 2021 r. w KRS nie odnotowano zbycia
udziałów przez odwołującego się w M. sp. z o.o.
Odpis decyzji z 26 stycznia 2021 r. został doręczony 16 lutego 2021 r.
Odwołujący się, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, w
odwołaniu od decyzji z 26 stycznia 2021 r., nadanym 18 marca 2021 r., wniósł o
zmianę decyzji i zasądzenie zwrotu kosztów zastępstwa procesowego według norm
przepisanych. W odpowiedzi na to odwołanie organ rentowy wniósł o jego odrzucenie
jako spóźnionego, ewentualnie o jego oddalenie i zawieszenie postępowania do
czasu rozstrzygnięcia sprawy z odwołania od decyzji z 30 czerwca 2010 r.
Sąd Okręgowy w Łodzi postanowieniem z 23 kwietnia 2021 r., VIII U 1069/21,
odrzucił odwołanie z powodu uchybienia miesięcznemu ustawowemu terminowi do
jego wniesienia.
Pismami z 23 czerwca 2021 r. i z 15 lipca 2021 r. odwołujący się wystąpił do
ZUS z wnioskiem o weryfikację decyzji z 26 stycznia 2021 r. przez jej unieważnienie.
Do wniosków o stwierdzenie nieważności wskazanej decyzji nie załączył żadnych
I USKP 4/25
4
nowych dokumentów. Organ rentowy decyzją z 16 listopada 2021 r. odmówił
ponownego ustalenia okresów podlegania obowiązkowym ubezpieczeniom
społecznym oraz miesięcznych podstaw wymiaru składek.
W dniu 21 grudnia 2021 r. odwołujący się złożył odwołanie od tej decyzji,
wnosząc o zobowiązanie ZUS do wydania decyzji w przedmiocie rozstrzygnięcia
wniosku o unieważnienie decyzji z 26 stycznia 2021 r., ewentualnie o orzeczenie co
do istoty sprawy poprzez ustalenie, że odwołujący się nie podlega obowiązkowym
ubezpieczeniom społecznym jako wspólnik jednoosobowej spółki z o.o. w zakresie
określonym w decyzji z 26 stycznia 2021 r., ewentualnie o zmianę decyzji poprzez
stwierdzenie nieistnienia zobowiązań powstałych na skutek wydania z rażącym
naruszeniem prawa decyzji z 26 stycznia 2021 r. oraz o zasądzenie kosztów
zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W odpowiedzi na
przedmiotowe odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie, ewentualnie zaś w
przypadku jego cofnięcia - o umorzenie postępowania, wskazując, iż organ rentowy
potraktował zgłoszone wnioski jako wnioski o ponowne ustalenie praw i obowiązków
określonych decyzją z 26 stycznia 2021 r. Jednocześnie po zapoznaniu się z
argumentacją podniesioną w odwołaniu uznano, że wnioski należało potraktować
jako wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji, wobec czego decyzją z 3 lutego
2022 r. odmówiono wszczęcia postępowania w przedmiocie stwierdzenia
nieważności decyzji z 26 stycznia 2021 r. a decyzją z 14 lutego 2022 r. zmieniono tę
decyzję w ten sposób, że odmówiono stwierdzenia nieważności decyzji z 26 stycznia
2021 r.
Postępowanie w sprawie z odwołania od decyzji z 21 listopada 2021 r. było
prowadzone przed Sądem Okręgowym w Łodzi pod sygnaturą akt VIII U 239/22.
W sprawie tej zapadło prawomocne postanowienie z 10 czerwca 2022 r., którym
Sąd Okręgowy umorzył to postępowanie na podstawie art. 47713 k.p.c. w związku z
art. 355 k.p.c., uznając, że wydanie wyroku stało się zbędne, ponieważ w inny sposób
został już osiągnięty cel tego postępowania, a więc doszło do rozstrzygnięcia o
prawach lub obowiązkach stron. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie Sąd wskazał,
że w rozpoznawanej sprawie organ rentowy w toku postępowania wydał decyzję z
dnia 14 lutego 2022 r., w której został rozstrzygnięty wniosek odwołującego się
kierowany pierwotnie do organu rentowego oraz żądanie podstawowe wynikające z
I USKP 4/25
5
odwołania, a wnioskodawca odwołał się od tej decyzji. Wobec powyższego Sąd
stwierdził, że wydanie wyroku stało się zbędne akcentując, że brak było również
podstaw do rozstrzygania o żądaniach ewentualnych, skoro zostało rozstrzygnięte
decyzją z 14 lutego 2022 r. żądanie podstawowe sformułowane w odwołaniu.
W tak ustalonym stanie faktycznym Sąd Okręgowy zważył, że odwołanie
podlega oddaleniu. Wskazał, że istotą rozpoznawanej sprawy była legalność
(ważność) decyzji organu rentowego z 26 stycznia 2021 r., dotyczącej stwierdzenia
podlegania odwołującego się obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym.
Odwołanie od zaskarżonej w niniejszej sprawie decyzji z 14 lutego 2022 r. opiera się
na twierdzeniu strony skarżącej, że w decyzji z 26 stycznia 2021 r. pozwany organ
rentowy błędnie zastosował przepisy ustawy z 13 października 1998 r. o systemie
ubezpieczeń społecznych (jednolity tekst: Dz.U. z 2025 r., poz. 350 ze zm., dalej jako
ustawa systemowa) i w efekcie z rażącym naruszeniem prawa uznał, opierając się
na fikcji prawnej „udziałowca iluzorycznego” względem pozostałych wspólników, że
odwołujący się podlega jako wspólnik jednoosobowej spółki z o. o. obowiązkowym
ubezpieczeniom społecznym w okresach objętych tą decyzją. Jednakże
zastosowanie przez organ rentowy we wskazanym zakresie odmiennej wykładni
prawa, niż forsowana przez odwołującego się, nie może być traktowane jako
przesłanka do uznania, że decyzja z 26 stycznia 2021 r. została wydana z rażącym
naruszeniem prawa.
Sąd pierwszej instancji podkreślił, że dla stwierdzenia nieważności decyzji
organu rentowego na podstawie art. 83a ust. 2 ustawy systemowej, w trybie art. 156
§ 1 pkt 2 k.p.a., konieczne jest ustalenie, że została ona wydana bez podstawy
prawnej, albo z rażącym naruszeniem prawa. Stwierdzenie nieważności decyzji ma
charakter wyjątkowy, co w świetle wyczerpującego wyliczenia przez ustawodawcę
podstaw nieważności decyzji wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. oznacza nakaz
dokonywania ścisłej ich interpretacji. Nawet wystąpienie błędu dotyczącego faktu
będącego elementem całego stanu faktycznego (podstawy faktycznej decyzji), czy
nawet łatwo zauważalnego lub możliwego do skorygowania, nie jest rażącym
naruszeniem prawa, ponieważ nie dotyczy kwalifikacji materialnoprawnej. Brak jest
również rażącego naruszenia prawa procesowego w sytuacji, gdy w sprawie nie
zachodzi taka sytuacja, w której brak jest w ogóle ustaleń faktycznych lub brak jest
I USKP 4/25
6
jakiejkolwiek oceny dowodów. Postępowanie w przedmiocie stwierdzenia
nieważności nie jest bowiem postępowaniem, którego przedmiotem jest weryfikacja
dowodów w celu ponownego i niewadliwego ustalenia stanu faktycznego przyjętego
za podstawę rozstrzygnięcia. Nie jest również rażącym naruszeniem prawa oparcie
decyzji na wyborze jednej z możliwych interpretacji przepisów prawa, w
szczególności, gdy są to przepisy mogące budzić wątpliwości interpretacyjne.
Tymczasem, na tle interpretacji art. 8 ust. 6 pkt 4 ustawy systemowej, wydana przez
organ rentowy decyzja z 26 stycznia 2021 r., której stwierdzenia nieważności
domaga się odwołujący, znajduje oparcie w wykładni tego przepisu zaprezentowanej
w szeregu orzeczeniach Sądu Najwyższego i sądów apelacyjnych. W konsekwencji
Sąd Okręgowy uznał, że zaskarżona decyzja z 14 lutego 2022 r. jest prawidłowa,
albowiem decyzja z 26 stycznia 2021 r. została wydana w oparciu o obowiązujące
przepisy, których wykładnia znajdowała oparcie w powołanej linii orzeczniczej Sądu
Najwyższego i sądów powszechnych.
Apelację wniósł odwołujący się, zaskarżając wyrok w całości, wniósł o jego
zmianę przez stwierdzenie nieważności decyzji z 26 stycznia 2021 r. na skutek
wydania jej z rażącym naruszeniem prawa oraz zasądzenie na jego rzecz kosztów
zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych.
Sąd Apelacyjny w Łodzi uznał apelację za bezzasadną, podzielając w całości
argumentację przedstawioną przez Sąd pierwszej instancji. Wyjaśnił, że odwołujący
domagał się w rozpatrywanej sprawie „stwierdzenia nieważności decyzji”, powołując
się na przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. W kontekście
wskazywanych przez niego okoliczności kwestia nieważności decyzji była
rozważana na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., tj. czy decyzja z 26 stycznia 2021 r.
wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa. Rażące
naruszenie prawa zachodzi w przypadku naruszenia przepisu niepozostawiającego
wątpliwości co do jego bezpośredniego rozumienia. Rażące naruszenie prawa jest
więc oczywiste, wyraźne, bezsporne. Można zatem mówić o nim tylko wówczas, gdy
proste zestawienie treści rozstrzygnięcia z treścią zastosowanego przepisu prawa
wskazuje na ich oczywistą niezgodność. W drugim ujęciu rażącym naruszeniem
prawa jest tylko takie jego naruszenie, w wyniku którego powstają skutki niemożliwe
do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności (zob. wyrok
I USKP 4/25
7
Naczelnego Sądu Administracyjnego z 3 kwietnia 2009 r., II OSK 479/08, LEK nr
535818).
W niniejszej sprawie Sąd odwoławczy nie stwierdził rażącego naruszenia
prawa. Wskazał, że decyzja z 26 stycznia 2021 r. została wydana na podstawie
obwiązujących przepisów prawa, adekwatnie do okoliczności sprawy. Odwołujący
domagając się stwierdzenia nieważności tej decyzji wskazywał na rażące naruszenie
prawa - art. 8 ust. 6 pkt 4 ustawy systemowej. Przepis ten określa kryterium uznania
za osobę prowadzącą pozarolniczą działalność, a jego wykładnia była i jest
przedmiotem bogatego orzecznictwa sądowego. Podstaw do stwierdzenia
nieważności postępowania upatrywał w dokonaniu przez organ rentowy błędnej
interpretacji tego przepisu, skutkującej uznaniem, iż odwołujący się jako wspólnik
jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością podlegał obowiązkowym
ubezpieczeniom społecznym we wskazanych w decyzji okresach.
W ocenie Sądu Apelacyjnego, trafnie stwierdził Sąd Okręgowy, iż odmienna
interpretacja prawa nie mogła zostać uznana za jego rażące naruszenie. Sąd nie
miał wątpliwości, że w każdej indywidualnej sprawie przesłanki przyjęcia, że dana
osoba jako wspólnik jednoosobowej spółki kapitałowej podlega obowiązkowym
ubezpieczeniom społecznym, muszą być rozpatrywane w określonym stanie
faktycznym, a zatem nawet uznanie, iż odwołujący się w okresach objętych
wskazaną w niniejszym odwołaniu decyzją był w istocie jedynym wspólnikiem spółki
z o.o., nie może stanowić podstawy do stwierdzenia, że organ rentowy rażąco
naruszył prawo. Wbrew przekonaniu apelującego, nie można było przyjąć, iż
ugruntowana w dacie wydawania decyzji z 26 stycznia 2021 r. wykładnia przepisu
art. 8 ust. 6 pkt 4 ustawy systemowej, której uczynił zadość organ rentowy, i którą
stosował również Sąd Apelacyjny w Łodzi, a która w ostatnim czasie uległa korekcie,
stanowiła rażące naruszenie prawa. Co do zasady organ rentowy nie może ponosić
bowiem odpowiedzialności za okoliczności, na które nie ma wpływu.
Na koniec Sąd odwoławczy przypomniał, że od decyzji, której unieważnienia
żądał odwołujący się, przysługiwał zwykły środek odwoławczy do właściwego sądu,
z którego ze swojej winy (odwołanie spóźnione) nie skorzystał. Tym samym nie
można było uznać, by „swoisty” tryb odwoławczy wskazany w art. 83a ust. 2 ustawy
I USKP 4/25
8
systemowej mógł być stosowany w miejsce kontroli instancyjnej w postępowaniu
sądowym na skutek odwołania od decyzji organu rentowego.
W skardze kasacyjnej odwołujący się zarzucił naruszenie prawa materialnego:
1/ art. 8 ust. 6 pkt 4 ustawy systemowej w związku z art. 4 § 1 pkt 3 k.s.h. przez
błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że art. 8 ust. 6 pkt 4 ustawy systemowej
może budzić wątpliwości interpretacyjne i obejmować swoją dyspozycją również
„niemal jedynego" wspólnika spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, jego
zastosowanie nie narusza więc rażąco prawa, a w efekcie nie było przesłanek do
stwierdzenia nieważności decyzji z 26 stycznia 2021 r., podczas gdy przepis ten w
swej treści jest jasny i nie budzi żadnych wątpliwości interpretacyjnych w zakresie
pojęcia wspólnika jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością
korespondując w tym zakresie z przepisem art. 4 § 1 pkt 3 k.s.h. zawierającym
definicję jednoosobowej spółki kapitałowej; 2/ art. 6 ust. 1 pkt 5 i art. 13 pkt 4 w
związku z art. 8 ust. 6 pkt 4 ustawy systemowej przez niewłaściwe zastosowanie i
uznanie, że skarżący podlega obowiązkowo ubezpieczeniom społecznym i
zdrowotnym jako osoba prowadząca pozarolniczą działalność wskutek błędnego
przyjęcia, iż jest on wspólnikiem jednoosobowej spółki z ograniczoną
odpowiedzialnością, podczas gdy był on wspólnikiem w spółkach wieloosobowych a
nie jednoosobowych, a w konsekwencji niestwierdzenie nieważności decyzji z
26 stycznia 2021 r. z powodu rażącego naruszenia przez nią prawa; 3/ art. 83a ust. 2
ustawy systemowej w związku z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. przez niezastosowanie i
niestwierdzenie nieważności decyzji z 26 stycznia 2021 r. z powodu rażącego
naruszenia przez nią prawa, tj. art. 8 ust. 6 pkt 4 w związku z art. 6 ust. 1 pkt 5 w
związku z art. 13 ust. 4 ustawy systemowej w związku z art. 4 § 1 pkt 3 k.s.h., mimo
iż zachodziły ku temu podstawy. Dodatkowo skarżący zarzucił naruszenie przepisów
postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy: 1/ art. 47714 § 1 k.p.c. w
związku z art. 391 § 1 k.p.c. w związku z art. 385 k.p.c. przez niewłaściwe
zastosowanie i oddalenie apelacji jako bezzasadnej mimo, iż zachodziły przesłanki
do stwierdzenia nieważności decyzji z 26 stycznia 2021 z powodu rażącego
naruszenia przez nią prawa; 2/ art. 47714 § 2 k.p.c. w związku z art. 391 § 1 k.p.c. w
związku z art. 386 § 1 k.p.c. przez niezasadne niezastosowanie mimo, iż zachodziły
I USKP 4/25
9
przesłanki do stwierdzenia nieważności decyzji z 26 stycznia 2021 z powodu
rażącego naruszenia przez nią prawa.
Biorąc powyższe pod uwagę skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego
wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi drugiej
instancji, ewentualnie uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i jego zmianę
poprzez orzeczenie co do istoty sprawy, tj. stwierdzenie nieważności decyzji Zakładu
Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Łodzi nr […] z 26 stycznia 2021 r. na skutek
wydania jej z rażącym naruszeniem prawa, oraz o zasądzenie od organu rentowego
na rzecz skarżącego kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa
procesowego według norm prawem przepisanych.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie jest zasadna.
Skarga kasacyjna jest oparta o przesłankę z art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c., a więc,
że skarga jest oczywiście uzasadniona.
Zgodnie z art. 83a ust. 2 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie
ubezpieczeń społecznych (jednolity tekst: Dz.U. z 2025 r., poz. 350 ze zm.), decyzje
ostateczne Zakładu, od których nie zostało wniesione odwołanie do właściwego
sądu, mogą być z urzędu przez Zakład uchylone, zmienione lub unieważnione, na
zasadach określonych w przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego.
Adekwatnie do treści art. 156 § 1 pkt 2 ustwy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks
postępowania administracyjnego (jednolity tekst: Dz.U. z 2024 r., poz. 572), organ
administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która: wydana została bez
podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa.
Stosownie do art. 385, art. 386, art. 391 § 1, art. 47714 § 1 i art. 47714 § 2
ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (jednolity tekst:
Dz.U. z 2024 r., poz. 1568 ze zm.), sąd drugiej instancji oddala apelację, jeżeli jest
ona bezzasadna. W razie uwzględnienia apelacji sąd drugiej instancji zmienia
zaskarżony wyrok i orzeka co do istoty sprawy. Jeżeli nie ma szczególnych
przepisów o postępowaniu przed sądem drugiej instancji, do postępowania tego
stosuje się odpowiednio przepisy o postępowaniu przed sądem pierwszej instancji.
I USKP 4/25
10
Przepisy art. 194-196 i 198 nie mają zastosowania. Sąd oddala odwołanie, jeżeli nie
ma podstaw do jego uwzględnienia. W przypadku uwzględnienia odwołania sąd
zmienia w całości lub w części zaskarżoną decyzję organu rentowego lub zaskarżone
orzeczenie wojewódzkiego zespołu do spraw orzekania o niepełnosprawności lub
decyzję tego zespołu i orzeka co do istoty sprawy.
Istota sporu dotyczyła rozpoznania kwestii stwierdzenia nieważności decyzji o
ustalenie podlegania ubezpieczeniu, z uwzględnieniem przesłanki rażącego
naruszenia prawa. Sprawa toczy się zatem z odwołania od decyzji organu rentowego
z 14 lutego 2022 r., w której Sądy kolejno, oddaliły odwołanie i apelację.
W ocenie Skarżącego, decyzja organu rentowego z 26 stycznia 2021 r.
powinna zostać unieważniona z uwagi na wadliwe zastosowanie w niej przepisów
art. 6 ust. 1 pkt 5, art. 8 ust. 6 pkt 4 i art. 13 pkt 4 ustawy o systemie ubezpieczeń
społecznych z powodu rażącego naruszenia prawa w tym względzie.
W ocenie natomiast organu rentowego, decyzja z 26 stycznia 2021 r. została
wydana prawidłowo, zaś odmienna od prezentowanej przez Skarżącego wykładnia
przepisów ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych nie jest przesłanką
stwierdzenia nieważności na podstawie art. 83a ust. 2 ustawy o systemie
ubezpieczeń społecznych w związku z art. 156 Kodeksu postępowania
administracyjnego.
Adekwatnie do literatury, (…) Decyzja administracyjna jest aktem
administracyjnym opartym na przepisach prawa, stanowi oświadczenie woli organu
administracji, może wywoływać skutki nie tylko w sferze prawa administracyjnego,
wykazuje tzw. podwójną konkretność : konkretny adresat i konkretna sprawa oraz
jest wydawana w wyniku prowadzonego postępowania administracyjnego (por. L.
Bielecki, Prawne formy i metody działania administracji [w:] Prawo administracyjne.
Część ogólna i ustrojowe prawo administracyjne, (red. M. Zdyb, J. Stelmasiak, M.
Augustyniak), Warszawa 2025, s. 178). Ponadto, zgodnie z doktryną (…) Ustawa o
systemie ubezpieczeń społecznych w art. 83 ust. 2 wprowadza regułę zaskarżania
do sądu powszechnego decyzji administracyjnych, podejmowanych w
indywidualnych sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych. Zgodnie bowiem z
tym przepisem, od decyzji Zakładu przysługuje odwołanie do właściwego sądu
powszechnego, według zasad określonych w przepisach Kodeksu postępowania
I USKP 4/25
11
cywilnego. Jednocześnie w art. 83a ust. 2 ustawy o systemie ubezpieczeń
społecznych ustawodawca określił, że decyzje ostateczne Zakładu, od których nie
zostało wniesione odwołanie do właściwego sądu, mogą być z urzędu przez Zakład
uchylone, zmienione lub unieważnione, na zasadach określonych w przepisach
Kodeksu postępowania administracyjnego. Istnieje zatem wyjątkowo możliwość
weryfikowania takich decyzji w postępowaniu administracyjnym i
sądowoadministracyjnym. Przepis art. 83a ust. 2 ustawy o systemie ubezpieczeń
stanowi zatem wyjątek, który należy interpretować w sposób wykluczający możliwość
powstania kolizji pomiędzy postępowaniami, wynikających z poddania tej samej
decyzji kontroli sądu powszechnego oraz kontroli administracyjnej i
sądowoadministracyjnej. Za wiodący zatem uznać należy pogląd wskazujący na sąd
powszechny jako właściwy do wniesienia odwołania od decyzji Zakładu Ubezpieczeń
Społecznych (por. C. Chabel, Sąd właściwy w sprawie wniesienia odwołania od
decyzji ostatecznej Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, LEX/el. 2014). Stwierdzenie
nieważności decyzji administracyjnej jest instytucją uregulowaną w przepisach
ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego – dalej
k.p.a., dającą możliwość wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji oraz
postanowień dotkniętych najcięższymi wadami materialnoprawnymi. Doniosłość tych
wad jest tak duża, że powoduje, iż nie wystarczy uchylenie decyzji, a trzeba
stwierdzić jej nieważność, tzn. orzec, iż od chwili wydania – ex tunc – była ona
nieważna. Warto pamiętać, że także decyzjom dotkniętym wadą nieważności służy
domniemanie legalności i dlatego w celu obalenia tego domniemania należy
stwierdzić nieważność wadliwej decyzji w drodze decyzji deklaratoryjnej.
Stwierdzenie nieważności nie unieważnia dotychczasowej decyzji, a jedynie
stwierdza, że dotychczasowa decyzja jest dotknięta wadą powodującą jej
nieważność od samego początku (art. 156 § 1 k.p.a.). Postępowanie administracyjne
prowadzone w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej ma na celu
wyjaśnienie jej kwalifikowanej niezgodności z prawem, a nie ponowne rozpoznanie
zakończonej sprawy w jej całokształcie. Artykuł 156 k.p.a., odmiennie niż art. 145
k.p.a., nie zawiera zastrzeżenia, że stwierdzenie nieważności odnosi się tylko do
decyzji ostatecznej. Co za tym idzie, można stwierdzić nieważność także decyzji
nieostatecznej wydanej w ogólnym postępowaniu administracyjnym. Możliwe będzie
I USKP 4/25
12
stwierdzenie nieważności decyzji nieostatecznej jedynie wówczas, gdy wcześniej nie
zostało uruchomione postępowanie odwoławcze, które zawsze ma pierwszeństwo
przed postępowaniem w trybie nadzoru, a w zakresie kompetencji organu
odwoławczego w postępowaniu ogólnym nie mieści się stwierdzanie nieważności
decyzji. Tak więc w przypadku, gdy zostało wniesione odwołanie, w trakcie
postępowania odwoławczego organ II instancji nie może orzekać na podstawie
art. 156 k.p.a., z uwagi na inny zakres i charakter jego działań jako organu
odwoławczego oraz jako organu nadzoru. Jednak nie istnieją przeszkody do
stwierdzenia nieważności decyzji nieostatecznej na wyraźny i niebudzący
wątpliwości wniosek strony. Strona ma bowiem prawo wyboru trybu, w którym chce
kwestionować podjętą w sprawie decyzję. Stwierdzenie zatem nieważności decyzji
nieostatecznej może nastąpić w dwóch przypadkach. Po pierwsze wtedy, gdy w
terminie 14 dni od dnia doręczenia stronie decyzji ostatecznej, pod warunkiem że
odwołanie nie zostało złożone, organ wyższego stopnia wkracza i stwierdza
nieważność nieostatecznej decyzji organu I instancji. Druga sytuacja może mieć
miejsce wtedy, gdy w terminie do złożenia odwołania strona w sposób niebudzący
wątpliwości występuje nie z odwołaniem, ale wnioskiem o stwierdzenie nieważności
decyzji organu I instancji. Upływ 10 lat od doręczenia lub ogłoszenia decyzji
administracyjnej stronie, a także nieodwracalność wywołanych przez nią skutków
prawnych uzasadnia odstąpienie od stwierdzenia nieważności decyzji (art. 156 § 2
k.p.a.). W tej sytuacji właściwy organ musi ograniczyć się do wydania decyzji
stwierdzającej, że dotychczasowa decyzja była wydana z naruszeniem prawa. Warto
odnotować, że nieodwracalności skutków prawnych nie można utożsamiać z
niemożnością przywrócenia stanu faktycznego istniejącego przed wydaniem
wadliwej decyzji administracyjnej. Obojętne jest także, czy istnieją realne możliwości
przywrócenia poprzedniego stanu faktycznego, np. przy rozbiórce obiektu
budowlanego. Z nieodwracalnością skutków prawnych mamy do czynienia wtedy,
gdy brak przepisów prawnych, które mogłyby stanowić dla organu administracji
podstawę prawną podjęcia aktów lub czynności mogących cofnąć, znieść lub
odwrócić skutki prawne wywołane przez decyzję administracyjną dotkniętą wadą
nieważności. Podobny pogląd prezentowany jest w judykaturze. Badając
nieodwracalność skutków prawnych decyzji administracyjnej, należy ograniczyć się
I USKP 4/25
13
bezpośrednio do skutków wywołanych przez decyzję będącą przedmiotem
postępowania w sprawie stwierdzenia jej nieważności. Jeżeli bowiem na podstawie
takiej decyzji wydano inną decyzję, która ewentualnie mogła spowodować takie
nieodwracalne skutki prawne, to kwestia odwracalności czy też nieodwracalności
tych skutków prawnych może dotyczyć wyłącznie owej drugiej decyzji.
W konsekwencji zaś z punktu widzenia decyzji będącej przedmiotem postępowania
w sprawie stwierdzenia nieważności przesłanka wywołania nieodwracalnych
skutków prawnych nie może występować (por. T. Lewandowski, Stwierdzenie
nieważności decyzji, w oparciu o którą wydano inną przedmiotowo zależną decyzję,
LEX/el. 2013). Akty administracyjne o najwyższym stopniu wadliwości określane są
jako nieważne. Ogólnie rzecz biorąc, są to takie akty, które : zostały wydane przez
organy rzeczowo lub miejscowo niewłaściwe, zawierają poważną wadę tkwiącą w
zasadzie „wewnątrz” samej decyzji (na przykład wydanie bez podstawy prawnej lub
w sprawie już rozstrygniętej innym aktem administracyjnym, lub też skierowanie do
niewłasciwego adresata) lub są niewykonalne w sensie prawnym lub faktycznym (por.
A. Adamczyk, Weryfikacja decyzji ostatecznych w trybach nadzwyczajnych, [w:]
Postępowanie administracyjne (red. L. Bielecki, P. Ruczkowski), Warszawa 2011,
s. 240).
Zgodnie z orzecznictwem, artykuł 83a ust. 2 u.s.u.s. daje możliwość zmiany,
uchylenia lub unieważnienia z urzędu przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych
decyzji ostatecznych, od których nie zostało wniesione odwołanie na zasadach
określonych w przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego. Odnosi się to
do art. 154 k.p.a. (decyzja ostateczna, na mocy której żadna ze stron nie nabyła
prawa, może być w każdym czasie uchylona lub zmieniona przez organ administracji
publicznej, który ją wydał, jeżeli przemawia za tym interes społeczny lub słuszny
interes strony), art. 155 k.p.a. (decyzja ostateczna, na mocy której strona nabyła
prawo, może być w każdym czasie za zgodą strony uchylona lub zmieniona przez
organ administracji publicznej, który ją wydał, jeżeli przepisy szczególne nie
sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes
społeczny lub słuszny interes strony) oraz art. 156 k.p.a. (stwierdzenie nieważności
decyzji) – postanowienie Sądu Najwyższego z 28 września 2021 r., sygn. akt II USK
509/21, LEX nr 3515150. Od momentu wniesienia do sądu powszechnego odwołania
I USKP 4/25
14
od decyzji organu rentowego, o której stanowi art. 83 ust. 1 u.s.u.s., sprawa staje się
sprawą cywilną i podlega rozpoznaniu według zasad właściwych dla tej kategorii
spraw (art. 83 ust. 2 u.s.u.s. w związku z art. 1 k.p.c.). Z uwagi na zasadę orzekania
przez sąd w postępowaniu cywilnym w sprawach z zakresu ubezpieczeń
społecznych o prawach lub obowiązkach stron na podstawie właściwych przepisów
prawa materialnego, wady decyzji wynikające z naruszeń przepisów postępowania
przed organem rentowym pozostają zasadniczo poza zakresem jego rozpoznania.
Skoro sąd orzekający w sprawach ubezpieczeń społecznych może stosować jedynie
przepisy Kodeksu postępowania cywilnego, to w sferze zarzutów proceduralnych
skarga kasacyjna musi się opierać na podstawie naruszenia przepisów
postępowania cywilnego (art. 3983 § 1 pkt 2 w związku z art. 1 k.p.c.)". Wobec
powyższego art. 83a ust. 2 u.s.u.s., nie będąc ani przepisem postępowania
cywilnego, ani przepisem prawa materialnego, nie może stanowić podstawy skargi
kasacyjnej (postanowienie Sądu Najwyższego z 17 listopada 2020 r., II UK 396/19,
LEX nr 3144544). Od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wydanej na
podstawie art. 83a ust. 2 u.s.u.s. w przedmiocie nieważności decyzji przysługuje
odwołanie do właściwego sądu pracy i ubezpieczeń społecznych. Zasada trybu
odwoławczego ustanowionego w systemie ubezpieczeń społecznych polega na tym,
że od decyzji Zakładu "przysługuje odwołanie do właściwego sądu w terminie i
według zasad określonych w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego". Nie ma
tu administracyjnego postępowania w jego - według Kodeksu postępowania
administracyjnego koniecznych - stadiach instancyjnych, nie ma też nadzwyczajnych
weryfikacji decyzji wadliwych, w specjalnych - również dwuinstancyjnych - trybach.
Wszystko na etapie postępowania administracyjnego należy do Zakładu, a jedynym
środkiem odwoławczym jest "odwołanie do sądu" (por. art. 83 ust. 2), które przenosi
rozpoznanie roszczeń (zobowiązań), co do których ZUS wydał decyzje, na drogę
postępowania sądowego. Tak samo jednolicie jest skonstruowana zasada działania
Zakładu ("Zakład wydaje decyzje") jak i zasada drogi sądowej jako sposobu
zaskarżenia decyzji do sądu. W rozdziale 8 ustawy systemowej zasada
zaskarżalności decyzji Zakładu do sądu uregulowana jest w art. 83 ust. 2
(z wyłączeniem wynikającym z art. 83 ust. 4). Organ rentowy może więc, z
zachowaniem warunków określonych w ustawie systemowej (art. 83a ust. 2),
I USKP 4/25
15
"unieważnić" własną decyzję z przyczyn, o których mowa w art. 156 § 1 k.p.a. (wyrok
Sądu Najwyższego z 3 lipca 2019 r., sygn. akt II UK 35/18, LEX nr 2690818).
O rażącym naruszeniu prawa można mówić tylko wówczas, gdy podjęte
rozstrzygnięcie jest w sposób oczywisty sprzeczne z treścią, nie budzącej
wątpliwości i mającej zastosowanie w danej sprawie normy prawnej. Innymi słowy,
rażącym naruszeniem prawa jest dotknięta decyzja, której treść stanowi
zaprzeczenie stanu prawnego sprawy w całości lub w części. Poza tym za rażące
należy również uznać takie naruszenie prawa, gdy w jego wyniku powstają skutki
niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności (wyrok
Naczelnego Sądu Administracyjnego z 28 kwietnia 2025 r., sygn. akt I OSK 724/24,
LEX nr 3861125). O "rażącym naruszeniu prawa" w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2
k.p.a. decydują łącznie trzy przesłanki: oczywistość naruszenia prawa, charakter
przepisu, który został naruszony oraz racje ekonomiczne lub gospodarcze - skutki,
które wywołuje decyzja. Cechą rażącego naruszenia prawa jest treść decyzji, która
pozostaje w oczywistej sprzeczności z treścią przepisu przez proste ich zestawienie
ze sobą, a charakter naruszenia prawa powoduje, że decyzja taka nie może być
zaakceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa i powinna ulec
wyeliminowaniu z obrotu prawnego. Nie chodzi tu bowiem o błędy w wykładni prawa,
ale o przekroczenie prawa w sposób jasny i niedwuznaczny (wyrok Naczelnego Sądu
Administracyjnego z 18 marca 2025 r., sygn. akt II OSK 1842/22, LEX nr 3851366).
Oczywistość naruszenia prawa polega na rzucającej się w oczy sprzeczności
pomiędzy treścią rozstrzygnięcia a przepisem prawa stanowiącym jego podstawę
prawną. Skutki, które wywołuje decyzja uznana za rażąco naruszającą prawo, to
skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności -
skutki gospodarcze lub społeczne skutki naruszenia, których wystąpienie powoduje,
że nie jest możliwe zaakceptowanie decyzji jako aktu wydanego przez organ
praworządnego państwa. Innymi słowy, o rażącym naruszeniu prawa można mówić
wyłącznie w sytuacji, gdy proste zestawienie treści decyzji z treścią przepisu
prowadzi do wniosku, że pozostają one ze sobą w jawnej sprzeczności. Brak
któregoś z wymienionych powyżej elementów wyklucza możliwość uznania, że
doszło do wydania decyzji administracyjnej z rażącym naruszeniem prawa (wyrok
Naczelnego Sądu Administracyjnego z 10 stycznia 2025 r., sygn. akt II OSK 638/24,
I USKP 4/25
16
LEX nr 3832236). Dla stwierdzenia nieważności decyzji organu rentowego na
podstawie art. 83a ust. 2 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych w trybie
art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., konieczne jest ustalenie, że została ona wydana bez
podstawy prawnej, albo z rażącym naruszeniem prawa. Nie jest rażącym
naruszeniem prawa oparcie decyzji na wyborze jednej z możliwych interpretacji
przepisów prawa (wyrok Sądu Najwyższego z 9 października 2014 r., II UK 594/13,
OSNP 2016 nr 3, poz. 37).
W rozpoznawanej sprawie należy zwrócić uwagę na okoliczność, że
przedmiotem rozpoznania jest skarga kasacyjna od wyroku Sądu odwoławczego,
oddalającego apelację w zakresie dotyczącym decyzji organu rentowego z 14 lutego
2022 r. o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji tegoż organu z 26 stycznia
2021 r. Trzeba zaznaczyć, że decyzja z 26 stycznia 2021 r. posiada walor
ostateczności. Ponadto, powołując się na przywołane w wyrokach orzecznictwo
Sądu Najwyższego, trzeba podkreślić stanowczo, że stwierdzenie nieważności
decyzji administracyjnej organu rentowego ma charakter wyjątkowy. Skarżący w
skardze kasacyjnej powołuje się na szeroko prezentowane orzecznictwo Sądu
Najwyższego w sprawach, gdzie stosowano adekwatne przepisy ustawy o systemie
ubezpieczeń społecznych w zakresie materialnoprawnej podstawy decyzji organów
rentowych do okoliczności będących przedmiotem decyzji organu rentowego z 26
stycznia 2021 r. Tymczasem w rozpoznawanej sprawie pierwszorzędne znaczenie
posiadają przepisy natury procesowej, a więc art. 83a ust. 2 ustawy systemowej w
związku z przepisem art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego. Dopiero
kiedy wynik niniejszej analizy prawnej wskazywałby na tyle istotne wady decyzji
organu rentowego by stwierdzić przesłankę nieważności aktu administracyjnego,
wówczas dopuszczalne byłoby zajęcie stanowiska w zakresie wskazanych w
skardze potencjalnych naruszeń prawa materialnego z ustawy systemowej
przywołanych w tejże skardze. Zauważalnym w sprawie jest, że tryb
administracyjnoprawny przyjęty przez Skarżącego celem zniweczenia skutków
decyzji z 26 stycznia 2021 r. poprzez kwestionowanie decyzji z 14 lutego 2022 r.
został zastosowany wskutek uchybienia terminowi do wniesienia odwołania od tamtej
decyzji. W ten sposób uniemożliwiony został tryb zwykły oceny decyzji z 26 stycznia
2021 r. poprzez wniesienie od niej odwołania, w rezultacie czego możliwa byłaby
I USKP 4/25
17
wówczas „zwykła” ocena w trybie instancyjnym tejże decyzji organu rentowego.
Wskutek zaniechania Skarżącego polegajacego na uchybieniu terminu do wniesienia
odwołania od tej decyzji, zmuszony był on do wzruszania tejże decyzji w trybie
nadzwyczajnym poprzez próbę stwierdzenia nieważności tej decyzji w oparciu o
przesłankę rażącego naruszenia prawa. W ocenie Skarżącego rażące naruszenie
prawa polegało na nieprawidłowym zastosowaniu w decyzji przepisów materialnego
prawa zawartych w ustawie o systemie ubezpieczeń społecznych. Nieprawidłowość
ta przejawiała się w odmiennej interpretacji i odmiennej wykładni tych przepisów w
odniesieniu do stanu faktycznego w sprawie ubezpieczeniowej dotyczącej
Skarżącego. W istocie zatem Sąd Najwyższy w rozpoznawanej sprawie, biorąc pod
uwagę treść skargi kasacyjnej, wedle oczekiwania Skarżącego, powinien odnieść się
do materialnoprawnych podstaw decyzji z 26 stycznia 2021 r. żeby ocenić jej
prawidłowość, a następnie odnieść wynik takiej analizy do przesłanek stwierdzenia
lub nie stwierdzenia jej ważności. W związku z tym zwraca się uwagę, że Sąd
Najwyższy zgodnie z art. 39813 § 2 k.p.c. jest związany ustaleniami faktycznymi
stanowiącymi podstawę zaskarżonego orzeczenia. Związanie to wyklucza nie tylko
przeprowadzenie w jakimkolwiek zakresie dowodów, lecz także badanie, czy sąd
drugiej instancji nie przekroczył granic swobodnej ich oceny. Z tego punktu widzenia
ewentualny zarzut skargi kasacyjnej, który ma na celu polemikę z ustaleniami
faktycznymi sądu drugiej instancji, chociażby pod pozorem kwestionowania wykładni
lub niewłaściwego zastosowania określonych przepisów prawa materialnego, z
uwagi na jego sprzeczność z art. 3983 § 3 k.p.c. jest a limine niedopuszczalny (wyrok
Sądu Najwyższego z 25 czerwca 2020 r., II CSK 695/18, LEX nr 3049035). Natomiast
w nieniejszej sprawie podlega ocenie zaskarżony skargą kasacyjną wyrok Sądu
odwoławczego, którym niezakwestionowano prawidłowości decyzji z 14 lutego
2021 r. odnoszacej się do ważności decyzji z 21 stycznia 2021 r. w perspektywie
jednej z przesłanek art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.. Dlatego też rolą Sądu Najwższego w
niniejszej sprawie jest ocena prawidłowości zaskarżonego skargą kasacyjną
orzeczenia czy odpowiada prawu, a w konsekwencji, czy owo orzeczenie potwierdza
prawidłowość decyzji z 14 lutego 2022 r. w odniesieniu do decyzji z 21 stycznia
2021 r. z punktu widzenia interesu publicznego w sprawowaniu wymiaru
sprawiedliwości. W związku z tym należy podkreślić, że w decyzji z 21 stycznia
I USKP 4/25
18
2021 r. organ rentowy przyjął za podstawy rozstrzygnięcia określoną w niej wykładnię
przepisów prawa materialnego z ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych,
biorąc pod uwagę określoną linię orzecznictwa, w tym orzecznictwa Sądu
Najwyższego. Skarżący zaś upatruje jako rażące naruszenie prawa, własnie przyjętą
w tej decyzji określoną linię orzecznictwa, w tym orzecznictwa Sądu Najwyższego.
Biorąc pod uwagę wskazane i przywołane wyżej determinanty przesłanki rażącego
naruszenia prawa przy wydawaniu decyzji administracyjnej, z całą pewnością nie
może to być jako przesłanka – wybór jednej z możliwych interpretacji przepisów
prawa, nawet jeśli są to przepisy mogące budzić wątpliwości interpretacyjne.
Podobnie, przesłanką rażącego naruszenia prawa nie może być wybór przez organ
orzekający (rentowy) poglądu określonej linii orzecznictwa, w tym orzecznictwa Sądu
Najwyższego w określonych sprawach. Ani doktryna, ani orzecznictwo dotąd
wyrażające się w przedmiocie przesłanek rażącego naruszenia prawa nie zalicza
interpretacji i wykładni prawa oraz poglądów orzecznictwa do katalogu okoliczności
stanowiących rażące naruszenie prawa skutkujące nieważnością decyzji
administracyjnej. Skład orzeczniczy w rozpoznawanej sprawie Sądu Najwyższego
również podziela owe zapatrywania.
W związku z powyższym nie zachodzi przesłanka wskazana jako podstawa
skargi kasacyjnej w rozpoznawanej sprawie.
Sumując, zaskarżony wyrok odpowiada prawu, a skarga kasacyjna nie
podlega uwzględnieniu. Dlatego Sąd Najwyższy orzekł na mocy art. 39814 k.p.c.
[r.g.]
