I KO 36/26
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Jarosław Matras
Dnia 28 maja 2026 r.
w sprawie z wniosku T.P.
skazanego z art. 13 §1 k.k. w zw. z art. 148 § 1 k.k. i in.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej
na posiedzeniu w trybie art. 545 § 3 k.p.k.
w dniu 28 maja 2026 r.
wniosku skazanego
w przedmiocie wznowienia postępowania prawomocnie zakończonego wyrokiem
Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu
z dnia 16 grudnia 2016 r., sygn. akt II AKa 325/16,
częściowo zmieniającego wyrok Sądu Okręgowego w Legnicy
z dnia 17 listopada 2015 r., sygn. akt III K 122/13,
na podstawie art. 545 § 3 k.p.k.
p o s t a n o w i ł:
odmówić przyjęcia wniosku T.P. o wznowienie postępowania
wobec jego oczywistej bezzasadności.
UZASADNIENIE
W dniu 23 marca 2026 r. do Sądu Najwyższego wpłynęło pismo T. P. z dnia
16 marca 2026 r., w którym jego autor domaga się wznowienia postępowania w
sprawie zakończonej prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z
dnia 16 grudnia 2016 r., sygn. akt II AKa 325/16 częściowo zmieniającym wyrok
Sądu Okręgowego w Legnicy z dnia 17 listopada 2015 r., sygn. akt III K 122/13.
I KO 36/26
2
Z pisma skazanego wynika, że w wyniku wprowadzenia do porządku
prawnego przepisu art. 523 § 1 a k.p.k., pozwalającego Prokuratorowi
Generalnemu w sprawach o zbrodnię wnieść kasację w oparciu wyłącznie o zarzut
niewspółmierności kary, „wpadł w pułapkę, która doprowadziła do pogwałcenia jego
praw konstytucyjnych.” Zdaniem wnioskodawcy, przepis ten umożliwił w jego
sprawie Ministrowi Sprawiedliwości – Prokuratorowi Generalnemu zaskarżenie na
jego niekorzyść wyroku sądu odwoławczego, na mocy którego złagodzono
skazanemu karę z 25 lat pozbawienia wolności do lat 15 (wyrok Sądu Apelacyjnego
we Wrocławiu z dnia 21 kwietnia 2016 r., sygn. akt II AKa 85/16), a w konsekwencji
kasacji wniesionej na podstawie art. 523 § 1a k.p.k. doszło do uchylenia wyroku
Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 21 kwietnia 2016 r., sygn. akt II AKa 85/16
i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym.
Po przeprowadzeniu ponownego postępowania odwoławczego Sąd Apelacyjny we
Wrocławiu wyrokiem z dnia 16 grudnia 2016 r., w sprawie sygn. akt II AKa 325/16
utrzymał zaskarżony wyrok Sądu Okręgowego w Legnicy w mocy w zakresie
orzeczonej kary 25-ciu lat pozbawienia wolności.
W złożonym wniosku skazany wskazał na oczywistą, jego zdaniem,
wadliwość dodanej w 2016 r. regulacji z art. 523 § 1a k.p.k., co potwierdzić mają w
jego ocenie załączone liczne opinie prawne postulujące zmianę tego przepisu oraz
fakt wniesienia projektu ustawy o zmianie ustawy - Kodeks postępowania karnego
oraz niektórych innych ustaw, w którym zaproponowano uchylenie tego przepisu.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Wobec oczywistej bezzasadności wniosku T. P. należało odmówić
jego przyjęcia. Niewątpliwie, przedmiotem rozstrzygnięcia w postępowaniu o
wznowienie jest w pierwszym rzędzie kwestia istnienia podstaw do wznowienia
postępowania, a te określone zostały w art. 540 k.p.k., art. 540 a k.p.k. i 540 b k.p.k.
(katalog podstaw ma charakter zamknięty). Analiza przedmiotowego wniosku
pozwala stwierdzić, że wskazana w nim okoliczność nie mieści się w podstawach
wznowienia postępowania. Z treści pisma wynika, że skarżący kwestionuje wydane
w jego sprawie rozstrzygnięcie (wyrok Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 16
grudnia 2016 r., II AKa 325/16) kontestując legalność rozwiązania przyjętego w art.
I KO 36/26
3
523 § 1 a k.p.k., które doprowadziło, na skutek wniesienia kasacji opartej na tym
przepisie, do uchylenia wcześniejszego – korzystniejszego dla skazanego – wyroku
Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 21 kwietnia 2016 r., II AKa 85/16.
Wskazać trzeba, że przepis art. 523 § 1a k.p.k. nie został uchylony i dalej
obowiązuje, a wspomniana przez wnioskodawcę ustawa z dnia 23 stycznia 2026 r.
(projekt - druk 1600) zawierająca w tym zakresie rozwiązania deregulacyjne nie
została ostatecznie uchwalona, z uwagi na veto Prezydenta Rzeczypospolitej
Polskiej.
Przenosząc te rozważania na grunt regulacji procesowych stwierdzić trzeba,
że zgodnie z przepisem art. 545 § 3 k.p.k. sąd odmawia przyjęcia wniosku o
wznowienie postępowania, bez wzywania strony do usunięcia jego braków
formalnych, jeżeli z treści wniosku wynika jego oczywista bezzasadność. Wskazana
w tym przepisie możliwość odmowy przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania
z powodu jego oczywistej bezzasadności, dotyczy zarówno przypadków, gdy we
wniosku podniesiono okoliczności będące już wcześniej przedmiotem
rozpoznawania w postępowaniu o wznowienie, jak i przypadków, gdy w sposób
oczywisty, wniosek ten oparty został na innych podstawach niż te, które określone
zostały w przepisach rozdziału 56 Kodeksu postępowania karnego. Skoro zatem
wniosek o wznowienie został oparty na innej okoliczności niż te, które wskazane są
jako podstawy do wznowienia postępowania, to należało orzec jak w postanowieniu.
[WB]
[a.ł]
