I KK 473/25
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Sąd Najwyższy w składzie:
Dnia 14 stycznia 2026 r.
SSN Kazimierz Klugiewicz (przewodniczący)
SSN Michał Laskowski (sprawozdawca)
SSN Małgorzata Wąsek-Wiaderek
w sprawie J. P.
skazanego wyrokiem łącznym
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu, bez udziału stron
w dniu 14 stycznia 2026 r.
kasacji, wniesionej przez Prokuratora Generalnego na korzyść
od wyroku Sądu Okręgowego we Wrocławiu
z dnia 31 maja 2023 r., sygn. akt IV Ka 352/23
utrzymującego w mocy wyrok łączny Sądu Rejonowego dla Wrocławia – Krzyków we
Wrocławiu
z dnia 18 stycznia 2023 r., sygn. akt V K 688/22,
uchyla zaskarżony wyrok Sądu Okręgowego we Wrocławiu w
zakresie w jakim utrzymał w mocy pkt I i związany z tym pkt IV
wyroku łącznego Sądu Rejonowego dla Wrocławia – Krzyków we
Wrocławiu dotyczące kary łącznej roku i dwóch miesięcy
pozbawienia wolności oraz w tym samym zakresie utrzymany nim
w mocy wyrok łączny Sądu Rejonowego dla Wrocławia – Krzyków
we Wrocławiu i w tej części na podstawie art. 537 § 2 k.p.k. w zw.
I KK 473/25
2
z art. 572 k.p.k. umarza postępowanie w przedmiocie wydania
wyroku łącznego, a kosztami tego postępowania obciąża Skarb
Państwa.
Michał Laskowski Kazimierz Klugiewicz Małgorzata Wąsek-Wiaderek
UZASADNIENIE
Sąd Okręgowy we Wrocławiu, po rozpoznaniu apelacji obrońcy (kwestionował
niewspółmierność kary), utrzymał w mocy wyrok łączny Sądu Rejonowego dla
Wrocławia - Krzyków we Wrocławiu z 18 stycznia 2023 r., mocą którego trzema
węzłami kary łącznej związano 18 wyroków skazujących J. P. , a jedna z tych kar w
wysokości roku i dwóch miesięcy pozbawienia wolności połączyła wyrok Sądu
Rejonowego dla Wrocławia – Krzyków z 7 sierpnia 2012 r., sygn. akt VII K 513/12,
którym za popełnienie występku z art. 178a § 1 k.k. wymierzono mu m.in. karę 8
miesięcy pozbawienia wolności, której wykonanie warunkowo zawieszono na okres
próby 2 lat z wyrokiem Sądu Rejonowego w Wałbrzychu z 19 października 2012 r.,
sygn. akt III K 579/12, którym za popełnienie dwóch czynów zabronionych z art. 289
§ 2 k.k. i z art. 278 § 1 k.k. wymierzono mu dwie kary jednostkowe roku oraz 6
miesięcy pozbawienia wolności, które związano karą łączną roku i 3 miesięcy
pozbawienia wolności warunkowo zawieszoną na okres próby 4 lat.
Kasację od tego orzeczenia wniósł na korzyść skazanego Prokurator
Generalny zarzucając mu rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie
art. 85 § 1 k.k. polegające na objęciu wyrokiem łącznym dwóch warunkowo
zawieszonych kar pozbawienia wolności, w sytuacji gdy kary te nie podlegały
łączeniu z uwagi na upływ terminu z art. 75 § 4 k.k. i wniósł o uchylenie zaskarżonego
wyroku Sądu odwoławczego oraz wyroku łącznego Sądu Rejonowego w pkt I i IV i
umorzenie postępowania w tym zakresie.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Kasacja była oczywiście zasadna, w rozumieniu art. 535 § 5 k.p.k.
I KK 473/25
3
Wydanie wyroku łącznego blokuje taki stan prawny, w którym wśród
zbiegających się przestępstw znajdzie się przestępstwo, za które wymierzona kara
nie może już być wykonana i nigdy do wykonania nie może zostać wprowadzona.
Taka sytuacja miała miejsce w sprawie J. P. , który najpierw został skazany
wyrokiem Sądu Rejonowego dla Wrocławia – Krzyków z 7 sierpnia 2012 r.
(uprawomocnionym 15 sierpnia 2012 r.) m.in. na karę 8 miesięcy pozbawienia
wolności, której wykonanie warunkowo zawieszono na okres próby 2 lat a następnie
wyrokiem Sądu Rejonowego w Wałbrzychu z 19 października 2012 r.
(uprawomocnionym 28 października 2012 r.), którym dwie wymierzone mu kary
jednostkowe roku oraz 6 miesięcy pozbawienia wolności związano karą łączną roku
i 3 miesięcy pozbawienia wolności, którą warunkowo zawieszono na okres próby 4
lat, a następnie wyrokiem łącznym z 18 stycznia 2025 r., który pochłonął te dwa
wyroki - na karę łączną roku i jednego miesiąca. Zgodnie ze stanem prawnym
obowiązującym do 1 października 2023 r. zarządzenie wykonania zawieszonej kary
nie mogło nastąpić później niż 6 miesięcy po zakończeniu okresu próby (art. 75 § 4
k.k.). Biorąc więc pod uwagę stan prawny w chwili popełnienia czynów zabronionych:
z art. 178a § 1 k.k. - 4 czerwca 2012 r., z art. 289 § 2 k.k. – 24 marca 2012 r. i z art.
278 § 1 k.k. – 25 marca 2012 r. jak i daty orzeczeń skazujących
pierwszoinstancyjnych - 7 sierpnia 2012 r. i 19 października 2012 r. oraz to, że
przedmiotowe orzeczenia mogły być wykonane najpóźniej, kolejno 15 lutego 2015 r.
i 28 kwietnia 2017 r., nie pozostawało nic innego jak uznać, że doszło do rażącego
naruszenia art. 85 § 1 k.k. polegającego na objęciu zaskarżonym wyrokiem łącznym
z 18 stycznia 2025 r. (pkt I) spraw VII K 513/12 i III K 579/12 i orzeczonych nimi oraz
zawieszonych kary 8 miesięcy oraz kary łącznej roku i 3 miesięcy pozbawienia
wolności, które nie podlegały wykonaniu.
Rozpatrując apelację obrońcy, Sąd Okręgowy zobowiązany był z urzędu
dostrzec rażącą niesprawiedliwość orzeczenia Sądu Rejonowego w opisanym
zakresie i dokonać stosownej korekty. Unormowanie z art. 440 k.p.k. nie stanowi co
prawda samodzielnej przyczyny odwoławczej, ale może być związane z każdą
podstawą odwoławczą wskazaną w art. 438 k.p.k. będąc jej następstwem, a więc
niewątpliwie także z obrazą prawa materialnego. Dlatego, uznając, że na etapie
kontroli instancyjnej doszło do rażącego naruszenia prawa polegającego na
I KK 473/25
4
zaaprobowaniu wyroku Sądu pierwszoinstancyjnego wydanego z rażącym
naruszeniem art. 85 § 1 k.k. w zw. z art. 75 § 4 k.k. wskazanym w kasacji, należało
uchylić zaskarżony wyrok Sądu Okręgowego we Wrocławiu oraz wyrok łączny Sądu
Rejonowego dla Wrocławia – Krzyków we Wrocławiu w pkt I i IV i w tej części, na
podstawie art. 537 § 2 k.p.k. w zw. z art. 572 k.p.k., umorzyć postępowanie w
przedmiocie wydania wyroku łącznego.
[J.J.]
[a.ł]
Michał Laskowski Kazimierz Klugiewicz Małgorzata Wąsek-Wiaderek