I KK 110/26
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Sąd Najwyższy w składzie:
Dnia 12 maja 2026 r.
SSN Marek Pietruszyński (przewodniczący, sprawozdawca)
SSN Tomasz Artymiuk
SSN Barbara Skoczkowska
w sprawie szer. rez. N.N.
skazanego za przestępstwo z art. 357 § 1 k.k.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 12 maja 2026 r.
na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k.
kasacji Prokuratora Generalnego skierowanej na niekorzyść skazanego od
prawomocnego wyroku Wojskowego Sądu Garnizonowego w Lublinie z dnia 29
kwietnia 2025 r., sygn. akt Sg 18/25,
uchyla zaskarżony wyrok w części dotyczącej orzeczenia o
karze grzywny i sprawę w tym zakresie przekazuje Wojskowemu
Sądowi Garnizonowemu w Lublinie do ponownego rozpoznania
Tomasz Artymiuk Marek Pietruszyński Barbara Skoczkowska
UZASADNIENIE
Wojskowy Sąd Garnizonowy w Lublinie, wyrokiem z dna 29 kwietnia 2025 r.,
sygn. Sg 18/25, uznał szer. rez. N.N. za winnego popełnienia przestępstwa z at. 357
§ 1 k.k., za które skazał go – przy zastosowaniu art. 37a § 1 k.k. – na karę 200 stawek
dziennych grzywny po 10 zł każda, a na podstawie art. 43b k.k. orzekł podanie
I KK 110/26
2
wyroku do publicznej wiadomości przez odczytanie go na apelu żołnierzy […] w P.
oraz zasądził od oskarżonego stosowne koszty sądowe na rzecz Skarbu Państwa.
Wyrok uprawomocnił się bez postępowania odwoławczego.
Kasację od tego wyroku na niekorzyść skazanego, w części dotyczącej kary
grzywny wniósł Prokurator Generalny.
Skarżący zarzucił rażące i mające wpływ na treść wyroku naruszenie prawa
materialnego – art. 37a § 1 k.k. polegające na orzeczeniu kary grzywny za
popełnienie przestępstwa określonego w art. 357 § 1 k.k., podczas gdy przepis ten
pozwala na takie rozstrzygnięcie tylko w sytuacji zagrożenia wyłącznie karą
pozbawienia wolności.
W konkluzji skarżący wniósł o uchylenie wyroku Wojskowego Sądu
Garnizonowego w Lublinie w punkcie 1 (obejmującym wyłączne rodzaj i wymiar
orzeczonej kary – uwaga SN) i przekazanie sprawy temu Sądowi do ponownego
rozpoznania.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Kasacja okazała się oczywiście zasadna, co umożliwiało jej rozpoznanie na
posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k.
Trafnie w nadzwyczajnym środku zaskarżenia podniesiono, że zgodnie z
treścią art. 37a § 1 k.k. w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 października 2023 r.,
jego zastosowanie i wymierzenie na tej podstawie kary grzywny jest możliwe w
sytuacji skazania za przestępstwo zagrożone tylko karą pozbawienia wolności
nieprzekraczającą 8 lat.
Tymczasem przestępstwo z art. 357 § 1 k.k. zagrożone jest karami
alternatywnymi: ograniczenia wolności, aresztu wojskowego albo pozbawienia
wolności do lat 2.
Z tego względu nie było możliwe wymierzenie oskarżonemu kary grzywny przy
zastosowaniu art. 37a § 1 k.k.
I KK 110/26
3
W końcu rozważań, podejmując próbę wytłumaczenia materialnego
uchybienia popełnionego przez Sąd pierwszej instancji, stwierdzić należało, że
możliwość zastosowania art. 37 a k.k., w sytuacji gdy przepis przewidywał sankcję
złożoną, czyli taką jak w przypadku przestępstwa z art. 357 § 1 k.k., była uznawana
w doktrynie za dopuszczalną, jednak na gruncie poprzedniego stanu prawnego (zob.
J. Majewski, Kodeks karny. Komentarz do zmian 2015, s. 89; M. Małecki, Stosowanie
art. 37a k.k., Glosa do postanowienia Sądu Najwyższego z 31 marca 2016 r., II KK
361/15, PS 2017, Nr 3, s. 121). Prezentowane były również poglądy przeciwne,
wskazujące, że chodzi wyłącznie o zagrożenie karą pozbawienia wolności rozumianą
jako sankcja jednorodzajowa (zob. m. in. M. Mozgawa, w: Mozgawa, Kodeks karny,
2015, s. 122; R. Zawłocki, Reforma prawa karnego, s. 569 i n.). Obecnie spór ten,
wobec zmiany treści art. 37a k.k., ma jednak wyłącznie znaczenie historyczne.
Z tych względów należało uchylić zaskarżony wyrok – w części dotyczącej
orzeczonej kary grzywny – i w tym zakresie sprawę przekazać Sądowi pierwszej
instancji do ponownego rozpoznania.
Mając powyższe na uwadze orzeczono jak na wstępie.
[WB]
[a.ł]
Tomasz Artymiuk
Marek Pietruszyński Barbara Skoczkowska
