I CZ 101/18

Sygn. akt I CZ 101/18

POSTANOWIENIE

Dnia 30 listopada 2018 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Karol Weitz (przewodniczący)
‎SSN Władysław Pawlak
‎SSN Marta Romańska (sprawozdawca)

w sprawie z powództwa Z. S.
‎przeciwko (…) Zakładowi Ubezpieczeń S.A. w W.
‎o zapłatę i ustalenie,
‎po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej
‎w dniu 30 listopada 2018 r.,
‎zażalenia powoda na postanowienie Sądu Apelacyjnego w (…)
‎z dnia 24 lipca 2018 r., sygn. akt V ACa (…),

oddala zażalenie.

UZASADNIENIE

Postanowieniem z 24 lipca 2018 r. Sąd Apelacyjny w (…) odrzucił skargę kasacyjną powoda Z. S. od wyroku tego Sądu z 28 lutego 2018 r., a to wobec nieuzupełnienia jej braku w postaci przeznaczonego dla strony przeciwnej odpisu pełnomocnictwa do działania imieniem powoda w postępowaniu kasacyjnym.

W zażaleniu na postanowienie z 24 lipca 2018 r. powód zarzucił, że zostało ono wydane z naruszeniem art. 398⁶ § 2 k.p.c. przez jego niewłaściwe zastosowanie. Powód zarzucił, że w konsekwencji restrykcyjnej i nazbyt formalistycznej wykładni art. 398⁶ § 2 k.p.c. został ograniczony w prawie do kontroli instancyjnej wydanego w jego sprawie orzeczenia, pomimo braku wątpliwości co do zakresu podmiotowego i przedmiotowego umocowania jego pełnomocnika w sprawie. Zaniechanie złożenia żądanych przez Sąd trzech odpisów prawidłowego pełnomocnictwa wiązało się zastosowaniem wobec powoda sankcji nieadekwatnej do wagi przewinienia (powód odwołał się przy tym do wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 30 października 2012 r., SK 8/12, OTK-A 2012, nr 9, poz. 111 i powołanych w nim orzeczeń).

Powód wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zażalenie powoda nie dotyczy odrzucenia przez Sąd apelacji, lecz skargi kasacyjnej. Trudno zatem temu rozstrzygnięciu przypisywać skutki w postaci pozbawienia powoda prawa do kontroli instancyjnej wydanego w jego sprawie wyroku. Skarga kasacyjna nie jest środkiem uruchamiającym postępowanie w kolejnej instancji sądowej, lecz szczególnym środkiem zaskarżenia spełniającym raczej funkcje publicznoprawne niż nastawione na udzielenie ochrony stronie postępowania zakończonego orzeczeniem, od którego jest wnoszona. Wymagania formalne stawiane temu środkowi zaskarżenia są też odpowiednio wyższe niż właściwe zwyczajnym środkom zaskarżenia.

Niewątpliwie skarga kasacyjna - poza wymaganiami określonymi w art. 398⁴ § 1 i 2 k.p.c. - powinna też spełniać wymagania pisma procesowego, co wynika z art. 398⁴ § 3 k.p.c. Zgodnie z art. 126 § 1 pkt 5 k.p.c. każde pismo procesowe powinno zawierać wymienienie załączników. Przyjmuje się, że załącznikiem jest każdy dokument dołączony do pisma procesowego, a zatem jest nim także dokument pełnomocnictwa. Jak wyjaśnił Sąd Najwyższy w postanowieniu z 14 marca 2017 r., II CZ 167/16 (OSNC-ZD 2017, nr 4, poz. 66), art. 89 § 1 k.p.c. stanowi wyjątek od ogólnej reguły wyrażonej w art. 128 § 1 k.p.c.; nie zachodzi więc konieczność dołączenia do pisma procesowego odpisów pełnomocnictwa dla osób występujących po stronie podmiotu składającego pełnomocnictwo. Pełnomocnik jest obowiązany jednak dołączyć do skargi kasacyjnej odpis dokumentu pełnomocnictwa procesowego w liczbie przeznaczonej dla podmiotów występujących po przeciwnej stronie, choćby po to, by umożliwić im zbadanie i podniesienie zarzutów przeciwko prawidłowości umocowania pełnomocnika.

Sąd Najwyższy w postanowieniu z 4 lipca 2013 r., I CZ 67/13 (nieopubl.) stwierdził, iż wprowadzenie obowiązku załączenia odpisu pełnomocnictwa oznacza niewątpliwie nałożenie na stronę (jej pełnomocnika) obowiązku o charakterze formalnym, którego naruszenie podlega zastosowaniu art. 130 k.p.c. Stosując łącznie art. 126 i art. 89 § 1 k.p.c., należy uznać, że brak złożenia przez stronę odpisu pełnomocnictwa do reprezentowania jej przed Sądem Najwyższym stanowi brak formalny pisma procesowego i uzasadnia odrzucenie skargi kasacyjnej na podstawie art. 398⁶ § 2 k.p.c., jeżeli zgodnie z art. 130 k.p.c. strona mimo wezwania nie uzupełni w terminie tego braku. Taka sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie.

Z przedstawionych powodów orzeczono, jak w sentencji (art. 398¹⁵ § 1 w związku z art. 394¹ § 1 i § 3 k.p.c.).

jw