I CSK 3811/24
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Kamil Zaradkiewicz
25 kwietnia 2025 r.
na posiedzeniu niejawnym 25 kwietnia 2025 r. w Warszawie
w sprawie z powództwa R.M.
przeciwko S. sp. z o.o. w S.
z udziałem interwenienta ubocznego F. sp. z o.o. w W.
o zapłatę,
na skutek skargi kasacyjnej R.M.
od wyroku Sądu Apelacyjnego w Białymstoku
z 28 czerwca 2024 r., I AGa 113/23,
1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania,
2) zasądza od powoda R.M. na rzecz pozwanej S. sp. z o.o. z
udziałem w S. kwotę 2700 (dwa tysiące siedemset) zł tytułem
zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego wraz z odsetkami w
wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu
świadczenia pieniężnego za czas po upływie tygodnia od dnia
doręczenia niniejszego postanowienia powodowi do dnia zapłaty,
3) oddala wniosek interwenienta ubocznego po stronie
pozwanej F. sp. z o.o. w W. o zasądzenie od powoda zwrotu
kosztów postępowania kasacyjnego.
[M.O.]
UZASADNIENIE
I CSK 3811/24
2
Wyrokiem z 28 czerwca 2024 r. Sąd Apelacyjny w Białymstoku w sprawie
z powództwa R.M. przeciwko S. sp. z o.o. w S. przy udziale interwenienta
ubocznego po stronie pozwanej F. sp. z o.o. w W. o zapłatę, na skutek apelacji
powoda od wyroku Sądu Okręgowego w Białymstoku z 30 maja 2023 r., VII GC
376/20, oraz zażalenia pozwanego na postanowienie zawarte w punkcie
II wskazanego wyżej wyroku Sądu I instancji, umorzył postępowanie zażaleniowe
(pkt I), oddalił apelację (pkt II), zasądził od powoda na rzecz pozwanego kwotę
4050 zł tytułem kosztów procesu za instancję odwoławczą wraz z odsetkami
ustawowymi za opóźnienie za czas po upływie tygodnia od dnia ogłoszenia wyroku,
którym je zasądzono, do dnia zapłaty (pkt III).
Powód wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu II instancji, zaskarżając ten
wyrok w całości oraz wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości
i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Apelacyjnemu
w Białymstoku oraz o zasądzenie od pozwanej na swoją rzecz kosztów
postępowania zainicjowanego wniesioną skargą kasacyjną.
Uzasadniając wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania
skarżący wskazał, że wniesiona przez niego skarga ma być oczywiście
uzasadniona.
Pozwany oraz interwenient uboczny po stronie pozwanego złożyli
odpowiedzi na skargę kasacyjną, w których wnieśli o odmowę przyjęcia skargi
kasacyjnej do rozpoznania, ewentualnie o jej oddalenie oraz o zasądzenie od
powoda na swoją rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa
procesowego według norm przepisanych.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna wniesiona przez powoda nie kwalifikowała się do przyjęcia
celem jej merytorycznego rozpoznania.
Skarga kasacyjna jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, a zarazem
kwalifikowanym pismem procesowym o ściśle określonej przez ustawę treści. Sąd
Najwyższy, rozpoznając ten nadzwyczajny środek zaskarżenia, nie jest trzecią
instancją sądową, lecz działa w interesie publicznym (postanowienie SN
z 27 stycznia 2009 r., V CSK 358/08), na rzecz państwa jako dobra wspólnego
I CSK 3811/24
3
(postanowienie SN z 11 lutego 2009 r., V CSK 388/08), jakkolwiek oczywiście nie
oznacza to braku indywidualnego interesu skarżącego w rozpoznaniu
nadzwyczajnego środka zaskarżenia, a w konsekwencji także weryfikacji tego
interesu (gravamen). Jednak przede wszystkim skarga kasacyjna ma służyć
ochronie prawidłowego wykonywania prawa oraz jego jednolitej wykładni. Interes
prywatny uwzględnia zaś tylko na tyle, na ile może się on stać podłożem
zaspokojenia interesu ogólnego (zob. aktualne wciąż uwagi w postanowieniu SN
z 4 lutego 2000 r., II CZ 178/99).
Koniecznej selekcji skarg pod kątem realizacji tego celu służy przewidziana
w art. 3989 k.p.c. instytucja tzw. przedsądu, w ramach której Sąd Najwyższy
dokonuje wstępnej oceny skargi kasacyjnej. Ten etap postępowania przed Sądem
Najwyższym jest ograniczony - co należy podkreślić - wyłącznie do zbadania
przesłanek przewidzianych w art. 3989 § 1 pkt 1-4 k.p.c., nie zaś merytorycznej
oceny skargi kasacyjnej (postanowienie SN z 12 marca 2024 r., I CSK 254/23).
Na etapie przedsądu Sąd Najwyższy ocenia wyłącznie wniosek o przyjęcie
skargi kasacyjnej do rozpoznania oraz jego uzasadnienie. Wniosek ten stanowi
element konstrukcyjny skargi odrębny od podstaw skargi i ich uzasadnienia, które
są oceniane dopiero, gdy skarga kasacyjna zostanie przyjęta do rozpoznania.
Dla spełnienia wymogu z art. 3984 § 2 k.p.c. konieczne jest zawarcie
w skardze kasacyjnej odrębnego wniosku o jej przyjęcie do rozpoznania,
zawierającego profesjonalny wywód prawny nawiązujący do wskazanych w art.
3989 § 1 k.p.c. przesłanek przedsądu ze wskazaniem, które z nich występują w
sprawie i z uzasadnieniem stanowiska skarżącego (postanowienie SN z 17
czerwca 2021 r., IV CSK 1/21).
Jako przyczynę kasacyjną mającą uzasadniać przyjęcie skargi do
rozpoznania skarżący wskazał oczywistą zasadność skargi.
Na tle tej przesłanki w orzecznictwie Sądu Najwyższego przyjmuje się, że nie
każde naruszenie prawa, nawet oczywiste, przesądza o zasadności skargi
kasacyjnej (zob. postanowienia SN: z 15 lutego 2007 r., V CSK 485/06; z 3 marca
2020 r., V CSK 75/19). Sam zarzut naruszenia, nawet oczywistego, określonego
przepisu prawa nie prowadzi wprost do oceny, że skarga kasacyjna jest oczywiście
I CSK 3811/24
4
uzasadniona, bowiem mimo takiego naruszenia prawa, orzeczenie może być
prawidłowe (postanowienia SN: z 10 stycznia 2003 r., V CZ 187/02, OSNC 2004, nr
3, poz. 49; z 6 listopada 2020 r., III CSK 110/20). Przesłanka „oczywistej
zasadności skargi kasacyjnej" nie odpowiada bowiem w pełni przesłance
„oczywistego naruszenia prawa" przez wydanie zaskarżonego orzeczenia
(postanowienie SN z 20 lutego 2008 r., V CSK 512/07).
Na gruncie przedmiotowej przesłanki chodzi o szczególne, kwalifikowane,
wręcz rażące wypadki naruszenia prawa przez sąd drugiej instancji, bez wnikliwego
wgłębiania się w merytoryczną analizę trafności orzeczenia (postanowienia SN:
z 10 stycznia 2003 r. V CZ 187/02, OSNC 2004, nr 3, poz. 49; z 7 października
2010 r., I CSK 189/10; z 28 lipca 2011 r., I CSK 77/11), o wyraźny i istotny błąd
z zakresu prawa procesowego lub materialnego, który może mieć wpływ na wynik
sprawy (postanowienie SN z 26 kwietnia 2012 r., II CSK 640/11).
Uzasadniając wystąpienie w niniejszej sprawie omawianej przyczyny
kasacyjnej powód wskazuje, że jego ocenie Sąd II instancji miał się dopuścić
naruszenia art. 232 zd. 2 w zw. z art. 286 w zw. z art. 391 § 1 k.p.c.
Analiza uzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania
prowadzi do konkluzji, że powód w tym zakresie w istocie kwestionuje ocenę
dowodu z opinii biegłego dokonaną przez Sąd II instancji. Tymczasem zawarty
w art. 3983 § 3 k.p.c. zakaz oparcia skargi kasacyjnej na zarzutach dotyczących
ustalenia faktów lub oceny dowodów oznacza niedopuszczalność powoływania się
przez skarżącego na wadliwość wyroku sądu drugiej instancji, polegającą na
błędnym ustaleniu stanu faktycznego lub niewłaściwie przeprowadzonej, w ocenie
strony skarżącej, ocenie dowodów również we wniosku o przyjęcie skargi
kasacyjnej do rozpoznania (postanowienie SN z 24 stycznia 2023 r., I CSK
2938/22). Tego rodzaju argumentacja, jako niedopuszczalna w świetle art. 3983 § 3
k.p.c., nie może zatem skutkować uznaniem, że w sprawie mamy do czynienia z
oczywistą zasadnością skargi.
Jako drugą okoliczność mającą w ocenie powoda przemawiać za
wystąpieniem przyczyny kasacyjnej określonej w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. skarżący
wskazał naruszenie przez Sąd II instancji art. 378 § 1 w zw. z art. 3271 § 1 w zw.
I CSK 3811/24
5
z art. 391 § 1 k.p.c. poprzez nieodniesienie się przez Sąd ad quem do wszystkich
zarzutów podniesionych w apelacji wniesionej przez powoda od wyroku Sądu
I instancji. Również w tym zakresie argumentacja przedstawiona przez skarżącego
nie daje podstaw do przyjęcia, że wniesiona przez niego skarga kasacyjna jest
oczywiście uzasadniona. Sąd II instancji odniósł się bowiem do zarzutów
sformułowanych w apelacji wniesionej. Obowiązek rozpoznania sprawy w
granicach apelacji nie oznacza jednocześnie konieczności osobnego omówienia
przez sąd drugiej instancji w uzasadnieniu wyroku każdego argumentu
podniesionego w apelacji. Wystarczające jest bowiem odniesienie się do
sformułowanych w apelacji zarzutów i wniosków w sposób wskazujący na to, że
zostały one w całości rozważone przed wydaniem orzeczenia (postanowienie SN z
28 lutego 2023 r., I CSK 2531/22). W ocenie Sądu Najwyższego uzasadnienie
zaskarżonego wyroku spełnia ten wymóg.
Z przytoczonych względów należało odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do
rozpoznania (art. 3989 § 2 k.p.c.). O kosztach postępowania kasacyjnego
zasądzonych od powoda na rzecz pozwanego orzeczono na podstawie art. 98 § 1,
§ 11 i 3 w zw. z art. 108 § 1, art. 391 § 1 i art. 39821 k.p.c. w zw. z § 2 pkt 6 i § 10
ust. 4 pkt 2 w zw. z § 20 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22
października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (tekst jedn.: Dz.U. z
2023 r., poz. 1964).
Mając na uwadze brak profesjonalnego wywodu prawniczego w treści
odpowiedzi na skargę kasacyjną powoda wniesionej przez interwenienta
ubocznego po stronie pozwanego dotyczącego wniosku o przyjęcie skargi
kasacyjnej do rozpoznania, zawarty w tej odpowiedzi wniosek o zasądzenie od
powoda na rzecz interwenienta ubocznego kosztów postępowania kasacyjnego
podlegał oddaleniu (art. 107 zd. 3 w zw. z art. 391 § 1 w zw. z art. 39821 k.p.c.).
[M.O.]
[a.ł]
I CSK 3811/24
6
