I CSK 369/25
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
8 października 2025 r.
SSN Marta Romańska
na posiedzeniu niejawnym 8 października 2025 r. w Warszawie
w sprawie z powództwa E. P.
przeciwko Gminie i Miastu O.
o zapłatę,
na skutek skargi kasacyjnej E. P.
od wyroku Sądu Okręgowego w Łodzi
z 27 września 2024 r., XIII Ga 1090/23,
1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania;
2. zasądza od powódki na rzecz pozwanej kwotę 2.700 (dwa
tysiące siedemset) zł z odsetkami w wysokości odsetek
ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia
pieniężnego za czas po upływie tygodnia od dnia
doręczenia powódce odpisu niniejszego postanowienia,
tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.
[dr]
UZASADNIENIE
Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w
sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni
przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących
rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub
skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona (art. 3989 § 1 k.p.c.). Obowiązkiem
I CSK 369/25
2
skarżącego jest sformułowanie i uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi
kasacyjnej do rozpoznania w nawiązaniu do powyższych przesłanek, a
rozstrzygnięcie Sądu Najwyższego w kwestii przyjęcia bądź odmowy przyjęcia
skargi kasacyjnej do rozpoznania wynika z oceny, czy okoliczności powołane przez
skarżącego odpowiadają tym, o których jest mowa w art. 3989 § 1 k.p.c.
Skarżąca wniosła o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania
z powołaniem się na jej oczywistą zasadność (art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.)
w konsekwencji naruszenia art. 362 § 1 k.c., art. 632 § 2 k.c., art. 29 ust. 1 ustawy
z dnia 29 stycznia 2004 r. - Prawo zamówień publicznych (tekst jedn. Dz. U.
z 2019 r., poz. 2019, dalej jako: p.z.p.) oraz art. 405 k.c.
W orzecznictwie Sądu Najwyższego utrwalony jest pogląd, że uzasadnienie
oczywistej zasadności skargi kasacyjnej jako przesłanki jej przyjęcia do
rozpoznania wymaga powołania się na kwalifikowaną postać naruszenia
zaskarżonym orzeczeniem przepisów prawa materialnego lub procesowego
i przeprowadzania wywodu zmierzającego do jego wykazania. Oczywistość
naruszenia ma miejsce wówczas, gdy jest ono widoczne prima facie, przy
wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej, bez potrzeby wchodzenia
w szczegóły czy dokonywania pogłębionej analizy tekstu wchodzących w grę
przepisów i doszukiwania się ich znaczenia. Szczególna podstawa przedsądu z art.
3989 § 1 pkt 4 k.p.c. wymaga przy tym samodzielnego, czyli odrębnego od podstaw
kasacyjnych, wskazania i wykazania naruszenia konkretnego przepisu prawa
(procesowego lub materialnego), które jest oczywiste i bez wątpliwości prowadzi do
stwierdzenia, że objęte skargą orzeczenie jest wadliwe i dlatego skarga powinna
zostać przyjęta do rozpoznania.
Uzasadnienie wniosku oparte na tej przesłance wymaga przedstawienia
argumentacji prawnej zmierzającej do wykazania kwalifikowanego naruszenia
powołanych w skardze przepisów prawa, możliwego do stwierdzenia bez
merytorycznej analizy zaskarżonego orzeczenia oraz podstaw kasacyjnych (por.
postanowienia Sądu Najwyższego z 10 stycznia 2003 r., V CZ 187/02, OSNC
2004, nr 3, poz. 49, z 5 października 2007 r., III CSK 216/07 i z 11 sierpnia
2011 r., IV CSK 163/11). Uzasadnienie wniosku nie może sprowadzać się do
I CSK 369/25
3
powtórzenia, choćby w zmodyfikowanej formie, uzasadnienia podstaw kasacyjnych,
nie może być też sformułowane w sposób, który wymagałby oceny ich zasadności.
Analiza uzasadnienia zaskarżonego wyroku nie potwierdza tezy skarżącej
o istnieniu takich jego uchybień konstrukcyjnych, które by uniemożliwiały
jednoznaczne stwierdzenie jaką podstawę faktyczną sprawy ustalił Sąd i jak ocenił
te fakty w świetle prawa. Argumentacja przytoczona w uzasadnieniu wniosku
o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania jest po części próbą
zakwestionowania ustaleń faktycznych Sądów meriti. Z wiążącej Sąd Najwyższy
podstawy faktycznej zaskarżonego orzeczenia wynika, że zasadne było obniżenie
wynagrodzenia ryczałtowego z uwagi na brak wykonania przez wykonawcę sufitów
z płyt G-K na ruszcie aluminiowym i wykonania podłogi z płyt OSB na stelażu. Na
etapie opisu przedmiotu zamówienia nie było wątpliwości co do zakresu
oczekiwanych od wykonawcy prac. Wykonawca miał też obowiązek zlecenia
i wykonania ekspertyz oraz opracowań projektowych w zakresie wynikającym
z obowiązujących przepisów. Sąd drugiej instancji wyjaśnił, że w systemie
„zaprojektuj i wybuduj” to wykonawca powinien uzyskać wszystkie wymagane
prawem zgody, pozwalające na zrealizowanie zamówienia według projektu,
a z załącznika do specyfikacji istotnych warunków zamówienia wyraźnie wynikało,
jakie to uzgodnienia, opinie i zgody należy uzyskać w zakresie wynikającym
z przepisów ustawy o ochronie przyrody. Spór powstał, gdyż powódka w sposób
niewystarczający przygotowała się do zamówienia publicznego, pomijając aspekty
związane z ochroną przyrody i następnie próbując przerzucić koszty własnych
zaniedbań na zamawiającego. W niniejszej sprawie powódka nie udowodniła części
swoich roszczeń, zaś część roszczeń w sposób wyraźny nie wynika z zebranego
w sprawie materiału dowodowego lub dowody wręcz jednoznacznie wskazują na
niezasadność roszczeń i potwierdzają zarzuty strony pozwanej formułowane w toku
sprawy. Sądy meriti ustaliły, że projekt architektoniczny przygotowany przez
powódkę zawierał rozwiązanie polegające na montażu okien z nawiewnikami
higrosterowanymi. Uznał przy tym, że nie mają one charakteru
dodatkowego i stanowią prace w ramach podstawowego stosunku umownego. Nie
można uznać, że taka ocena narusza art. 29 ust. 1 p.z.p., skoro prace wykonane
przez powódkę mieściły się w przedmiocie umowy, zakres świadczenia
I CSK 369/25
4
wykonawcy był tożsamy z jego zobowiązaniem i nie ustalono, by niezbędne stało
się wykonanie prac dodatkowych nieobjętych zamówieniem podstawowym.
W orzecznictwie Sądu Najwyższego przyjmuje się, że w razie niewykonania
przez przyjmującego zlecenie wszystkich robót, za które w umowie określone
zostało wynagrodzenie ryczałtowe, podlega ono proporcjonalnemu obniżeniu,
stosownie do zakresu niewykonanej części, co nie przekreśla ryczałtowego
charakteru tego wynagrodzenia (por. wyroki z 16 sierpnia 1972 r., III CRN 202/72,
OSNC1973, nr 5, poz. 81; z 29 stycznia 1985 r., II CR 494/84).
W świetle powyższego należało stwierdzić, że Sąd drugiej instancji nie
popełnił błędów, o ile przyjął, że wynagrodzenie podlegało proporcjonalnemu
obniżeniu co do niewykonanej części robót, pozostając nadal wynagrodzeniem
ryczałtowym. Nie można również uznać, że powódka poniosła szkodę w związku
z bezpodstawnym wykonaniem prac dodatkowych, gdyż nie wykonała takich prac.
Ocena prawna dokonana przez sąd drugiej instancji nie jest zatem oczywiście
wadliwa.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 3989 § 1 i 2 k.p.c. oraz –
co do kosztów postępowania – art. 98 § 1, 11 i 3 k.p.c. w zw. z art. 39821 i art. 391 §
1 k.p.c., § 2 pkt 6 w związku z § 10 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra
Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców
prawnych (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 1935), orzeczono jak w postanowieniu.
[dr]
[a.ł]
