I CSK 2943/25
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Agnieszka Jurkowska-Chocyk
28 maja 2026 r.
na posiedzeniu niejawnym 28 maja 2026 r. w Warszawie
w sprawie z powództwa S.S. i M.S.
przeciwko Bank spółce akcyjnej w W.
o zapłatę,
na skutek skargi kasacyjnej Bank spółki akcyjnej w W.
od wyroku Sądu Okręgowego w Gorzowie Wielkopolskim
z 28 maja 2025 r., V Ca 199/24,
I. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania;
II. zasądza od Bank spółki akcyjnej w W. (poprzednio Bank1
spółka akcyjna w W.) na rzecz S.S. i M.S. po
1 350 zł (tysiąc trzysta pięćdziesiąt złotych) tytułem zwrotu
kosztów postępowania kasacyjnego z odsetkami w wysokości
odsetek ustawowych za opóźnienie za czas po upływie tygodnia
od dnia doręczenia zobowiązanemu niniejszego postanowienia
do dnia zapłaty.
UZASADNIENIE
Wyrokiem z 26 stycznia 2024 r. Sąd Rejonowy w Gorzowie Wielkopolskim
oddalił powództwo S.S. i M.S. przeciwko Bank1 S.A. w W. o zapłatę (wobec
uznania, że pozwany skutecznie potrącił przysługująca mu wierzytelność z
I CSK 2943/25
2
wierzytelnością powodów, dochodzoną pozwem i ustalając przesłankowo
nieważność umowy kredytu) (pkt 1) i orzekł o kosztach postępowania (pkt 2).
Wyrokiem z 28 maja 2025 roku Sąd Okręgowy w Gorzowie Wielkopolskim
oddalił apelację powodów (pkt 1), oddalił apelację pozwanego (pkt 2) i zniósł
pomiędzy stronami koszty postępowania (pkt 3).
Pozwany wniósł skargę kasacyjną, w której zaskarżył wyrok Sądu
Okręgowego co do pkt 2. We wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania
skarżący powołał się na oczywistą zasadność skargi kasacyjnej, przejawiającą się
w zastosowaniu przez Sąd Okręgowy dyspozycji art 3851 § 1 k.c. do umowy
kredytu dewizowego (walutowego), z całkowitym pominięciem charakteru
przedmiotowej umowy, jej specyfiki, jak również wyłącznie fakultatywnego
charakteru postanowień dotyczących wypłaty i spłaty kredytu. Z ostrożności
procesowej skarżący powołał się także na istotne zagadnienie prawne,
sprowadzające się do wyjaśnienia, czy w sytuacji uznania, że umowa kredytu
zawiera niedozwolone postanowienia umowne odsyłające do Tabeli Kursów,
możliwe jest utrzymanie umowy w mocy i jej wykonywanie w oparciu o istniejące
postanowienia umożliwiające wypłatę i spłatę kredytu bezpośrednio w walucie
obcej, skoro nie uległy one eliminacji.
W odpowiedzi powodowie wnieśli o odmowę przyjęcia skargi kasacyjnej do
rozpoznania i zasądzenie na ich rzecz od pozwanego zwrotu kosztów zastępstwa
procesowego przed Sądem Najwyższym według norm przepisanych.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną
do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje
potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości
lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność
postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Nakładając
na skarżących obowiązek wskazania i uzasadnienia oznaczonej przesłanki
przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, ustawodawca zmierzał do
zagwarantowania, że skarga kasacyjna, nadzwyczajny środek zaskarżenia
prawomocnych orzeczeń, będzie pełnić przypisane jej funkcje publicznoprawne.
I CSK 2943/25
3
Ograniczenie przesłanek do czterech ma więc zapewnić, że przyjęcie skargi
kasacyjnej do rozpoznania ustrojowo i procesowo jest uzasadnione jedynie w tych
sprawach, w których mogą być zrealizowane jej funkcje publicznoprawne, a skarga
kasacyjna nie stanie się instrumentem wykorzystywanym w każdej sprawie.
Istotnym zagadnieniem prawnym w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c.
jest zagadnienie nowe, nierozwiązane dotychczas w orzecznictwie, którego
wyjaśnienie może przyczynić się do rozwoju prawa. Zagadnienie prawne powinno,
przede wszystkim, być sformułowane w oparciu o okoliczności mieszczące się
w stanie faktycznym sprawy wynikającym z dokonanych przez sąd ustaleń
(postanowienie Sądu Najwyższego z 7 czerwca 2001 r., III CZP 33/01),
a jednocześnie zostać przedstawione w sposób ogólny i abstrakcyjny tak, aby
umożliwić Sądowi Najwyższemu udzielenie uniwersalnej odpowiedzi,
niesprowadzającej się do samej subsumpcji i rozstrzygnięcia konkretnego sporu
(postanowienia Sądu Najwyższego: z 15 października 2002 r., III CZP 66/02;
z 22 października 2002 r., III CZP 64/02; z 5 grudnia 2008 r., III CZP 119/08).
Bliższa analiza skargi kasacyjnej wykazała, że w sprawie nie zachodzi
powołana wyżej przesłanka z art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. Przedstawione przez
skarżącego kwestie były w ostatnim czasie przedmiotem wielu wypowiedzi Sądu
Najwyższego, który szczegółowo i wyczerpująco rozstrzygnął analogiczne
zagadnienia.
W pierwszej kolejności należy zauważyć, że walutowy charakter umowy nie
wyklucza możliwości zawarcia w niej niedozwolonych postanowień umownych.
Artykuł 3851 § 1 k.c. znajduje zastosowanie do oceny postanowień wszystkich
umów zawieranych między przedsiębiorcą a konsumentem oraz niektórych umów
zawieranych w obrocie obustronnie profesjonalnym (art. 805 § 4 k.c.). Nawet zatem
udzielenie kredytu w walucie obcej nie wyłącza zastosowania do oceny takiej
umowy art. 3851 k.c. (postanowienie Sądu Najwyższego z 19 marca 2026 r.,
I CSK 113/26). Nie sposób więc mówić o naruszeniu art. 3851 k.c. tylko z tej
przyczyny, że został zastosowany w odniesieniu do kredytu udzielonego – jak
twierdzi skarżący – w walucie obcej. Niezależnie od powyższego z dokonanych
I CSK 2943/25
4
w sprawie ustaleń wynika, że kredyt, który jest przedmiotem niniejszej sprawy nie
jest kredytem walutowym, lecz kredytem denominowanym do waluty obcej.
Należy przypomnieć, że w uchwale składu całej Izby Cywilnej Sądu
Najwyższego z 25 kwietnia 2024 r., III CZP 25/22 (OSNC 2024, nr 12, poz. 118),
rozstrzygnięto, że w razie uznania, iż postanowienie umowy kredytu
indeksowanego lub denominowanego odnoszące się do sposobu określania kursu
waluty obcej stanowi niedozwolone postanowienie umowne i nie jest wiążące,
w obowiązującym stanie prawnym nie można przyjąć, że miejsce tego
postanowienia zajmuje inny sposób określenia kursu waluty obcej wynikający
z przepisów prawa lub zwyczajów (pkt 1), a ponadto w razie niemożliwości
ustalenia wiążącego strony kursu waluty obcej w umowie kredytu indeksowanego
lub denominowanego umowa nie wiąże także w pozostałym zakresie (pkt 2).
Sankcje będące konsekwencją abuzywności postanowień umownych działają ze
skutkiem ex tunc, co oznacza, że zdarzenia o charakterze następczym w stosunku
do daty zawarcia umowy zawierającej klauzule abuzywne pozostają bez
znaczenia dla takiego charakteru tych postanowień umownych (wyjątek stanowi
wola konsumenta).
Mając na względzie powyższe, Sąd Najwyższy stoi na stanowisku,
że najistotniejsze dla rozstrzyganej sprawy problemy prawne zostały już
wszechstronnie rozstrzygnięte w ugruntowanym orzecznictwie sądów krajowych
i unijnych. W związku z tym przedstawione w skardze kasacyjnej zagadnienia
prawne i wątpliwości interpretacyjne nie mają waloru nowości i nie mogą przyczynić
się do rozwoju prawa.
Oczywista zasadność skargi kasacyjnej (art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.) zachodzi
wówczas, gdy z treści skargi bez potrzeby głębszej analizy oraz szczegółowych
rozważań wynika, że wadliwości przytoczone w uzasadnieniu wniosku o przyjęcie
skargi kasacyjnej do rozpoznania, uzasadniają uwzględnienie skargi. W wypadku,
gdy strona skarżąca twierdzi, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona,
powinna przedstawić argumentację prawną wyjaśniającą w czym ta oczywistość się
wyraża oraz uzasadnić to twierdzenie. Konieczne jest w związku z tym wykazanie
kwalifikowanej postaci naruszenia prawa materialnego i procesowego, polegającej
I CSK 2943/25
5
na jego oczywistości prima facie, przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy
prawniczej (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z 10 stycznia 2003 r.,
V CZ 187/02, OSNC 2004, nr 3, poz. 49; postanowienie Sądu Najwyższego
z 14 lipca 2005 r., III CZ 61/05, OSNC 2006 r., nr 4, poz. 75; postanowienie Sądu
Najwyższego z 26 kwietnia 2006 r., II CZ 28/06). Wymaga przy tym podkreślenia,
że przesłanką przyjęcia skargi kasacyjnej nie jest oczywiste naruszenie
konkretnego przepisu prawa materialnego lub procesowego, lecz sytuacja, w której
naruszenie to spowodowało wydanie oczywiście nieprawidłowego orzeczenia
(zob. postanowienie SN z 8 października 2015 r., IV CSK 189/15). Wynikająca
z art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. przesłanka oczywistej zasadności skargi kasacyjnej ma
charakter wyjątkowy. W konsekwencji, w judykaturze Sądu Najwyższego przyjmuje
się, że skarga kasacyjna jest zasadna w stopniu „oczywistym”, jeżeli można ją
stwierdzić „na pierwszy rzut oka”, bez potrzeby pogłębionego badania okoliczności
sprawy (zob. postanowienie SN z 2 sierpnia 2007 r., III UK 45/07).
Bliższa analiza wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nie
pozwala przyjąć, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona w przyjętym
wyżej rozumieniu.
Z tych względów Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej
do rozpoznania (art. 3989 § 1 k.p.c.).
O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono zgodnie z art. 98 § 1,
11 i 3 w związku z art. 99 k.p.c. i § 2 pkt 6, § 10 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra
Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności
radców prawnych.
Agnieszka Jurkowska-Chocyk
A.G.
[SOP]
