I CSK 268/24
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Jacek Grela
23 kwietnia 2025 r.
na posiedzeniu niejawnym 23 kwietnia 2025 r. w Warszawie
w sprawie z powództwa J. A.
przeciwko Wspólnocie Mieszkaniowej A. przy ulicy […] w M.
o uchylenie, stwierdzenie nieważności albo o ustalenie nieistnienia uchwał
wspólnoty […], […] i […] z dnia 6 marca 2018 r.,
na skutek skargi kasacyjnej J. A.
od wyroku Sądu Apelacyjnego w Łodzi
z 14 czerwca 2023 r., I ACa 125/22,
1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania;
2. zasądza od J. A. na rzecz Wspólnoty Mieszkaniowej A. przy
ulicy […] w M. 240 (dwieście czterdzieści) złotych kosztów
postępowania kasacyjnego.
UZASADNIENIE
Wyrokiem z 20 października 2021 r. Sąd Okręgowy w Płocku w sprawie
z powództwa J. A. przeciwko Wspólnocie Mieszkaniowej A. przy ul. […] w M. o
uchylenie, stwierdzenie nieważności lub ustalenie nieistnienia uchwał nr […] , nr
[…] oraz nr […] z 6 marca 2018 r. oddalił powództwo.
Wyrokiem z 14 czerwca 2023 r. Sąd Apelacyjny w Łodzi oddalił apelację
powoda.
I CSK 268/24
2
W skardze kasacyjnej powód, jako uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi
do rozpoznania, wskazał na przesłanki przedsądu przewidziane w art. 3989 § 1 pkt
1 i 4 k.p.c.
Zdaniem skarżącego w stosunku do uchwały nr […] występuje istotne
zagadnienie prawne przejawiające się koniecznością udzielenia odpowiedzi na
pytanie: „czy wspólnota mieszkaniowa jest uprawniona do samodzielnego
uchylenia wcześniej podjętej uchwały wobec istnienia regulacji przewidzianej w art.
25 ust. 1 ustawy o własności lokali, która stanowi o tym, że to sąd na skutek
powództwa właściciela lokalu może uchylić zaskarżoną uchwałę?”,
W ocenie powoda skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
W judykaturze już wielokrotnie wypowiadano się na temat charakterystyki
skargi kasacyjnej (zob. postanowienie SN z 13 czerwca 2018 r., II CSK 71/18).
Wskazano tam m.in., że skarga kasacyjna została ukształtowana w przepisach
kodeksu postępowania cywilnego jako nadzwyczajny środek zaskarżenia,
nakierowany na ochronę interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa,
jednolitości orzecznictwa oraz prawidłowej wykładni, a także w celu usunięcia
z obrotu prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu dotkniętym nieważnością
lub oczywiście wadliwych, nie zaś jako ogólnie dostępny środek zaskarżenia
orzeczeń umożliwiający rozpoznanie sprawy w kolejnej instancji sądowej.
Koniecznej selekcji skarg pod kątem realizacji tego celu służy instytucja tzw.
przedsądu, ustanowiona w art. 3989 k.p.c., w ramach której Sąd Najwyższy
dokonuje wstępnej oceny skargi kasacyjnej. Ten etap postępowania przed Sądem
Najwyższym jest ograniczony - co należy podkreślić - wyłącznie do zbadania
przesłanek przewidzianych w art. 3989 § 1 pkt 1 - 4 k.p.c., nie zaś merytorycznej
oceny skargi kasacyjnej. W razie spełnienia co najmniej jednej z tych przesłanek,
przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania jest usprawiedliwione.
Istotnym zagadnieniem prawnym w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. jest
zagadnienie objęte podstawami kasacyjnymi, doniosłe z punktu widzenia
rozstrzygnięcia sprawy i nierozwiązane dotąd w orzecznictwie, którego wyjaśnienie
może się przyczynić do rozwoju prawa. Powołanie się przez skarżącego na takie
I CSK 268/24
3
zagadnienie wymaga jego sformułowania oraz uzasadnienia występowania
w sprawie (zob. postanowienia SN: z 28 listopada 2003 r., II CK 324/03; z 7
czerwca 2005 r., V CSK 3/05; z 13 lipca 2007 r., III CSK 180/07; z 22 listopada
2007 r., I CSK 326/07; z 26 września 2005 r., II PK 98/05; z 10 maja 2019 r., I CSK
627/18).
Szczegółowa analiza sprawy prowadzi do wniosku, że powyższa przesłanka
nie została wykazana. W uzasadnieniu nie powołano argumentów, które mogłyby
świadczyć, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne. Wywód prawny
uzasadniający istnienie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego, a więc
cechującego się nowością i dotychczas niewyjaśnionego w orzecznictwie powinien
bowiem wskazywać na wątpliwości kwalifikowane, a nie zwykłe, które mogą być
rozstrzygnięte przez sąd powszechny w toku rozpoznawania sprawy (zob.
postanowienie SN z 26 września 2019 r., I CSK 228/19). Takich wątpliwości skarga
kasacyjna nie zawiera.
Skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona, w rozumieniu art. 3989 § 1
pkt 4 k.p.c., gdy w sprawie doszło do kwalifikowanego: oczywistego naruszenia
prawa, widocznego od razu, przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej,
bez potrzeby głębszej analizy. Konieczne było zatem wykazanie, że Sąd drugiej
instancji w sposób oczywisty naruszył przepis jasny i jednoznaczny, którego
wykładnia i stosowanie nie budzi żadnych wątpliwości (zob. m.in. postanowienia
SN: z 8 marca 2002 r. I PKN 34/01, OSNP 2004, nr 6, poz. 100; z 10 stycznia 2003
r., V CZ 187/02, OSNC 2004, nr 3, poz. 49 i z 11 stycznia 2008 r. I UK 285/07).
Skarżący we wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania powinien
samodzielnie (odrębnie od podstaw kasacyjnych) wskazać i wykazać naruszenie
przepisów, które bez wątpliwości prowadzi do stwierdzenia, że skarga kasacyjna
jest oczywiście uzasadniona i dlatego powinna być rozpoznana przez Sąd
Najwyższy. Skarżący nie czyni tego we wniosku. Sam wniosek jest bardzo ogólny i
nie wskazuje jakie przepisy zdaniem skarżącego zostały naruszone. Wymaganej w
ramach badania przesłanki z art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. argumentacji nie stanowi
samo postawienie zarzutu oczywistego naruszenia, a sformułowanie takiego
zarzutu nie prowadzi jeszcze do oceny, że skarga kasacyjna jest oczywiście
uzasadniona. Niezbędne jest wykazanie nie tylko naruszenia przepisów prawa, ale
I CSK 268/24
4
także rażącej postaci takiego naruszenia. Tylko wówczas można bowiem
stwierdzić, że skarga kasacyjna jest „oczywiście uzasadniona”.
Biorąc to pod uwagę Sąd Najwyższy, na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c.,
odmówił przyjęcia do rozpoznania skargi kasacyjnej, nie znajdując też okoliczności,
które obowiązany jest brać pod uwagę z urzędu w ramach przedsądu.
O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 98 § 1
w zw. z art. 108 § 1, art. 391 § 1 i art. 39821 k.p.c.
[S.J.]
[a.ł]
Jacek Grela