I CSK 2268/22

Sygn. akt I CSK 2268/22

POSTANOWIENIE

Dnia 20 kwietnia 2022 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Marcin Łochowski

w sprawie z powództwa W. P. i T. P.
‎przeciwko T. F.
‎o ustalenie ewentualnie zapłatę,
‎na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 20 kwietnia 2022 r.,
‎na skutek skargi kasacyjnej powodów

od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…)
‎z dnia 29 października 2021 r., sygn. akt I ACa (…),

1. odrzuca skargę kasacyjną;

2. oddala wniosek radcy prawnego M. W. o  przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej powodom z urzędu w postępowaniu kasacyjnym.

UZASADNIENIE

Powodowie wnieśli skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w (...) z 29 października 2021 r., zaskarżając ten wyrok w całości, wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.

W odpowiedzi na skargę pozwana wniosła o odrzucenie skargi kasacyjnej do rozpoznania, względnie jej oddalenie.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 398⁴ § 1 k.p.c. do elementów konstrukcyjnych skargi kasacyjnej należy m.in. wskazanie czy orzeczenie, od którego jest wniesiona skarga, zostało zaskarżone w całości czy w części (pkt 1), a także sformułowanie wniosku o uchylenie lub uchylenie i zmianę orzeczenia z oznaczeniem zakresu żądanego uchylenia i zmiany (pkt 3). Zamieszczenie w skardze kasacyjnej wniosku o uchylenie lub uchylenie i zmianę orzeczenia z pominięciem oznaczenia zakresu żądanego uchylenia lub zmiany stanowi istotną wadę skutkującą odrzuceniem skargi a limine (zob. np. postanowienia Sądu Najwyższego: z 23 sierpnia 2012 r., III CSK 161/12; z 8 maja 2008 r., V CZ 26/08; z 19 marca 2009 r., II UZ 9/09).

Skarżący nie wskazali w skardze zakresu żądanego uchylenia wyroku Sądu Apelacyjnego. W szczególności wniosek o „uchylenie zaskarżonego wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) i przekazanie sprawy temu Sądowi do ponownego rozpoznania” nie może być ani utożsamiany z żądaniem uchylenia orzeczenia w określonej części, ani uzupełniany założeniem sądu, że zakres żądanego uchylenia odpowiada wskazanemu przez stronę zakresowi zaskarżenia orzeczenia skargą kasacyjną. Określenie zakresu zaskarżenia oraz wniosku o uchylenie lub uchylenie i zmianę orzeczenia stanowi przedmiot odrębnych wymogów formalnych skargi kasacyjnej, co oznacza, że strona powinna w obu tych kwestiach odrębnie sformułować własne stanowisko (postanowienie Sądu Najwyższego z 15 września 2020 r., V CSK 116/20).

Ubocznie natomiast wskazać należy na nieprawidłowo sporządzone uzasadnienie przesłanek i podstaw kasacyjnych. Zgodnie z utrwalonym stanowiskiem, wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania i jego uzasadnienie, stanowi – obok podstaw skargi kasacyjnej i ich uzasadnienia (art. 398⁴§ 1 pkt 2 k.p.c.) – odrębne i samodzielne wymaganie konstrukcyjne skargi kasacyjnej (art. 398⁴ § 2 k.p.c.). Złożona skarga kasacyjna nie odpowiada tym założeniom, ponieważ argumentacja powołana w celu przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania została scalona z uzasadnieniem podstaw kasacyjnych. Ujęcie takie zaciera sens szczególnego wymagania określonego w art. 398⁴ § 2 k.p.c. i uniemożliwia Sądowi Najwyższemu ocenę przyczyn kasacyjnych (postanowienie Sądu Najwyższego z 29 stycznia 2014 r., II UK 451/13; z 5 kwietnia 2017 r., II CSK 688/16; z 4 lipca 2017 r., III CSK 64/17; z 10 maja 2018 r., I CSK 800/17), których zbadanie musi poprzedzać analizę zarzutów wypełniających podstawy kasacyjne.

Z tych względów Sąd Najwyższy odrzucił skargę kasacyjną na podstawie art. 398⁶ § 3 k.p.c. oraz odmówił przyznania radcy prawnemu M. W. wynagrodzenia tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej powodom z urzędu w postępowaniu kasacyjnym. Sąd Najwyższy uznał, że w zaistniałej sytuacji nie ma podstaw do przyznania takiego wynagrodzenia, gdyż celem przepisów o tym stanowiących (rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu; t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 68) jest rzetelne udzielenie pomocy prawnej. Wobec odrzucenia skargi kasacyjnej z podanych wyżej względów nie sposób uznać, że taka rzetelna pomoc prawna została stronie udzielona (postanowienie Sądu Najwyższego  z 16 maja 2018 r., I CSK 10/18).