I CSK 223/24
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Agnieszka Piotrowska
12 maja 2025 r.
na posiedzeniu niejawnym 12 maja 2025 r. w Warszawie
w sprawie z powództwa S. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w P.
przeciwko Powiatowi Ś.
o zapłatę,
na skutek skargi kasacyjnej S. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w P.
od wyroku Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu
z 26 czerwca 2023 r., I AGa 366/22,
1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania;
2) oddala wniosek pozwanego o zasądzenie od powoda
kosztów postępowania kasacyjnego.
UZASADNIENIE
Wyrokiem z 26 czerwca 2023 r. Sąd Apelacyjny we Wrocławiu, wskutek
apelacji pozwanego Powiatu Ś., zmienił wyrok Sądu Okręgowego w Legnicy z 11
grudnia 2018 r. w ten sposób, że oddalił powództwo S. spółki z o.o. z siedzibą w P.
o zapłatę.
Powód wniósł skargę kasacyjną, opierając wniosek o jej przyjęcie do
rozpoznania na przyczynie kasacyjnej objętej art. 3989 § 1 pkt 1 i 4 k.p.c.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
I CSK 223/24
2
Skarga kasacyjna jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia
przysługującym od prawomocnych orzeczeń sądu drugiej instancji, służącym
ochronie interesu publicznego przez zapewnienie jednolitości wykładni i stosowania
prawa, wkład Sądu Najwyższego w rozwój orzecznictwa i nauki prawa oraz
eliminowanie z obrotu prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu nieważnym
lub orzeczeń oczywiście niezgodnych z prawem. Stosownie do 3989 § 1 k.p.c., Sąd
Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania w razie wykazania przez
stronę, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba
wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących
rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub
skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Z punktu widzenia funkcji oraz
założeń skargi kasacyjnej jako nadzwyczajnego środka zaskarżenia, rolą
„przedsądu” jest wstępna selekcja skarg pod kątem spełniania wymienionych wyżej
kryteriów (przyczyn kasacyjnych) kwalifikujących skargę do jej przedstawienia
Sądowi Najwyższemu w celu merytorycznego rozpoznania.
Powód podniósł, że w sprawie wystąpiło istotne zagadnienie prawne
dotyczące kwestii, w przypadku wystąpienia błędów, pominięć, bądź braków w
opisie przedmiotu zamówienia na roboty budowlane sporządzonym na podstawie
art. 31 ust. 1 i 2 ustawy z 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych)
odpowiedzialność zamawiającego wobec wykonawcy, z którym zawarł on umowę w
wyniku przeprowadzonej procedury o udzielenie zamówienia publicznego, jest
odpowiedzialnością deliktową czy odpowiedzialnością kontraktową.
W nawiązaniu do tej przyczyny kasacyjnej należy podnieść, że istotnym
zagadnieniem prawnym w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. jest problem nowy i
dotychczas niewyjaśniony, dotyczący ważnego abstrakcyjnego zagadnienia
jurydycznego, którego rozstrzygnięcie przez Sąd Najwyższy przy okazji
rozpoznania skargi kasacyjnej przyczyni się do rozwoju orzecznictwa i nauki prawa
oraz będzie miało znaczenie nie tylko dla tej konkretnej, jednostkowej sprawy, ale
także dla innych podobnych spraw (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z 18
września 2012 r., II CSK 180/12. oraz z 2 grudnia 2014 r., II CSK 376/14). Skarżący
powinien sformułować to zagadnienie w sposób przyjęty przy zwracaniu się przez
sąd powszechny z pytaniem prawnym do Sądu Najwyższego na podstawie art.390
I CSK 223/24
3
k.p.c., zawrzeć we wniosku pogłębiony wywód prawny uzasadniający zgłoszone
wątpliwości, wykazać zasadność proponowanego sposobu ich rozstrzygnięcia, a
także wadliwość rozwiązania przez Sąd drugiej instancji przedstawionego problemu
prawnego w sposób rzutujący na wynik sprawy (zob. postanowienia Sądu
Najwyższego: z 10 maja 2001 r., II CZ 35/01, OSNC 2002, Nr 1, poz. 11; z 2
grudnia 2014 r., II CSK 376/14 oraz z 9 kwietnia 2015 r., V CSK 547/14).
Rozstrzygnięcie przedstawionego przez skarżącego istotnego zagadnienia
prawnego musi być przy tym niezbędne dla oceny skargi kasacyjnej i oceny
zgodności z prawem zaskarżonego nią orzeczenia, a zatem musi pozostawać w
związku z podstawami skargi kasacyjnej oraz przedmiotem sprawy.
Nawiązując do tezy powoda o możliwym dwukierunkowym udzieleniu
odpowiedzi na postawione pytanie należy w pierwszy rzędzie zauważyć, że po
pierwsze ta kwestia nie była przedmiotem sporu między stronami ani , w
konsekwencji, przedmiotem osądu prawnego Sądów meriti. Po drugie
przedstawione zagadnienie prawne, które pojawiło się dopiero w skardze
kasacyjnej powoda, nie ma charakteru abstrakcyjnego w przedstawionym wyżej
rozumieniu, albowiem wybór wariantu jego rozstrzygnięcia zależy ściśle od
konkretnych ustaleń faktycznych poczynionych na kanwie zgromadzonych i
ocenionych przez sąd orzekający w danej sprawie dowodów. Nie zachodzi zatem
przytoczona pierwsza przyczyny kasacyjna.
Powód podniósł także we wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej, że jest ona
oczywiście uzasadniona (art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.). Zgodnie z, utrwalonym w
orzecznictwie Sądu Najwyższego, poglądem, oparcie wniosku o przyjęcie skargi do
rozpoznania na jej oczywistej zasadności, nakładało na skarżącego powinność
wykazania kwalifikowanej postaci naruszenia konkretnych, przytoczonych we
wniosku, przepisów prawa materialnego lub procesowego, naruszenia
dostrzegalnego prima facie, przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej,
bez odwoływania się do podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia, które nie
podlegają badaniu na etapie tak zwanego przedsądu (zob. postanowienia Sądu
Najwyższego z 12 grudnia 2000, V CKN 1780/00, OSNC 2001, Nr 3, poz. 52; z 22
marca 2001 r., V CZ 131/00, OSNC 2001, Nr 10, poz. 156 oraz z 15 czerwca 2018
r., III CSK 38/18). Skarżący powinien zawrzeć w skardze wyodrębniony wywód
I CSK 223/24
4
prawny wskazujący, w czym przejawia się ,,oczywistość” skargi w przedstawionym
wyżej rozumieniu, czego nie może łączyć z subiektywnym odczuciem, że
zaskarżone orzeczenie jest oczywiście niezasadne lub niesprawiedliwe (zob.
postanowienia Sądu Najwyższego z 5 września 2008 roku, I CZ 64/08; z 19 grudnia
2001 roku, IV CZ 200/01 i z 9 czerwca 2008 roku, II UK 37/08). Oczywiste jest to,
co jest widoczne na pierwszy rzut oka, bez badania i studiowania akt sprawy oraz
prowadzenia bardziej złożonych rozumowań. O przyjęciu skargi kasacyjnej do
rozpoznania nie decyduje per se nawet oczywiste naruszenie konkretnego
przepisu, lecz jego skutek polegający na wydaniu oczywiście sprzecznego z
prawem i nieprawidłowego orzeczenia, które z tych przyczyn nie może się ostać w
obrocie prawnym (zob. postanowienia Sądu Najwyższego z 15 października 2015
r., III CSK 198/15; z 13 kwietnia 2016 r., V CSK 622/15.; z 2 czerwca 2016 r., III
CSK 113/16; z 27 października 2016 r., III CSK 217/16; z 29 września 2017 r., V
CSK 162/17; z 7 marca 2018 r., I CSK 664/17; z 18 kwietnia 2018 r., II CSK 726/17
z 5 października 2018 r., V CSK 168/18).
Wniosek skarżącego o przyjęcie skargi kasacyjnej ze względu na przyczynę
kasacyjną, wskazaną w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c., nie spełnia tych wymagań,
powszechnie aprobowanych w orzecznictwie i nauce prawa. Skarżący oparł
wniosek na założeniu rażąco wadliwej wykładni postanowień umowy łączącej
strony, przeprowadzonej przez Sąd orzekający, co nie jest jednak równoznaczne z
zarzucanym przez powoda w ramach tej przyczyny kasacyjnej naruszeniem art. 65
§ 1 i 2 k.c. w zw. z art. 3531 k.c. i art. 632 § 1 i 2 k.c. przez ich niezastosowanie w
sprawie. Skarżący nie wskazał, które z dyrektyw wykładni oświadczeń woli
składanych sobie przez kontrahentów zostały naruszone, w jakim zakresie i z jakim
skutkiem dla wyniku sprawy. Poprzestał na przedstawieniu własnej interpretacji
umowy oraz polemiki z oceną prawną przedstawioną przez Sąd Apelacyjny w
uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, co nie jest wystarczające do przyjęcia, że
zaskarżony wyrok jest prima vista wadliwy.
W tym stanie rzeczy orzeczono, jak w sentencji. Sąd Najwyższy oddalił
wniosek przeciwnika skargi o zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania
kasacyjnego, albowiem odpowiedź pozwanego na skargę kasacyjną nie zawiera
obligatoryjnego oświadczenia z art. 132 § 1 k.p.c. o doręczeniu jej odpisu
I CSK 223/24
5
pełnomocnikowi powoda albo o jego nadaniu za pośrednictwem operatora, o
którym mowa w art. 165 § 2 k.p.c. Pismo to podlegało zatem zwrotowi bez
wzywania pozwanego do usunięcia tego braku, stąd zawarty w odpowiedzi na
skargę kasacyjna wniosek pozwanego o przyznanie kosztów zastępstwa
procesowego przed Sądem Najwyższym nie mógł być skuteczny.
[SOP]
[a.ł]
