Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego.

Art. 132.

Aktualizacja: 12 lipca 2026

  • Treść przepisu
  • Wyjaśnienie
  • 10 orzeczeń

§ 1.W toku sprawy adwokat, radca prawny, rzecznik patentowy oraz Prokuratoria Generalna Rzeczypospolitej Polskiej doręczają sobie nawzajem bezpośrednio odpisy pism procesowych z załącznikami. W razie wątpliwości co do dochowania obowiązku, o którym mowa w zdaniu poprzedzającym, sąd może, na wniosek albo z urzędu, zażądać dowodu nadania pisma procesowego za pośrednictwem operatora, o którym mowa w art. 165 § 2, lub dowodu doręczenia. W razie nieprzedstawienia w wyznaczonym terminie dowodów, o których mowa w zdaniu drugim, pismo procesowe podlega zwrotowi.

§ 11.Przepis § 1 nie dotyczy interwencji, zmiany powództwa, zarzutu potrącenia, pozwu wzajemnego, apelacji, skargi kasacyjnej, zażalenia, sprzeciwu od wyroku zaocznego, sprzeciwu od nakazu zapłaty, zarzutów od nakazu zapłaty, wniosku o zabezpieczenie powództwa, skargi o wznowienie postępowania, skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia i skargi na orzeczenia referendarza sądowego, które należy złożyć w sądzie z odpisami dla strony przeciwnej.

§ 12.Przepis § 1 nie dotyczy pism procesowych wnoszonych za pośrednictwem systemu teleinformatycznego, podlegających doręczeniu adwokatowi, radcy prawnemu, rzecznikowi patentowemu lub Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej, którzy dokonali wyboru wnoszenia pism procesowych za pośrednictwem systemu teleinformatycznego i nie zrezygnowali z doręczenia elektronicznego.

§ 13.(uchylony)

§ 14.W toku sprawy wniesienie do sądu pisma procesowego za pośrednictwem portalu informacyjnego oraz uzyskanie przez wnoszącego dokumentu potwierdzającego przekazanie tego pisma drugiej stronie jest równoznaczne z wykonaniem obowiązku, o którym mowa w § 1 zdanie pierwsze.

§ 15.W toku sprawy, w przypadku pism procesowych wnoszonych do sądu w inny sposób niż za pośrednictwem portalu informacyjnego, adwokat, radca prawny, rzecznik patentowy lub Prokuratoria Generalna Rzeczypospolitej Polskiej mogą doręczać sobie nawzajem bezpośrednio odpisy pism procesowych z załącznikami za pośrednictwem portalu informacyjnego w sposób umożliwiający uzyskanie przez wnoszącego dokumentu potwierdzającego ich przekazanie drugiej stronie.

§ 16.W razie wątpliwości co do przekazania pisma procesowego drugiej stronie za pośrednictwem portalu informacyjnego sąd może, na wniosek albo z urzędu, zażądać dowodu przekazania tego pisma drugiej stronie. W razie nieprzedstawienia dowodu przekazania pisma procesowego drugiej stronie w wyznaczonym terminie pismo to podlega zwrotowi.

§ 17.Przepisów § 14 i 15 nie stosuje się do pism procesowych wymienionych w § 11 i 12.

§ 18.Minister Sprawiedliwości w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw informatyzacji określi, w drodze rozporządzenia, sposób bezpośredniego wzajemnego doręczania odpisów pism procesowych z załącznikami pomiędzy adwo- katami, radcami prawnymi, rzecznikami patentowymi lub Prokuratorią Generalną Rzeczypospolitej Polskiej za pośrednictwem portalu informacyjnego oraz ich elektroniczną postać, w tym wymagania dotyczące dokumentów składanych w postaci elektronicznej, jak również treść dokumentu w postaci elektronicznej potwierdzającego przekazanie pisma procesowego drugiej stronie, mając na względzie skuteczność ich bezpośredniego wzajemnego doręczania, konieczność zapewnienia sprawnego toku postępowania, a także ochronę praw osób, którym te pisma są doręczane.

§ 2.Doręczenie adresatowi może nastąpić także przez wręczenie mu pisma bezpośrednio w sekretariacie sądu.

Ten przepis w Twojej sprawie

Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.

Częste pytania:

Orzecznictwo do tego przepisu

Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.

I C 1100/15Sąd Rejonowy w Chełmie

Oddalenie powództwa o składkę OC – wyrok SR w Chełmie

Fragment uzasadnienia

… wykonującego zawód adwokata, którego dane zostały szczegółowo podane w sprzeciwie i dla którego pełnomocnictwo zostało załączone do sprzeciwu. Powyższe narusza dyspozycję art. 132 § 1 k.p.c. , zgodnie z którym w toku sprawy adwokat, radca prawny, rzecznik patentowy oraz radca Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa doręczają sobie nawzajem bezpośrednio odpisy pism procesowych z załącznikami. Do pisma procesowego wniesionego…
I ACz 1787/15Sąd Apelacyjny w Krakowie

Zwrot pisma zmieniającego pozew bez zażalenia – SA Kraków

Fragment uzasadnienia

… , które nie istnieje. albowiem nie zostało wydane. W zażaleniu powód podnosząc zarzuty naruszenia art. 193 §2 1 w zw z art. 192 kpc , art. 187 kpc , art. 132 kpc i 370 kpc w zw z art. 398 kpc , wnosił o jego uchylenie. Motywując zarzuty skarżący argumentował , że pismo procesowe z dnia 28 kwietnia 2015r , którym zmienił on żądanie pozwu , a które na podstawie art. 132 §1 kpc zostało przez Przewodniczącego zwrócone , wobec…
IX Ca 432/15Sąd Okręgowy w Olsztynie

Zwrot kosztów najmu auta zastępczego po szkodzie – wyrok SO

Fragment uzasadnienia

… art. 187 k.p.c. poprzez uwzględnienie rozszerzonego powództwa dokonanego pismem pełnomocnika powoda doręczonym nie za pośrednictwem Sądu; - art. 321 k.p.c. w zw. z art. 132 § 1 k.p.c. poprzez wydanie orzeczenia co do roszczenia które nie zostało skutecznie wniesione, co doprowadziło do rozstrzygnięcia ponad żądanie; 2. sprzeczność poczynionych przez Sąd ustaleń faktycznych z treścią zebranego w sprawie materiału dowodowego…
I ACa 355/15Sąd Apelacyjny w Białymstoku

Odszkodowanie za niedokończone roboty budowlane – SA Białystok

Fragment uzasadnienia

… na to użyty w art. 193 § 2 1 zd. 2 k.p.c. zwrot, że art. 187 k.p.c. jest stosowany jedynie odpowiednio). Należy zwrócić również uwagę na fakt, że ustawodawca użył w art. 132 § 1 k.p.c. sformułowania „w toku sprawy”, co oznacza, że obowiązek dokonywania doręczeń bezpośrednich powstaje w chwili doręczenia pozwanemu odpisu pozwu. Innymi słowy, z chwilą wniesienia pozwu do sądu sprawa jest już w toku, natomiast rozszerzenie…

Wyświetlone orzeczenia: 4

PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 132: co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.

Podsumuj orzecznictwo

Wyjaśnienie przepisu

Art. 132 Kodeksu postępowania cywilnego (KPC) określa szczegółowe zasady dotyczące wzajemnego doręczania odpisów pism procesowych wraz z załącznikami między adwokatami, radcami prawnymi, rzecznikami patentowymi oraz Prokuratorią Generalną Rzeczypospolitej Polskiej. Przepis stanowi, że pismo powinno być doręczane bezpośrednio, a w przypadku wątpliwości co do dochowania tego obowiązku, sąd może zażądać dowodu nadania lub doręczenia. W razie braku takiego dowodu pismo jest zwracane. Istotne jest to, że przepis w § 1^1 oraz kolejnych ustępach wskazuje na wyjątki i szczegółowe regulacje dotyczące różnych trybów wnoszenia i przekazywania pism procesowych, w tym tych składanych za pośrednictwem systemów teleinformatycznych i portali informacyjnych.

Przepis ma zastosowanie przede wszystkim w sprawach prowadzonych przed sądami, gdzie występują wymienione podmioty jako strony lub pełnomocnicy. Dotyczy to doręczania pism w toku postępowania, umożliwiając szybkie i skuteczne przekazywanie dokumentów procesowych bezpośrednio między profesjonalistami. W sytuacjach, gdy zachodzą wątpliwości co do prawidłowości doręczenia, sąd pełni funkcję kontrolną, nakazując przedłożenie stosownych dowodów, co zabezpiecza interesy stron i zapewnia porządek procesowy.

Przykładem praktycznym może być sytuacja, gdy radca prawny reprezentujący stronę wnosi do sądu pismo procesowe i równocześnie przekazuje jego odpis adwokatowi strony przeciwnej bezpośrednio lub poprzez portal informacyjny, zgodnie z nowymi zasadami. W przypadku braku potwierdzenia przekazania drugiej stronie, sąd może zwrócić pismo i zażądać dopełnienia obowiązku doręczenia. Takie rozwiązanie eliminuje opóźnienia i pozwala zachować prawidłowy bieg postępowania.

Częstym nieporozumieniem przy stosowaniu art. 132 KPC jest błędne traktowanie wyjątków wymienionych w § 1^1 i kolejnych, zwłaszcza w kontekście pism, które ze względu na charakter bywają składane bezpośrednio do sądu z odpisami dla strony przeciwnej. Ponadto, bywa też, że strony nie dostarczają na czas dowodów nadania, co skutkuje zwrotem pisma. Należy pamiętać, że przepisy dotyczące doręczeń elektronicznych mają swoje szczegółowe wymogi techniczne i formalne określone w rozporządzeniach, których niedopełnienie może prowadzić do nieważności doręczenia. W sprawach indywidualnych rekomenduje się konsultację z prawnikiem dla prawidłowego zastosowania przepisów art. 132 KPC.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Najczęściej zadawane pytania

Kto może wzajemnie doręczać sobie pisma procesowe według art. 132 KPC?

Adwokaci, radcowie prawni, rzecznik patentowy oraz Prokuratoria Generalna RP mogą bezpośrednio doręczać sobie odpisy pism procesowych z załącznikami.

Co się dzieje, gdy brak jest dowodu doręczenia pisma procesowego?

Sąd może zażądać dowodu nadania lub doręczenia. Brak takiego dowodu w wyznaczonym terminie skutkuje zwrotem pisma.

Czy art. 132 KPC dotyczy pism wniesionych elektronicznie?

Tak, ale tylko jeśli adresaci wybrali doręczenia elektroniczne i nie zrezygnowali z tego sposobu doręczeń.

Czy istnieją wyjątki, gdy art. 132 §1 nie ma zastosowania?

Tak, np. interwencje, zmiana powództwa czy zażalenia należy wnieść do sądu z odpisami dla strony przeciwnej, a nie doręczać bezpośrednio.

Czy pismo procesowe może być doręczone w sekretariacie sądu?

Tak, doręczenie może nastąpić także przez wręczenie pisma bezpośrednio w sekretariacie sądu.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Potrzebujesz analizy tego przepisu w konkretnej sprawie?

Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.

Zapytaj o art. 132