I CSK 1828/25
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Roman Trzaskowski
21 maja 2026 r.
na posiedzeniu niejawnym 21 maja 2026 r. w Warszawie
w sprawie z powództwa G.Ś.
przeciwko Samodzielnemu Publicznemu Zakładowi Opieki Zdrowotnej - Szpitalowi
[…] w G.
o zapłatę,
na skutek skargi kasacyjnej G.Ś.
od wyroku Sądu Apelacyjnego w Poznaniu
z 12 grudnia 2024 r., I ACa 514/22,
1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania;
2. nie obciąża skarżącej kosztami postępowania kasacyjnego.
UZASADNIENIE
Wyrokiem z 12 grudnia 2024 r. Sąd Apelacyjny w Poznaniu oddalił apelację
powódki od wyroku Sądu Okręgowego w Poznaniu z 2 marca 2022 r. oddalającego
jej powództwo o zapłatę przez pozwanego kwoty 75 200 zł, w tym 70 000 zł tytułem
zadośćuczynienia oraz 5 200 zł tytułem odszkodowania.
W skardze kasacyjnej, w uzasadnieniu wniosku o jej przyjęcie do
rozpoznania, powódka wskazała przyczynę kasacyjną określoną w art. 3989 § 1 pkt
4 k.p.c.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Z art. 3981 § 1 k.p.c. wynika, że skarga kasacyjna przysługuje co do zasady
od prawomocnych orzeczeń sądów drugiej instancji, a więc orzeczeń wieńczących
I CSK 1828/25
2
dwuinstancyjne postępowanie sądowe, w którym sądy obu instancji dysponują
pełną kognicją w zakresie faktów i dowodów. Jednakże zgodnie z art. 3989 § 1
k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania tylko wtedy, gdy
w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni
przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących
rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub
skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. W zamyśle ustawodawcy skarga
kasacyjna stanowi zatem nadzwyczajny środek zaskarżenia, którego rozpoznanie
przez Sąd Najwyższy musi być uzasadnione względami o szczególnej doniosłości,
wykraczającymi poza indywidualny interes skarżącego, a mającymi swoje źródło w
interesie publicznym, w szczególności przez zapewnienie jednolitej wykładni i
stosowania prawa. Wyłączną podstawą oceny pod kątem przyjęcia skargi
kasacyjnej do rozpoznania są wskazane w niej przyczyny kasacyjne wraz z
uzasadnieniem (art. 3984 § 2 k.p.c.).
Zgodnie z utrwalonym stanowiskiem Sądu Najwyższego, skarga kasacyjna
jest oczywiście uzasadniona w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c., jeżeli zachodzi
niewątpliwa, widoczna na pierwszy rzut oka, tj. bez konieczności głębszej analizy,
sprzeczność orzeczenia z przepisami prawa nie podlegającymi różnej wykładni
(zob. np. postanowienie Sądu Najwyższego z 24 sierpnia 2016 r., II CSK 94/16,
niepubl.) i w wyniku takiego naruszenia prawa zapadło w drugiej instancji
orzeczenie oczywiście wadliwe. O przyjęciu skargi kasacyjnej do rozpoznania nie
decyduje samo oczywiste naruszenie konkretnego przepisu prawa materialnego lub
procesowego przez sąd, który wydał zaskarżone orzeczenie, lecz sytuacja, w której
naruszenie to spowodowało wydanie oczywiście nieprawidłowego orzeczenia (zob.
np. postanowienia Sądu Najwyższego z 15 października 2015 r., III CSK 198/15,
niepubl.; z 13 kwietnia 2016 r., V CSK 622/15, niepubl.; z 2 czerwca 2016 r.,
III CSK 113/16, niepubl.; z 27 października 2016 r., III CSK 217/16, niepubl.;
z 29 września 2017 r., V CSK 162/17, niepubl.; z 7 marca 2018 r., I CSK 664/17,
niepubl.; z 18 kwietnia 2018 r., II CSK 726/17, niepubl.; z 5 października 2018 r.,
V CSK 168/18, niepubl.).
We wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżąca
podniosła, że Sąd II instancji nie rozważył, czy w postępowaniu przed Sądem I
I CSK 1828/25
3
instancji zaszła nieważność postępowania, którą miał obowiązek wziąć pod uwagę
z urzędu. Wskazała, że Sąd II instancji dostrzegł, że powódce uniemożliwiono
zapoznanie się z opinią wydaną w sprawie Prokuratury Rejonowej w G., sygn. akt
PR 2 […] oraz że Sąd I instancji bezpodstawnie pominął wniosek dowodowy
powódki o przeprowadzenie dowodu z opinii uzupełniającej biegłego z zakresu
chirurgii W.K. i uznał zarzuty powódki w tym przedmiocie za trafne. Nie rozważył
jednak, wbrew art. 378 § 1 k.p.c., czy powyższe uchybienia prowadzą do
nieważności postępowania. Brak zaś możliwości podważenia w toku postępowania
kluczowych dowodów, a takimi w sprawach o błąd medyczny są opinie biegłych,
które stanowiły również podstawę dla wyroku Sądu I instancji, oznacza, że strona
powodowa była pozbawiona możności obrony swoich praw.
Ponadto skarżąca podniosła, że wbrew ustaleniom Sądu I i II instancji, nie
dochodzi roszczenia z tytułu błędu w sztuce lekarskiej, ale z powodu rażącego
naruszenia procedur medycznych. W badaniu powódki brał udział technik radiolog,
który nie miał wymaganych zgodnie z art. 33c ust. 5 prawa atomowego uprawnień,
a personel wykonujący badanie zlekceważył procedury, które powinny zostać
wdrożone w trakcie badania, a także w razie wynaczynienia się kontrastu, tj.
zaniechał monitorowania stanu zdrowia pacjentki po podaniu kontrastu. Naruszenie
procedur medycznych wpłynęło niepomyślnie na dalsze leczenie powódki - brak
sprawności w ręce.
Uwzględnienie przez Sąd Najwyższy nieważności postępowania przed
sądem pierwszej instancji może mieć miejsce jedynie pośrednio, w ramach
rozpoznawania zarzutów naruszenia art. 378 § 1 i art. 386 § 2 k.p.c. i tylko wtedy,
gdy uchybienie sądu drugiej instancji, polegające na niewzięciu pod rozwagę –
z urzędu lub w ramach zarzutu apelacyjnego - nieważności postępowania przed
sądem pierwszej instancji mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy przed sądem
drugiej instancji , a wykazanie tej okoliczności obciąża skarżącego (zob. np. wyrok
Sądu Najwyższego z 27 czerwca 2025 r., II CNPP 8/23, niepubl.; postanowienie
Sądu Najwyższego z 30 czerwca 2020 r., IV CSK 706/19, niepubl.; postanowienie
Sądu Najwyższego z 8 lutego 2018 r., IV CSK 369/17, niepubl.; wyrok Sądu
Najwyższego z 10 lutego 1998 r., II CKN 600/97, OSP 1999, Nr 3, poz. 58).
I CSK 1828/25
4
Skarżąca nie wykazała tego rodzaju zależności. Uwzględnić bowiem
należało, że Sąd Apelacyjny podzielając apelacyjny zarzut strony powodowej
dotyczący dokonania ustaleń faktycznych przez Sąd I instancji na podstawie opinii
biegłych wydanych w sprawie PR 2 […], pomimo braku możliwości zapoznania się
powódki i jej pełnomocnika z treścią tej opinii, a nadto dotyczący braku
przesłuchania biegłego z zakresu chirurgii na okoliczności wydanej opinii, zakreślił
pełnomocnikowi powódki na rozprawie apelacyjnej 13 kwietnia 2023 r. termin do
ustosunkowania się do opinii zarówno sporządzonej w sprawie niniejszej, jak i opinii
wydanej 22 września 2021 r. na potrzeby postępowania przygotowawczego
Prokuratury Rejonowej w G. Na skutek zarzutów strony powodowej w dalszym toku
postępowania apelacyjnego doszło do uzupełnienia materiału dowodowego o
opinie uzupełniające biegłego z zakresu chirurgii ogólnej i naczyniowej dr. n. med.
W.K., a ponadto ekspertyzę, wykonaną przez dr n. med. D.Ł. (specjalistę
radiodiagnostyki), dr. n. med. M.K. (specjalistę chirurgii ogólnej i naczyniowej) oraz
lek. S.S. (specjalistę medycyny sądowej), uzupełnioną o ustne wyjaśnienia biegłych
na rozprawie 29 sierpnia 2024 r. W tych okolicznościach nie sposób przyjąć, że
postawiony przez skarżącą zarzut naruszenia art. 378 § 1 k.p.c. ma charakter
oczywisty i skutkował wydaniem oczywiście wadliwego orzeczenia w rozumieniu
art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.
Argumentacja wniosku dotycząca dochodzenia przez powódkę roszczeń
z powodu rażącego naruszenia procedur medycznych, a nie z tytułu błędu w sztuce
lekarskiej, pomija, że Sąd Apelacyjny dokonywał oceny, czy brak posiadania
aktualnego certyfikatu ORP przez technika radiologa miał wpływ na przebieg
zdarzenia medycznego i okoliczność tę ocenił jako irrelewantną z punktu widzenia
sformułowanego roszczenia. Ponadto dokonując oceny zasadności zgłoszonych
roszczeń ustalał, jakie procedury medyczne zostały wobec powódki zastosowane
i badał ich prawidłowość i - jak jednoznacznie wskazał w uzasadnieniu
zaskarżonego orzeczenia – badał, czy skutki zdarzenia z 11 lipca 2019 r. stanowiły
możliwe i niezawinione następstwo tych procedur, czy też wynikały z błędów
personelu szpitalnego. Podniesiona przez skarżącą kwestia, czy personel
wykonujący badanie 11 lipca 2019 r. zlekceważył procedury, które powinny zostać
wdrożone w trakcie badania i w razie wynaczynienia się kontrastu, tj. zaniechał
I CSK 1828/25
5
monitorowania stanu zdrowia pacjentki po podaniu kontrastu, należy do podstawy
faktycznej orzeczenia. Stosownie do art. 3983 § 3 k.p.c. podstawą skargi kasacyjnej
nie mogą być zarzuty dotyczące ustalenia faktów lub oceny dowodów, taki zaś
charakter ma zarzut naruszenia art. 316 § 1 w związku z art. 391 § 1 k.p.c. przez
brak należytej oceny opinii biegłych lekarzy powołanych w postępowaniu
apelacyjnym. Zważywszy, że Sąd Najwyższy związany jest ustaleniami faktycznymi
stanowiącymi podstawę zaskarżonego orzeczenia (art. 39813 § 2 k.p.c.), te zaś są
odmienne od wskazywanych przez skarżącą, ogólne i niepoparte niezbędną
argumentacją twierdzenie wniosku w tym zakresie nie mogło przekonywać o
oczywistej zasadności skargi kasacyjnej.
Z tych względów, na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł,
jak w sentencji.
Roman Trzaskowski
(K.L.)
[a.ł]
