I CSK 1443/25
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Władysław Pawlak
5 listopada 2025 r.
na posiedzeniu niejawnym 5 listopada 2025 r. w Warszawie
w sprawie z powództwa S. R. i M. Ś.
przeciwko Bankowi […] spółce akcyjnej w W.
o zapłatę,
na skutek skargi kasacyjnej Banku […] spółki akcyjnej w W.
od wyroku Sądu Apelacyjnego w Gdańsku
z 24 czerwca 2024 r., I ACa 1382/23,
1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania;
2. zasądza od pozwanego na rzecz powodów kwotę 2700
(dwa tysiące siedemset) zł, z ustawowymi odsetkami za
opóźnienie za czas po upływie tygodnia od dnia doręczenia
pozwanemu niniejszego orzeczenia do dnia zapłaty, tytułem
kosztów postępowania kasacyjnego.
[PG]
UZASADNIENIE
Powodowie – S. R. i M. Ś. w związku z zawartą z […] S.A. w K.
(poprzednikiem prawnym pozwanego Banku […] Spółka Akcyjna w W.), dnia 30
maja 2006 r. umową kredytu konsolidacyjnego numer nr […], wnieśli, w przypadku
uznania przez sąd, że umowa ta jest ważna, przy czym powinna obowiązywać bez
określonych klauzul denominacyjnych, między innymi, o zasądzenie od pozwanego
I CSK 1443/25
2
na ich rzecz solidarnie kwoty 100.237,62 zł wraz z ustawowymi odsetkami za
opóźnienie liczonymi od dnia 20 grudnia 2019 r. do dnia zapłaty, ewentualnie,
osobno na rzecz każdego z powodów kwot po 50.118,81 zł wraz z ustawowymi
odsetkami za opóźnienie liczonymi od dnia 20 grudnia 2019 r. do dnia zapłaty,
ewentualnie, w przypadku uznania, że powyższa umowa kredytu jest nieważna,
wnieśli o zasądzenie od pozwanego solidarnie na ich rzecz kwoty 56.278,53 CHF
wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od dnia 20 grudnia 2019 r.
do dnia zapłaty, ewentualnie, w razie nieuwzględnienia przez sąd poglądu w
zakresie występowania solidarności czynnej po stronie powodowej wnieśli o
zasądzenie od pozwanego osobno na rzecz każdego z powodów kwot po 28
139,26 CHF wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od dnia 20
grudnia 2019 r. do dnia zapłaty. Uzasadniając swoje żądanie powodowie wskazali,
że istotą sporu z tytułu zawarcia umowy kredytu konsolidacyjnego numer nr […],
była okoliczność posłużenia się przez pozwany Bank (przedsiębiorcę) we wzorcu
umownym, inkorporowanym następnie do umowy kredytowej zawartej z powodami,
abuzywnymi klauzulami służącymi do waloryzacji kwoty wpłaconego kredytu
złotowego, do kursów kupna i sprzedaży CHF. W piśmie z 30 listopada 2020 r.
powodowie dokonali modyfikacji powództwa w ten sposób, że w ramach żądania
głównego wnieśli o zasądzenie od pozwanego na ich rzecz kwoty 56.278,53 CHF
wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od dnia 20 grudnia 2019 r.
do dnia zapłaty, zaś w ramach żądania ewentualnego wnieśli o zasądzenie od
pozwanego na ich rzecz kwot 146.969,63 zł i 56.278,54 CHF wraz z ustawowymi
odsetkami za opóźnienie liczonymi od dnia 20 grudnia 2019 r. do dnia zapłaty.
Kolejnym pismem z 6 sierpnia 2021 r. powodowie zmodyfikowali powództwo w ten
sposób, że wnieśli o zasądzenie od pozwanego na ich rzecz solidarnie (lub łącznie)
kwot 56.278,53 CHF oraz 146.969,63 zł tytułem zwrotu świadczenia
nienależnego, wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od dnia 21
grudnia 2019 r. do dnia zapłaty.
Pozwany ostatecznie wniósł o oddalenie powództwa, zaprzeczył zarzutom
podnoszonych przez stronę powodową, podtrzymał wnioski wskazane w
odpowiedzi na pozew, również w zakresie powództwa po dokonaniu jego
modyfikacji (rozszerzenia) oraz podtrzymał zarzut przedawnienia roszczenia
I CSK 1443/25
3
powodów.
Wyrokiem z 30 listopada 2022 r. Sąd Okręgowy w Gdańsku, w
szczególności, zasądził od pozwanego Banku […] - Spółki Akcyjnej w W. łącznie na
rzecz powodów M. Ś. i S. R. kwotę 146.969,63 zł wraz z ustawowymi odsetkami za
opóźnienie liczonymi od dnia 5 lutego 2021 r. do dnia zapłaty (pkt I); zasądził od
pozwanego Banku […] Spółki Akcyjnej w W. łącznie na rzecz powodów M. Ś. i S.
R. kwotę 56.278,53 CHF wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od
dnia 30 lipca 2020 r. do dnia zapłaty (pkt II); oddalił powództwo w pozostałym
zakresie (w zakresie dalszych odsetek za opóźnienie), (pkt III). W ocenie Sądu I
instancji kwestionowane przez powodów postanowienia umowne dotyczące
waloryzacji nie odwoływały się do ustalanych w sposób neutralny kursów CHF, czy
obiektywnych, zewnętrznych wskaźników, ewentualnie czynników, na które żadna
ze stron nie ma wpływu. Zasady ustalania kursów zostały, natomiast, przekazane
do wyłącznych uprawnień pozwanego, nie określając bliżej kryteriów ustalania ich
wysokości. W ocenie Sądu Okręgowego, ukształtowanie postanowień umowy
kredytu przez Bank było sprzeczne z dobrymi obyczajami i rażąco naruszało
interesy powodów jako konsumentów, przy czym pozwany naruszył zasadę
swobody umów (art. 3531 k.c.), gdyż korzystając ze swojej przewagi kontraktowej
ukształtował treść umowy w taki sposób, że mógł dowolnie określić wysokość
zobowiązań obu stron umowy. W ocenie Sądu I instancji powodowie zawierając
sporną umowę występowali w charakterze konsumentów, a kwestionowane przez
nich postanowienia umowne wypełniały znamiona niedozwolonych postanowień
umownych (art. 3851 k.c.). Ich skutkiem było wyeliminowanie klauzuli
waloryzacyjnej z umowy, która nie może być zastąpiona żadnymi innymi przepisami
czy warunkami umowy, co w efekcie doprowadziło do nieważności umowy, a
żądane przez powodów kwoty zostały ostatecznie zasądzone.
Apelację od powyższego wyroku Sądu Okręgowego w Gdańsku z 30
listopada 2022 r. złożył pozwany zaskarżając go w części, to jest w zakresie pkt.: I,
II i IV. Jako zarzuty apelacji wskazał naruszenie przepisów postępowania tj.: art.
233 § 1 k.p.c., art. 227 w zw. z art. 278 § 1 i art. 2352 § 1 pkt 2 k.p.c. oraz
naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 69 ust.3 pr. bank.; art.3851 § 2 w
I CSK 1443/25
4
zw. z art.189 k.p.c.; art. 3851 § 1 k.c. w zw. z art. 6 ust.1 Dyrektywy 93/13 w zw. z
art. 358 § 2 k.c., art. 3852 k.c.; art. 358 § 2 w zw. z art. 56 i art. 65 k.c.; art. 385 § 1 i
2 k.c. w zw. z art. 358 § 2; art.3 k.c. i art. 6 ust.1 Dyrektywy 93/13; art. 24 i art. 32
ustawy z 29 sierpnia 1997 r. o Narodowym Banku Polskim; art. 41 ustawy z 28
kwietnia 1936 r. Prawo wekslowe; art. 3531 k.c.; art. 405 w zw. z art. 410 § 1 i 2
k.c.; art. 409, art. 411 pkt 1,2 i 4 k.c.; art.118 w zw. z art.120 k.c.; art. 455 w zw. z
art. 481 k.c. Na podstawie takich zarzutów i wniosków, szczegółowo
przedstawionych w uzasadnieniu apelacji, pozwany wniósł, między innymi, o
zmianę zaskarżonego wyroku poprzez oddalenie powództwa w całości,
ewentualnie, o uchylenie wyroku Sądu Okręgowego i przekazanie sprawy do
ponownego rozpoznania.
W odpowiedzi na apelacje powodowie wnieśli o jej oddalenie.
W ocenie Sądu Apelacyjnego w Gdańsku apelacja pozwanego jako
bezzasadna podlegała oddaleniu na podstawie art. 385 k.p.c. W pierwszej
kolejności Sąd odwoławczy w całości podzielił ustalenia faktyczne poczynione
przez Sąd Okręgowy i przyjął je za własne. Zdaniem Sądu Apelacyjnego zarzuty
dotyczące naruszenia przez Sąd Okręgowy art.69 ust. 3 pr. bank. oraz art. 3531 k.c.
były wprawdzie usprawiedliwione, aczkolwiek nie uzasadniały one trafności
zarzutów apelacji, gdyż samodzielną podstawą dla uwzględnienia powództwa był
art. 3851 § 1 k.c. Według Sądu Apelacyjnego, Sąd I instancji, prawidłowo uznał, że
postanowienia dotyczące mechanizmu denominacji w zakresie, w jakim
przewidywały one przeliczanie wypłaconych kwot kredytu i uiszczanych rat według
kursu waluty ustalonego przez Bank w aktualnej Tabeli Kursów miały charakter
niedozwolony co ostatecznie doprowadziło, po ich wyeliminowaniu, do upadku
umowy. W dalszej kolejności Sąd II instancji stwierdził, że powodowie w spełnili na
rzecz pozwanego świadczenie w kwotach zasądzonych, dlatego ich roszczenie na
podstawie art. 410 § 1 k.c. w z. z art. 405 k.c. było uzasadnione. Jako chybiony,
natomiast, Sąd II instancji ocenił zarzut naruszenia art. 481 § 1 w zw. z art. 455 k.c.
Ostatecznie Sąd Apelacyjny w Gdańsku wyrokiem z 24 czerwca 2024 r.
oddalił apelację pozwanego.
I CSK 1443/25
5
Pozwany – Bank […] S.A. w W. - skargą kasacyjną zaskarżył wyrok Sądu
Apelacyjnego w Gdańsku z 24 czerwca 2024 r., w części, to jest odnośnie do pkt I.
skarżonego wyroku oddającego apelację pozwanego – w zakresie zasądzenia na
rzecz strony powodowej roszczenia pieniężnego ponad kwotę 100.237,62 zł wraz z
odsetkami ustawowymi za opóźnienie od tej kwoty oraz w zakresie zasądzenia od
pozwanego na rzecz powodów odsetek ustawowych za opóźnienie od kwoty
56.278,53 CHF; w zakresie zasądzenie od pozwanego na rzecz strony powodowej
całości kosztów postępowania za I instancję; oraz odnośnie do całości pkt II
skarżonego wyroku.
Skargę tę oparł na zarzutach naruszenia przepisów prawa materialnego
poprzez ich błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie to jest: art. 405 k.c. w
zw. z art. 410 § 2 k.c. w zw. z art. 455 k.c. poprzez zasądzenia przez Sąd II
instancji kwoty 46.732,01 zł wraz odsetkami ustawowym za opóźnienie od tej kwoty
liczonymi od 5 lutego 2021 r. które było świadczeniem niewymagalnym; art. 455
k.c. w zw. z art. 481 § 1 i 2 k.c. w zw. z art. 358 § 2 k.c. poprzez przyjęcie, że od
należności zasądzonej na rzecz strony powodowej w walucie CHF należne są
odsetki ustawowe za opóźnienie obliczane według takiej samej stopy, jak dla
świadczeń w walucie krajowej.
Skarżący wniósł o przyjęcie jego skargi kasacyjnej do rozpoznania z uwagi
na występujące istotne zagadnienie prawne (art. 3984 § 2 k.p.c. w zw. z art. 3989 §
1 pkt 1 k.p.c.) oraz ze względu na potrzebę wykładni przepisów prawnych
wywołujących poważne wątpliwości i rozbieżności w orzecznictwie sądów (art. 3984
§ 2 k.p.c. w zw. z art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c.). Odnośnie do przesłanki z art. 3989 § 1
pkt 1 k.p.c., skarżący sformułował zagadnienie prawne, dotyczące art. 405 k.c. w
zw. z art. 410 § 2 k.c. w zw. z art. 455 k.c., o następującej treści – „Czy w świetle
powyższych przepisów można uznać za skuteczne postawienie roszczenia w stan
wymagalności poprzez doręczenie pełnomocnikowi procesowemu strony
przeciwnej odpisu pisma procesowego zawierającego żądanie zasądzenia
roszczenia, w sytuacji, gdy pełnomocnik procesowy nie posiada umocowania do
odbioru oświadczeń materialnoprawnych, czy też do powstania wymagalności
roszczenia konieczne jest uprzednie wezwanie dłużnika bezpośrednio do
I CSK 1443/25
6
spełnienia świadczenia, zaś doręczenie odpisu pisma procesowego zawierającego
żądanie zasądzenia świadczenia, w szczególności pisma zawierającego zmianę
powództwa w toku postępowania, wyłącznie pełnomocnikowi procesowemu
dłużnika nie czyni dochodzonego roszczenia wymagalnym?”. W ocenie skarżącego
pojęcie wymagalności nie zostało w prawie zdefiniowane. Zarówno w
orzecznictwie, jak i piśmiennictwie pojęcie to bywa rozumiane różnie, przy czym
różnice dotyczą powiązania tego pojęcia z terminem spełnienia świadczenia. Nadto
skarżący tytułem wykazania powołanej przyczyny kasacyjnej zaprezentował
wywód, którym odniósł się do wybranych elementów stanu faktycznego sprawy
oraz powołał określone orzeczenia sądów powszechnych oraz Sądu Najwyższego.
Zwrócił uwagę, że w realiach sprawy pełnomocnik procesowy Banku nie był
uprawniony do odbioru oświadczeń materialnoprawnych. Co do przesłanki z art.
3989 § 1 pkt 2 k.p.c., w ocenie skarżącego istniała potrzeba wykładni przepisów
prawnych budzących poważne wątpliwości i wywołujących rozbieżności w praktyce
sądów powszechnych tzn.: art. 455 k.c. w zw. z art. 481 §1 k.c. w zw. z art. 358 § 2
k.c. w zakresie możliwości orzekania przez sądy powszechne odsetek ustawowych
za opóźnienie w rozumieniu art. 481 § 2 k.c. w sytuacji zasądzenia od banku na
rzecz kredytobiorcy świadczenia wyrażonego w walucie obcej. Wobec
dostrzeżonych przez skarżącego rozbieżności w orzecznictwie sądów
powszechnych powinny one zostać rozstrzygnięte, zaś Sąd Najwyższy, jak
stwierdził skarżący, powinien udzielić odpowiedzi na pytanie, czy do odsetek za
opóźnienie od należności wyrażonych w walutach obcych można stosować art. 481
§ 2 k.c. czy też odsetki te powinny być określane w inny, a jeśli tak to jaki sposób.
We wnioskach skarżący domagał się, w szczególności, uchylenia
zaskarżonego wyroku Sądu Apelacyjnego w Gdańsku w zaskarżonym zakresie i
przekazania sprawy do ponownego rozpoznania temu Sądowi w innym składzie,
ewentualnie, uchylenia zaskarżonego orzeczenia w zaskarżonym zakresie i
rozstrzygnięcie sprawy co do istoty, poprzez zmianę wyroku Sądu Okręgowego w
Gdańsku z 30 listopada 2022 r. i oddalenie powództwa w skarżonym zakresie
również co do kwoty 46.732,01 zł z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od tej
kwoty od dnia 5 lutego 2021 r. do dnia zapłaty, oraz o oddalenie powództwa w
zakresie odsetek ustawowych za opóźnienie od kwoty 56.278,53 CHF od dnia 30
I CSK 1443/25
7
lipca 2020 r. do dnia zapłaty jak również poprzez zmianę rozstrzygnięcia co do
kosztów procesu poprzez ich stosowne rozliczenie pomiędzy stronami.
W odpowiedziach na skargę pozwanego, powodowie (każdy z osobna)
domagali się wydania przez Sąd Najwyższy postanowienia o odmowie przyjęcia
skargi kasacyjnej do rozpoznania; orzeczenia o kosztach postępowania
kasacyjnego, w tym zasądzenia od pozwanego na rzecz strony przeciwnej kosztów
postępowania kasacyjnego wraz z kosztami zastępstwa procesowego według norm
przepisanych; a w przypadku przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, wnieśli,
zaś, o oddalenie skargi kasacyjnej w całości i orzeczenie o kosztach postępowania
kasacyjnego, w tym zasądzenie od pozwanego na rzecz strony przeciwnej kosztów
postępowania kasacyjnego, wraz z kosztami zastępstwa procesowego według
norm przepisanych.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do
rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje
potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub
wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność
postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Tylko na tych
przesłankach Sąd Najwyższy może oprzeć rozstrzygnięcie o przyjęciu lub odmowie
przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
Dopuszczenie i rozpoznanie skargi kasacyjnej ustrojowo i procesowo jest
uzasadnione jedynie w tych sprawach, w których mogą być zrealizowane jej funkcje
publicznoprawne. Zatem nie w każdej sprawie, skarga kasacyjna może być przyjęta
do rozpoznania. Sąd Najwyższy nie jest trzecią instancją sądową i nie rozpoznaje
sprawy, a jedynie skargę, będącą szczególnym środkiem zaskarżenia. W
judykaturze Sądu Najwyższego, odwołującej się do orzecznictwa Europejskiego
Trybunału Praw Człowieka w Strasburgu, jeszcze w okresie obowiązywania kasacji
zostało utrwalone stanowisko, że ograniczenie dostępności i dopuszczalności
kasacji nie jest sprzeczne z Konstytucją RP, ani z wiążącymi Polskę
postanowieniami konwencji międzynarodowych (por. uzasadnienie uchwały składu
I CSK 1443/25
8
siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 17 stycznia 2001 r., III CZP 49/00,
OSNC 2001, Nr 4, poz. 53).
Podstawowym celem postępowania kasacyjnego jest ochrona interesu
publicznego przez zapewnienie jednolitości wykładni oraz wkład Sądu Najwyższego
w rozwój prawa i jurysprudencji (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 4
lutego 2000 r., II CZ 178/99, OSNC 2000, nr 7-8, poz. 147).
Skarżący powołał się w skardze kasacyjnej na przesłanki określone w art.
3989 § 1 pkt 1, 2 k.p.c., lecz żadna z nich nie wystąpiła.
Zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem Sądu Najwyższego, przedstawienie
okoliczności uzasadniających rozpoznanie skargi kasacyjnej ze względu na
przesłankę istotnego zagadnienia prawnego (art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c.) polega na
sformułowaniu tego zagadnienia, wskazaniu przepisu, na tle którego ono powstało i
przedstawieniu argumentów, które prowadzą do rozbieżnych ocen. Musi przy tym
chodzić o zagadnienie nowe, dotychczas nierozpatrywane w judykaturze, które
zarazem ma znaczenie dla rozpoznania wniesionej skargi kasacyjnej oraz innych
podobnych spraw (zob. postanowienia Sądu Najwyższego z 10 maja 2001 r., II CZ
35/01, OSNC 2002, nr 1, poz.11, z 11 stycznia 2002, III CKN 570/01, OSNC 2002,
nr 12, poz. 151, z 21 czerwca 2016 r., V CSK 21/16, nie publ. i z 15 czerwca 2016
r., V CSK 4/16, nie publ.).
Stanowisko co do dopuszczalności kwalifikowania pism procesowych jako
zawierających również oświadczenia woli o skutkach prawno-materialnych, należy
uznać za ugruntowane w orzecznictwie, przy czym, co oczywiste, nie dotyczy to
tych czynności materialnoprawnych, dla których zastrzeżona została forma
szczególna pod rygorem nieważności. W uchwale z dnia 11 września 1997 r., III
CZP 39/97 (OSNC 1997, nr 12, poz. 191), Sąd Najwyższy wyjaśnił, że
wypowiedzenie najmu lokalu mieszkalnego może nastąpić również przez
doręczenie najemcy wniesionego przez pełnomocnika procesowego pozwu o
opróżnienie tego lokalu. W innym judykacie, Sąd Najwyższy stwierdził, że
wprawdzie przewidziany w art. 91 k.p.c. zakres umocowania z mocy ustawy nie
uprawnia pełnomocnika procesowego do złożenia materialnoprawnego
oświadczenia o potrąceniu, to jednak oświadczenie woli mocodawcy o udzieleniu
I CSK 1443/25
9
pełnomocnictwa do złożenia takiego oświadczenia może być złożone w sposób
dorozumiany (por. wyrok z dnia 20 października 2004 r., I CKN 204/04, OSNC
2005, nr 10, poz. 176).
Wezwanie dłużnika do wykonania zobowiązania, jeżeli termin spełnienia
świadczenia nie był oznaczony ani nie wynikał z właściwości tego zobowiązania,
jest kwalifikowane jako czyn połączony z przejawem woli i wywiera skutek prawny
w postaci obowiązku niezwłocznego spełnienia świadczenia, czyli wymagalność
wierzytelności. Wprawdzie w stanie faktycznym niniejszej sprawy chodzi o ocenę
umocowanie pełnomocnika procesowego pozwanego do odbioru wezwania
(zawartego w pozwie oraz w piśmie procesowym powodów obejmującym
rozszerzenie powództwa) do zapłaty, ale na podstawie okoliczności tej sprawy i
zachowania się pełnomocnika pozwanego po otrzymaniu odpisu pozwu i odpisu
pisma rozszerzającego powództwo, możliwe jest przyjęcie, że wezwanie to doszło
do mocodawcy pozwanego, w taki sposób, że mógł się z nim zapoznać (art. 61
k.c.). Niezależnie od tego można też przyjąć, że w tym zakresie pełnomocnikowi
pozwanego zostało udzielone umocowania w drodze czynności konkludentnych.
Wszak pełnomocnik pozwanego zajął merytoryczne stanowisko odnośnie do żądań
zawartych w pozwie i w piśmie procesowym i nie powoływał się na brak
umocowania w tym zakresie (tj. co do odbioru wezwania do zapłaty) (k. 131, 259,
295, 298, 304 i n.) ani też nie składał zastrzeżeń w trybie art. 162 k.p.c.
Potwierdzeniem takiej oceny jest także treść pisma procesowego pełnomocnika
pozwanego z 14 września 2021 r. (k. 349 - 350), które stanowiło odpowiedź na
kolejną modyfikację powództwa (k. 335-338). Na ewentualne naruszenia prawa w
tej materii pozwany nie powoływał się również w apelacji (k. 416 i n.); treść zarzutu
nr 16 (k. 420) kontestującego wymagalność roszczenia powodów w CHF nie
dotyczy jednak braku umocowania do odbioru wezwania do zapłaty zawartego w
rozszerzonym powództwie. W tej sytuacji trudno przyjąć, aby pełnomocnik
powodów nie informował mocodawcy o treści pisma procesowego z 30 listopada
2020 r. oraz z 6 sierpnia 2021 r.
W konsekwencji brak podstaw do przyjęcia, że w sprawie rzeczywiście
występuje istotne zagadnienie prawne w znaczeniu opisanej wyżej przesłanki
przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
I CSK 1443/25
10
Z kolei oparcie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania na tym,
że istnieje potrzeba wykładni przepisów budzących poważne wątpliwości lub
wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów wymaga wykazania, że
określony przepis prawa, mimo, iż budzi poważne wątpliwości, nie doczekał się
wykładni albo niejednolita wykładnia wywołuje wyraźnie wskazane przez
skarżącego rozbieżności w orzecznictwie w odniesieniu do identycznych lub
podobnych stanów faktycznych, które należy przytoczyć (zob. postanowienia Sądu
Najwyższego z 13 czerwca 2008 r., III CSK 104/08, nie publ., z 26 czerwca 2015 r.,
III CSK 77/15, nie publ. i z 20 maja 2016 r., V CSK 692/15, nie publ.).
W orzecznictwie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej wskazuje się,
że w razie stwierdzenia nieważności umowy kredytowej zawartej przez
przedsiębiorcę z konsumentem, konsument jest uprawniony do domagania się od
przedsiębiorcy zwrotu świadczeń spełnionych przez konsumenta w wykonaniu tej
umowy oraz odsetek za opóźnienie od momentu upływu terminu nałożonego na
danego przedsiębiorcę do wykonania tego zobowiązania, po tym jak przedsiębiorca
ten otrzyma wezwanie do zwrotu tego świadczenia (zob. wyrok z 14 grudnia 2023
r., C – 28/22), przy czym powstanie stanu wymagalności roszczenia o zwrot
świadczenia spełnionego w wykonaniu nieważnej umowy oraz stanu opóźnienia w
realizacji tego roszczenia przez zobowiązanego, nie jest uzależnione od stanowiska
konsumenta co do braku jego zgody na dalsze obowiązywanie umowy zawierającej
klauzule abuzywne (zob. wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 7
grudnia 2023 r., C - 140/22).
Jeśli zaś chodzi o problematykę związaną z zastosowaniem stopy
procentowej odsetkowej przy zwrocie świadczeń spełnionych - w wykonaniu
nieważnej umowy - w CHF, to nie ulega wątpliwości, że w sprawie znajduje
zastosowanie polskie prawo cywilne materialne, a zatem i art. 481 k.c., który nie
różnicuje wysokości ustawowych odsetek za opóźnienie w zależności od waluty, w
jakiej została zasądzona należność główna (lege non distinguente nec nostrum est
distinguere). Nie ma zatem uzasadnionych podstaw do redukcji orzeczonej przez
Sądy meriti stopy odsetkowej, względnie do zastosowania stopy odsetkowej
obowiązującej w kraju pochodzenia waluty obcej, w której zostało zasądzone
świadczenie główne.
I CSK 1443/25
11
Z tych przyczyn Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do
rozpoznania na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c.
O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 98 § 1 i
3 k.p.c. w zw. z art. 108 § 1 k.p.c., art. 391 § 1 k.p.c. i art. 398²¹ k.p.c., w zakresie
zaś odsetek, opierając się na art. 98 § 11 k.p.c. w zw. z art. 19 ust. 1 i art. 31
ustawy z dnia 9 marca 2023 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego
oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 614) oraz przy uwzględnieniu § 2a
rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 6 sierpnia 2014 r. w sprawie
określenia brzmienia klauzuli wykonalności (jedn. tekst: Dz. U. z 2021 r., poz.
2324). Zasądzone koszty obejmują wynagrodzenie za zastępstwo procesowe
ustalone według stawki minimalnej (§ 2 pkt 6 w zw. z § 10 ust. 4 pkt 2
rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie
opłat za czynności adwokackie - jedn. tekst: Dz. U. z 2023 r., poz. 1964 ze zm.).
[PG]
[a.ł]