I CSK 1379/25
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Krzysztof Grzesiowski
25 marca 2026 r.
na posiedzeniu niejawnym 25 marca 2026 r. w Warszawie
w sprawie z powództwa K.G.
przeciwko Skarbowi Państwa - Zarządowi w B.
o odszkodowanie,
na skutek skargi kasacyjnej Skarbu Państwa - Zarządu w B.
od wyroku Sądu Okręgowego w Sieradzu
z 7 października 2024 r., I Ca 478/24,
1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania,
2. obciąża pozwanego kosztami postępowania kasacyjnego,
pozostawiając ich wyliczenie referendarzowi sądowemu.
(G.N.-J.)
UZASADNIENIE
1. Wyrokiem z 19 czerwca 2024 r. Sąd Rejonowy w Łasku zasądził od
pozwanego Skarbu Państwa - Zarządu w B. na rzecz powódki K.G. kwotę 49 500
zł z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od 11 grudnia 2018 r. do dnia
zapłaty, zasądził od pozwanego Skarbu Państwa - Zarządu w B. na rzecz powoda
K.G. kwotę 88 700 zł z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od 11
I CSK 1379/25
2
grudnia 2018 r. do dnia zapłaty, orzekł o kosztach procesu oraz o nieuiszczonych
kosztach sądowych.
2. Wyrokiem z 7 października 2024 r. Sąd Okręgowy w Sieradzu, na skutek
apelacji pozwanego, zmienił powyższe orzeczenie dokonując korekty
rozstrzygnięcia dotyczącego kosztów sądowych oraz oddalił apelację w pozostałej
części.
3. Od wyroku Sądu Okręgowego skargę kasacyjną wniosła strona pozwana,
powołując się na przesłanki z art. 3989 § 1 pkt 2 i 4 k.p.c.
Podała, że na gruncie przedmiotowej sprawy istnieje potrzeba, wykładni
przepisów prawnych wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądowym, tj.:
art. 136 ust. 3 w zw. z art. 129 ust. 2 ustawy z 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony
środowiska (dalej „p.o.ś.”) i rozstrzygnięcia, czy właścicielowi nieruchomości
położonej w OOU przysługuje wyłącznie roszczenie o zwrot już poniesionych
kosztów nakładów obejmujących zabezpieczenia akustyczne, czy też dopuszczalne
jest również dochodzenie odszkodowania w wysokości odpowiadającej kosztom
zapewnienia odpowiedniego klimatu akustycznego, jeżeli koszty te nie zostały
poniesione.
Skarżąca wskazała również, że skarga kasacyjna jest oczywiście
uzasadniona z uwagi na naruszenie art. 481 § 1 k.c. w zw. z. art. 363 § 2 k.c. oraz
art. 455 k.c. w zw. z art. 129 ust. 2 oraz art. 136 ust. 3 w zw. z art. 129 ust. 2 p.o.ś.
4. Podwód K.G. w odpowiedzi na skargę kasacyjną domagał się odmowy
przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
5. Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną
do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje
potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub
wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność
postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. W judykaturze
już wielokrotnie wypowiadano się na temat charakterystyki skargi kasacyjnej (zob.
postanowienie SN z 13 czerwca 2018 r., II CSK 71/18). Wskazano tam m.in.,
I CSK 1379/25
3
że skarga kasacyjna została ukształtowana w przepisach kodeksu postępowania
cywilnego jako nadzwyczajny środek zaskarżenia, nakierowany na ochronę
interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa, jednolitości orzecznictwa
oraz prawidłowej wykładni, a także w celu usunięcia z obrotu prawnego orzeczeń
wydanych w postępowaniu dotkniętym nieważnością lub oczywiście wadliwych, nie
zaś jako ogólnie dostępny środek zaskarżenia orzeczeń umożliwiający rozpoznanie
sprawy w kolejnej instancji sądowej. Koniecznej selekcji skarg pod kątem realizacji
tego celu służy instytucja tzw. przedsądu, ustanowiona w art. 3989 k.p.c., w ramach
której Sąd Najwyższy dokonuje wstępnej oceny skargi kasacyjnej. Ten etap
postępowania przed Sądem Najwyższym jest ograniczony wyłącznie do zbadania
przesłanek przewidzianych w art. 3989 § 1 pkt 1-4 k.p.c.; nie służy zaś
merytorycznej ocenie skargi kasacyjnej. W razie spełnienia co najmniej jednej
z tych przesłanek, przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania jest wówczas
usprawiedliwione.
6. Szczegółowa analiza sprawy prowadzi do wniosku, że skarga nie zawiera
argumentów wystarczających dla uznania, że w sprawie spełniona została
przesłanka z art. 3989 § 1 pkt 2 lub 4 k.p.c., uzasadniająca przyjęcie skargi
do rozpoznania.
7. Problematyka przedstawiona w skardze kasacyjnej dla wykazania
przesłanki z art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c. była przedmiotem rozbieżności w starszym
orzecznictwie. Rozbieżności zostały jednak wyjaśnione w uchwale z 12 kwietnia
2024 r., III CZP 56/23. Sąd Najwyższy stwierdził, że „właścicielowi nieruchomości,
której wartość zmniejszyła się na skutek wprowadzenia obszaru ograniczonego
użytkowania, o którym mowa w art. 135 ust. 1 p.o.ś. jednak bez związku
ze szczególnymi ograniczeniami wynikającymi z art. 135 ust. 3a p.o.ś. przysługuje
odszkodowanie na podstawie art. 129 ust. 2 tej ustawy”. Natomiast w uchwale
z 6 listopada 2024 r., III CZP 27/24, SN uznał, że „właścicielowi nieruchomości,
której wartość zmniejszyła się na skutek wprowadzenia obszaru ograniczonego
użytkowania, przysługuje odszkodowanie na podstawie art. 129 ust. 2 Prawa
ochrony środowiska, chociażby zmniejszenie to nie miało związku z ograniczeniami
wynikającymi z art. 135 ust. 3a tej ustawy”.
I CSK 1379/25
4
Podniesione przez skarżącą wątpliwości wykładnicze mają dotyczyć
przepisów art. 136 ust. 3 p.o.ś. w zw. z art. 129 ust. 2 p.o.ś., a mianowicie tego,
czy na podstawie tych przepisów prawa właścicielowi nieruchomości położonej
w obszarze ograniczonego użytkowania przysługuje wyłącznie roszczenie o zwrot
już poniesionych kosztów nakładów obejmujących zabezpieczenia akustyczne,
czy też dopuszczalne jest również dochodzenie odszkodowania w wysokości
odpowiadającej kosztom zapewnienia odpowiedniego klimatu akustycznego, jeżeli
koszty te nie zostały poniesione. W kwestii tej Sąd Najwyższy wypowiedział się
uchwałą Sądu Najwyższego z 28 października 2022 r., III CZP 100/22, uznając,
że co do zasady, właścicielowi nieruchomości położonej w obszarze ograniczonego
użytkowania nie przysługuje odszkodowanie w wysokości odpowiadającej kosztom
zapewnienia w budynku znajdującym się na tej nieruchomości odpowiedniego
klimatu akustycznego, jeżeli koszty te nie zostały poniesione. Stanowisko to nie jest
jednak powszechnie przyjmowane w orzecznictwie Sądu Najwyższego. W części
orzeczeń przyjmuje się, że z chwilą wejścia w życie uchwały ustanawiającej obszar
ograniczonego użytkowania może więc dojść do wyrządzenia tzw. szkody
akustycznej, ponieważ zmianie ulegają wymagania techniczne dotyczące
budynków znajdujących się w tej strefie. Jeżeli budynek mieszkalny nie spełnia
wymaganych standardów akustycznych, to obowiązek zapewnienia właściwego
klimatu akustycznego, poprzez zastosowanie stosownych rozwiązań technicznych,
wypełnia przesłanki szkody w ujęciu cywilistycznym. Pomimo stanowiska
wyrażonego w cyt. wyżej uchwale, przeważa w orzecznictwie pogląd, iż nie jest
zasadne uzależnianie powstania roszczenia odszkodowawczego z tytułu kosztów
rewitalizacji akustycznej w budynku mieszkalnym od poniesienia tych wydatków
(zob. wyroki Sądu Najwyższego z 3 grudnia 2024 r., II CSKP 555/23; z 7 lutego
2025 r., II CSKP 289/23; z 7 lutego 2025 r., II CSKP 373/23; z 5 marca 2025 r.,
II CSKP 268/23; postanowienia SN z: 23 stycznia 2025 r., I CSK 198/24;
z 27 lutego 2025 r., I CSK 3092/23, i z 3 czerwca 2025 r., I CSK 3342/23).
Stanowisko to podziela Sąd Najwyższy w niniejszym składzie.
Problemy podniesione przez skarżącą zostały więc już dostatecznie
wyjaśnione w orzecznictwie i nie zachodzi konieczność dokonania ponownej ich
analizy przez Sąd Najwyższy.
I CSK 1379/25
5
8. W kwestii oczywistej zasadności skargi jako przyczyny kasacyjnej
w pierwszej kolejności należy zwrócić uwagę, że uzasadnienie oczywistej
zasadności skargi kasacyjnej wymaga powołania się na kwalifikowaną postać
naruszenia zaskarżonym orzeczeniem przepisów prawa materialnego lub
procesowego oraz przeprowadzenia wywodu zmierzającego do jego wykazania.
Oczywistość naruszenia ma miejsce wówczas, gdy jest ono widoczne prima facie,
przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej, bez potrzeby wchodzenia
w szczegóły czy dokonywania pogłębionej analizy tekstu wchodzących w grę
przepisów i doszukiwania się ich znaczenia. O przyjęciu skargi kasacyjnej
do rozpoznania nie decyduje przy tym samo oczywiste naruszenie konkretnego
przepisu prawa materialnego lub procesowego przez sąd, który wydał zaskarżone
orzeczenie, lecz sytuacja, w której spowodowało ono wydanie oczywiście
nieprawidłowego orzeczenia. Sam zarzut naruszenia (nawet oczywistego)
określonego przepisu (przepisów) nie prowadzi wprost do oceny, że skarga
kasacyjna jest oczywiście uzasadniona (zob. postanowienie SN z 6 listopada
2012r., III SK 16/12).
Skarżąca nie spełniła powyższych wymogów.
Wątpliwości podane przez skarżącą sprowadzają się w istocie do kwestii
oceny momentu, od którego poszkodowany może domagać się odsetek od za
opóźnienie spełnienia pieniężnego świadczenia odszkodowawczego. Zagadnienie
to jest przedmiotem dyskusji zarówno w orzecznictwie jak i w doktrynie. Już samo
to zatem oznacza, że rozstrzygnięcie Sądu Apelacyjnego nie powinno być
kwalifikowane jako oczywiście wadliwe w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.
W zakresie spraw dotyczących roszczenia odsetkowego poszkodowanego
właściciela nieruchomości znajdującej się w obszarze ograniczonego użytkowania
stanowisko Sądu Apelacyjnego mieści się w raczej przeważającym nurcie
orzecznictwa Sądu Najwyższego. Odnotować można choćby, że w wyroku
z 14 czerwca 2024 r., II CSKP 1655/22, Sąd Najwyższy uznał, że w zakresie,
w jakim wskazana w wezwaniu do zapłaty kwota roszczenia okazała się
uzasadniona, wezwanie do zapłaty skutkuje powstaniem opóźnienia,
a w konsekwencji obowiązkiem zapłaty odsetek bez względu na to, że informacje
konieczne do zweryfikowania wskazanej przez powoda kwoty i ostatecznego
I CSK 1379/25
6
ustalenia wysokości szkody zostały zgromadzone w toku postępowania sądowego.
Podobnie rozważany problem rozstrzygnął Sąd Najwyższy w wyroku z 24 czerwca
2022 r., II CSKP 270/22, uznając, że ustalenie odszkodowania według cen z chwili
wyrokowania (art. 316 § 1 k.p.c. w zw. z art. 363 § 2 k.c.) nie stoi na przeszkodzie
zasądzeniu odsetek od daty opóźnienia, które w przypadku świadczeń, których
termin spełnienia nie jest oznaczony i nie wynika z właściwości zobowiązania,
należy łączyć z wezwaniem do zapłaty (art. 455 k.c.).
9. Według Sądu Najwyższego, nie ma przy tym innych przyczyn
uzasadniających przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, w szczególności
nieważności postępowania (art. 3989 § 1 pkt 3 k.p.c.).
10. Z tych względów Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej
do rozpoznania (art. 3989 § 2 k.p.c.). O kosztach orzeczono zgodnie z art. 98 § 1
i art.108 § 1 w zw. z art. art. 39821 i z art. 391 §1 k.p.c.
Krzysztof Grzesiowski
(R.N.)
[SOP]
