I CSK 1305/26
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Ewa Stefańska
25 sierpnia 2026 r.
na posiedzeniu niejawnym 25 sierpnia 2026 r. w Warszawie
w sprawie z powództwa M.P. i P.P.
przeciwko Bank spółce akcyjnej w W.
o ustalenie i zapłatę,
na skutek skargi kasacyjnej Bank spółki akcyjnej w W.
od wyroku Sądu Apelacyjnego w Szczecinie
z 14 listopada 2025 r., I ACa 2092/23,
1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania;
2. zasądza od pozwanego na rzecz powodów po 2700 zł (dwa
tysiące siedemset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania
kasacyjnego, wraz z odsetkami w wysokości odsetek
ustawowych za opóźnienie od dnia następnego po upływie
tygodnia od dnia doręczenia zobowiązanemu odpisu
postanowienia do dnia zapłaty.
(M.T.)
UZASADNIENIE
Pozwany Bank1 S. A. w W. (obecnie Bank Spółka Akcyjna w W.) wniósł
skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z 14 listopada 2025
r., sygn. akt. I ACa 2092/23, zaskarżając go w całości.
Powodowie wnieśli o odmowę przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania
oraz o zasądzenie na ich rzecz kosztów postępowania kasacyjnego.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
I CSK 1305/26
2
Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie
występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów
prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności
w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna
jest oczywiście uzasadniona (art. 3989 § 1 k.p.c.). Obowiązkiem skarżącego jest
sformułowanie i uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania
w nawiązaniu do powyższych przesłanek, a rozstrzygnięcie Sądu Najwyższego
w kwestii przyjęcia bądź odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania
wynika z oceny czy okoliczności powołane przez skarżącego odpowiadają tym,
o których jest mowa w art. 3989 § 1 k.p.c.
Skarżący powołał się na oczywistą zasadność skargi kasacyjnej dotyczącą
tego, że Sąd Apelacyjny nie rozpoznał istoty sprawy oraz naruszył przepis z art.
316 §1 k.p.c. poprzez nierozpoznanie złożonego przez pozwanego w postępowaniu
apelacyjnym procesowego zarzutu potrącenia w pełni, zgodnie z jego treścią i wolą
pozwanego - uwzględniając korektę złożoną przez powoda, podniesionego na
wypadek ustalenia przez Sąd nieważności/nieistnienia stosunku prawnego
wynikającego z Umowy, a ograniczył się jedynie do rozstrzygnięcia czy procesowy
zarzut potrącenia został skutecznie zgłoszony na etapie postępowania w I instancji,
mimo iż zgodnie z treścią art. 316 § 1 k.p.c. przy wyrokowaniu Sąd winien wziąć za
podstawę stan rzeczy istniejący w chwili zamknięcia rozprawy w postępowaniu
apelacyjnym.
W orzecznictwie Sądu Najwyższego utrwalony jest pogląd, że uzasadnienie
oczywistej zasadności skargi kasacyjnej jako przesłanki jej przyjęcia do
rozpoznania wymaga powołania się na kwalifikowaną postać naruszenia
zaskarżonym orzeczeniem przepisów prawa materialnego lub procesowego
i przeprowadzania wywodu zmierzającego do jego wykazania. Oczywistość
naruszenia ma miejsce wówczas, gdy jest ono widoczne prima facie, przy
wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej, bez potrzeby wchodzenia
w szczegóły czy dokonywania pogłębionej analizy tekstu wchodzących w grę
przepisów i doszukiwania się ich znaczenia. Szczególna podstawa przedsądu z art.
3989 § 1 pkt 4 k.p.c. wymaga przy tym samodzielnego, czyli odrębnego od podstaw
kasacyjnych, wskazania i wykazania naruszenia konkretnego przepisu prawa
I CSK 1305/26
3
(procesowego lub materialnego), które jest oczywiste i bez wątpliwości prowadzi do
stwierdzenia, że objęty skargą wyrok jest wadliwy i dlatego skarga powinna zostać
przyjęta do rozpoznania.
Skonfrontowanie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej
do rozpoznania z uzasadnieniem zaskarżonego wyroku wyklucza stwierdzenie,
że skarżący wykazał oczywistość wniesionego środka zaskarżenia w znaczeniu
przytoczonym wyżej. Z treści uzasadnienia wyroku Sądu Apelacyjnego wynika, że
Sąd II instancji rozróżnił zarzut potrącenia podniesiony przed Sądem pierwszej
instancji od zarzutu zgłoszonego w toku postępowania apelacyjnego. Sąd
Apelacyjny wskazał, że: „zarzut potrącenia, w takim kształcie jaki został
zaoferowany Sądowi I instancji, nie mógł być uznany za skuteczny. Przedstawione
powyżej warunki skuteczności spełnia natomiast przedstawiony przez pozwanego
zarzut potrącenia w postępowaniu apelacyjnym, zawarty w piśmie z dnia 16
sierpnia 2024 r. i dotyczył 390 000 zł tytułem zwrotu nominalnej wartości kapitału
kredytu wypłaconego na podstawie umowy kredytu oraz 60 456,71 zł tytułem
korzyści kredytobiorcy. W piśmie z dnia 7 sierpnia 2024 r. pozwany wskazał, że
wobec postawienia roszczeń Banku w stan wymagalności, składa oświadczenie o
potrąceniu wierzytelności kredytobiorców o zapłatę dochodzonej w postępowaniu
sądowym kwoty z wzajemną wierzytelnością, 390 000 zł tytułem zwrotu nominalnej
wartości kapitału kredytu wypłaconego na podstawie umowy kredytu oraz
60 456,71 zł w związku z koniecznością urealnienia świadczenia Banku. Pismo
zostało doręczone powodom 9 sierpnia 2024 r. Zarzut potrącenia został przy tym
zgłoszony w terminie dwutygodniowym liczonym od dnia 6 sierpnia 2024 r., w
którym świadczenie o zapłatę kwoty stanowiącej równowartość wypłaconego
powodom kapitału stało się wymagalne.” Nie sposób zatem podzielić stanowiska
skarżącego, że Sąd Apelacyjny nie uwzględnił stanu rzeczy istniejącego w chwili
zamknięcia rozprawy apelacyjnej.
Pozwany wniósł również o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania
z uwagi na występujące w sprawie istotne zagadnienia prawne: oparte o
dyspozycję art. 358 § 2 w zw. z art. 3851 § 1 i 2 k.c. polegające na konieczności
rozstrzygnięcia, czy sąd orzekający może zastąpić postanowienie abuzywne,
kursem rynkowym (obiektywnym kursem średnim NBP) lub zastosować przepis
I CSK 1305/26
4
dyspozytywny z art. 358 § 2 k.c., z uwagi na fakt, iż przepis ten stanowi normę
prawną, która może znaleźć zastosowanie w sprawie, a sąd winien podjąć wszelkie
działania prowadzące do przywrócenia równowagi kontraktowej stron - vide np.
zdania odrębne złożone do pkt 2 uchwały całej Izby Cywilnej Sądu Najwyższego z
25 kwietnia 2024 r., III CZP 25/22 (OSNC 2024, nr 12, poz. 118), zdanie odrębne
złożone do wyroku SN z 20 czerwca 2022 r., II CSKP 701/22, i wyroki SN z 19
września 2023 r. w sprawach: II CSKP 1627/22, II CSKP 1110/22, i II CSKP
1495/22?
Przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania ze względu na przesłankę
z art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. wymaga, aby przedstawione w niej zagadnienie prawne
było istotne, co wyraża się w jego znaczeniu dla rozwoju prawa lub
precedensowym charakterze. Chodzi więc o zagadnienie prawne, które będzie
miało znaczenie nie tylko dla rozstrzygnięcia konkretnej skargi kasacyjnej, lecz
także dla praktyki sądowej w ogólności. Dla wykazania takiej jego kwalifikacji
skarżący powinien określić treść i zakres zagadnienia prawnego oraz przytoczyć
wyczerpujące argumenty prawne, prowadzące do rozbieżnych ocen i wątpliwości
związanych z rozumieniem czy stosowaniem przepisów prawa, których zagadnienie
dotyczy i wskazać, czy były one już przedmiotem wypowiedzi judykatury. Istotnym
zagadnieniem prawnym - w rozumieniu tego unormowania - jest zagadnienie objęte
podstawami kasacyjnymi, doniosłe z punktu widzenia rozstrzygnięcia sprawy
i nierozwiązane dotąd w orzecznictwie, którego wyjaśnienie może się przyczynić
do rozwoju prawa. Powołanie się przez skarżącego na takie zagadnienie wymaga
jego sformułowania oraz uzasadnienia występowania w sprawie (zob.
postanowienia SN: z 28 listopada 2003 r., II CK 324/03; z 7 czerwca 2005 r.,
V CSK 3/05; z 13 lipca 2007 r., III CSK 180/07; z 22 listopada 2007 r.,
I CSK 326/07; z 26 września 2005 r., II PK 98/05; z 10 maja 2019 r., I CSK 627/18).
Problemy przedstawione przez skarżącego, na tle ustaleń faktycznych
poczynionych w przedmiotowej sprawie, nie spełniają powyższych wymagań,
ponieważ na obecnym etapie rozwoju orzecznictwa sądowego w sprawach
dotyczących konsumenckich kredytów hipotecznych denominowanych lub
indeksowanych do waluty obcej (w szczególności franka szwajcarskiego) nie mają
już one przymiotu nowości.
I CSK 1305/26
5
W szczególności trzeba zwrócić uwagę - na powołaną przez pozwanego -
uchwałę Sądu Najwyższego z 25 kwietnia 2024 r., III CZP 25/22, w której Sąd ten
wyjaśnił m.in. że w razie uznania, że postanowienie umowy kredytu indeksowanego
lub denominowanego odnoszące się do sposobu określania kursu waluty obcej
stanowi niedozwolone postanowienie umowne i nie jest wiążące, w obowiązującym
stanie prawnym nie można przyjąć, że miejsce tego postanowienia zajmuje inny
sposób określenia kursu waluty obcej wynikający z przepisów prawa lub zwyczajów
oraz przyjął, że w razie niemożliwości ustalenia wiążącego strony kursu waluty
obcej w umowie kredytu indeksowanego lub denominowanego umowa nie wiąże
także w pozostałym zakresie.
Podkreślenia wymaga, że na podstawie art. 87 § 1 ustawy z dnia 8 grudnia
2017 r. o Sądzie Najwyższym uchwała ta ma moc zasady prawnej i wiąże Sąd
Najwyższy w niniejszej sprawie.
Z tych względów Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej
do rozpoznania (art. 3989 § 2 k.p.c.).
O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 98 § 1,
11 i 3 w zw. z art. 39821 w zw. z art. 391 § 1 k.p.c., przy uwzględnieniu § 2 pkt 7 w
zw. z § 10 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22
października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych.
(M.T.)
[SOP]
