V KK 337/25
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
Dnia 19 września 2025 r.
SSN Stanisław Stankiewicz
w sprawie L. C.
skazanego z art. 148 § 1 k.k. i in.,
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 19 września 2025 r.,
wniosku obrońcy skazanego o wstrzymanie wykonania zaskarżonego kasacją
wyroku Sądu Apelacyjnego w Łodzi
z dnia 16 grudnia 2024 r., sygn. akt II AKa 236/24,
utrzymującego w mocy wyrok Sądu Okręgowego w Płocku
z dnia 21 marca 2024 r., sygn. akt II K 13/23
na podstawie art. 532 § 1 i 3 k.p.k.
p o s t a n o w i ł:
nie uwzględnić wniosku.
UZASADNIENIE
W kasacji obrońcy skazanego L. C., podnoszącej zarzuty rażącego
naruszenia przepisów prawa procesowego, sformułowano również wniosek o
wstrzymanie wykonania orzeczenia – do czasu rozpoznania kasacji. W ocenie
autora wniosku na jego zasadnością przemawia charakter podniesionych uchybień.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Wniosek obrońcy nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do treści art. 532 § 1 k.p.k., w razie wniesienia kasacji Sąd
Najwyższy może wstrzymać wykonanie zaskarżonego orzeczenia, jak i innego
V KK 337/25
2
orzeczenia, którego wykonanie zależy od rozstrzygnięcia kasacji. Instytucja
wstrzymania wykonania wyroku ma niewątpliwie charakter wyjątkowy, wprowadza
bowiem odstępstwo od zasady niezwłocznej wykonalności prawomocnych
orzeczeń (vide art. 9 k.k.w.), a wobec tego nie podlega wykładni rozszerzającej, zaś
sama czynność procesowa wniesienia kasacji, nie stanowi dostatecznej podstawy
do zastosowania tej szczególnej instytucji. Łączy się to bowiem z faktem, że
kasacja przysługuje od prawomocnego wyroku, a więc orzeczenia objętego
prawnym domniemaniem prawidłowości zawartych w nim rozstrzygnięć. Wprawdzie
przepis art. 532 § 1 k.p.k. nie formułuje przesłanek przemawiających za podjęciem
takiej decyzji, jednakże w orzecznictwie prezentowane jest utrwalone stanowisko,
że zastosowanie instytucji wstrzymania wykonania orzeczenia, winno być
uzasadnione szczególnymi i jednoznacznymi w swej wymowie okolicznościami
prowadzącymi do wniosku, że wykonanie orzeczenia, przed rozpoznaniem skargi
kasacyjnej spowodowałoby dla skazanego wyjątkowo dolegliwe i w zasadzie
nieodwracalne skutki. Do owych szczególnych okoliczności należy zaliczyć rangę i
charakter postawionych zarzutów kasacyjnych i ich widoczną już prima facie
zasadność, a w związku z tym wysokie prawdopodobieństwo uwzględnienia
wniesionej skargi, gdyż w takiej sytuacji wykonanie orzeczenia przed rozpoznaniem
kasacji, zwłaszcza w zakresie kary, spowodowałoby dla skazanego zbyt poważne i
nieodwracalne następstwa. Tego rodzaju skutki mogą zaistnieć wówczas, gdy już
pobieżna analiza wniesionej kasacji świadczy o jej zasadności, a tym samym o
konieczności uchylenia zaskarżonego nią wyroku.
W świetle powyższych uwarunkowań, dokonując wstępnej kontroli kasacji
wniesionej na rzecz L. C. i w niczym nie przesądzając oczywiście ostatecznego
rozstrzygnięcia sprawy, które nastąpi po merytorycznym rozpoznaniu skargi
kasacyjnej, Sąd Najwyższy nie znalazł podstaw do uznania, że w sprawie zaistniały
przesłanki do zastosowania wyjątkowej instytucji z art. 532 § 1 k.p.k. Zresztą to
skarżący powinien odrębnie, w powiązaniu z formułowanymi w kasacji zarzutami
przedstawić dodatkową argumentację i wykazać właśnie szczególnymi oraz
jednoznacznymi w swej wymowie okolicznościami, wysokie prawdopodobieństwo
uwzględnienia podniesionych zarzutów, a tym samym i nieodwracalnych skutków
wykonania już obecnie prawomocnie orzeczonej kary. Tymczasem w
V KK 337/25
3
przedmiotowej sprawie obrońca, poza lakonicznym wskazaniem na „charakter
podniesionych uchybień”, nie ujawnił owych szczególnych i jednoznacznych w swej
wymowie okoliczności wskazujących, że wykonanie kary przed rozpoznaniem
wniesionej skargi, rzeczywiście spowodowałoby dla skazanego wyjątkowo
dolegliwe i w zasadzie nieodwracalne skutki. Sama bowiem subiektywna ocena
obrońcy co do zasadności podniesionych w kasacji zarzutów, a w konsekwencji
nietrafności zapadłego wobec skazanego orzeczenia, nie wystarcza do
pozbawienia prawomocnego wyroku waloru wykonalności.
Z kolei afirmowane w kasacji uchybienia, akcentujące rażącą obrazę licznych
przepisów postępowania (art. 7 k.p.k., art. 410 k.p.k., art. 458 k.p.k., art. 457 § 3
k.p.k.), muszą zostać szczegółowo przeanalizowane przez Sąd Najwyższy na
rozprawie kasacyjnej. Rzecz jasna takiej gruntownej oceny nie można dokonywać
na przedpolu merytorycznego rozpoznania kasacji, w sytuacji, gdy obrońca nie
podnosi tego rodzaju uchybień oraz argumentów, które w sposób oczywisty, a więc
bez potrzeby głębszego wnikania w całokształt materiałów sprawy, wskazywałyby
na niebudzącą wątpliwości, ewidentną ich zasadność, a zatem już prima facie
przekonywałyby o wysokim prawdopodobieństwie uwzględnienia kasacji, albo że
rozpoczęcie wykonywania wobec skazanego wymierzonej mu kary pozostawałoby
w kolizji z zasadą sprawiedliwości.
Dostrzec także należy, że w pisemnej odpowiedzi na tę skargę, prokurator
wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej, a nadto podkreślił, iż „obrońca nie wskazał
przy tym żadnych rzeczywistych okoliczności wskazujących na zasadność w/w
wniosku” o wstrzymanie wykonania zaskarżonego kasacją wyroku.
W tym stanie rzeczy, Sąd Najwyższy doszedł do przekonania, że na
obecnym etapie brak było wystarczających podstaw do zastosowania
nadzwyczajnej instytucji przewidzianej w art. 532 § 1 k.p.k. Przedmiotowe,
incydentalne postąpienie w żadnej mierze nie przesądza o trafności podniesionych
w skardze zarzutów i kierunku przyszłego rozstrzygnięcia w przedmiocie
zasadności wniesionej kasacji.
Nie znajdując zatem podstaw do uwzględnienia wniosku, orzeczono jak na
wstępie.
V KK 337/25
[J.J.]
[r.g.]
4
SSN Stanisław Stankiewicz
