V KK 314/25
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
Dnia 18 września 2025 r.
SSN Stanisław Stankiewicz
w sprawie P. S. (S.)
skazanego z art. 310 § 1 i § 3 k.k. i in.,
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 18 września 2025 r.,
wniosku obrońcy skazanego o wstrzymanie wykonania zaskarżonego kasacją
wyroku Sądu Apelacyjnego w Gdańsku
z dnia 12 grudnia 2024 r., sygn. akt II AKa 275/24,
utrzymującego w mocy wyrok Sądu Okręgowego w Słupsku
z dnia 15 maja 2024 r., sygn. akt II K 38/23,
na podstawie art. 532 § 1 i 3 k.p.k.
p o s t a n o w i ł:
nie uwzględnić wniosku.
UZASADNIENIE
W kasacji obrońcy skazanego P. S., podnoszącej zarzuty rażącego
naruszenia prawa procesowego i materialnego, sformułowano również wniosek o
wstrzymanie wykonania orzeczenia – do czasu rozpoznania kasacji. W ocenie
autora wniosku za jego zasadnością przemawia charakter rażących naruszeń
prawa związanych z weryfikacją kluczowych kwestii dotyczących odpowiedzialności
karnoprawnej skazanego oraz wysokie prawdopodobieństwo zaistnienia ujemnych
skutków związanych z wykonaniem orzeczenia.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
V KK 314/25
2
Wniosek obrońcy nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do treści art. 532 § 1 k.p.k., w razie wniesienia kasacji Sąd
Najwyższy może wstrzymać wykonanie zaskarżonego orzeczenia, jak i innego
orzeczenia, którego wykonanie zależy od rozstrzygnięcia kasacji. Instytucja
wstrzymania wykonania wyroku ma niewątpliwie charakter wyjątkowy, wprowadza
bowiem odstępstwo od zasady niezwłocznej wykonalności prawomocnych
orzeczeń (vide art. 9 k.k.w.), a wobec tego nie podlega wykładni rozszerzającej, zaś
sama czynność procesowa wniesienia kasacji, nie stanowi dostatecznej podstawy
do zastosowania tej szczególnej instytucji. Łączy się to bowiem z faktem, że
kasacja przysługuje od prawomocnego wyroku, a więc orzeczenia objętego
prawnym domniemaniem prawidłowości zawartych w nim rozstrzygnięć. Wprawdzie
przepis art. 532 § 1 k.p.k. nie formułuje przesłanek przemawiających za podjęciem
takiej decyzji, jednakże w orzecznictwie prezentowane jest utrwalone stanowisko,
że zastosowanie instytucji wstrzymania wykonania orzeczenia, winno być
uzasadnione szczególnymi i jednoznacznymi w swej wymowie okolicznościami
prowadzącymi do wniosku, że wykonanie orzeczenia, przed rozpoznaniem skargi
kasacyjnej spowodowałoby dla skazanego wyjątkowo dolegliwe i w zasadzie
nieodwracalne skutki. Do owych szczególnych okoliczności należy zaliczyć rangę i
charakter postawionych zarzutów kasacyjnych i ich widoczną już prima facie
zasadność, a w związku z tym wysokie prawdopodobieństwo uwzględnienia
wniesionej skargi, gdyż w takiej sytuacji wykonanie orzeczenia przed rozpoznaniem
kasacji, zwłaszcza w zakresie kary, spowodowałoby dla skazanego zbyt poważne i
nieodwracalne następstwa. Tego rodzaju skutki mogą zaistnieć wówczas, gdy już
pobieżna analiza wniesionej kasacji świadczy o jej zasadności, a tym samym o
konieczności uchylenia zaskarżonego nią wyroku.
W świetle powyższych uwarunkowań, dokonując wstępnej kontroli kasacji
wniesionej na rzecz P. S. i w niczym nie przesądzając oczywiście ostatecznego
rozstrzygnięcia sprawy, które nastąpi po merytorycznym rozpoznaniu skargi
kasacyjnej, Sąd Najwyższy nie znalazł podstaw do uznania, że w sprawie zaistniały
przesłanki do zastosowania wyjątkowej instytucji z art. 532 § 1 k.p.k. Zresztą to
skarżący powinien odrębnie, w powiązaniu z formułowanymi w kasacji zarzutami
przedstawić dodatkową argumentację i wykazać właśnie szczególnymi oraz
V KK 314/25
3
jednoznacznymi w swej wymowie okolicznościami, wysokie prawdopodobieństwo
uwzględnienia podniesionych zarzutów, a tym samym i nieodwracalnych skutków
wykonania już obecnie prawomocnie orzeczonej kary. Tymczasem w
przedmiotowej sprawie obrońca, poza przywołaniem poglądów judykatury, nie
ujawnił owych szczególnych i jednoznacznych w swej wymowie okoliczności
wskazujących, że wykonanie kary przed rozpoznaniem wniesionej skargi,
rzeczywiście spowodowałoby dla skazanego wyjątkowo dolegliwe i w zasadzie
nieodwracalne skutki. Sama bowiem subiektywna ocena obrońcy co do zasadności
podniesionych w kasacji zarzutów, a w konsekwencji nietrafności zapadłego wobec
P.S. orzeczenia, nie wystarcza do pozbawienia prawomocnego wyroku waloru
wykonalności.
Z kolei afirmowane w kasacji uchybienia, akcentujące rażącą obrazę licznych
przepisów postępowania (m.in. art. 458 k.p.k., art. 366 § 1 k.p.k., art. 7 k.p.k., art.
433 § 1 k.p.k., art. 437 § 1 k.p.k.), tudzież prawa materialnego (art. 28 § 2 k.k.) -
muszą zostać szczegółowo przeanalizowane przez Sąd Najwyższy na rozprawie
kasacyjnej. Rzecz jasna takiej gruntownej oceny nie można dokonywać na
przedpolu merytorycznego rozpoznania kasacji, w sytuacji, gdy obrońca nie
podnosi tego rodzaju uchybień oraz argumentów, które w sposób oczywisty, a więc
bez potrzeby głębszego wnikania w całokształt materiałów sprawy, wskazywałyby
na niebudzącą wątpliwości, ewidentną ich zasadność, a zatem już prima facie
przekonywałyby o wysokim prawdopodobieństwie uwzględnienia kasacji, albo że
rozpoczęcie wykonywania wobec skazanego wymierzonej mu kary pozostawałoby
w kolizji z zasadą sprawiedliwości.
Dostrzec także należy, iż w pisemnej odpowiedzi na tę skargę obrońcy,
prokurator wniósł o jej oddalenie jako oczywiście bezzasadnej.
W tym stanie rzeczy, Sąd Najwyższy doszedł do przekonania, że na
obecnym etapie brak było wystarczających podstaw do zastosowania
nadzwyczajnej instytucji przewidzianej w art. 532 § 1 k.p.k. Przedmiotowe,
incydentalne postąpienie w żadnej mierze nie przesądza o trafności podniesionych
w skardze zarzutów i kierunku przyszłego rozstrzygnięcia w przedmiocie
zasadności wniesionej kasacji.
V KK 314/25
4
Nie znajdując zatem podstaw do uwzględnienia wniosku, orzeczono jak na
wstępie.
SSN Stanisław Stankiewicz
[J.J.]
[a.ł]