V CSK 472/18

Sygn. akt V CSK 472/18

POSTANOWIENIE

Dnia 24 kwietnia 2019 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Krzysztof Strzelczyk

w sprawie z wniosku Z. K.
‎przy uczestnictwie T. S.A. w K.
‎o ustanowienie służebności przesyłu,
‎na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 24 kwietnia 2019 r.,
‎na skutek skargi kasacyjnej wnioskodawczyni

od postanowienia Sądu Okręgowego we W.
‎z dnia 3 stycznia 2018 r., sygn. akt II Ca […],

1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania,

2) zasądza od wnioskodawczyni na rzecz uczestnika kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

UZASADNIENIE

Określone w art. 398⁴ § 2 k.p.c. wymaganie uzasadnienia w skardze kasacyjnej wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania zostaje spełnione, jeśli skarżący wykaże, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje  potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Cel wymagania przewidzianego w art. 398⁴ § 2 k.p.c. może być zatem osiągnięty jedynie przez powołanie i uzasadnienie istnienia przesłanek o charakterze publicznoprawnym, które będą mogły stanowić podstawę oceny skargi kasacyjnej pod kątem przyjęcia jej do rozpoznania. Na tych jedynie przesłankach Sąd Najwyższy może oprzeć rozstrzygnięcie w kwestii przyjęcia bądź odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Wnioskodawczyni Z. K. wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej, skierowanej do postanowienia Sądu Okręgowego we W. z dnia 3 stycznia 2018 r. do rozpoznania, oparła na przesłankach wskazanych w art. 398⁹ § 1 pkt 2 i 4 k.p.c. Zdaniem wnioskodawczyni skarga jest oczywiście uzasadniona ze względu na zastosowanie przez Sądy domniemania dobrej wiary w  sposób  sprzeczny z przyjętym i utrwalonym orzecznictwem, a ponadto sąd  dokonał  ustaleń, które, nie znalazły podstawy w żadnym zgromadzonym materiale  dowodowym. Według wnioskodawczyni, istnieje potrzeba wykładni art. 7 w zw. z art. 4 ustawy o powszechnej elektryfikacji wsi i osiedli, które wywołują rozbieżności w orzecznictwie sądów.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Odwołanie się do przyczyny istnienia potrzeby wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, w rozumieniu art. 398⁹ § 1 pkt 2 k.p.c., wymaga wskazania, że określony przepis prawa, mimo że budzi wątpliwości, nie doczekał się wykładni, bądź niejednolita jego wykładnia wywołuje rozbieżności w orzecznictwie sądów, które należy przytoczyć (zob. m.in. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 24 kwietnia 2014 r., sygn. akt II CSK 600/13, nie publ.).

Wnosząca skargę kasacyjną wskazała wprawdzie orzeczenia, w których różnie została oceniona dobra bądź zła wiara. Jednak należy mieć na względzie, że stwierdzenie, czy uzyskanie posiadania służebności o treści odpowiadającej nastąpiło w złej wierze, wymaga zindywidualizowanej oceny, odniesionej do danego podmiotu i opartej na całokształcie okoliczności rozpatrywanego przypadku (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 6 lipca 2018 r., II CSK 518/17, nie publ. i cytowane w jego uzasadnieniu orzeczenia). Poza tym istotne jest, iż Sąd Najwyższy na gruncie różnych okoliczności faktycznych już wielokrotnie rozważał kwestię dobrej lub złej wiary posiadacza służebności przesyłu. Ilustrują to przykłady podane w pisemnych motywach zaskarżonego postanowienia, w skardze kasacyjnej oraz w odpowiedzi uczestnika na skargę.

W orzecznictwie Sądu Najwyższego jednolicie przyjmuje się, że powołanie się przez podmiot wnoszący skargę kasacyjną na przesłankę zawartą w art. 398⁹ § 1 pkt 4 k.p.c. zobowiązuje do przedstawienia wywodu prawnego zmierzającego do wykazania kwalifikowanej postaci naruszenia przepisów prawa materialnego lub  procesowego polegającej na jego oczywistości, widocznej prima facie, przy  wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej, bez potrzeby wchodzenia w  szczegóły, czy dokonywania pogłębionej analizy tekstu wchodzących w grę przepisów i doszukiwania się ich znaczenia, co daje podstawy do uznania skargi za  oczywiście uzasadnioną (tak np. Sąd Najwyższy w postanowieniach z dnia 16 września 2003 r., IV CZ 100/03, nie publ.; z dnia 26 kwietnia 2006 r., II CZ 28/06, nie publ.; z dnia 10 sierpnia 2006 r., V CSK 204/06, nie publ.; z dnia 5 października 2007 r., III CSK 216/07, nie publ.; z dnia 20 czerwca 2007 r. II CSK 184/07, nie publ.; z dnia 9 stycznia 2008 r., III PK 70/07, nie publ.; z dnia 11 stycznia 2008 r., I UK 283/07, nie publ.; z dnia 22 stycznia 2008 r., I UK 218/07, nie publ.; z dnia 26 lutego 2008 r., II UK 317/ 07, nie publ.; z dnia z 3 kwietnia 2008 r., II PK 352/07, nie publ.; z dnia 9 maja 2008 r., II PK 11/08, nie publ.; z dnia 21 maja 2008 r., I UK 11/08, nie publ. i z dnia 9 czerwca 2008 r., II UK 38/08, nie publ.).

Analiza skargi kasacyjnej prowadzi do wniosku, że skarżąca nie wykazała tak rozumianej oczywistej zasadności skargi kasacyjnej. Odnosi się to do konsekwencji zastosowania domniemania prawnego z art. 7 k.c. Jeśli chodzi no kwestie związane z postępowaniem, ustaleniami faktycznymi i naruszeniem art. 233 k.p.c. to należy zważyć, iż zgodnie z art. 398³ § 3 k.p.c. podstawą skargi kasacyjnej nie mogą być zarzuty dotyczące ustalenia faktów lub oceny dowodów.

Konkludując trzeba stwierdzić, że w sprawie nie zachodzi wskazana przez skarżącego przesłanka opisana w art. 398⁹ § 1 pkt 2 i 4 k.p.c. ani brana pod rozwagę z urzędu nieważność postępowania. Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy na podstawie art. 398⁹ § 1 i 2 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. O kosztach postępowania Sąd Najwyższy orzekł na podstawie art. 520 § 3 w zw. z art. 391 § 2, 398²¹ k.p.c.

aj