„… z dnia 16 stycznia 2002 r., IV CKN 635/00, nie publ., z dnia 20 lutego 2002 r., V CKN 903/00, OSNC 2003, nr 1, poz. 15, z dnia 11 czerwca 2001 r., V CKN 266/00, nie publ., z dnia 20 lutego 2002 r., V CKN 908/00, nie publ., z dnia 12 lutego 2004 r., V CK 187/03, Wokanda 2004/7-8/15, z dnia 21 sierpnia 2012 r., II CSK 707/12, OSNC 2014, nr 4, poz. 48, i z dnia 8 września 2017 r., II CSK 857/16, nie publ.).”
„… z dnia 16 stycznia 2002 r., IV CKN 635/00, nie publ., z dnia 20 lutego 2002 r., V CKN 903/00, OSNC 2003, nr 1, poz. 15, z dnia 11 czerwca 2001 r., V CKN 266/00, niepubl., z dnia 20 lutego 2002 r., V CKN 908/00, nie publ., z dnia 12 lutego 2004 r., V CK 187/03, Wokanda 2004/7-8/15, z dnia 21 sierpnia 2012 r., II CSK 707/12, OSNC 2014, nr 4, poz. 48, i z dnia 8 września 2017 r., II CSK 857/16, nie publ.).”
„… nie publ., z dnia 20 lutego 2002 r., V CKN 903/00, OSNC 2003, nr 1, poz. 15, z dnia 16 maja 2002 r., V CKN 1273/00, nie publ., z dnia 11 czerwca 2001 r., V CKN 266/00, nie publ., z dnia 20 lutego 2002r., V CKN 908/00, nie publ., z dnia 12 lutego 2004 r., V CK 187/03, Wokanda 2004/ 7-8/ 15, z dnia 21 sierpnia 2012 r., II CSK 707/12, OSNC 2014, nr 4, poz. 48, i z dnia 8 września 2017 r., II CSK 857/16, nie publ.).”
„Należy zatem odróżnić ją od nakładów, wydatków i innych umniejszeń majątku poszkodowanego mających swe źródło w czynnościach prawnych, ponoszonych przez niego dobrowolnie i niewymuszonych danym zdarzeniem (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 20 lutego 2002 r., V CKN 908/00, LEX nr 54365).”
I CNP 5/14Sąd Najwyższy · postanowienie · 2014-10-22 „… z art. 471, art. 415, 443 oraz art. 361 k.c. W świetle utrwalonej linii orzeczniczej (por. nie publikowane wyroki Sądu Najwyższego: z dnia 7 sierpnia 2003 r., IV CKN 387/01 oraz z dnia 20 lutego 2002 r., V CKN 908/00, uchwała składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 13 marca 2012 roku, III CZP 75/11, OSNC 2012, nr 7-8, poz. 81) realna potrzeba skorzystania przez poszkodowanego z pomocy fachowego pełnomocnika …”
„Kolejna wypowiedź Sądu Najwyższego zawarta jest w wyroku z dnia 20 lutego 2002 r., V CKN 908/00.”
„… 22 kwietnia 1997 r., III CZP 14/97, OSNC 1997, nr 8, poz. 103, jak również przykładowo uchwała SN z dnia 15 listopada 2001 r., III CZP 68/01, OSNC 2002, nr 6, poz. 74, wyrok SN z dnia 20 lutego 2002 r., V CKN 908/00, Lex nr 54365).”
„CZP 150/06, OSNC 2007 r., nr 10, poz. 144, z 15 listopada 2001 r., III CZP 68/01, OSNC 2002 r., nr 6 poz. 74, wyroki SN z dnia: 7 sierpnia 2003 r., V CKN 387/01, niepubl. oraz z dnia 20 lutego 2002 r., V CKN 908/00, niepubl.).”
„… 22 kwietnia 1997 r., III CZP 14/97, OSNC 1997, nr 8, poz. 103 i z dnia 15 listopada 2001 r., III CZP 68/01, OSNC 2002, nr 6, poz. 74 oraz uzasadnienie wyroku Sądu Najwyższego z dnia 20 lutego 2002 r., V CKN 908/00, "Izba Cywilna" 2002, nr 5, s. 45).”
„… 1997, nr 8, poz. 103, z dnia 16 października 1998 r., III CZP 42/98, OSNC 1999, nr 4, poz. 69, z dnia 15 listopada 2001 r., III CZP 68/01, OSNC 2002, nr 6, poz. 74 oraz wyrok z dnia 20 lutego 2002 r., V CKN 908/00, "Izba Cywilna" 2002, nr 5, s. 45).”
„Także w wyroku z dnia 30 lutego 2002 r., V CKN 908/00 (nie publ.) Sąd Najwyższy zajął stanowisko, że ocena, czy koszty ekspertyzy powypadkowej poniesione przez poszkodowanego w postępowaniu likwidacyjnym mieszczą się w ramach szkody i normalnego związku …”
I SA/Wr 537/20Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu · wyrok · 2021-03-18 „Powstały wyłącznie wbrew woli poszkodowanego, dla odróżnienia szkody od nakładów, wydatków i innych umniejszeń majątku poszkodowanego ponoszonych przez niego dobrowolnie i niewymuszonych danym zdarzeniem, lecz innymi okolicznościami (np. darowizna, zużycie rzeczy; przeciwnie, np. wydatki na leczenie uszkodzeń ciała); por. wyrok SN z dnia 20 lutego 2002 r., V CKN 908/00, LEX nr 54365; por. także F.”
„Jednocześnie Sąd uwzględnił koszty zleconej przez stronę powodową opinii technicznej, która stanowi składnik szkody podlegającej naprawieniu (zob. wyroki Sądu Najwyższego: z dnia 2 września 1875 r., I CR 505/75; z dnia 3 lutego 2002 r., V CKN 908/00; z dnia 7 sierpnia 2003 r., IV CKN 387/10; uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 18 maja 2004 r., III CZP 24/14).”
„… powinna być dokonana na podstawie całokształtu okoliczności konkretnej sprawy, przy uwzględnieniu zasad doświadczenia życiowego (tak Sąd Najwyższy w uzasadnieniu wyroku z dnia 20 lutego 2002r, w sprawie V CKN 908/00, nie publ.).”
„… poszkodowanemu w kolizji drogowej, gdy podstawą odpowiedzialności zakładu ubezpieczeń jest umowa ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej, zawarta ze sprawcą szkody (wyroki SN: z dnia 20 lutego 2002 r., V CKN 908/00 i z dnia 7 sierpnia 2003 r., IV CKN 387/01).”
„W późniejszym orzecznictwie Sądu Najwyższego potwierdzono, że koszty ekspertyzy sporządzonej na zlecenie poszkodowanego w postępowaniu przedsądowym mogą być objęte odszkodowaniem przysługującym od ubezpieczyciela z umowy odpowiedzialności cywilnej (uchwała Sądu Najwyższego z dnia 18 maja 2004 r., III CZP 24/04 i wyrok Sądu Najwyższego z dnia 30 lutego 2002 r., V CKN 908/00).”
„… danym zdarzeniem, lecz innymi okolicznościami (np. darowizna, zużycie rzeczy; przeciwnie, np. wydatki na leczenie uszkodzeń ciała); por. wyrok Sądu Najwyższego m.in. z dnia 20 lutego 2002 r., V CKN 908/00).”
„Podobne stanowisko zajął Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 20 lutego 2002 r. (V CKN 908/00) stwierdzając, że roszczenie o naprawienie szkody jest wymagalne niezależnie od tego, czy naprawa została już wykonana, a wysokość świadczeń należy obliczać na podstawie ustaleń co do zakresu uszkodzeń i …”
I ACa 1189/16Sąd apelacyjny · wyrok · 2017-03-27
„… 6, poz. 74; uzasadnienie wyroku Sądu Najwyższego z dnia 20 lutego 2002 r., V CKN 908/00, niepubl.; uzasadnienie wyroku Sądu Najwyższego z dnia 11 czerwca 2001 r., V CKN 226/00, OSNC 2002, z.”
„… przedsądowym mogą być objęte odszkodowaniem przysługującym od ubezpieczyciela z umowy odpowiedzialności cywilnej (uchwała z dnia 18 maja 2004 r., III CZP 24/04, wyrok z dnia 30 lutego 2002 r., V CKN 908/00).”
I ACa 874/16Sąd apelacyjny · wyrok · 2016-11-24
„Najczęściej formułowane jest zastrzeżenie, że szkodą jest wyłącznie uszczerbek powstały wbrew woli poszkodowanego (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 20 lutego 2002 r., V CKN 908/00, LEX nr 54365, oraz Komentarz do art. 361 Kodeksu cywilnego – Olejniczak Adam, Lex i piśmiennictwo tam powołane).”
I ACa 662/16Sąd apelacyjny · wyrok · 2016-11-17
„… (V CKN 908/00) wykładnia pojęcia szkody nawiązuje do sposobu powstania szkody wbrew woli poszkodowanego.”
I ACa 664/14Sąd apelacyjny · wyrok · 2016-02-17
„Najczęściej formułowane jest zastrzeżenie, że szkodą jest wyłącznie uszczerbek powstały wbrew woli poszkodowanego, dla odróżnienia szkody od nakładów, wydatków i innych umniejszeń majątku poszkodowanego ponoszonych przez niego dobrowolnie i niewymuszonych danym zdarzeniem, lecz innymi okolicznościami (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 20 lutego 2002 r., V CKN 908/00, LEX nr 54365, W.”
„Dlatego też Sąd Apelacyjny w pełni podziela stanowisko Sądu Najwyższego wyrażone w uzasadnieniu wyroku z dnia 20 lutego 2002 r. V CKN 908/00 (LEX nr 54365), iż koszty wynagrodzenia pełnomocnika poszkodowanego, poniesione w postępowaniu przedsądowym, nie mieszczą się w odszkodowaniu należnym poszkodowanemu w kolizji drogowej, gdy podstawą …”
„Silnie akcentuje się konieczność uwzględnienia całokształtu konkretnych okoliczności sprawy, przy uwzględnieniu zasad doświadczenia życiowego, a w pewnym sytuacjach także zasad wiedzy naukowej (wyrok z dnia 20 lutego 2002 r., V CKN 908/00, LexPolonica 379786).”
I ACa 55/15Sąd apelacyjny · wyrok · 2015-05-21
„… oceny zasadności zwrotu tychże kosztów należy dokonywać przez pryzmat ich konieczności i racjonalności poniesienia (por. wyroki z dnia 7 sierpnia 2003 r., IV CKN 387/01, oraz z dnia 20 lutego 2002 r., V CKN 908/00).”
I ACa 307/15Sąd apelacyjny · wyrok · 2015-05-15
„Najczęściej formułowane jest zastrzeżenie, że szkodą jest wyłącznie uszczerbek powstały wbrew woli poszkodowanego por. wyrok SN z dnia 20 lutego 2002 r., V CKN 908/00, LEX nr 54365; por. także F.”
I ACa 297/15Sąd apelacyjny · wyrok · 2015-05-08
„… w kolizji drogowej, gdy podstawą odpowiedzialności zakładu ubezpieczeń jest umowa ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej, zawarta ze sprawcą szkody (zob. wyrok SN z 20 lutego 2002 r., sygn. akt V CKN 908/00, LEX nr 54365; wyrok SN z dnia 11 czerwca 2001 r., sygn. akt V CKN 266/00, OSP 2002/3/40, LEX nr 50458; wyrok SN z dnia 7 sierpnia 2003 r., sygn. akt IV CKN 387/01, LEX nr 141410).”
„Przyjmuje się, że szkodą jest uszczerbek w prawnie chronionych dobrach poszkodowanego, powstały wbrew woli poszkodowanego, dla odróżnienia szkody od nakładów, wydatków i innych umniejszeń majątku poszkodowanego ponoszonych przez niego dobrowolnie i niewymuszonych danym zdarzeniem (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 20 lutego 2002 r., V CKN 908/00, LEX nr 54365).”
„… (por. uchwała SN z dnia 17 maja 2007 roku III CZP 150/06, uchwała SN z dnia 15 listopada 2001 roku III CZP 68/01, wyrok SN z dnia 20 lutego 2002 roku V CKN 908/00).”
„… niego dobrowolnie i niewymuszonych danym zdarzeniem, lecz innymi okolicznościami (np. darowizna, zużycie rzeczy; przeciwnie, np. wydatki na leczenie uszkodzeń ciała); por. wyrok SN z 20 lutego 2002 r., V CKN 908/00, LEX nr 54365; por. także F.”
I ACa 1188/12Sąd apelacyjny · wyrok · 2013-10-16
„Poszkodowany nie może bowiem w takim przypadku obniżyć należnego od niego podatku o kwotę podatku naliczonego (tak SA w Poznaniu w wyroku z 22.02.2007 r., I ACa 1179/06, LEX nr 298601, tak też SN w uchwale z 15.11.2001 r., III CZP 68/01 i w orzecz. z 20.02.2002 r., V CKN 908/00, LEX nr 54365).”
„… (por. np. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 18 maja 2004 r. III CZP 24/04 OSNC 2005/7-8/117, wyrok SN w wyroku z dnia 2 września 1975 r., I CR 505/75 niepubl.; wyrok SN z dnia 30 lutego 2002 r., V CKN 908/00 (niepubl. por wyrok SA w Rzeszowie z dnia 23 sierpnia 2012 r. I A Ca 155/12 LEX nr 1254469).”
„… prawidłowego określenia roszczenia, jak i ułatwienia zakładowi ubezpieczeń ustalenia okoliczności wypadku i rozmiarów szkody (także wyrok Sądu Najwyższego z dnia 30 lutego 2002 roku, sygn. akt I V CKN 908/00, LEX nr 54365).”
III Ca 1109/25Sąd powszechny · wyrok · 2026-05-13
„… z dnia 20 lutego 2002 r., V CKN 903/00, OSNC 2003, nr 1, poz. 15, z dnia 16 maja 2002 r., V CKN 1273/00, nie publ., z dnia 11 czerwca 2001 r., V CKN 266/00, nie publ., z dnia 20 lutego 2002 r., V CKN 908/00, nie publ., z dnia 12 lutego 2004 r., V CK 187/03, Wokanda 2004/ 7-8/15, z dnia 21 sierpnia 2012 r., II CSK 707/12, OSNC 2014, nr 4, poz. 48, i z dnia 8 września 2017 r., II CSK 857/16, nie publ. oraz …”
„Niezależnie od powyższego wskazać należy, że nawet na gruncie art. 361 § 1 k.c. zwrot kosztów prywatnej opinii nie następuje automatycznie, lecz wymaga wykazania, że wydatek był obiektywnie uzasadniony i pozostawał w normalnym związku przyczynowym ze zdarzeniem wywołującym szkodę (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 30 lutego 2002 r., V CKN 908/00).”
„Także w wyroku z dnia 30 lutego 2002 r. w sprawie V CKN 908/00 (E. nr (...)) Sąd Najwyższy zajął stanowisko, że ocena, czy koszty ekspertyzy powypadkowej poniesione przez poszkodowanego w postępowaniu likwidacyjnym mieszczą się w ramach szkody i normalnego związku …”
„… przewidzianych kosztów materiału i robocizny według cen z daty ich ustalenia (por. wyr. SN z 27 czerwca 1988 r. I CR 151/88, uchw. SN z 22 kwietnia 1997 r. III CZP 14/97, wyr. SN z 20 lutego 2002r. V CKN 908/00, uchw. SN z 15 listopada 2001 r. III CZP 68/01, wyr. SN z 7 sierpnia 2003r.”
„Także w wyroku z dnia 30 lutego 2002 r. w sprawie V CKN 908/00 (Ł. nr (...)) Sąd Najwyższy zajął stanowisko, że ocena, czy koszty ekspertyzy powypadkowej poniesione przez poszkodowanego w postępowaniu likwidacyjnym mieszczą się w ramach szkody i normalnego związku …”
I C 774/24Sąd powszechny · wyrok · 2026-01-30
„Także w wyroku z dnia 30 lutego 2002 r. w sprawie V CKN 908/00 (F. nr (...)) Sąd Najwyższy zajął stanowisko, że ocena, czy koszty ekspertyzy powypadkowej poniesione przez poszkodowanego w postępowaniu likwidacyjnym mieszczą się w ramach szkody i normalnego związku …”
I C 514/24Sąd powszechny · wyrok · 2026-01-28
„Także w wyroku z dnia 30 lutego 2002 r. w sprawie V CKN 908/00 (W. nr (...)) Sąd Najwyższy zajął stanowisko, że ocena, czy koszty ekspertyzy powypadkowej poniesione przez poszkodowanego w postępowaniu likwidacyjnym mieszczą się w ramach szkody i normalnego związku …”
I C 118/23Sąd powszechny · 2025-07-10
„… zastępują koszty dochodzenia likwidacji szkody od ubezpieczonego (por. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 18 maja 2004 r., III CZP 24/04, oraz wyrok Sądu Najwyższego z dnia 20 lutego 2002 r., V CKN 908/00, nie publ.).”
„… 2002, Nr 6, poz. 74; w wyr. z 16.1.2002 r., IV CKN 635/00, Legalis; w wyr. z 29.1.2002 r., V CKN 682/00, Legalis; w wyr. z 20.2.2002 r., V CKN 903/00, OSNC 2003, Nr 1, poz. 15; w wyr. z 20.2.2002 r., V CKN 908/00, Legalis; w wyr. z 16.5.2002 r., V CKN 1273/00, Legalis; w wyr. z 11.6.2003 r., V CKN 308/01, Legalis; w uchw. z 13.6.2003 r., III CZP 32/03, OSNC 2004, Nr 4, poz. 51; w wyr. z 7.8.2003 r., IV CKN …”
I C 1382/23Sąd powszechny · wyrok · 2025-06-18
„Także w wyroku z dnia 30 lutego 2002 r. w sprawie V CKN 908/00 (Legalis nr 291931) Sąd Najwyższy zajął stanowisko, że ocena, czy koszty ekspertyzy powypadkowej poniesione przez poszkodowanego w postępowaniu likwidacyjnym mieszczą się w ramach szkody i normalnego …”