IV KO 50/26
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Michał Laskowski
Dnia 13 maja 2026 r.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu bez udziału stron
w dniu 13 maja 2026 r.,
w sprawie m.in. M.T.,
oskarżonego o popełnienie czynu z art. 296 § 1 k.k. i in.
inicjatywy przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu,
wyrażonej w postanowieniu Sądu Okręgowego w Katowicach
z dnia 20 kwietnia 2026 r., sygn. akt V K 4/25,
na podstawie art. 37 k.p.k.
p o s t a n o w i ł:
odmówić przekazania sprawy.
UZASADNIENIE
Do Sądu Okręgowego w Katowicach w dniu 27 grudnia 2024 r. wpłynął akt
oskarżenia przeciwko m.in. M.T. o popełnienie czynu zabronionego z art. 18 § 1 k.k.
w zw. z art. 296 § 1 i 2 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k. w zw. z art. 12 § 1 k.k., w dniu 2
grudnia 2025 r. został otwarty przewód sądowy w sprawie i do dnia 18 czerwca
2026 r. zaplanowano terminy kolejnych czynności procesowych.
Postanowieniem z dnia 20 kwietnia 2026 r. Sąd właściwy miejscowo do
rozpoznania sprawy zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy
innemu sądowi równorzędnemu w trybie art. 37 k.p.k. W uzasadnieniu wskazał, że
IV KO 50/26
2
procedowanie w sprawie M.T. przez Sąd Okręgowy w Katowicach godziłoby w
dobro wymiaru sprawiedliwości albowiem oskarżony, który pełni zawód radcy
prawnego, występował przed tutejszym sądem.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Inicjatywa Sądu terytorialnie właściwego nie zasługiwała na uwzględnienie.
Sąd Okręgowy w Katowicach nie wykazał w sposób wystarczający, że
zachodziły realne przesłanki do zastosowania wyjątku z art. 37 k.p.k. Nie można
było zgodzić się z koncepcją przedstawioną w postulacie, że w sprawie M.T.
zaistniały uwarunkowania, które upoważniałyby do racjonalnego twierdzenia, że
charakter jego pracy, z którym wiązało się występowanie m.in. przed Sądem
Okręgowym w Katowicach, stanął na przeszkodzie do bezstronnego rozpatrzenia
sprawy przez Sąd właściwy terytorialnie.
Przede wszystkim należało stwierdzić, że delegacja na podstawie art. 37
k.p.k. oparta na fakcie istnienia relacji służbowych oskarżonego z sędziami
nasuwałaby niesłuszny wniosek, że w każdym wypadku, gdy sprawa w jakikolwiek
sposób dotyczy osoby powiązanej z danym sądem, to wszyscy bez wyjątku
sędziowie orzekający w tej jednostce organizacyjnej sądownictwa powszechnego
nie są w stanie w sposób niezależny i niezawisły rozpoznać sprawy. Taka sytuacja
z pewnością nie zachodzi w niniejszej sprawie, w której najpierw postanowieniem z
10 kwietnia 2016 r. Sąd Okręgowy w Katowicach nie uwzględnił wniosku
oskarżonego o wyłączenie sędziego sprawozdawcy od rozpoznawania jego sprawy,
a do dnia dzisiejszego żaden z sędziów orzekających w katowickim Sądzie
Okręgowym, liczącym aż 21 wydziałów, z których cztery są to wydziały karne, nie
złożył wniosku w trybie art. 41 § 1 k.p.k. o wyłączenie go, wobec czego nie można z
góry przesądzić, że w stosunku do wszystkich sędziów orzekających w Sądzie
Okręgowym w Katowicach istnieją ograniczenia do orzekania w sprawie V K 4/25.
Wymienione w wystąpieniu orzeczenie IV KO 21/26 służące dla poparcia
tezy o konieczności dokonania delegacji, dotyczyło całkowicie innego stanu
faktycznego: oskarżony był synem sędziego i nie miało żadnego przełożenia na
omawianą sprawę.
IV KO 50/26
3
Argumentacja zastosowana w wystąpieniu o braku zdolności do
bezstronnego rozpoznania sprawy, w której oskarżonym jest radca prawny, okazała
się dowolnym i gołosłownym twierdzeniem i jako taka nie mogła się ostać.
Uwzględniając całokształt przeprowadzonych wyżej rozważań, Sąd
Najwyższy postanowił jak na wstępie.
[WB]
[a.ł]