IV KO 50/19

Sygn. akt IV KO 50/19

POSTANOWIENIE

Dnia 15 maja 2019 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Andrzej Stępka

po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu bez udziału stron

w dniu 15 maja 2019 r.

w sprawie zażalenia obrońcy podejrzanego P. K.

na postanowienie Sądu Rejonowego w K. z dnia 7 kwietnia 2019 r., w sprawie IX Kp […] (PO I Ds. […]),

w przedmiocie zastosowania tymczasowego aresztowania,

wniosku Sądu Okręgowego w K. z dnia 18 kwietnia 2019 r.,

o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu,

na podstawie art. 37 k.p.k.

postanowił

przekazać sprawę w przedmiocie zażalenia do rozpoznania Sądowi Okręgowemu w R.

UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia 7 kwietnia 2019 r., sygn. akt IX Kz […], Sąd Okręgowy w K., IX Wydział Karny Odwoławczy, wystąpił do Sądu Najwyższego o przekazanie niniejszej sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu podnosząc, że przemawia za tym wzgląd na dobro wymiaru sprawiedliwości. Wskazał Sąd, że w przedmiotowej sprawie P. K. podejrzany jest o popełnienie przestępstwa z art. 13 § 1 k.k. w zw. z art. 148 § 1 k.k. i art. 163 § 1 pkt 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. na szkodę m.in. B. G. – która jest sędzią Sądu Okręgowego w K. i niejednokrotnie była delegowana do orzekania w Wydziale IX Karnym Odwoławczym tego Sądu, zaś obecnie orzeka w Wydziale III Karnym Sądu Okręgowego. Podniesiono również, że sędziowie orzekający w Wydziale IX Karnym Odwoławczym w przeszłości pełnili obowiązki służbowe w Wydziale III Karnym Sądu Okręgowego w K., nadto sędziowie ci utrzymują również z B. G. relacje pozazawodowe i koleżeńskie.

Powyższe okoliczności mogą w odbiorze społecznym budzić wątpliwości, czy właściwy Sąd będzie obiektywnie rozpoznawał wniesione zażalenie. W przekonaniu wnioskującego Sądu, dobro wymiaru sprawiedliwości i troska o to, aby rozstrzygnięciu sądowemu towarzyszyła społeczna świadomość, że są one niezależne od relacji zawodowych istniejących między pracownikami organów wymiaru sprawiedliwości, uzasadnia wniosek o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

Wniosek Sądu Okręgowego w K. zasługuje na uwzględnienie.

Sąd Najwyższy wielokrotnie podkreślał, że przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu w trybie art. 37 k.p.k. może nastąpić tylko wtedy, gdy realnie występują okoliczności, które mogą stwarzać uzasadnione przekonanie o braku warunków do obiektywnego rozpoznania sprawy w danym sądzie.

W zaistniałej sytuacji, rozpoznanie zażalenia przez Sąd miejscowo właściwy, mogłoby nie tylko w odbiorze społecznym, ale także u strony postępowania, wywołać przekonanie o nieobiektywnym działaniu tego organu. W kategoriach dobra wymiaru sprawiedliwości, jako warunku przekazania sprawy w trybie art. 37 k.p.k., mieści się również potrzeba kształtowania w opinii społecznej przekonania o obiektywizmie sądów i bezstronności w rozpoznaniu każdej sprawy.

W realiach niniejszej sprawy niewątpliwie występują podstawy do zastosowania powyższej regulacji tak dla zapewnienia optymalnych warunków orzekania, jak i dla wykluczenia potencjalnych spekulacji, że to pozamerytoryczne okoliczności mogłyby wywrzeć wpływ na treść rozstrzygnięcia o zasadności bądź niezasadności zażalenia obrońcy podejrzanego P. K. na zastosowanie tymczasowego aresztowania. Rozpoznanie zażalenia przez Sąd Okręgowy w K. w sytuacji, gdy sędzia tego Sądu uzyskał status pokrzywdzonego, może w opinii społecznej wzbudzić wprawdzie bez wątpienia mylne, ale ze wszech miar realne przekonanie, o rozpoznaniu sprawy w sposób nieobiektywny. Obliguje to do sięgnięcia po wyjątkową instytucję, o jakiej mowa w art. 37 k.p.k., skoro postępowanie powinno toczyć się w warunkach, w których prawidłowość orzekania nie będzie wzbudzała, także w społecznym odczuciu, wątpliwości i zastrzeżeń, co do bezstronności procedowania i rozstrzygania w danej sprawie (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 8 kwietnia 2010 r., IV KO 36/10, OSNwSK 2010, Nr 1, poz. 715; z dnia 7 października 2004 r., V KO 58/04, LEX nr 186473).

Implikacją tego stanowiska było przekazanie sprawy do rozpoznania Sądowi Okręgowemu w R..