IV KO 40/24
ZARZĄDZENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Małgorzata Bednarek
Dnia 19 lutego 2025 r.
[WB]
zarządził:
1. stwierdzić brak podstaw do wznowienia z urzędu
postępowania w przedmiocie wznowienia postępowania
zakończonego prawomocnym postanowieniem Sądu
Apelacyjnego w Katowicach z 15 marca 2024, sygn. II AKo 4/24, w
przedmiocie stwierdzenia braku podstaw do wznowienia z urzędu
postępowania sądowego zakończonego prawomocnym
wyrokiem Sądu Rejonowego w Tychach z 9 marca 2021 r., sygn.
akt II W 2/21 utrzymanym w mocy wyrokiem Sądu Okręgowego w
Katowicach z 1 czerwca 2021 r., sygn. akt XXIII Ka 321/21;
2. odpis zarządzenia doręczyć ukaranemu i jego obrońcy;
3. pouczyć ukaranego i jego obrońcę o tym, że nn. zarządzenie
nie podlega dalszemu zaskarżeniu;
4. sprawę zakreślić w rep. IV KO.
UZASADNIENIE
Pismem z 29 grudnia 2023 r. obrońca ukaranego M.J. wniósł o wznowienie
postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu
Okręgowego w Katowicach z 1 czerwca 2021 r., sygn. XXIII Ka 321/21,
IV KO 40/24
2
utrzymującym w mocy wyrok Sądu Rejonowego w Tychach z 9 marca 2021 r., sygn.
akt II W 2/21.
Postanowieniem z 15 marca 2024, sygn. II AKo 4/24, Sąd Apelacyjny
w Katowicach stwierdził brak podstaw do wznowienia z urzędu postępowania
sądowego w ww. sprawie i wydatkami związanymi z badaniem podstaw prawnych
do wznowienia postępowania z urzędu obciążył Skarb Państwa.
Pismem następnie z 25 marca 2024 r. obrońca ukaranego wniósł
o wznowienie postępowania zakończonego ww. postanowieniem Sądu
Apelacyjnego wskazując, że ww. postanowienie zostało wydane w warunkach
nieważności postępowania wywołanej wadliwym składem orzekającym, w którym
„zasiadała osoba nie mająca statusu sądu w rozumieniu TFUE oraz art. 45 ust. 1
Konstytucji
i art. 6 EKPC.
W tym miejscu wskazać należy, że Sąd Najwyższy wielokrotnie wskazywał,
że nie jest możliwe wznowienie na wniosek strony, jak i z urzędu, samego
postępowania o wznowienie zakończonego prawomocnym orzeczeniem o
stwierdzeniu braku podstaw do wznowienia z urzędu postępowania. Warto w tym
miejscu przywołać treść postanowienia Sądu Najwyższego z 20 maja 2010 r., sygn.
V KO 47/10, w którym to orzeczeniu Sąd Najwyższy wprost stwierdził, że brak jest
możliwości wznowienia postępowania o wznowienie. W świetle bowiem
stosowanych do postępowania w sprawach o wykroczenie odpowiednio przepisu
art. 540 k.p.k. wznowienie dotyczy „postępowania zakończonego prawomocnym
orzeczeniem” i co za tym idzie wszelkie podstawy wznowieniowe, w tym i określone
w art. 542 § 3 k.p.k. (wznowienie z urzędu), dotyczą tylko takiego postępowania.
Przepisy o wznowieniu – jak dalej argumentuje Sąd Najwyższy w przywołanym
judykacie – zarówno w procedurze karnej, jak i o wykroczenia, zamieszczone są w
ramach norm o nadzwyczajnych środkach zaskarżenia (rozdz. 56 k.p.k. i rozdz. 19
k.p.w.), po uprzedniej regulacji całego postępowania sądowego. Tak więc
postępowanie sądowe, o którym właśnie mowa art. 540 k.p.k., to postępowanie w
przedmiocie procesu, a więc odnoszące się do odpowiedzialności prawnej osoby
(oskarżonej, obwinionej), w tym i dopuszczalności procedowania w tej materii.
IV KO 40/24
3
Wprawdzie jak słusznie zauważył Sąd Najwyższy w doktrynie dopuszcza się
możliwość wznowienia postępowań ubocznych, a więc co do innego niż zasadniczy
nurt procesu, ale co najwyżej tylko takich, które mają autonomiczny charakter
względem tego nurtu, a więc nie są z nimi związane.
W przypadku postępowania o wznowienie jego przedmiotem nie jest
odpowiedzialność prawna ani inna kwestia uboczna niezwiązana z postępowaniem
odnośnie tej odpowiedzialności, lecz problem istnienia podstaw do samego
wznowienia procesu w sytuacji, gdy zagadnienie odpowiedzialności prawnej jest już
rozstrzygnięte prawomocnym orzeczeniem sądu. Z tych też powodów stwierdzić
należy, że brak jest podstaw prawnych do wznowienia z urzędu postępowania o
wznowienie zainicjowanego przez obrońcę pismem z 29 grudnia 2023 r. Jedyną
natomiast drogą procesową ukaranego w tej sprawie jest zwrócenie się do
podmiotu, o którym mowa w art. 110 kodeksu postępowania w sprawach o
wykroczenie, aby ów podmiot ewentualnie rozważył wniesienie do Sądu
Najwyższego kasacji w jej głównym nurcie.
W tej sytuacji zarządzono jak na wstępie.
[WB]
r.g.
