IV KO 16/25
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
Dnia 28 lutego 2025 r.
SSN Zbigniew Puszkarski
w sprawie z zażalenia W.W.
na zatwierdzone przez prokuratora postanowienie funkcjonariusza Policji
z dnia 18 grudnia 2023 r., sygn. akt […], […]1
o odmowie wszczęcia śledztwa
po rozpoznaniu w Izbie Karnej
na posiedzeniu w dniu 28 lutego 2025 r.
wniosku Sądu Rejonowego w Bielsku-Białej
o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu
na podstawie art. 37 § 1 k.p.k.
p o s t a n o w i ł:
sprawę przekazać do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w
Oświęcimiu.
UZASADNIENIE
Prokurator Prokuratury Rejonowej Bielsko-Biała Północ w Bielsku-Białej na
podstawie art. 305 § 3 i art. 325e § 2 k.p.k. zatwierdziła postanowienie
funkcjonariusza Policji z dnia 18 grudnia 2023 r., sygn. akt […], […]1, o odmowie
wszczęcia śledztwa w sprawie cyt. „dokonanego w dniu 16.01.2023 r. w B.
przedstawienia fałszywej opinii w zakresie wartości rynkowej nieruchomości
lokalowej w B. przy ul. Ż.(…), tj. o czyn z art. 233 § 4 k.k.”. Decyzję tę wydano
IV KO 16/25
2
wobec uznania, że czyn nie zawiera znamion czynu zabronionego, a jako podstawę
prawną wskazano art. 17 § 1 pkt 2 k.p.k.
Zażalenie na to postanowienie wniósł W.W., który wcześniej złożył
zawiadomienie o mającym zaistnieć przestępstwie, a prokurator przekazał je do
rozpoznania właściwemu miejscowo Sądowi Rejonowemu w Bielsku-Białej, z
wnioskiem o utrzymanie w mocy zaskarżonego postanowienia.
Sąd Rejonowy w Bielsku-Białej postanowieniem z dnia 15 stycznia 2025 r., sygn.
akt III Kp 36/24, na podstawie art. 37 (powinien wskazać art. 37 § 1) k.p.k. wystąpił
do Sądu Najwyższego o przekazanie przedmiotowej sprawy do rozpoznania
innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości. W
uzasadnieniu wskazał, że „w następstwie przeanalizowania akt sprawy” doszedł do
przekonania, iż takie postąpienie jest konieczne, zarazem zaznaczył, że zabiega o
to autor zażalenia, który zgłosił wątpliwość odnośnie do obiektywizmu sądu
właściwego. Wątpliwość nie jest bezpodstawna, bowiem zawiadomienie o
przestępstwie dotyczyło zachowania rzeczoznawcy majątkowego S.B., która jest
wieloletnim pracownikiem Sądu Rejonowego w Bielsku-Białej, a obecnie pracuje w
Sekcji Wykonawczej Wydziału III Karnego. Znana jest osobiście nie tylko sędzi
referent sprawy, lecz „z pewnością zdecydowanej większości pozostałych sędziów
orzekających w Sądzie Rejonowym w Bielsku-Białej z uwagi na różnego rodzaju
relacje od towarzyskich po służbowe”.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Wniosek Sądu Rejonowego w Bielsku-Białej zasługuje na uwzględnienie.
W orzecznictwie Sądu Najwyższego niejednokrotnie wskazywano na wyjątkowy
charakter przepisu art. 37 k.p.k. (wcześniej nie podzielonego na jednostki
redakcyjne), jako dopuszczającego możliwość odstąpienia od fundamentalnej
zasady rozpoznania sprawy przez sąd właściwy miejscowo. Akcentowano również,
że przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu na
podstawie tego przepisu może nastąpić m.in. wtedy, gdy realnie występują
okoliczności, które mogą stwarzać uzasadnione przekonanie o braku warunków do
obiektywnego rozpoznania sprawy w danym sądzie.
W niniejszej sprawie taki przypadek występuje. Sąd Rejonowy w Bielsku-Białej,
rozpoznając sprawę z zażalenia W.W., miałby oceniać prawidłowość zatwierdzonej
IV KO 16/25
3
przez prokuratora decyzji o odmowie wszczęcia śledztwa w sprawie sugerowanego
przez autora zażalenia popełnienia przestępstwa przez osobę będącą
merytorycznym pracownikiem tego Sądu. W takim wypadku jest wysoce
prawdopodobne, że pozostawienie sprawy w kognicji sądu miejscowo właściwego
prowadziłoby do pojawienia się, mających cechę racjonalności, głosów, podających
w wątpliwość zdolność tego sądu do bezstronnego i obiektywnego jej rozpoznania.
Głos taki zresztą już wybrzmiał, bowiem wątpliwość w tym względzie zgłosił autor
zażalenia, który w nadesłanym piśmie akcentuje jako niepokojącą go „sytuację
dotyczącą powiązań i znajomości Sędziów i pracowników Sądu Rejonowego w
Bielsku-Białej, a osobą przeciwko której ma być podjęta Decyzja” i postuluje
„zmianę Sądu z Okręgu Śląskiego, poza jego jurysdykcję”. Zatem trzeba zgodzić
się z Sądem występującym z inicjatywą w trybie art. 37 § 1 k.p.k., że wzgląd na
dobro wymiaru sprawiedliwości przemawia za przekazaniem niniejszej sprawy do
rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu.
Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy przekazał przedmiotową sprawę do
rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Oświęcimiu.
[WB]
[a.ł]
