IV KK 75/25
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
Dnia 17 kwietnia 2025 r.
SSN Stanisław Stankiewicz
w sprawie M. P.
skazanej z art. 207 § 1a k.k. i in.,
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 17 kwietnia 2025 r.,
wniosku obrońcy skazanej o wstrzymanie wykonania zaskarżonego kasacją wyroku
Sądu Apelacyjnego w Białymstoku
z dnia 12 listopada 2024 r., sygn. akt II AKa 127/24,
utrzymującego w mocy wyrok Sądu Okręgowego w Olsztynie
z dnia 4 czerwca 2024 r., sygn. akt II K 160/23,
na podstawie art. 532 § 1 i 3 k.p.k.
p o s t a n o w i ł:
nie uwzględnić wniosku.
UZASADNIENIE
W złożonej przez obrońcę skazanej M. P. kasacji, niezależnie od podniesionych
zarzutów rażącej obrazy prawa procesowego, która miała istotny wpływ na treść
zaskarżonego wyroku (m.in. naruszenia art. 433 § 2 k.p.k. w zw. z art. 457 § 3
k.p.k.), zawarty został również wniosek o wstrzymanie wykonania orzeczenia – do
czasu rozpoznania kasacji.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Wniosek obrońcy nie zasługuje na uwzględnienie.
IV KK 75/25
2
Na wstępie przypomnieć należy, iż zgodnie z art. 532 § 1 k.p.k., w razie
wniesienia kasacji Sąd Najwyższy może wstrzymać wykonanie zaskarżonego
orzeczenia, jak i innego orzeczenia, którego wykonanie zależy od rozstrzygnięcia
kasacji. Instytucja wstrzymania wykonania wyroku ma niewątpliwie charakter
wyjątkowy, wprowadza bowiem odstępstwo od zasady niezwłocznej wykonalności
prawomocnych orzeczeń (vide art. 9 k.k.w.), a wobec tego nie podlega wykładni
rozszerzającej, zaś sama czynność procesowa wniesienia kasacji, nie stanowi
dostatecznej podstawy do zastosowania tej szczególnej instytucji. Łączy się to
bowiem z faktem, że kasacja przysługuje od prawomocnego wyroku, a więc
orzeczenia objętego prawnym domniemaniem prawidłowości zawartych w nim
rozstrzygnięć. Wprawdzie przepis art. 532 § 1 k.p.k. nie formułuje przesłanek
przemawiających za podjęciem takiej decyzji, jednakże w orzecznictwie
prezentowane jest utrwalone stanowisko, że zastosowanie instytucji wstrzymania
wykonania orzeczenia, winno być uzasadnione szczególnymi i jednoznacznymi w
swej wymowie okolicznościami prowadzącymi do wniosku, że wykonanie
orzeczenia, przed rozpoznaniem skargi kasacyjnej spowodowałoby dla skazanego
wyjątkowo dolegliwe i w zasadzie nieodwracalne skutki. Do owych szczególnych
okoliczności należy zaliczyć rangę i charakter postawionych zarzutów kasacyjnych i
ich widoczną już prima facie zasadność, a w związku z tym wysokie
prawdopodobieństwo uwzględnienia wniesionej skargi, gdyż w takiej sytuacji
wykonanie orzeczenia przed rozpoznaniem kasacji, zwłaszcza w zakresie kary,
spowodowałoby dla skazanego zbyt poważne i nieodwracalne następstwa. Tego
rodzaju skutki mogą zaistnieć wówczas, gdy już pobieżna analiza wniesionej
kasacji świadczy o jej zasadności, a tym samym o konieczności uchylenia
zaskarżonego nią wyroku.
W świetle powyższych uwarunkowań, dokonując wstępnej kontroli kasacji
obrońcy skazanej M. P. i nie przesądzając oczywiście ostatecznego rozstrzygnięcia
sprawy, które nastąpi po merytorycznym rozpoznaniu wniesionej skargi, Sąd
Najwyższy nie znalazł podstaw do uznania, że w sprawie zaistniały przesłanki do
zastosowania instytucji z art. 532 § 1 k.p.k. Zresztą to skarżący powinien odrębnie,
w powiązaniu z formułowanymi w kasacji zarzutami przedstawić dodatkową
argumentację i wykazać właśnie szczególnymi oraz jednoznacznymi w swej
IV KK 75/25
3
wymowie okolicznościami, wysokie prawdopodobieństwo uwzględnienia
podniesionych zarzutów, a tym samym i nieodwracalnych skutków wykonania już
obecnie prawomocnie orzeczonej kary. W przedmiotowej sprawie wskazanym
wymogom jednak nie sprostano, skoro złożony wniosek o wstrzymanie wykonania
zaskarżonego orzeczenia (na podstawie art. 532 § 1 k.p.k.) nie został w ogóle
merytorycznie uzasadniony. Same zaś zarzuty kasacji kwestionujące generalnie
dokonaną poprzez Sąd Apelacyjny kontrolę odwoławczą, akcentujące rażącą
obrazę prawa procesowego (m.in. art. 433 § 2 k.p.k. w zw. z art. 457 § 3 k.p.k.; art.
433 § 2 k.p.k. w zw. z art. 457 § 3 k.p.k. i w zw. z art. 7 k.p.k. i 410 k.p.k. i in.), która
zdaniem obrońcy miała istotny wpływ na treść zaskarżonego orzeczenia, muszą
zostać szczegółowo przeanalizowane przez Sąd Najwyższy na rozprawie
kasacyjnej. Rzecz jasna takiej gruntownej oceny nie można dokonywać na
przedpolu merytorycznego rozpoznania kasacji, w sytuacji, gdy omawiana skarga
nie podnosi tego rodzaju uchybień oraz argumentów, które w sposób oczywisty, a
więc bez potrzeby głębszego wnikania w całokształt materiałów sprawy,
wskazywałyby na niebudzącą wątpliwości, ewidentną jej zasadność.
Na marginesie zauważyć także należy, że w pisemnej odpowiedzi na
kasację obrońcy, prokurator wniósł o jej oddalenie jako oczywiści bezzasadnej oraz
nieuwzględnienie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego orzeczenia.
W tym stanie rzeczy, Sąd Najwyższy doszedł do przekonania, że nie
zachodzą wystarczające podstawy do zastosowania wyjątkowej instytucji
przewidzianej w art. 532 § 1 k.p.k. Przedmiotowe, incydentalne postąpienie w
żadnej mierze nie przesądza o trafności podniesionych w skardze zarzutów i
kierunku przyszłego rozstrzygnięcia w przedmiocie zasadności kasacji.
Z tych wszystkich powodów, orzeczono jak na wstępie.
[J.J.]
[a.ł]
IV KK 75/25
4