IV KK 6/25
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
Dnia 8 kwietnia 2025 r.
SSN Ryszard Witkowski
w sprawie A. T.
oskarżonej z art. 216 § 1 k.k.,
po rozpoznaniu w dniu 8 kwietnia 2025 r.
w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k.,
kasacji wniesionej przez pełnomocnika oskarżyciela prywatnego
od wyroku Sądu Okręgowe w Częstochowie
z 12 września 2024 r. sygn. akt VII Ka 530/24,
utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w Częstochowie
z 9 maja 2024 r. sygn. akt IV K 688/23,
p o s t a n o w i ł:
1. oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną;
2. zwolnić oskarżyciela prywatnego od kosztów postępowania
kasacyjnego;
3. zasądzić od Skarbu Państwa na rzecz pełnomocnika
oskarżyciela prywatnego z urzędu - radcy prawnego M. M., kwotę
885,60 zł (osiemset osiemdziesiąt pięć złotych i sześćdziesiąt
groszy) w tym 23% VAT, tytułem wynagrodzenia za sporządzenie
i wniesienie kasacji.
[J.J.]
UZASADNIENIE
IV KK 6/25
2
Sąd Okręgowy w Częstochowie, na skutek apelacji wniesionej przez
pełnomocnika oskarżyciela prywatnego, wyrokiem z 12 września 2024 r. sygn. akt
VII Ka 530/24 utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego w Częstochowie z 9 maja
2024 r. sygn. akt IV K 688/23, na mocy którego oskarżona A. T. została
uniewinniona od zarzucanego jej czynu mającego polegać na tym, że w dniu
27 października 2022 r. o godz. 17:00 jako pracownik spółdzielni socjalnej w X.
„[…]”, ul. […], posługując się numerem telefonu […], nazwała Z. P. kłamcą
w zakresie tego, że pokrzywdzony twierdził, iż nie ma swojego telefonu, tylko
pożyczony, a oskarżona twierdziła, że pokrzywdzony kłamie, tj. o czyn z art. 216
§ 1 k.k.
Kasację od wyroku Sądu Okręgowego wywiódł pełnomocnik oskarżyciela
prywatnego, który zaskarżonemu orzeczeniu zarzucił następujące rażące
naruszenia prawa procesowego, a mianowicie:
- art. 167 k.p.k. w zw. z art. 170 § 1 ust. 2 pkt 2, 4 i 5 k.p.k. w zw. z art. 7 k.p.k.
poprzez zaniechanie przeprowadzenia wniosku dowodowego o zlecenie policji
ustalenia świadków zdarzenia z 27 października 2022 r. w sytuacji, gdy z materiału
dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy, w tym zeznań Pana Z. P. wynika,
że na korytarzu w trakcie zdarzenia znajdowały się inne osoby poza stronami
postępowania tj. sąsiedzi oskarżyciela prywatnego, którzy mogli być świadkami
Jego zniesławienia przez oskarżoną - co doprowadziło do błędnego ocenienia
przez Sąd II Instancji zachowania oskarżonej i oskarżyciela prywatnego, którego
zeznaniom nie dano wiary, uznając je za niewiarygodne, co doprowadziło do
uniewinnienia oskarżonej od zarzucanego jej czynu z art. 216 § 1 k.k.;
- art. 167 k.p.k. w zw. z art. 7 k.p.k., poprzez zaniechanie przeprowadzenia z
urzędu dowodu polegającego na zwróceniu się do operatora […] Sp. z o.o., tj.
operatora sieci […] o przekazanie informacji, czy Pan Z. P., posiadał lub posiada
abonament nr […], a jeżeli tak, czy posiada lub posiadał On zarejestrowany na
siebie numer telefonu komórkowego, co w sposób jednoznaczny wyjaśniłoby, czy
oskarżyciel prywatny taki numer posiadał w dacie zdarzenia, co ma istotne
znaczenie dla ustalenia, czy został popełniony czyn zabroniony, co doprowadziło
do uniewinnienia oskarżonej od zarzucanego jej czynu z art. 216 § 1 k.k.
IV KK 6/25
3
Podnosząc powyższe zarzuty, pełnomocnik oskarżyciela prywatnego wniósł
o:
- uchylenie punktu 1 zaskarżonego wyroku Sądu Okręgowego w Częstochowie VII
Wydziału Karnego Odwoławczego z 12 września 2024 r. sygn. akt VII Ka 530/24
i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu
w Częstochowie;
- zasądzenie na rzecz pełnomocnika radcy prawnego M. M. kosztów zastępstwa
procesowego z urzędu w postępowaniu kasacyjnym, które nie zostały opłacone
przez oskarżyciela prywatnego, ani w całości, ani w części.
Ponadto, w przypadku ewentualnego przekazania sprawy do ponownego
rozpoznania, pełnomocnik wniósł o zobowiązanie Sądu Okręgowego w
Częstochowie do zlecenia Policji ustalenia świadków zdarzenia z dnia 27
października 2022 r. oraz przeprowadzenia dowodu polegającego na zwróceniu się
do operatora […] Sp. z o.o. tj. operatora sieci […] o przekazanie informacji, czy Pan
Z. P., posiadał lub posiada abonament nr […], a jeżeli tak, czy posiada lub posiadał
On zarejestrowany na siebie numer telefonu komórkowego.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Podniesione w kasacji pełnomocnika oskarżyciela prywatnego zarzuty
okazały się oczywiście bezzasadne, co skutkowało rozpoznaniem i oddaleniem
tejże kasacji przez Sąd Najwyższy jako oczywiście bezzasadnej w trybie
wskazanym w przepisie art. 535 § 3 k.p.k.
W orzecznictwie Sądu Najwyższego wielokrotnie zauważano i podkreślano,
iż kasacja uznawana jest za oczywiście bezzasadną, gdy już pobieżna analiza
podniesionych w niej zarzutów wskazuje, że nie są one trafne a przy tym nie mogą
doprowadzić do oczekiwanego przez skarżącego rezultatu w postaci wzruszenia
zaskarżonego orzeczenia [postanowienie Sądu Najwyższego (dalej SN) z 1 lipca
2021 r. sygn. akt II KK 184/21].
IV KK 6/25
4
Przed przystąpieniem do zasadniczego rozważenia sformułowanych przez
pełnomocnika zarzutów przypomnieć należy, iż kasacja jest nadzwyczajnym
środkiem zaskarżenia, o bardzo rygorystycznych uwarunkowaniach formalnych co
do rodzaju i konstrukcji zarzutów kasacyjnych (postanowienie SN z 24 listopada
2021 r. sygn. akt II KK 422/21). Postępowanie kasacyjne nie jest postępowaniem,
które ma ponawiać kontrolę odwoławczą. W postępowaniu kasacyjnym Sąd
Najwyższy bada czy sąd odwoławczy (w realiach niniejszej sprawy Sąd Okręgowy
w Częstochowie), w sposób rażący istotnie naruszył wskazane przez autora kasacji
przepisy, a więc wyraźnie, niewątpliwie, jak również, gdy jego ciężar gatunkowy ma
charakter poważny. O istotności danego uchybienia można mówić jedynie wtedy,
gdy możliwe jest wykazanie, iż kwestionowane rozstrzygnięcie byłoby zgoła
odmienne od tego, które w sprawie zapadło (por. wyrok SN z 30 sierpnia 2023 r.
sygn. akt II KK 480/22). Tymczasem w niniejszej sprawie pełnomocnik w kasacji
zakwestionował przebieg postępowania dowodowego, które to w istocie miało
miejsce przed sądem pierwszej instancji, wskazując przy tym na naruszenia
przepisów art. 167 k.p.k., art. 170 § 1 pkt 2, 4 i 5 k.p.k. w zw. z art. 7 k.p.k. oraz art.
167 k.p.k. i art. 7 k.p.k. Tak sformułowane zarzuty, w świetle przebiegu
postępowania drugoinstancyjnego i zapadłego w nim rozstrzygnięcia, już tylko z tej
przyczyny jawią się jako oczywiście bezzasadne. Sąd II instancji nie mógł uchybić
wyszczególnionym przez skarżącego przepisom, albowiem nie prowadził on
własnego postępowania dowodowego. W ramach przeprowadzonej kontroli
instancyjnej sąd odwoławczy dokonał rozpoznania zarzutów apelacyjnych
pełnomocnika oskarżyciela prywatnego dotyczących błędów w ustaleniach
faktycznych, zaś poczynione przez ów Sąd rozważania wykazały, iż zarzuty te nie
mogły zostać uznane za zasadne (s. 8-10 formularza uzasadnienia wyroku).
Lektura tych rozważań wskazuje, iż owa kontrola została zrealizowana
w sposób rzetelny i kompleksowy. Wobec zatem wniosków powziętych przez sąd
odwoławczy co do prawidłowości i kompletności zakwestionowanych ustaleń
faktycznych brak było podstaw do przeprowadzenia dowodów, o których
przeprowadzenie wnioskował pełnomocnik oskarżyciela prywatnego. Skoro zatem
sąd ad quem stwierdził, iż stan faktyczny nie wzbudza wątpliwości, materiał
dowodowy jest pełny (tym samym nie wymagał uzupełnienia) a dowody wskazane
IV KK 6/25
5
w zarzutach nie mają znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy - to w tej sytuacji
nie mogło dojść do naruszenia art. 167 k.p.k. (por. uzasadnienie postanowienia SN
z 22 sierpnia 2024 r. sygn. akt III KK 320/24).
Z uwagi na konstrukcję i formułę zarzutów z kasacji pełnomocnika
oskarżyciela prywatnego, Sąd Najwyższy zauważa także, iż skarżący zarzucając
wyrokowi sądu II instancji naruszenie art. 7 k.p.k. powinien uprzednio zważyć,
czy sąd ten w ogóle prowadził postępowanie dowodowe lub w sposób istotny
dokonał modyfikacji oceny materiału dowodowego, przyjętej przez sąd meriti.
W świetle bowiem poglądów utrwalonych w orzecznictwie Sądu Najwyższego, tylko
w takich okolicznościach można podnosić kasacyjny zarzut naruszenia art. 7 k.p.k.
(postanowienie SN z 25 maja 2021 r. sygn. akt II KK 185/21 i cyt. tam
orzecznictwo). W niniejszej natomiast sprawie, jak już wskazano powyżej, tego
rodzaju okoliczności procesowe nie zaistniały, albowiem sąd II instancji utrzymał w
mocy wyrok sądu meriti, nie prowadząc własnego postępowania dowodowego i nie
dokonując własnych ustaleń faktycznych.
Uwzględniając wniosek pełnomocnika z urzędu - radcy prawnego M. M., na
podstawie art. 223 ust. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. – o radcach prawnych w zw.
z § 2 ust 1, § 17 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 14
maja 2024 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa albo jednostki samorządu
terytorialnego kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę
prawnego z urzędu (tekst jednolity Dz.U. z 2024 r. poz. 764 ze zm.) zasądzono na
jego rzecz kwotę 885,60 zł (osiemset osiemdziesiąt pięć złotych i sześćdziesiąt
groszy), w tym 23% VAT, tytułem wynagrodzenia za sporządzenie i wniesienie
kasacji na rzecz oskarżyciela prywatnego.
Mając zatem na uwadze powyższe rozważania, orzeczono o oddaleniu
kasacji jako oczywiście bezzasadnej, jednocześnie zwalniając oskarżyciela
prywatnego z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych postępowania kasacyjnego
(art. 637a k.p.k. w zw. z art. 624 § 1 k.p.k.).
[PŁ]
[r.g.]
IV KK 6/25
6
[r.g.]