III SA/Gd 34/22

wyrok – Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku z dnia 2022-10-13

Dane orzeczenia

SygnaturaIII SA/Gd 34/22
Data orzeczenia2022-10-13
Rodzaj orzeczeniawyrok
SądWojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
WydziałWojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
SędziowieAlina Dominiak (przewodniczący sprawozdawca), Jolanta SudołPaweł Mierzejewski

Słowa kluczowe

Pełna treść orzeczenia

Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Alina Dominiak (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Jolanta Sudoł Sędzia WSA Paweł Mierzejewski Protokolant: Starszy Sekretarz Sądowy Hanna Tarnawska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 października 2022 r. sprawy ze skargi S. G. na decyzję Dyrektora Pomorskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa [...] z dnia 11 października 2021 r. nr [...] w przedmiocie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2020 oddala skargę.

Uzasadnienie

Decyzją z dnia 28 czerwca 2021 r. nr 0205-2021-002329 Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Pruszczu Gdańskim odmówił przyznania S. G. płatności do powierzchni uprawy pomidorów na 2020 r. i nałożył sankcję w wysokości 182 826,42 zł, wskazując, że kwota ta będzie potrącana z płatności realizowanych przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z Europejskiego Funduszu Rolniczego Gwarancji (EFRG) lub Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) w ciągu 3 kolejnych lat kalendarzowych oraz przyznał S. G. na 2020 r.: 1) jednolitą płatność obszarową w wysokości 46.943,00 zł, wynikającej z pomniejszenia płatności o kwotę w wysokości 1.271,51 zł ze względu na zastosowanie współczynnika korygującego; 2) płatność za zazielenienie w wysokości 31.423,74 zł, wynikającej z pomniejszenia płatności o kwotę w wysokości 851,15 zł ze względu na zastosowanie współczynnika korygującego; 3) płatność redystrybucyjną w wysokości 4.784,93 zł, wynikającej z pomniejszenia płatności o kwotę w wysokości 129,61 zł ze względu na zastosowanie współczynnika korygującego; 4) płatność dla młodych rolników w wysokości 12.492,62 zł, wynikającej z pomniejszenia płatności o kwotę w wysokości 338,38 zł ze względu na zastosowanie współczynnika korygującego, a nadto przyznał stronie kwotę z tytułu zwrotu dyscypliny finansowej w wysokości 1.274,60 zł.

W uzasadnieniu decyzji organ pierwszej instancji wskazał, że początkowa powierzchnia działek rolnych zadeklarowana do jednolitej płatności obszarowej wynosiła 99,94 ha, natomiast powierzchnia stwierdzona wyniosła 99,66 ha i została ustalona w oparciu o system informacji geograficznej. Ustalenia powyższej powierzchni dokonano w oparciu o pomiary maksymalnego kwalifikowanego obszaru (MKO) odpowiadającej powierzchni użytkowanej rolniczo w ramach danej działki ewidencyjnej, wykonane na dostępnych w systemie informatycznym ARiMR zdjęciach obszarów zajmowanych przez działki rolne ujęte we wniosku producenta, oraz z uwzględnieniem wyników kontroli przeprowadzonej w gospodarstwie producenta. Wyliczona procentowa różnica między powierzchnią działek rolnych zadeklarowanych kwalifikowanych we wniosku a powierzchnią stwierdzoną w toku prowadzonego postępowania wynosiła 0,28%, co - z uwagi na brzmienie art. 18 ust. 6 akapit pierwszy rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) nr 640/2014 z dnia 11 marca 2014 r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli oraz warunków odmowy lub wycofania płatności oraz do kar administracyjnych mających zastosowanie do płatności bezpośrednich, wsparcia rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności (Dz. Urz. UE L 181 z 20.06.2014 r., str. 48, ze zm.; dalej w skrócie "rozporządzenie nr 640/2014") – skutkowało przyznaniem płatności do powierzchni stwierdzonej.

W oparciu o art. 23 ust. 2 akapit pierwszy rozporządzenia nr 640/2014 przyznano płatność na zazielenienie do powierzchni 99,66 ha.

W przypadku płatności dodatkowej (redystrybucyjnej) organ I instancji wskazał, że płatność ta przyznawana jest rolnikowi, jeżeli łączna powierzchnia gruntów objętych obszarem zatwierdzonym do jednolitej płatności obszarowej będących w posiadaniu tego rolnika jest większa niż 3 ha. Organ wyjaśnił także, iż płatność dodatkowa przysługuje do powierzchni gruntów objętych obszarem zatwierdzonym do jednolitej płatności obszarowej będących w posiadaniu rolnika nie większej niż 30 ha oraz pomniejszonej o 3 ha. Powierzchnia zadeklarowana wynosiła 99,94 ha, zaś powierzchnia stwierdzona wyniosła 99,66 ha. Powierzchnia zatwierdzona do płatności dodatkowej wynosiła 27,00 ha.

W przypadku płatności dla młodych rolników organ wskazał, że przysługuje ona rolnikowi, który spełnia minimalne wymagania dla przyznania płatności bezpośrednich, o których mowa w art. 7 i 8 ustawy z dnia 5 lutego 2015 roku o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (tekst jednolity: Dz. U. z 2020 r. poz. 1341 ze zm. ze zm.) - zwanej dalej "ustawą o płatnościach". Zgodnie z art. 13 ustawy o płatnościach płatność dla młodych rolników przysługuje do powierzchni gruntów objętych obszarem zatwierdzonym dla tego rolnika do jednolitej płatności obszarowej jednak nie większej niż 50 ha.

Powierzchnia działek rolnych zadeklarowana we wniosku o przyznanie płatności na rok 2020 do jednolitej płatności obszarowej wynosiła 99,94 ha, natomiast powierzchnia stwierdzona wyniosła 99,66 ha. Zgodnie z art. 18 ust. 2 rozporządzenia nr 640/2014, jeżeli obszar zgłoszony w ramach systemu jednolitej płatności obszarowej przekracza limit wyznaczony przez państwo członkowskie, obszar zgłoszony do płatności dla młodych rolników zmniejsza się do tego limitu. Mając na uwadze powyższe powierzchnia zatwierdzona do płatności dla młodych rolników wynosiła 50,00 ha.

Powyższe płatności zostały pomniejszone ze względu na zastosowanie współczynnika korygującego. Ponadto przyznano stronie kwotę z tytułu zwrotu dyscypliny finansowej.

W odniesieniu do płatności związanej do powierzchni upraw pomidorów organ I instancji wskazał, że powierzchnia zadeklarowana do płatności wynosiła 71,00 ha, natomiast powierzchnia stwierdzona wyniosła 0,00 ha. Zgodnie z art. 15 ust. 4 ustawy o płatnościach płatność związana do powierzchni uprawy pomidorów jest przyznawana rolnikowi do powierzchni objętej umową.

Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w Pruszczu Gdańskim wyjaśnił, że w trakcie kontroli na miejscu przeprowadzonej w lipcu 2021 r. potwierdzono uprawę pomidora na powierzchni zadeklarowanej przez rolnika, jednakże ze stadium wzrostu roślin uwidocznionych na zdjęciach wykonanych w trakcie czynności kontrolnych wynikało, że z uprawy nie mogło być zbioru, co jest warunkiem zrealizowania umowy i uzyskania płatności związanej do powierzchni uprawy pomidorów. Organ I instancji opisał przebieg postępowania, wskazał, że wnioskodawcę wezwano do przedstawienia dokumentów potwierdzających dostarczenie pomidorów do przetwórstwa. Wnioskodawca nie przedłożył żadnego z dokumentów objętych wezwaniem. Przedstawił jedynie oświadczenie świadka F. F. – odbiorcy pomidorów, podtrzymując jednocześnie, że spełnił wszystkie wymogi formalne dla uzyskania płatności.

Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w Pruszczu Gdańskim - powołując się na treść art. 3 ust. 2 pkt 2 ustawy o płatnościach - wskazał, że wnioskodawca nie udowodnił poprzez przedstawienie wskazanych dokumentów, iż zadeklarowana przez niego uprawa spełniła warunki kwalifikowalności w zakresie płatności dla produkcji. Organ I instancji podkreślił, że z zadeklarowanej uprawy nie mogło być zbioru, co ustalono na podstawie zdjęć dołączonych do raportu z kontroli na miejscu.

Wobec powyższego odmówiono stronie przyznania płatności związanej do pomidorów i nałożono sankcje.

Wyliczona procentowa różnica między powierzchnią działek rolnych zadeklarowanych we wniosku do płatności związanej do powierzchni uprawy pomidorów a powierzchnią stwierdzoną wynosiła 100,00%. Zgodnie z art. 19 ust. 2 rozporządzenia nr 640/2014, jeżeli różnica między powierzchnią zadeklarowaną do płatności związanej do powierzchni uprawy pomidorów a powierzchnią stwierdzoną przekracza 50%, płatność zostaje odmówiona, a na rolnika nakłada się karę administracyjną w wysokości przypadającej na różnicę między powierzchnią zadeklarowaną we wniosku a powierzchnią stwierdzoną.

Od powyższej decyzji S. G. złożył odwołanie do Dyrektora Pomorskiego Oddziału Regionalnego ARiMR w Gdyni, w którym nie zgodził się z rozstrzygnięciem w części odmawiającej mu przyznania płatności do powierzchni upraw pomidorów oraz nakładającej na niego sankcje. Skarżący podkreślił, że zaskarżona decyzja w sposób błędny przyjmuje brak wyprodukowania przez skarżącego upraw pomidora - co jest niezgodne ze stanem faktycznym oraz brak zrealizowania przez skarżącego umowy kontraktacji - co również jest niezgodne ze stanem faktycznym.

Decyzją z dnia 11 października 2021 r. nr 9011-2021-001539, wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2021 r., poz. 735 ze zm.) – dalej jako: "k.p.a.", Dyrektor Pomorskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Gdyni utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Organ odwoławczy, wskazując na treść art. 15 ust. 4 ustawy o płatnościach stwierdził, że nie można oddzielać przedmiotowej płatności związanej do powierzchni pomidorów od produkcji. Nie dla wszystkich płatności związanych z produkcją do upraw przewidziano wymóg zawarcia umowy kontraktacji, zatem tym bardziej należy uznać, że - jak wynika z całokształtu przepisów - celem przedmiotowej płatności nie jest to by rolnik założył uprawę pomidorów, ale by spełniono przewidziane cele wsparcia, tj. by pomidory zostały wyprodukowane i przekazane odpowiedniemu podmiotowi oraz przeznaczone do przetwórstwa.

Skarżący w przepisanych prawem terminach wystąpił o przyznanie płatności do gruntów rolnych na rok 2020, w tym płatności związanej do powierzchni upraw pomidorów, załączając umowę kontraktacji pomidorów. Strona zadeklarowała do płatności związanej do powierzchni upraw pomidorów działkę rolną D3 o powierzchni 71,00 ha, położoną w województwie w., powiecie l., gminie L., obrębie E. W trakcie kontroli na miejscu w lipcu 2020 r. wykonano dokumentację zdjęciową, z której wynikało, że na działce rolnej D3 widać roślinę deklarowaną, tj. pomidora (zdjęcia nr 43,46, 52, 56, 61, 68, 71, 78). Fotografie te potwierdzają, że uprawa została założona poprzez siew roślin do gruntu. Na działce rolnej z zadeklarowaną uprawą pomidora, o deklarowanym areale 71,00 ha, stwierdzono sadzonki pomidora w zróżnicowanych stadiach wzrostu od dopiero kiełkujących o wysokości 2-3 cm do większych, jednakże nie przekraczających 15 cm wysokości. Sadzonki w miejscach występowania są rozmieszczone równomiernie, co wskazuje na użycie siewnika mechanicznego. W zależności od położenia występują rośliny w lepszej kondycji lub całkowicie uschnięte lub cierpiące z braku wody (zdjęcie nr 71). Uprawa miejscami jest poprzerastana chwastami (zdjęcie nr 76, 77, 78, 80).

Jak ustalił organ odwoławczy, susza nie występowała w uprawach warzyw gruntowych na terenie przedmiotowej gminy w roku 2020, zaś na terenie najbliżej położonym, gdzie uprawia się pomidory gruntowe, siew wypada zwykle w kwietniu, wysadzanie do gruntu - w połowie maja, natomiast zbiór następuje na przełomie sierpnia i września. Jeśli chodzi o plon uzyskiwany z 1 ha takiej uprawy to widełki są duże i zależne od wielu czynników, ale wynosi on od 10 t/ha w górę.

Zgodnie z zasadami prawidłowej agrotechniki nasiona pomidorów wysiewa się do inspektu na przełomie marca i kwietnia. Przesadzenie do gruntu, to jest sadzenie rozsady, a więc roślin z wykształconym już systemem korzeniowym, a nie sianie, następuje do połowy maja. Wskazane w umowie kontraktacji odmiany pomidorów, jak również odmiana końcowo wskazana w piśmie odwoławczym jako zasiana są to odmiany ultrawczesne, zatem jak wskazują zdjęcia wykonane w dniu 9 lipca 2020 r. siew na wskazanej powyżej działce rolnej musiał zostać dokonany poza jakimkolwiek terminem agrotechnicznym przewiedzianym dla upraw pomidora i nie w bezpiecznych, kontrolowanych warunkach szklarni czy tunelu foliowego (gdzie produkuje się siewki, pikowane już w późniejszym stadium rozwoju na polu), ale wprost w grunt. Z punktu widzenia prawidłowej agrotechniki zastosowany sposób uprawy gwarantował - przy równoczesnym niezastosowaniu jakiegokolwiek systemu irygacyjnego - fatalną plenność uprawy.

Organ odwoławczy nadto wskazał, że umowa kontraktacji została zawarta w dniu 12 czerwca 2020 r. Odmiany pomidorów wskazane w umowie to semarol i proton, podczas gdy w odwołaniu strona wskazuje, że wysiano pomidora gruntowego odmiany sejk. Umowa kontraktacji w zasadzie składa się z dwóch istotnych elementów: zobowiązania się producenta do wytworzenia i dostarczenia oznaczonej ilości produktów rolnych określonego rodzaju; zobowiązania się kontraktującego do odebrania tych produktów w umówionym terminie i zapłacenia umówionej ceny. W pierwszej kolejności należy wskazać, że głównym obowiązkiem producenta rolnego jest wytworzenie i dostarczenie kontraktującemu oznaczonej ilości produktów rolnych określonego rodzaju i zazwyczaj w umowie znajdują się zapisy stanowiące, jakim powinny odpowiadać cechom (np. poziom wilgotności lub zanieczyszczeń zboża), w okresie wytwarzania produktu producent ma obowiązek umożliwić kontraktującemu nadzór oraz kontrolę nad przebiegiem prac, które zmierzają do wykonania umowy. Nawet jeśli dostawcy pozostało obojętne lub strony umowy następnie umówiły się odmiennie co do odmiany pomidora, który miał być dostarczony, data jej zawarcia potwierdza, że siew nie nastąpił przed dniem 12 czerwca 2020 r., inaczej umowa dotyczyłaby odmiany sejk.

Zgodnie z treścią umowy odwołujący zobowiązał się do prowadzenia uprawy pomidora na powierzchni 71,00 ha i dostarczenia z niej plonu w rozmiarze 7100 kg, tj. 7,1 t. Zgodnie z wiedzą organu II instancji wydajność udatnych, prowadzonych zgodnie z zasadami prawidłowej agrotechniki gruntowych upraw pomidorów waha się od ok 30 t/ha do przeszło 80 t/ha. Przyjmując jednak uwarunkowania klimatyczne dla poszczególnych regionów, w oparciu o wiedzę pozyskaną z pisma Ośrodka Doradztwa Rolniczego, wydajność prowadzonych zgodnie z zasadami prawidłowej agrotechniki gruntowych upraw pomidorów (organ przyjmuje tu korzystniejszą dla strony wielkość z uwzględnieniem niekorzystnych warunków) zaczyna się od ok 10 t/ha. Pozwala to na oszacowanie minimalnego plonu z upraw tego rodzaju na 710 ton (71,00 ha z 10 t).

Zestawiając zapisy wskazanej powyżej umowy kontraktacji z danymi odnośnie plenności upraw pomidorów gruntowych, pochodzącymi z ODR, a więc materiału opartego o rzetelną wiedzę fachową i naukową w zakresie przemysłowych upraw tej rośliny nie sposób nie zauważyć drastycznej rozbieżności między wydajnością produkcji, założoną przez stronę (0,1 t z 1 ha) a minimalnym plonem uzyskiwanym przez plantatorów pomidora, prowadzących racjonalnie założoną i utrzymywaną uprawę o charakterze przemysłowym. Nawet przyjmując, jakkolwiek nie wynika to z treści umowy, że wartość 7,1 t miała dotyczyć plonu z 1 ha, nadal jest to wartość znacznie niższa niż minimalna uzyskiwana dla danego obszaru.

Organ stwierdził wobec powyższego, że S. G. - wpisując do umowy dostarczenie 7,1t pomidorów - "zakontraktował" uprawę z powierzchni około 0,71 ha, umowa obejmuje jednakże aż 71,00 ha. Zważywszy na powyższe oraz na brzmienie odnośnych regulacji, zgodnie z którymi płatność do pomidorów przysługuje do powierzchni uprawy ujętej w umowie kontraktacji organ uznał, że umowa ta - z uwagi na absolutnie nieracjonalny stosunek powierzchni wskazanego w niej areału uprawy pomidora do zaplanowanego plonu z niego - stanowi formę obejścia prawa, celem uzyskania nienależnej płatności do areału nie służącego produkcji pomidorów.

Jak podkreślił organ odwoławczy nie jest kwestionowane, że strona dokonała siewu nasion pomidora, gdyż rośliny znajdowały się na działce rolnej w dniu kontroli. Skarżący jednak twierdzi, że wysiano 1 kg nasion na 1 ha. Nie przedstawił przy tym żadnego dowodu poniesienia kosztów siewu. Organ odwoławczy przyjął zatem cenę 2,10 zł za 0,5 g - ze względu na niedużą popularność deklarowanych odmian oparto się na jednej witrynie internetowej, zatem koszt zakupu nasion wyniósłby około 298.200,00 zł [(4,20 zł x 1000 g) x 71 ha)].

Organ odwoławczy zważył, że producent objął w dzierżawę grunty nie wymagające nakładów na doprowadzenie ich do stanu użytkowania rolniczego, co wynika z protokołu zdawczo-odbiorczego z dnia 30 kwietnia 2020 r. oraz zdjęć satelitarnych z okresu poprzedzającego dzierżawę. Czynsz dzierżawny nie został wliczony w koszty poniesione przez skarżącego, gdyż niezależnie od stwierdzonej uprawy skarżący otrzymał jednolitą płatność obszarową, płatność za zazielenienie oraz płatność redystrybucyjną do terenów objętych dzierżawą.

Zdaniem organu zawarcie umowy, na mocy której strona z deklarowanej powierzchni zobowiązywałaby się do dostarczenia (a przetwórca do odebrania) jedynie 7,1 t i uzyskania zysku w wysokości 1775 zł byłoby działaniem nieracjonalnym, gdyż zysk z wykonania umowy wraz z płatnością do pomidorów nie pokryłby nawet kosztu zakupu nasion, nie wspominając o pozostałych kosztach materiałów i pracy najemnej. Strona nie przedłożyła dowodu na poniesienie kosztów wykonania zabiegów agrotechnicznych na działce rolnej. Stan uprawy nie wskazuje, aby działania takie były podjęte.

Jak wyjaśnił organ odwoławczy celem przepisów art. 15 ust. 3-6 ustawy o płatnościach jest zapewnienie, aby wsparciem objęte były uprawy prowadzone w związku z zapotrzebowaniem zgłaszanym przez przemysł przetwórczy.

Działania wnioskodawcy wypełniają przesłanki wskazane w art. 60 rozporządzenia nr 1306/2013 zawierającym klauzulę dotyczącą przypadków obchodzenia prawa w sytuacji, gdy warunki wymagane do uzyskania korzyści wynikających z sektorowego prawodawstwa rolnego, zostały sztucznie stworzone w sprzeczności z celami tego prawodawstwa. Zadeklarował bowiem drastycznie zawyżony – w stosunku do zakontraktowanego plonu – areał, na którym miała być prowadzona uprawa, prowadził uprawę w sposób sprzeczny z zasadami prawidłowej agrotechniki, co nie mogło doprowadzić do uzyskania zakontraktowanego plonu handlowego (i tak nieracjonalnie niskiego) oraz przedłożył umowę kontraktacji, zawartą jednakże tylko w celu przedłożenia jej organom ARiMR i uzyskania płatności związanej z przetwórstwem. Umowa to nie została wykonana, co uzasadniało odmowę przyznania płatności do powierzchni uprawy pomidorów na 2020 r.

Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku wniósł S. G., zaskarżając ją w całości i zarzucając naruszenie:

- art. 15 ust. 1 i ust. 4 lit. a ustawy o płatnościach poprzez brak przyznania na rzecz skarżącego wnioskowanej płatności do uprawy pomidorów oraz nałożenie na stronę sankcji, pomimo braku prawnych i faktycznych podstaw ku podjęciu przez organy tego typu rozstrzygnięcia,

- art. 6 i art. 8 k.p.a. poprzez wydanie decyzji, na podstawie której organ odmówił skarżącemu przyznania wnioskowanej płatności powołując się na konieczność spełnienia przez skarżącego wymogów nieopisanych w stosownych rozporządzeniu lub ustawie o systemie wsparcia bezpośredniego,

- art. 19 ust. 2 rozporządzenia nr 640/2014 poprzez nałożenie na skarżącego sankcji w sytuacji, w jakiej wymogi uzyskania płatności do pomidorów zostały wypełnione i nie było innych podstaw uznania, iż z deklarowanej powierzchni upraw należy stwierdzić uprawę na poziomie 0,00 hektara.

Dodatkowo wskazał, że zaskarżona decyzja w sposób błędny, niezgodnie ze stanem faktycznym, przyjmuje brak wyprodukowania przez skarżącego upraw pomidora oraz brak zrealizowania przez skarżącego umowy kontraktacji.

W oparciu o tak sformułowane zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji.

W uzasadnieniu skargi wywiedziono, że art. 15 ust. 1 i 4 ustawy o płatnościach wskazuje na wymóg otrzymania płatności, jakim jest m.in. zawarcie przez rolnika z podmiotem, którego przedmiot działalności obejmuje przetwarzanie owoców i warzyw, umowy kontraktacji (umowy na uprawę pomidorów). Warunki opisane w lit. a) i lit. b) tego przepisu stanowią spójnik łączący dwa warunki równorzędne wskazując, że przynajmniej jeden z tychże warunków jest wymagany do spełnienia, aby uznać uprawnienie rolnika do przyznania wnioskowanej płatności.

Skoro zatem ustawa wymaga od rolnika zawarcia umowy kontraktacji uprawy pomidorów, to legitymowanie się taką umową jest wystarczające do uzyskania uprawnienia do płatności. Przepisy nie wprowadzają innych warunków, takich jak np. potwierdzenie zrealizowania umowy, potwierdzenie dostawy pomidorów do odbiorcy. Żaden przepis prawa nie nakłada na beneficjenta takiego obowiązku. Tworzenie dodatkowych warunków, które nie zostały zawarte ani w ustawie, z której wynika, jaki podmiot jest uprawniony do skorzystania z pomocy finansowej udzielanej za pośrednictwem ARiMR, ani w rozporządzeniach, jest przekroczeniem uprawnień przez organ administracji publicznej i rażącym naruszeniem art. 6 i art. 8 k.p.a.

Zdaniem skarżącego organ, pomimo otrzymania umowy na uprawę pomidorów (umowę kontraktacji), która spełnia wymogi opisane w art. 15 ust. 4 lit. a ustawy o płatnościach, domagał się od wnioskodawcy udowodnienia , czy umowa ta została w pełni zrealizowana. W odpowiedzi na wezwanie z dnia 9 listopada 2020 r. zostało wskazane, że umowa została zrealizowana (na co również przedstawiono dowód) oraz że samo jej przedstawienie do akt sprawy jest wystarczającym warunkiem otrzymania płatności. To, czy umowa zostanie zrealizowana ze strony rolnika w całości czy w części jest ryzykiem rolnika, nie organu. To rolnik ryzykuje , że wyprodukuje pomidory i mogą one nie zostać odebrane lub że uprawa będzie o niższym potencjale, niż zakładany. Zakres realizacji umowy, termin, warunki szczegółowe stanowią odpowiedź na zasadę swobody zawierania umów, wyrażoną w przepisach kodeksu cywilnego. Przepisy statuujące warunki otrzymania z tego tytułu płatności PROW nie ingerują w materię relacji pomiędzy stronami takiej umowy. Przepisy ustawy o płatnościach odnoszą się do roli przyznawanego wsparcia, jakim jest właśnie wsparcie wyprodukowania (uprawy) pomidora. Płatność ta nie jest czynnikiem restrykcji ze strony organu za to, czy umowę rolnik zrealizował czy nie, a właśnie taki wymiar warunków usiłują procedować w sprawie organy ARiMR.

Ponadto skarżący podniósł, że organy przedwcześnie uznały, że uprawa pomidora nie rokuje dla realizacji umowy kontraktacji, albowiem inspektorzy kontroli na miejscu wykonali zdjęcia upraw pomidorów z terenu ugoru, nie wchodząc głębiej w tę uprawę, przez co nie dokonali pełnych oględzin uprawy. Takie działanie stoi w sprzeczności z zasadami wykonywania kontroli i prowadzi do błędnych wniosków.

Zdaniem skarżącego organ nie wziął pod uwagę jaka ilość nasion pomidora została wykorzystana na uprawę na deklarowanych działkach rolnych i jakie zabiegi zostały wykonane w celu zrealizowania tejże uprawy. Na deklarowanych działkach skarżący wysiał pomidora gruntowego bez palikowania niskopiennego odmiany SEJK w ilości 1 kg na 1 hektar (co przy wadze tysiąca nasion 2,629g daje wysianych nasion na 1 ha - około 380 000 szt. roślin pomidora). Ponosząc takie koszty uprawy nie miałby sensu brak realizacji umowy kontraktacji, bowiem wynagrodzenie z tejże umowy stanowi zarówno zwrot inwestycji siewu i zabiegów, jak i dochód z uprawy. Organ ww. dowodów nie wziął pod uwagę, jak też racjonalności działań rolniczych.

Skarżący wskazał, że w 2020 r. przeprowadził wszelkie zabiegi agrotechniczne niezbędne do uprawy takie jak orka, siew agregatem, bronowanie, usunięcie chwastów, użycie pielnika, itd. Również w tym zakresie nie byłoby sensu prowadzić kosztownych zabiegów agrotechnicznych, gdyby uprawa miała nie przynieść zysku ze sprzedaży. Dodatkowo w 2020 r. wykonał i dostarczył organom ARiMR własne zdjęcia prowadzonej uprawy, z których wynika, że pomidory wzrosły i były zdatne do sprzedaży.

Zdaniem skarżącego powyższe okoliczności sprawiają, że decyzja wydana przez organ II instancji jest wadliwa, albowiem organ ten przedwcześnie uznał, że prowadzona uprawa nie będzie nadawać się do sprzedaży, podczas gdy sprzedaż taką strona wykonała zgodnie z przedstawioną umową kontraktacji. Poniosła przy tym koszty przeprowadzenia uprawy. Wniosek skarżącego o przyznanie płatności na rok 2020 był kompletny i spełniał warunki przyznania płatności również do uprawy pomidorów. Organy bezpodstawnie odmówiły skarżącemu przyznania płatności powołując się na warunki przyznania płatności nigdzie nie opisane, nadinterpretując zapis art. 15 ust. 4 lit. a ustawy o płatnościach, co sprawia, że tak wydana decyzja jest sprzeczna z przepisami prawa i powinna zostać wyeliminowana z obrotu prawnego.

Organ w zaskarżonej decyzji oraz w raporcie z kontroli na miejscu nie wskazał, że w dniu kontroli nie zastał wnioskowanej przez skarżącego uprawy. Występowanie uprawy pomidora zostało stwierdzone, co sprawia, iż w/w przepis nie powinien mieć zastosowania. Organ odmówił stronie przyznania płatności z innej przyczyny, aniżeli opisana w art. 19 rozporządzenia, co sprawia, iż sankcja ta jest nałożona bez podstawy prawnej, co również stanowi o naruszeniu art. 6 k.p.a.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Pomorskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Gdyni wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.: Dz. U. z 2021 r., poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.) - dalej jako "p.p.s.a.", sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skarga jest niezasadna.

Ze stanowiska organów w niniejszej sprawie wynika, że uznały one, że skarżący nie wykonał umowy kontraktacji na uprawę pomidorów, jak również że umowa ta została zawarta jedynie w celu uzyskania płatności związanej z przetwórstwem, co uprawniało do odmowy przyznania skarżącemu płatności do powierzchni uprawy pomidorów i nałożenie sankcji.

Skarżący twierdzi natomiast, że odmowa przyznania płatności do pomidorów wynika z błędnej wykładni art. 15 ust. 1 i 4 ustawy o płatnościach, polegającej na nałożeniu na skarżącego wymogów nieopisanych w ww. przepisie, a w konsekwencji nieprawidłowe zastosowanie art. 19 ust. 2 rozporządzenia nr 640/2014 i nałożenie na skarżącego sankcji.

Wyjaśnić na wstępie należy, że zgodnie z art. 3 ust. 1, ust. 2 pkt 1-4 i ust. 3 ustawy o płatnościach do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnej stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba że przepisy ustawy stanowią inaczej. W prowadzonych postępowaniach organ administracji publicznej: 1) stoi na straży praworządności; 2) jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy; 3) udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania; 4) zapewnia stronom, na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowania i na ich żądanie, przed wydaniem decyzji, umożliwia im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań; przepisów art. 79a oraz art. 81 K.p.a. nie stosuje się. Strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniach są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne.

Powyższe oznacza, że ograniczeniu uległy niektóre z podstawowych zasad obowiązujących w postępowaniu ogólnoadministracyjnym – zasada prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a.), zasada informowania stron i innych uczestników postępowania (art. 9 k.p.a.) oraz zasada czynnego udziału stron w postępowaniu (art. 10 k.p.a.). Organ zobowiązany jest do wyczerpującego rozpatrzenia całego zgromadzonego materiału dowodowego, do udzielenia stronom - na ich żądanie - niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania oraz do zapewnienia stronom, na ich żądanie, czynnego udziału w każdym stadium postępowania. Z kolei strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu są zobowiązane do przedstawienia dowodów oraz do udzielenia wyjaśnień co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 października 2020 r., sygn. akt I GSK 268/18).

W ocenie Sądu przeprowadzone przez organy ARiMR postępowanie administracyjne odpowiadało tak określonym wymogom proceduralnym. Organy, z uwzględnieniem ciężaru dowodu rozłożonego w sposób wyżej opisany przeprowadziły postępowanie wyjaśniające, które zakończyło się wydaniem decyzji odmawiającej przyznania wnioskowanej płatności związanej do powierzchni upraw pomidorów wraz z nałożeniem sankcji oraz przyznającej pozostałe wnioskowane płatności w wysokości pomniejszonej na skutek zastosowania współczynnika korygującego.

Spór w niniejszej sprawie dotyczył oceny, czy okoliczności faktyczne uzasadniały wydanie decyzji odmawiającej skarżącemu przyznania płatności związanej do powierzchni upraw pomidorów na 2020 r. i nakładającej sankcję.

Odnosząc się do sformułowanego w skardze zarzutu naruszenia prawa materialnego wskazać należy, że zasady i tryb przyznawania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego uregulowane zostały zarówno w przepisach prawa krajowego, jak i prawa wspólnotowego.

Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy o płatnościach, płatności związane do powierzchni upraw przysługują do uprawy w plonie głównym roślin strączkowych na ziarno, roślin pastewnych, ziemniaków skrobiowych, buraków cukrowych, pomidorów, chmielu, truskawek, lnu lub konopi włóknistych.

W myśl art. 15 ust. 4 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, płatność związana do powierzchni uprawy pomidorów jest przyznawana rolnikowi:

1) jeżeli zawarł:

a) umowę na uprawę pomidorów, w której rolnik zobowiązuje się do wytworzenia i dostarczenia podmiotowi, którego przedmiot działalności obejmuje przetwarzanie owoców i warzyw, określonej ilości pomidorów z określonej powierzchni gruntów, a podmiot ten zobowiązuje się te pomidory odebrać w umówionym terminie, zapłacić za nie umówioną cenę i je przetworzyć, lub

b) umowę z:

- grupą producentów rolnych, której jest członkiem, lub

- grupą producentów owoców i warzyw, o której mowa w przepisach ustawy z dnia 19 grudnia 2003 r. o organizacji rynków owoców i warzyw, rynku chmielu, rynku suszu paszowego oraz rynków lnu i konopi uprawianych na włókno (Dz. U. z 2016 r. poz. 58, z 2017 r. poz. 624 i 1503 oraz z 2018 r. poz. 650), której jest członkiem, lub

- organizacją producentów uznaną na podstawie rozporządzenia nr 1308/2013, której jest członkiem, lub

- zrzeszeniem organizacji producentów uznanym na podstawie rozporządzenia nr 1308/2013, do którego należy organizacja producentów, której jest członkiem,

w której rolnik zobowiązuje się do wytworzenia i dostarczenia grupie, organizacji lub zrzeszeniu określonej ilości pomidorów z określonej powierzchni gruntów, a grupa, organizacja lub zrzeszenie zobowiązują się te pomidory odebrać w umówionym terminie, zapłacić za nie umówioną cenę i przeznaczyć te pomidory do przetworzenia;

2) do powierzchni uprawy pomidorów, lecz nie większej niż powierzchnia gruntów określona w umowie, o której mowa w pkt 1 lit. a lub b.

Zgodnie z treścią art. 15 ust. 5 ustawy o płatnościach, do umowy na uprawę ziemniaków skrobiowych i do umowy na uprawę pomidorów stosuje się odpowiednio przepisy o kontraktacji.

Z art. 15 ust. 4 pkt 1 lit. a ustawy o płatnościach wynika, że przesłanką przyznania rolnikowi płatności do powierzchni uprawy pomidorów jest zawarcie przez niego umowy z podmiotem zajmującym się przetwarzaniem owoców i warzyw, w ramach której rolnik zobowiązuje się do wytworzenia i dostarczenia temu podmiotowi określonej ilości pomidorów z określonej powierzchni gruntów, zaś podmiot ten zobowiązuje się te pomidory odebrać w umówionym terminie, zapłacić za nie umówioną cenę i je przetworzyć.

Zawarcie umowy kontraktacji jest warunkiem koniecznym do spełnienia warunków kwalifikowalności do płatności. Zgodne z brzmieniem art. 613 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 – Kodeks cywilny (tekst jednolity: Dz. U. z 2020 r., poz. 1740 ze zm.) przez umowę kontraktacji producent rolny zobowiązuje się wytworzyć i dostarczyć kontraktującemu oznaczoną ilość produktów rolnych określonego rodzaju, a kontraktujący zobowiązuje się te produkty odebrać w terminie umówionym, zapłacić umówioną cenę oraz spełnić określone świadczenie dodatkowe, jeżeli umowa lub przepisy szczególne przewidują obowiązek spełnienia takiego świadczenia. Zatem przepis powyższy określa zawarcie umowy pomiędzy dwoma stronami i spełnienie określonych czynności.

W świetle treści § 9 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 marca 2015 r. w sprawie szczegółowych wymagań, jakie powinny spełniać wnioski w sprawach dotyczących płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2015 r., poz. 352 ze zm.), który reguluje wymagania w przypadku ubiegania się o przyznanie płatności związanej do powierzchni uprawy pomidorów, koniecznym jest załączenie do wniosku umowy, o której mowa w art. 15 ust. 4 pkt 1 lit. a lub b ustawy o płatnościach lub jej kopię potwierdzoną za zgodność z oryginałem przez wskazane podmioty. Umowę taką (tj. umowę z dnia 12 czerwca 2020 r. na dostawę płodów rolnych zawartą z przetwórcą F. F.) skarżący załączył do wniosku.

Jednakże, w ocenie Sądu, nie jest wystarczające dla przyznania płatności związanej do powierzchni upraw pomidorów samo zawarcie i przedłożenie umowy kontraktacji. Sąd podziela wyrażone już w orzecznictwie sadów administracyjnych stanowisko, że zobowiązanie kontraktującego przetwórcy do przetworzenia surowca nie jest tylko formalnym elementem umowy kontraktacyjnej, o której mowa w ustawie o płatnościach. Takie zobowiązanie jest jednym z niezbędnych elementów umowy, jednakże spełni swoją rolę tylko w sytuacji, gdy umowa taka będzie podlegać wykonaniu. Celem płatności do powierzchni uprawy pomidorów jest bowiem dotowanie tylko takich rolników, którzy produkują pomidory, jeżeli pomidory te są przetwarzane przez podmioty zajmujące się przetwarzaniem owoców i warzyw. Innymi słowy płatność nie przysługuje rolnikowi dostarczającemu pomidory podmiotowi, który nie zobowiązuje się ich przetwarzać albo nie dokonuje przetworzenia (mimo formalnego zobowiązania wynikającego z umowy), lecz wykorzysta je w jakimś innym celu (np. sprzeda je w handlu detalicznym lub odsprzeda kolejnemu podmiotowi, czy przetwórcy) (por. wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 17 marca 2021 r., sygn. akt I SA/Sz 140/21 i z dnia 18 marca 2021 r., sygn. akt I SA/Sz 141/21, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, https://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Ustawodawca krajowy, wprowadzając określone rozwiązanie normatywne w treści art. 15 ust. 4 ustawy o płatnościach, zawęził możliwość przyznania płatności związanych do powierzchni uprawy pomidorów tym rolnikom, którzy nie tylko zawrą umowę kontraktacyjną, ale również wykażą, że zobowiązanie kontraktującego przetwórcy do przetworzenia dostarczonych pomidorów zostało zrealizowane. Przyjęcie interpretacji wskazanego przepisu w wersji zaproponowanej przez skarżącego w istocie prowadziłoby do obejścia prawa i stosowania go w sposób niezgodny z jednoznacznym brzmieniem tego przepisu. Z takim stanowiskiem nie można się zgodzić i należy podzielić interpretację przyjętą przez organy. Zarzuty skargi, dotyczące naruszenia przepisów prawa materialnego nie mogły zostać uznane za zasadne. Dlatego też umowa określona w art. 15 ust. 4 pkt. 1 lit. a ustawy o płatnościach bezpośrednich musi zawierać zobowiązanie podmiotu nabywającego pomidory od rolnika do ich przetworzenia, a dodatkowo zobowiązanie to musi być wykonane. Powyższe okoliczności przesądziły, że umowa z dnia 12 czerwca 2020 r. nie spełniła roli wyznaczonej przez przepisy ustawy o płatnościach. Strona skarżąca nie wykazała też, zobowiązanie kontraktującego przetwórcy do przetworzenia dostarczonych pomidorów zostało zrealizowane. Należy zgodzić się z organem, że skarżący, ubiegając się we wniosku o przyznanie płatności na rok 2020 o płatność związaną do powierzchni uprawy pomidorów był zobowiązany do tego, aby wraz z wnioskiem złożyć umowę kontraktacji pomidorów oraz dokumenty potwierdzające realizację umowy. Organ zasadnie uznał, że przedłożenie przez skarżącego własnego oświadczenia oraz oświadczenia podmiotu kontraktującego, tj. F. F., o realizacji zawartej umowy kontraktacji nie czyniło zadość warunkowi przedłożenia dokumentów potwierdzających realizację umowy. Tym samym nie została spełniona przesłanka do przyznania płatności do całej zadeklarowanej powierzchni uprawy pomidorów.

Niezależnie od powyższego Sąd podziela wyrażone przez organ odwoławczy zapatrywanie na kwestię rozbieżności między wydajnością produkcji założoną przez stronę a minimalnym plonem przemysłowym. Pogląd organu odwoławczego o zaistnieniu w okolicznościach faktycznych sprawy sztucznych warunków do przyznania płatności znajduje oparcie w poszczególnych elementach prawidłowo dokonanych ustaleń i ocen. Wynikało z nich, że działania skarżącego skierowane były na pozyskanie korzyści w sposób sprzeczny z odpowiednimi celami prawa wspólnotowego, mającymi zastosowanie w postępowaniu o przyznanie wnioskowanych płatności, poprzez sztuczne stworzenie warunków wymaganych do ich uzyskania. Skoro celem omawianej płatności jest wsparcie upraw prowadzonych w związku z zapotrzebowaniem zgłaszanym przez przemysł przetwórczy (por. uzasadnienie projektu ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego), a nie tylko wsparcie uprawy pomidora (jak podnosił skarżący w skardze), to rzeczą skarżącego było wykazanie, że w sposób zgodny z zasadami prawidłowej agrotechniki prowadził gruntową uprawę pomidorów, po czym dostarczył plon kontraktującemu i uzyskał zapłatę za określoną ilość zbiorów, czego skarżący nie zdołał wykazać. Przedłożona wraz z odwołaniem dokumentacja zdjęciowa nie potwierdza, aby uprawa była prowadzona zgodnie z zasadami prawidłowej agrotechniki. Brak jest wskazania, gdzie i kiedy wykonano trzy zdjęcia ukazujące rośliny w fazie wzrostu, na zdjęciach widoczne jest znaczne zachwaszczenie uprawy, która powinna tworzyć zwarte formacje sadzonek pomidorów.

W powyższym zakresie na szczególną uwagę zasługują precyzyjne ustalenia organu odwoławczego dotyczące wydajności udatnych, prowadzonych zgodnie z zasadami prawidłowej agrotechniki gruntowych upraw pomidorów, która wynosi minimum 10 t z jednego hektara, przy czym siew na terenie, na którym położona jest działka uprawiana przez skarżącego odbywa się w kwietniu, wysadzanie do gruntu w połowie maja, natomiast zbiór przypada na przełom sierpnia i września. Zestawiając zapisy wskazanej powyżej umowy kontraktacji z danymi odnośnie udatności upraw pomidorów gruntowych, pochodzącymi z informacji ODR, a więc materiałów opartych o rzetelną wiedzę fachową i naukową w zakresie przemysłowych upraw tej rośliny stwierdzić należy, że skarżący z działki rolnej o powierzchni 71 ha winien – zakładając i utrzymując racjonalnie prowadzoną uprawę - uzyskać plon o wielkości 710 t, a nie jak zadeklarował w umowie kontraktacji - 7,1 t produktu rolnego (nawet gdyby w umowie przewidział, że plon o wielkości 7,1 t miał dotyczyć jednego hektara, co jednak wprost nie wynika z treści umowy). Rozbieżności w tym zakresie nie sposób racjonalnie wyjaśnić, wyjaśnień w tym zakresie nie udzielił również sam skarżący. Zadeklarowany w umowie plon byłby możliwy do uzyskania z uprawy na powierzchni ok. 0,71 ha, tymczasem umowa obejmowała zbiór pochodzący z uprawy prowadzonej na powierzchni 71 ha. Nieracjonalny stosunek powierzchni wskazanego w umowie areału uprawy pomidora do zaplanowanego plonu z niego prowadzi do wniosku, że zawarta przez skarżącego umowa kontraktacji stanowiła formę obejścia prawa celem uzyskania nienależnej płatności do powierzchni upraw, która nie służy produkcji pomidorów. Należy mieć na uwadze, że zgodnie z rozporządzeniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 października 2020 r. (Dz. U. z 2020 r., poz. 1813) stawka płatności związanych do powierzchni upraw pomidorów wynosiła w 2020 r. (tj. roku, na który skarżący składał wniosek o płatności) 2575,02 zł/ha. Działanie skarżącego doprowadziło zatem do sytuacji, w której to skarżący, faktycznie wytworzywszy na cele przetwórcze zaledwie 7,1 t produktu rolnego (pomidorów), za który zgodnie z umową uzyskałby cenę 1775 zł, wystąpił o uzyskanie płatności z tytułu prowadzenia wskazanej uprawy w wysokości 182.826,42 zł. Dla porównania rolnik zgłaszający do płatności omawianą uprawę prowadzoną na powierzchni 0,71 ha pomidorów o minimalnej wydajności 10 t/ha otrzymałby 1.828,26 zł płatności związanej do powierzchni uprawy pomidorów, czyli 257,50 zł za tonę, co daje kwotę 100 razy mniejszą, niż wynikałoby to z zestawienia ww. wnioskowanej kwoty płatności (182.826,42 zł) oraz deklarowanej powierzchni uprawy (71 ha).

Jednocześnie wskazać należy na nie budzące jakichkolwiek wątpliwości ustalenia poczynione w trakcie dokonanej kontroli gospodarstwa rolnego skarżącego przeprowadzonej na miejscu w dniach 8-14 lipca 2020 r. Wynikało z nich jednoznacznie, że siew pomidorów został dokonany niezgodnie z zasadami prawidłowej agrotechniki - po pierwsze z uwagi na siew wprost w grunt, a nie w warunkach szklarni lub tunelu foliowego w celu uzyskania rozsady, po drugie - ze względu na przekroczenie terminów agrotechnicznych, przewidzianych dla upraw pomidora. W lipcu stwierdzono dopiero kiełkujące rośliny, podczas gdy sadzenie rozsady powinno nastąpić już w połowie maja, a na przełomie sierpnia i września winien już nastąpić zbiór. Plenność uprawy prowadzonej w ten sposób jest znikoma.

W ocenie Sądu, w świetle przedstawionych okoliczności faktycznych nie budzi wątpliwości uznanie przez organ II instancji, że w sprawie zaistniały sztuczne warunki do uzyskania omawianej płatności, co winno w świetle art. 60 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej, zarządzania nią i monitorowania jej (Dz. Urz. UE L z 2013 r., nr 347, s. 549 ze zm.) prowadzić do nieprzyznania skarżącemu jakichkolwiek korzyści wynikających z sektorowego prawodawstwa rolnego. Jak słusznie jednak wywiódł organ odwoławczy, odmowa przyznania skarżącemu wszystkich płatności objętych wnioskiem dotyczącym 2020 r. wydana byłaby na niekorzyść strony odwołującej się.

Wszystkie wskazane zatem okoliczności związane z deklarowaną uprawą zasadnie ocenił organ jako prowadzenie uprawy pomidora nie zapewniającej wsparcia w związku z zapotrzebowaniem zgłaszanym przez przemysł przetwórczy.

Mając powyższe na uwadze, zdaniem Sądu, nie można zarzucić organowi również naruszenia prawa materialnego poprzez błędne zastosowanie art. 15 ust. 1 i 4 ustawy o płatnościach.

Sąd podziela stanowisko organu odwoławczego, że prawidłowo poczynione ustalenia faktyczne i ich ocena prowadzą do wniosku, że na gruncie tej sprawy doszło do wypełnienia przesłanek odmowy przyznania skarżącemu płatności związanej do powierzchni uprawy pomidorów oraz nałożenia sankcji (kary administracyjnej), o której mowa w art. 19 ust. 2 rozporządzenia nr 640/2014. Obszar zatwierdzony w rozumieniu tego przepisu to, zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 23 lit a ww. rozporządzenia, obszar, w odniesieniu do którego spełniono wszystkie kryteria kwalifikowalności lub inne obowiązki związane z warunkami przyznania pomocy. Z prawidłowo ustalonego stanu faktycznego sprawy wynikało, że ze względu na prowadzenie uprawy niezgodnie z zasadami prawidłowej agrotechniki, zawarcie umowy kontraktacji bez rzeczywistego zamiaru realizacji jej postanowień oraz niewykazanie w sposób wiarygodny, że umowa ta została wykonana nie sposób zasadnie twierdzić, że skarżący - w odniesieniu do jakiejkolwiek powierzchni działki rolnej o pow. 71 ha - spełnił wszystkie kryteria kwalifikowalności lub obowiązki związane z warunkami przyznania pomocy w postaci płatności do powierzchni uprawy pomidorów. Z tych względów pozbawiony podstaw okazał się również zarzut naruszenia art. 19 ust. 2 rozporządzenia nr 640/2014.

Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę, jako bezzasadną, oddalił.

Powiązane przepisy

Zapytaj AI o to orzeczenie

Pytanie 1/2 (bez konta)