„Sąd cywilny w zasadzie powinien zażądać ustnego wyjaśnienia opinii złożonej na piśmie w innej sprawie niż tocząca się przed sadem orzekającym; wymaga tego wyrażona w art. 235 k.p.c. zasada bezpośredniości (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 16 czerwca 1967 r., III PRN 9/67, OSPiKA 1968, nr 12, poz. 263).”
„Jak wskazuje się w orzecznictwie (wyroki Sądu Najwyższego z dnia 16 czerwca 1967 r., III PRN 9/67, OSPiKA 1968, nr 12, poz. 263, z dnia 15 października 2008 r., I CSK 154/08, nie publ. i z dnia 5 marca 2009 r., II CSK 484/08 OSNC- ZD 2009, nr D, poz. 104, z dnia 29 czerwca 2012 r., I CSK 545/11, nie …”
„… k.p.c. w związku z art. 391 k.p.c.„ Zgodnie z postulatem bezpośredniości postępowania dowodowego, powinno się ono toczyć przed sądem orzekającym (por. wyrok Sądu Najwyższego: z dnia 16 czerwca 1967 r., III PRN 9/67, LEX nr 6180; z dnia 28 września 1971 r., II CR 384/71, LEX nr 6993; z dnia 29 marca 1973 r., II CR 75/73, LEX nr 7237; uzasadnienie wyroku Sądu Najwyższego z dnia 20 sierpnia 2001 r., I PKN 571/00, …”
„Należy jednak podzielić odmienny pogląd, wyrażony w wyroku Sądu Najwyższego z dnia 16 czerwca 1967 r., III PRN 9/67 (OSP 1968, z.”
„Wykorzystanie pisemnej opinii biegłego sporządzonej w innej sprawie uznaje się za możliwe tylko wtedy, gdy żadna ze stron nie zgłasza do niej zastrzeżeń i nie żąda powtórzenia w toczącym się postępowaniu (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 16 czerwca 1967 r., III PRN 9/67, LEX nr 6180), a strona powodowa nie mogła zająć stanowiska w tych kwestiach, bo Sąd Okręgowy jej to uniemożliwił.”
Ts 136/12Trybunał Konstytucyjny · postanowienie · 2014-03-26 „Wiśniewski, Warszawa 2013 oraz w szczególności wyrok SN z 16 czerwca 1967 r., sygn. akt III PRN 9/67, OSP z 1968 r., z.”
I SA/Gl 608/23Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach · wyrok · 2023-12-07 „Związanie to co do zasady oznacza, że sąd w tym zakresie w jakim związanie istnieje, pozbawiony jest możliwości dokonywania jakichkolwiek ustaleń, przede wszystkim zaś ustaleń odmiennych (por. orzeczenie SN z dnia 16 grudnia 1961 r., 2 CR 1229/70, OSN 1962, nr 3, poz. 118 i wyrok SN z dnia 16 czerwca 1967r., III PRN 9/67, OSPiKA 1968, z.”
I SA/Ol 9/18Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie · wyrok · 2018-02-27 „Co do zasady, związanie ustaleniami prawomocnego wyroku oznacza, że sąd w tym zakresie, w jakim związanie istnieje, pozbawiony jest możliwości dokonywania jakichkolwiek ustaleń, przede wszystkim zaś ustaleń odmiennych (por. orzeczenie SN z dnia 16 grudnia 1961 r., 2 CR 1229/60, OSN 1962, nr 3, poz. 118, i wyrok SN z dnia 16 czerwca 1967 r., III PRN 9/67, OSPiKA 1968, z.”
„Osoby prawomocnie skazane za przestępstwo nie mogą zatem podważać ustaleń wyroku skazującego, na drodze cywilnoprawnej (zob. wyrok SN z 16.06.1967., sygn. III PRN 9/67, LEX 4620).”
„Dokonując wykładni tego przepisu, Sąd Najwyższy w orzeczeniu z dnia 16 czerwca 1967 r., III PRN 9/67 (OSPiKA 1968 nr 12, poz. 263, z glosą krytyczną J.”
„Wiśniewski, Warszawa 2021, art. 278(1); zob. także uzasadnienie wyroku z dnia 16 czerwca 1967 r., III PRN 9/67, OSPiKA z 1968 r. Nr 12, poz. 263, wyrok Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 12 marca 2018 r., I ACa 994/17, LEX nr 2497254, uzasadnienie postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 27 marca 2019 r., III CSK 213/18, LEX nr 2640577).”
I ACa 1016/18Sąd apelacyjny · wyrok · 2020-03-12
„… (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 16 czerwca 1967r., sygn. III PRN 9/67, wyrok Sądu Najwyższego z dnia 5 marca 2009r., II CSK 484/08, wyrok Sądy Najwyższego z dnia 21 lutego 2013r., I CSK 371/12).”
„SN z 16 czerwca 1967 r., III PRN 9/67, LexPolonica nr 325929, OSPiKA 1968, nr 12, poz. 263).”
„Oznacza to, że sąd w takim zakresie, w jakim zachodzi związanie określone w art. 11k.p.c., pozbawiony jest możliwości dokonywania jakichkolwiek ustaleń, przede wszystkim zaś ustaleń odmiennych (por. orzeczenie SN z dnia 16 grudnia 1961 r., 2 CR 1229/60, OSN 1962, nr III, poz. 118; wyrok SN z dnia 16 czerwca 1967 r., III PRN 9/67, OSPiKA 1968, z.”
I ACa 994/17Sąd apelacyjny · wyrok · 2018-03-12
„Stąd opinia biegłego przeprowadzona w innej sprawie, także karnej, może być wykorzystana jako materiał dowodowy tylko wtedy, gdy żadna ze stron nie zgłasza do niej zastrzeżeń i nie żąda powtórzenia tego dowodu w toczącym się postepowaniu (tak Sąd Najwyższy m.in. w uzasadnieniu wyroku z dnia 16 czerwca 1967 r., III PRN 9/67, OSPiKA z 1968 r., nr 12, poz. 263).”
I ACa 479/16Sąd apelacyjny · wyrok · 2016-10-21
„SN z 16.XII.1961 r., CR 1229/60, OSN 1962 nr III, poz. 118 i z 16.VI.1967 r., III PRN 9/67, OSPiKA 1968 nr 12, poz. 263).”
„Sądu Najwyższego z 16 czerwca 1967 r., III PRN 9/67, OSPiKA z 1968 r., nr 12, poz. 263).”
I ACa 436/15Sąd apelacyjny · wyrok · 2015-12-02
„Okoliczność, że postępowanie takie co do zasady powinno toczyć się przed sądem orzekającym nie budzi też żadnych wątpliwości w judykaturze (por. wyrok Sądu Najwyższego z 16 czerwca 1967 roku III PRN 9/67, LEX nr 6180, wyrok Sądu Najwyższego z 28 września 1971 r. II CR 384/71, LEX nr 6993, wyrok Sądu Najwyższego z 29 marca 1973 r. II CR 75/73 LEX nr 7237, a z nowszych - wyrok Sądu Najwyższego z 20 …”
„Przepis art. 235 § 1 k.p.c. wyraża normatywnie zasadę bezpośredniości postępowania sądowego (wyrok SN z dnia 16 czerwca 1967 r., III PRN 9/67, LEX nr 6180; wyrok SN z dnia 28 września 1971 r., II CR 384/71, LEX nr 6993; wyrok SN z dnia 29 marca 1973 r., II CR 75/73, LEX nr 7237; uzasadnienie wyroku SN z dnia 20 sierpnia 2001 r., I PKN 571/00, OSNP 2003, nr 14, poz. 330).”
I ACa 304/14Sąd apelacyjny · wyrok · 2015-06-10
„Poprzestanie na przeprowadzeniu dowodu z dokumentów akt innej sprawy, bez wysłuchania biegłej i umożliwienia stronom zadania jej pytań, naruszało zasadę bezpośredniości wyrażoną w przepisie art. 235 k.p.c. (zob.: wyrok Sądu Najwyższego z 19 października 2011 r., II CSK 20/11, LEX nr 1103002; wyrok Sądu Najwyższego z 16 czerwca 1967 r., III PRN 9/67, OSP 1968/12/263).”
I ACa 703/13Sąd apelacyjny · wyrok · 2014-02-14
„W orzecznictwie za dopuszczalne uznaje się wprawdzie wykorzystanie opinii z innego postępowania, ale tylko wówczas, gdy żadna ze stron nie zgłasza do takiej opinii zastrzeżeń i nie żąda powtórzenia w toczącym się postępowaniu (wyrok Sądu Najwyższego z 16 czerwca 1967 r., III PRN 9/67, też III CSK 352/06).Taka sytuacja natomiast - wbrew stwierdzeniu Sądu - nie miała miejsca w rozpoznawanej sprawie.”
I ACa 922/13Sąd apelacyjny · wyrok · 2013-10-09
„Natomiast stosownie do orzeczenia Sądu Najwyższego z dnia 16.06.1967 r. III PRN 9/67 (OSPiKA 1968 r. nr 12 poz. 263) opinia biegłego w innej sprawie, może być wykorzystana, jako materiał dowodowy sprawy tylko wtedy, gdy żadna ze stron nie zgłasza do niej zastrzeżeń i nie żąda powtórzenia tego dowodu w toczącym się postępowaniu.”
„… wykorzystanie opinii z innego postępowania za dopuszczalne wówczas, gdy żadna ze stron nie zgłasza do takiej opinii zastrzeżeń i nie żąda powtórzenia w toczącym się postępowaniu (wyrok SN z 16.06.1967r, III PRN 9/67, też III CSK 352/06).”
„… 1967r III PRN 9/67 (OSPiKA 1968r nr 12 poz. 263) opinia biegłego w innej sprawie, w szczególności w sprawie karnej może być wykorzystana jako materiał dowodowy sprawy tylko wtedy, gdy żadna ze stron nie zgłasza do niej zastrzeżeń i nie żąda powtórzenia tego dowodu w toczącym się postępowaniu.”
III AUa 1169/12Sąd apelacyjny · wyrok · 2013-02-28
„… wskazuje za utrwalonym w doktrynie poglądem, że zgodnie z postulatem bezpośredniości postępowania dowodowego powinno się ono toczyć przed sądem orzekającym (por. wyrok SN z dnia 16 czerwca 1967 r., III PRN 9/67, LEX nr 6180; wyrok SN z dnia 28 września 1971 r., II CR 384/71, LEX nr 6993; wyrok SN z dnia 29 marca 1973 r., II CR 75/73, LEX nr 7237; uzasadnienie wyroku SN z dnia 20 sierpnia 2001 r., I PKN 571/00, …”
„SN z dnia 16 czerwca 1967 r. III PRN 9/67 publ. OSPiKA 1968 nr 12 poz. 263).”
I ACa 1297/12Sąd apelacyjny · wyrok · 2013-02-26
„Jedynie wtedy, gdyby obie strony zażądały dodatkowego pisemnego lub ustnego wyjaśnienia opinii złożonej na piśmie w postępowaniu w sprawie sygn. I Ns 328/00, opinia ta w zasadzie mogłaby stanowić w niniejszej sprawie dowód z opinii biegłego, bez naruszenia zasady bezpośredniości, której daje wyraz art. 235 k.p.c. (vide wyrok Sądu Najwyższego z dnia 16 czerwca 1967 r., w sprawie III PRN 9/67, Lex nr 6180).”
„Zgodnie z postulatem bezpośredniości postępowania dowodowego, powinno się ono toczyć przed sądem orzekającym; por. wyrok SN z dnia 16 czerwca 1967 r., III PRN 9/67, LEX nr 6180; wyrok SN z dnia 28 września 1971 r., II CR 384/71, LEX nr 6993; wyrok SN z dnia 29 marca 1973 r., II CR 75/73, LEX nr 7237; uzasadnienie wyroku SN z dnia 20 sierpnia 2001 r., I PKN 571/00, OSNP 2003, nr 14, poz. 330.”
„Zgodnie zaś z zasadą bezpośredniości wyrażoną w art. 235 § 1 k.p.c. postępowanie dowodowe powinno się toczyć przed sądem orzekającym (tak: wyrok SN z dnia 16 czerwca 1967 r., III PRN 9/67, publ. LEX nr 6180; wyrok SN z dnia 21 lutego 2012 r., I UK 295/11, publ. LEX nr 1170218).”
„Zgodnie z postulatem bezpośredniości postępowania dowodowego powinno się ono toczyć przed sądem orzekającym (tak wyroki Sądu Najwyższego z 16 czerwca 1967 r., III PRN 9/67, LEX nr 6180; z 28 września 1971 r., II CR 384/71, LEX nr 6993; z 29 marca 1973 r., II CR 75/73, LEX nr 7237; tak też uzasadnienie wyroku z 20 sierpnia 2001 r., I PKN 571/00, OSNP 2003, nr 14, poz. 330 i …”
„W końcu, co szczególnie istotne, związanie to oznacza, że sąd cywilny, w takim zakresie, w jakim zachodzi związanie określone w art. 11, pozbawiony jest możliwości dokonywania jakichkolwiek ustaleń, przede wszystkim zaś ustaleń odmiennych (por. orzeczenie SN z dnia 16 grudnia 1961 r., 2 CR 1229/60, OSN 1962, nr III, poz. 118; wyrok SN z dnia 16 czerwca 1967 r., III PRN 9/67, OSPiKA 1968, z.”
„Zatem zgodnie z postulatem bezpośredniości postępowanie dowodowe powinno się ono toczyć przed sądem orzekającym (tak wyroki Sądu Najwyższego z dnia 16 czerwca 1967 roku, sygn. akt III PRN 9/67, LEX nr 6180; z 28 września 1971 roku, sygn. akt II CR 384/71, LEX nr 6993; tak też uzasadnieni wyroku z dnia 20 sierpnia 2001 roku, sygn. akt I PKN 571/00, OSNP 2003, nr 14, poz. 330 i wyrok Sądu …”
„Sądu Najwyższego z dnia 16 grudnia 1961 r., 2 CR 1229/60, LexPolonica nr 317076, OSN 1962, nr III, poz. 118, i z dnia 16 czerwca 1967 r., III PRN 9/67, LexPolonica nr 325929, OSPiKA 1968, nr 12, poz. 263).”
I Ca 135/16Sąd powszechny · wyrok · 2016-05-11
„Przepis art. 235 § 1 k.p.c. wyraża normatywnie zasadę bezpośredniości postępowania sądowego (por. wyrok SN z dnia 16 czerwca 1967 r., III PRN 9/67, LEX nr 6180; wyrok SN z dnia 28 września 1971 r., II CR 384/71, LEX nr 6993; wyrok SN z dnia 29 marca 1973 r., II CR 75/73, LEX nr 7237; uzasadnienie wyroku SN z dnia 20 sierpnia 2001 r., I PKN 571/00, OSNP 2003, Nr 14, poz. 330).”
I C 314/14Sąd powszechny · wyrok · 2016-02-02
„SN: z 16 grudnia 1961 r., 2 CR 1229/60, LexPolonica nr 317076, OSN 1962, nr III, poz. 118, i z 16 czerwca 1967 r., III PRN 9/67, LexPolonica nr 325929, OSPiKA 1968, nr 12, poz. 263).”
„Zgodnie z postulatem bezpośredniości postępowania dowodowego wskazanym art. 235 k.p.c. powinno się ono toczyć przed sądem orzekającym (por. wyrok SN z dnia 16 czerwca 1967 r., III PRN 9/67, LEX nr 6180; wyrok SN z dnia 28 września 1971 r., II CR 384/71, LEX nr 6993; wyrok SN z dnia 29 marca 1973 r., II CR 75/73, LEX nr 7237; uzasadnienie wyroku SN z dnia 20 sierpnia 2001 r., I PKN 571/00, …”
II Ca 466/15Sąd powszechny · wyrok · 2015-10-28
„Dowód z opinii biegłego natomiast tym różni się od pozostałych dowodów (w tym dokumentów prywatnych), że o ile sporządzona ona została w sposób rzetelny i zrozumiały, to sąd nie powinien poczynić ustaleń z nią sprzecznych (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 16 czerwca 1967 r., III PRN 9/67;”
„… naruszając tym samym przepis art. 235 § 1k.p.c., określający jedną z podstawowych zasad obowiązujących w procesie- zasadę bezpośredniości postępowania dowodowego (por. wyrok SN z dnia 16 czerwca 1967 r., III PRN 9/67, LEX nr 6180; wyrok SN z dnia 28 września 1971 r., II CR 384/71, LEX nr 6993; wyrok SN z dnia 29 marca 1973 r., II CR 75/73, LEX nr 7237; uzasadnienie wyroku SN z dnia 20 sierpnia 2001 r., I PKN …”
„Ereciński, Komentarz do Kodeksu Postępowania Cywilnego, część pierwsza, postępowanie rozpoznawcze, tom I, Wydawnictwo Prawnicze, W-wa 1997r., kom. do art.278 kpc oraz SN z 16.06.1967r. III PRN 9/67, OSPiKa 1968, nr 12, poz.263).”
„Jedynie na marginesie należy wskazać, że wykorzystanie pisemnej opinii biegłego sporządzonej w innej sprawie uznaje się w orzecznictwie Sądu Najwyższego za możliwe jedynie wtedy, gdy żadna ze stron nie zgłasza do niej zastrzeżeń i nie żąda powtórzenia w toczącym się postępowaniu (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 16 czerwca 1967 r., III PRN 9/67).”
„Jednakże wykorzystanie pisemnej opinii biegłego sporządzonej w innej sprawie uznaje się w orzecznictwie Sądu Najwyższego wyjątkowo za możliwe ale jedynie wtedy, gdy żadna ze stron nie zgłasza do niej zastrzeżeń i nie żąda powtórzenia w toczącym się postępowaniu (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 16 czerwca 1967 r., III PRN 9/67, LEX nr 6180).”
„Jednakże wykorzystanie pisemnej opinii biegłego sporządzonej w innej sprawie uznaje się w orzecznictwie Sądu Najwyższego wyjątkowo za możliwe ale jedynie wtedy, gdy żadna ze stron nie zgłasza do niej zastrzeżeń i nie żąda powtórzenia w toczącym się postępowaniu (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 16 czerwca 1967 r., III PRN 9/67, LEX nr 6180 …”
VIII Ga 267/14Sąd powszechny · wyrok · 2014-10-09
„Jednakże wykorzystanie pisemnej opinii biegłego sporządzonej w innej sprawie uznaje się w orzecznictwie Sądu Najwyższego za możliwe jedynie wtedy, gdy żadna ze stron nie zgłasza do niej zastrzeżeń i nie żąda powtórzenia w toczącym się postępowaniu (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 16 czerwca 1967 r., III PRN 9/67, LEX nr 6180).”
„… w innej sprawie uznaje się za możliwe wtedy, gdy żadna ze stron nie zgłasza do niej zastrzeżeń i nie żąda powtórzenia w toczącym się postępowaniu (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 16 czerwca 1967 r., III PRN 9/67, LEX nr 6180).”
