III KZ 19/26
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Antoni Bojańczyk
Dnia 16 lipca 2026 r.
w sprawie J. Ł. ,
skazanego z art. 190a § 1 k.k.,
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 16 lipca 2026 r.,
zażalenia skazanego
na zarządzenie Zastępcy Przewodniczącego IX Wydziału Karnego –
Odwoławczego Sądu Okręgowego w Kielcach z dnia 8 maja 2026 r.,
o odmowie przyjęcia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku
Sądu Okręgowego w Kielcach z dnia 12 marca 2026 r., sygn. akt IX Ka 706/25
na podstawie art. 437 § 1 k.p.k.
p o s t a n o w i ł
utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie.
UZASADNIENIE
Zastępca Przewodniczącego IX Wydziału Karnego – Odwoławczego Sądu
Okręgowego w Kielcach, zarządzeniem z dnia 8 maja 2026 r., odmówił przyjęcia
wniosku skazanego J. Ł. o sporządzenie na piśmie i doręczenie uzasadnienia
wyroku Sądu Okręgowego w Kielcach z dnia 12 marca 2026 r. w sprawie o sygn.
akt IX Ka 706/25, gdyż skazany złożył ten wniosek w dniu 28 kwietnia 2026 r., a
więc z przekroczeniem zawitego siedmiodniowego terminu, określonego w art. 422
§ 1 k.p.k. (k. 3 akt SN).
III KZ 19/26
2
Na powyższe zarządzenie zażalenie wniósł skazany. Zaskarżył je w całości i
zarzucił błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za jego podstawę, polegający na
uznaniu, że niedotrzymanie terminu zawitego nastąpiło z przyczyn zależnych od
skazanego, podczas gdy uchybienie to było skutkiem nieporozumienia na linii
klient-adwokat. W konkluzji wniósł o uchylenie zaskarżonego zarządzenia (pkt 1),
przywrócenie terminu zawitego do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie
uzasadnienia wyroku z dnia 12 marca 2026 r. na podstawie art. 126 § 1 k.p.k. (pkt 2)
oraz sporządzenie pisemnego uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego w Kielcach i
jego doręczenie skazanemu (pkt 3) (k. 4-5 akt SN).
W dniu 18 czerwca 2026 r. (prezentata) do Sądu Najwyższego wpłynęło
pismo przewodnie z Sądu Okręgowego w Kielcach IX Wydziału Karnego –
Odwoławczego z dnia 16 czerwca 2026 r. wraz z pismem skazanego
zatytułowanym „Uzupełnienie zażalenia” z dnia 8 czerwca 2026 r. złożonym w
Biurze Podawczym Sądu Okręgowego w Kielcach w dniu 11 czerwca 2026 r.,
nadesłane w ślad za aktami IX Ka 706/25 (II K 192/24) przesłanymi do Sądu
Najwyższego wraz z zażaleniem, celem dołączenia do akt sprawy (k. 8-15 akt SN).
Jak wynika z treści ww. pisma, skazany powtarza wnioski sformułowane w pkt. 1-3
zażalenia (por. wnioski z pkt. 1-2 „uzupełnienia zażalenia”), domagając się
równocześnie wezwania byłego obrońcy skazanego do złożenia oświadczenia co
do przyczyny niedochowania terminu (art. 9 § 1 oraz art. 167 k.p.k.), ewentualnie
przesłuchania skazanego na tę okoliczność dla uprawdopodobnienia braku winy
strony (wniosek z pkt. 3 „uzupełnienia zażalenia”) oraz uwzględnienia przy ocenie
„niezawinionego uchybienia” szczególnych okoliczności dotyczących skazanego:
wieku 80 lat, przewlekłych problemów zdrowotnych i równoległych obciążeń
wieloma postępowaniami rodzinnymi i cywilnymi, pozostającymi w tle sprawy karnej
(wniosek z pkt. 4 „uzupełnienia zażalenia”), szeroko odnosząc się do ww.
wniosków/punktów w dalszych partiach pisma, a także załączając m. in. kopię
wniosku o uzasadnienie przedmiotowego wyroku datowanego na 24 kwietnia 2026
r.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
III KZ 19/26
3
W zaskarżonym zarządzeniu wskazano, że skazany J. Ł. złożył wniosek o
sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego w Kielcach z
dnia 12 marca 2026 r., sygn. akt IX Ka 706/25 (datowany na 24 kwietnia 2026 r.) w
Biurze Podawczym Sądu Okręgowego w Kielcach w dniu 28 kwietnia 2026 r. (k.
418 akt sprawy IX Ka 706/25), tj. ponad miesiąc po terminie. Zaznaczono, że
stosownie do treści art. 524 § 1 zd. 2 k.p.k. wniosek o doręczenie orzeczenia z
uzasadnieniem należy zgłosić w sądzie, który wydał orzeczenie, w terminie zawitym
7 dni od daty ogłoszenia orzeczenia, tj. od dnia 12 marca 2026 r. (w czynności tej
uczestniczył skazany i jego obrońca – zob. protokół rozprawy apelacyjnej k. 400-
402 akt sprawy IX Ka 706/25), zatem wskazany termin do złożenia przedmiotowego
wniosku upłynął w dniu 19 marca 2026 r., co w konsekwencji spowodowało
odmowę jego przyjęcia.
Powyższe ustalenia – wbrew twierdzeniom skarżącego – uznać należy za
prawidłowe. Jak wynika z analizy akt sprawy IX Ka 706/25 (II K 192/24), wniosek
skazanego o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku wpłynął do Biura
Podawczego Sądu Okręgowego w Kielcach w dniu 28 kwietnia 2026 r. (skazany
sporządził go w dniu 24 kwietnia 2026 r. i tego samego dnia przesłał pocztą do ww.
Sądu – zob. koperta k. 419, wniosek opatrzony prezentatą k. 418), a więc z
przekroczeniem zawitego siedmiodniowego terminu, określonego w art. 422 § 1
k.p.k. Skarżący w uzasadnieniu zażalenia wskazuje wprawdzie na okoliczność
jakoby uchybienie ww. terminowi było skutkiem nieporozumienia na linii klient-
adwokat, podnosząc, że cyt. „[p]o ogłoszeniu wyroku w dniu 12 marca 2026 r., był
w głębokim przekonaniu, że obrońca złoży w terminie wniosek o uzasadnienie
wyroku, co otworzy nam drogę do dalszego odwoływania się. Niestety, na skutek
błędu w komunikacji wniosek taki nie został przez niego złożony w ustawowym
terminie”, zaś o tym, że wniosek nie wpłynął do ww. Sądu skazany dowiedział się
dopiero po upływie terminu i niezwłocznie po powzięciu tej informacji, podjął
samodzielne działania i w dniu 28 kwietnia 2026 r. osobiście złożył wniosek w
Biurze Podawczym. Argumentacja ta, rozszerzona w piśmie skazanego
zatytułowanym „uzupełnienia zażalenia”, stanowiącym w istocie wniosek o
przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie
uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego w Kielcach z dnia 12 marca 2026 r., sygn.
III KZ 19/26
4
akt IX Ka 706/25, nie znajduje potwierdzenia w aktach sprawy, tym samym uznać
należy ją za gołosłowną. Jak wynika bowiem z treści protokołu rozprawy
apelacyjnej z dnia 12 marca 2026 r., na ogłoszenie wyroku Sądu Okręgowego w
Kielcach, podobnie jak na ww. termin rozprawy apelacyjnej, stawili się m. in.
skazany i jego obrońca, dlatego po jego ogłoszeniu i powzięciu wiedzy o
„najważniejszych powodach wyroku” ww. bez przeszkód mogli dokonać wszelkich
niezbędnych ustaleń w kwestii złożenia przedmiotowego wniosku (tj. tego kto go
składa i w jakim terminie). Samo „głębokie przekonanie” skazanego, że
powyższego dokona obrońca, czy też w żaden sposób nie potwierdzone
oświadczeniem obrońcy tłumaczenie o tzw. nieporozumieniu na linii klient-adwokat
czy błędzie w komunikacji, zestawione z faktem reprezentowania skazanego przez
profesjonalnego obrońcę czy dochowania terminu do złożenia przedmiotowego
zażalenia ⎯ w kontekście jednoznacznej regulacji procesowej dotyczącej terminu
na złożenie wniosku o sporządzenie na piśmie i doręczenie uzasadnienia wyroku
⎯ należy uznać za nieprzekonujące, a jako takie całkowicie chybione. Podobnie
ocenić należy argumenty przedstawione w piśmie skazanego zatytułowanym
„uzupełnienie zażalenia” określone jako „szczególne okoliczności” dotyczące osoby
skazanego, tj. jego wieku 80 lat, przewlekłych problemów zdrowotnych i
równoległych obciążeń wieloma postępowaniami rodzinnymi i cywilnymi
pozostającymi w tle sprawy karnej, mające usprawiedliwiać zaniechanie złożenia w
terminie wniosku o uzasadnienie wyroku. Argumenty te jednak nie zostały w żaden
sposób udokumentowane, a zatem i je należy uznać za nieprzekonujące. Co zaś
się tyczy wskazanych przez skarżącego w zażaleniu obaw odnośnie do utrzymania
w mocy zaskarżonego zarządzenia, tj. „bezpowrotnego zamknięcia drogi do
sprawiedliwego procesu i obrony swoich praw”, to biorąc pod uwagę okoliczność
jednoczesnego złożenia przez skazanego wniosku o przywrócenie mu terminu do
złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku sądu
odwoławczego w sądzie właściwym, tj. Sądzie Okręgowym w Kielcach, zawartego
w pkt. 2-3 przedmiotowego zażalenia, powtórzonego następnie w pkt. 1-2 pisma
skazanego zatytułowanego „uzupełnienie zażalenia”, które jak wskazano już wyżej
stanowi w istocie wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o
sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego w Kielcach z
III KZ 19/26
5
dnia 12 marca 2026 r., sygn. akt IX Ka 706/25, co do którego czynności procesowe
Sąd ten podejmie zapewne po zakończeniu czynności dotyczących
przedmiotowego zażalenia zgodnie z art. 126 § 2 k.p.k., pozostaną one dochowane.
W tym stanie rzeczy, słusznie odmówiono przyjęcia wniosku skazanego o
sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku sądu odwoławczego, gdyż został
on złożony po upływie terminu zawitego z art. 422 § 1 k.p.k., czego skarżący
skutecznie nie podważył. Dlatego zaskarżone zarządzenie nie może być wzruszone.
Kierując się powyższym, Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji
postanowienia.
[J.J.]
[a.ł]
