III KK 471/25
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
Dnia 17 grudnia 2025 r.
SSN Waldemar Płóciennik
w sprawie R.B.
skazanego z art. 54 § 1 k.k.s. w zb. z art. 56 § 1 k.k.s. i in.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu
w dniu 17 grudnia 2025 r.,
wniosków obrońców skazanego o wstrzymanie wykonania orzeczenia,
p o s t a n o w i ł
wniosków nie uwzględnić.
UZASADNIENIE
Wyrokiem z dnia 27 marca 2025 r. w sprawie II AKa 293/24, Sąd Apelacyjny
w Szczecinie zmienił zaskarżony apelacjami wyrok Sądu Okręgowego w Koszalinie
z dnia 15 listopada 2022 r., II KK 111/19, skazując R.B. m.in. na karę łączną 4 lat
pozbawienia wolności.
Kasację na korzyść oskarżonego wnieśli obrońcy, zarzucając:
- adw. G.W. – rażące naruszenie prawa procesowego mające wpływ na treść
orzeczenia, tj. art. 433 § 1 k.p.k. w zw. z art. 440 k.p.k. w zw. z art. 56 § 1 k.k.s., art.
433 § 1 k.p.k. w zw. z art. 440 k.p.k. w zw. z art. 202 k.p.k. Obrońca wniósł o
uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania
w postępowaniu odwoławczym. We wniosku o wstrzymanie wykonania orzeczenia
III KK 471/25
2
skarżący podniósł, iż wyrok został wydany przy braku przeprowadzenia i wydania
opinii o stanie zdrowia psychicznego skazanego w sytuacji, gdy na pierwszym
przesłuchaniu w postępowaniu przygotowawczym podał, iż był leczony
psychiatrycznie ze względu na stany depresyjne i myśli samobójcze. W ocenie
obrońcy brak opinii stanowi rażące naruszenia postępowania.
- adw. B.G., zaskarżając wyrok w całości podniósł zarzut rażącego naruszenia
prawa, które miało istotny wpływ na treść orzeczenia, a to art. 79 § 1 pkt 3 i 4 k.p.k.
w zw. z art. 202 § 1 i 3 k.p.k., co w konsekwencji doprowadziło do zaistnienia
bezwzględnej przyczyny odwoławczej z art. 439 § 1 pkt 10 k.p.k. Obrońca wniósł o
uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi odwoławczemu do
ponownego rozpoznania. Zdaniem obrońcy, wniosek o wstrzymanie wykonania
orzeczenia uzasadniony jest wysokim prawdopodobieństwem odbycia przez
skazanego kary w sytuacji, gdy kasacja okazać może się zasadna. Brak
wstrzymania wykonania orzeczonej kary może w tych okolicznościach spowodować
nieodwracalne skutki dla skazanego.
- adw. A.B. z kolei zarzucił szereg naruszeń prawa procesowego w tym m.in. art.
193 § 1 k.p.k., art. 194 k.p.k., art. 202 § 1 k.p.k. wyrażające się w
nieprzeprowadzeniu i niedopuszczeniu przez Sądy obu instancji dowodu z opinii
biegłych lekarzy psychiatrów dotyczącej stanu zdrowia skazanego i tego czy mógł
on brać udział w postępowaniu i prowadzeniu samodzielnie i rozsądnie obrony.
Obrońca wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i wyroku Sądu pierwszej instancji
i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
Sąd Najwyższy rozważył, co następuje.
Wnioski obrońców skazanego o wstrzymanie wykonania orzeczenia nie
zasługują na uwzględnienie.
Wyjątkowość instytucji wstrzymania wykonania orzeczenia sprowadza się do
tego, że jest ona odstępstwem od zasady sformułowanej w art. 9 § 1 i 2 k.k.w.,
według której orzeczenie staje się wykonalne z chwilą uprawomocnienia. Przyczyną,
dla której możliwe jest jej zastosowanie są nieodwracalnie niekorzystne dla
skazanego skutki, które mogą wystąpić w sytuacji, gdy orzeczenie jest lub ma być
III KK 471/25
3
wykonane. Stanowisko Sądu Najwyższego w tym przedmiocie pozostaje
niezmienne i utrwalone. Zastosowanie instytucji z art. 532 § 1 k.p.k. winno być
uzasadnione szczególnymi i jednoznacznymi w swej wymowie okolicznościami
prowadzącymi do wniosku, że wykonanie kary przed rozpoznaniem skargi
kasacyjnej spowodowałoby dla skazanego zbyt poważne, i w zasadzie
nieodwracalne, następstwa (m.in. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 18
listopada 2003 r., IV KK 347/03, czy z dnia 20 października 2022 r., II KK 473/22).
Tego rodzaju skutki mogą zaistnieć wówczas, gdy już pobieżna analiza wniesionej
kasacji świadczy o jej zasadności, a tym samym o konieczności uchylenia
zaskarżonego nią wyroku. Wtedy bowiem dochodzi do sytuacji, w której skazany
odbywałby karę, której z racji na charakter uchybień, wykonywać nie powinien.
Dokonując wstępnej kontroli wniesionych kasacji, mimo wagi podniesionych
zarzutów (brak powołania biegłych celem sporządzenia opinii o stanie zdrowia
psychicznego skazanego, w sytuacji gdy był on leczony psychiatrycznie, czy
naruszenia art. 79 § 1 pkt 3 i 4 k.p.k. w zw. z art. 439 § 1 pkt 10 k.p.k.), Sąd
Najwyższy nie znalazł podstaw do jednoznacznego przesądzenia o ich oczywistej
zasadności już na tym etapie postępowania. Okoliczności podnoszone przez
obrońców, nie mają w swojej wymowie takiego charakteru, który jednoznacznie
prowadziłby do wniosku, iż wykonanie orzeczonej wobec skazanego R.B. kary
rodziłoby nieodwracalne i zbyt poważne dla niego następstwa. Należy jednak
pamiętać, że przeprowadzona na tym etapie analiza zarzutów kasacyjnych nie
przesądza o kierunku ostatecznego rozstrzygnięcia sprawy, które musi być
poprzedzone pogłębioną oceną wniesionych nadzwyczajnych środków zaskarżenia.
Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie.
[WB]
[r.g.]
Waldemar Płóciennik
III KK 471/25
4