III KK 463/25
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
Dnia 26 września 2025 r.
SSN Stanisław Stankiewicz
w sprawie R. O.
skazanego z art. 279 § 1 k.k. i in.,
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 26 września 2025 r.,
wniosku obrońcy skazanego o wstrzymanie wykonania zaskarżonego kasacją
wyroku Sądu Okręgowego w Krośnie
z dnia 31 stycznia 2025 r., sygn. akt II Ka 344/24,
utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w Sanoku
z dnia 8 października 2024 r., sygn. akt II K 185/23,
na podstawie art. 532 § 1 i 3 k.p.k.
p o s t a n o w i ł:
nie uwzględnić wniosku.
UZASADNIENIE
W złożonej przez obrońcę skazanego R. O. kasacji, niezależnie od
podniesionych zarzutów akcentujących szereg uchybień (naruszenia art. 439 § 1
pkt 2 k.p.k. i art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k. oraz art. 433 § 1 k.p.k. i in.), zawarty został
również wniosek o wstrzymanie wykonania orzeczenia – do czasu rozpoznania
kasacji.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Wniosek obrońcy nie zasługuje na uwzględnienie.
III KK 463/25
2
Na wstępie przypomnieć należy, iż zgodnie z art. 532 § 1 k.p.k., w razie
wniesienia kasacji Sąd Najwyższy może wstrzymać wykonanie zaskarżonego
orzeczenia, jak i innego orzeczenia, którego wykonanie zależy od rozstrzygnięcia
kasacji. Instytucja wstrzymania wykonania wyroku ma niewątpliwie charakter
wyjątkowy, wprowadza bowiem odstępstwo od zasady niezwłocznej wykonalności
prawomocnych orzeczeń (vide art. 9 k.k.w.), a wobec tego nie podlega wykładni
rozszerzającej, zaś sama czynność procesowa wniesienia kasacji, nie stanowi
dostatecznej podstawy do zastosowania tej szczególnej instytucji. Łączy się to
bowiem z faktem, że kasacja przysługuje od prawomocnego wyroku, a więc
orzeczenia objętego prawnym domniemaniem prawidłowości zawartych w nim
rozstrzygnięć. Wprawdzie przepis art. 532 § 1 k.p.k. nie formułuje przesłanek
przemawiających za podjęciem takiej decyzji, jednakże w orzecznictwie
prezentowane jest utrwalone stanowisko, że zastosowanie instytucji wstrzymania
wykonania orzeczenia, winno być uzasadnione szczególnymi i jednoznacznymi w
swej wymowie okolicznościami prowadzącymi do wniosku, że wykonanie
orzeczenia, przed rozpoznaniem skargi kasacyjnej spowodowałoby dla skazanego
wyjątkowo dolegliwe i w zasadzie nieodwracalne skutki. Do owych szczególnych
okoliczności należy zaliczyć rangę i charakter postawionych zarzutów kasacyjnych i
ich widoczną już prima facie zasadność, a w związku z tym wysokie
prawdopodobieństwo uwzględnienia wniesionej skargi, gdyż w takiej sytuacji
wykonanie orzeczenia przed rozpoznaniem kasacji, zwłaszcza w zakresie kary,
spowodowałoby dla skazanego zbyt poważne i nieodwracalne następstwa. Tego
rodzaju skutki mogą zaistnieć wówczas, gdy już pobieżna analiza wniesionej
kasacji świadczy o jej zasadności, a tym samym o konieczności uchylenia
zaskarżonego nią wyroku.
W świetle powyższych uwarunkowań, dokonując wstępnej kontroli kasacji
wniesionej na rzecz R. O. i nie przesądzając oczywiście ostatecznego
rozstrzygnięcia sprawy, które nastąpi po merytorycznym rozpoznaniu skargi
kasacyjnej, Sąd Najwyższy nie znalazł podstaw do uznania, że w sprawie zaistniały
przesłanki do zastosowania wyjątkowej instytucji z art. 532 § 1 k.p.k. Zresztą to
skarżący powinien odrębnie, w powiązaniu z formułowanymi w kasacji zarzutami
przedstawić dodatkową argumentację i wykazać właśnie szczególnymi oraz
III KK 463/25
3
jednoznacznymi w swej wymowie okolicznościami, wysokie prawdopodobieństwo
uwzględnienia podniesionych zarzutów, a tym samym i nieodwracalnych skutków
wykonania już obecnie prawomocnie orzeczonej kary. Tymczasem w
przedmiotowej sprawie wskazanym wymogom nie sprostano, skoro obrońca, poza
zgłoszeniem w kasacji przedmiotowego wniosku o wstrzymanie wykonania
zaskarżonego orzeczenia (na podstawie art. 532 § 1 k.p.k.), nie ujawnił owych
szczególnych i jednoznacznych w swej wymowie okoliczności wskazujących, że
wykonanie kary przed rozpoznaniem wniesionej skargi, spowodowałoby dla
skazanego wyjątkowo dolegliwe i w zasadzie nieodwracalne skutki. Sama bowiem
subiektywna ocena obrońcy co do zasadności podniesionych w kasacji zarzutów, a
w konsekwencji nietrafności zapadłego wobec R. O. orzeczenia, nie może być
podstawą wstrzymania jego wykonania.
Ranga afirmowanych w skardze kasacyjnej zarzutów jest niewątpliwie
wysoka. Rzecz jednak w tym, że podobnie jak i przy innych uchybieniach, także i w
odniesieniu do naruszeń wskazujących na wystąpienie przesłanek z art. 439 § 1
k.p.k., wskazać należy, iż dla uwzględnienia wniosku o wstrzymanie wykonania
prawomocnego wyroku, prawdopodobieństwo uwzględnienia kasacji (konkretnego
zarzutu) musiałoby być nieomal zbliżone do pewności, oczywistości (por.
postanowienia SN z 22 kwietnia 2021 r., V KK 129/21; z 15 maja 2024 r., I KK
125/24; z 28 czerwca 2024 r., I KK 163/24). Tymczasem taka sytuacja w niniejszej
sprawie nie zaistniała, zaś akcentowana przez skarżącego możliwość wystąpienia
rażących naruszeń prawa procesowego (tudzież materialnego), wymaga
przeprowadzenia szczegółowej i wnikliwej analizy zarzutów na rozprawie
kasacyjnej. Rzecz jasna takiej gruntownej oceny nie można dokonywać na
przedpolu merytorycznego rozpoznania niniejszej kasacji, w sytuacji, gdy
omawiana skarga nie podnosi tego rodzaju argumentów, które w sposób wręcz
oczywisty, a więc bez potrzeby głębszego wnikania w całokształt materiału
aktowego sprawy, wskazywałyby na niebudzącą wątpliwości ich zasadność, a
zatem już prima facie przekonywałyby o dużym prawdopodobieństwie
uwzględnienia kasacji.
Dostrzec także należy, że w pisemnej odpowiedzi na kasację obrońcy,
prokurator wniósł o jej oddalenie jako oczywiście bezzasadnej.
III KK 463/25
4
W tym stanie rzeczy, nie przesądzając w żadnym stopniu przyszłego
rozstrzygnięcia, które zapadnie po merytorycznym rozpoznaniu kasacji, Sąd
Najwyższy doszedł do przekonania, że na obecnym etapie brak jest
wystarczających podstaw przemawiających za uwzględnieniem przedmiotowego
wniosku obrońcy skazanego i zastosowania nadzwyczajnej instytucji przewidzianej
w art. 532 § 1 k.p.k.
Mając powyższe względy na uwadze, orzeczono jak w sentencji.
[J.J.]
[r.g.]