III KK 35/26
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
Dnia 2 kwietnia 2026 r.
SSN Marek Pietruszyński
w sprawie D.S.
skazanego za przestępstwo art. 279 § 1 k.k. i inn.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 2 kwietnia 2026 r.
wniosku obrońcy skazanego o wstrzymanie wykonania zaskarżonego kasacją
wyroku Sądu Okręgowego w Kielcach
z dnia 1 kwietnia 2025 r., sygn. IX Ka 1120/24,
zmieniającego wyrok Sądu Rejonowego w Końskich
z dnia 29 lutego 2024 r., sygn. II K 6/23,
na podstawie art. 532 § 1 i 3 k.p.k.
[WB]
p o s t a n o w i ł
nie uwzględnić wniosku.
UZASADNIENIE
Wniosek nie zasługiwał na uwzględnienie.
W orzecznictwie Sądu Najwyższego prezentowany jest utrwalony pogląd, że
wstrzymanie wykonania wyroku na podstawie art. 532 k.p.k., jest odstępstwem od
zasady bezzwłocznej wykonalności prawomocnych orzeczeń (art. 9 § 2 k.k.w.).
Zastosowanie tej instytucji może więc nastąpić tylko wyjątkowo. Kontrola kasacyjna
dotyczy bowiem prawomocnego wyroku sądu odwoławczego, a więc wyroku
III KK 35/26
2
objętego domniemaniem prawidłowości ustaleń i trafności rozstrzygnięć w nim
zawartych.
Szczególne uprawnienie Sądu kasacyjnego wynikające z art. 532 k.p.k.
wymaga potwierdzenia, że w sprawie zaistniały szczególne, nadzwyczajne względy
nakazujące pozbawienia w tym trybie prawomocnego wyroku atrybutu
wykonalności. Powodem ku temu może być zasadność argumentacji
przedstawionej na poparcie zarzutów kasacji, stwarzająca wysokie
prawdopodobieństwo wydania orzeczenia kasatoryjnego. Okoliczność ta musi być
jednak dostrzegalna już „ na pierwszy rzut oka”, skoro procedowanie na podstawie
art. 532 k.p.k. następuje przed merytorycznym rozpoznaniem kasacji. Gdy trafność
zarzutów podniesionych w kasacji nie jest – na tym etapie – oczywista, samo
zwrócenie się z wnioskiem o wstrzymanie wykonania prawomocnego wyroku nie
uzasadnia odstąpienia od wspomnianej na wstępie zasady bezzwłocznej
wykonalności prawomocnych orzeczeń.
W wniosku o wstrzymanie wskazano, że za jego uwzględnieniem
przemawia bardzo wysokie prawdopodobieństwo uwzględnienia kasacji, skutkujące
uniewinnieniem skazanego od popełnienia przypisanych mu czynów bądź
skazaniem na karę z warunkowym zawieszeniem jej wykonania, co powinno
prowadzić do ustalenia, że wykonanie kary przed rozpoznaniem kasacji
spowodowałoby dla skazanego wyjątkowo dolegliwe i nieodwracalne skutki.
Rozważając te okoliczności, nie można było uznać, że w rachubę może
wchodzić nieodwracalność skutków kary w razie jej wykonania. Instytucja z art. 532
k.p.k. zastrzeżona jest dla innych okoliczności, w szczególności takich, których
wystąpienie w sposób nieuzasadniony zwielokrotnia dolegliwość wynikającą z
konieczności przystąpienia przez skazanego do wykonania bądź częściowego
wykonania wobec niego kary pozbawienia wolności (zob. postanowienie SN z
13.04.2023 r., III KK 109/23). Taki przypadek w analizowanej sprawie nie zachodził.
Nadto na obecnym etapie postępowania nic nie wskazuje również, jakoby
wniesiona w imieniu skazanego kasacja, mimo wielości postawionych zarzutów
miała walor „oczywistej zasadności”, tzn. podniesione w niej zarzuty przekonywały
o trafności i skuteczności nadzwyczajnego środka zaskarżenia bez potrzeby
prowadzenia dalszych rozważań prawnych. Niezależnie bowiem od tego, jak
III KK 35/26
3
zasadność i skuteczność kasacji ocenia sam jej autor, rozstrzygnięcie w zakresie
wniosku nie może pomijać wstępnej analizy materiałów przeprowadzonego
postępowania instancyjnego, a więc również dowodu z wyjaśnień skazanego.
Ocena sposobu przeprowadzenia postępowania oraz zapatrywań wyrażonych
przez orzekające sądy oraz uwzględnienie wywodów zawartych w odpowiedzi
prokuratora na kasację (wnioskującego o jej oddalenie jako oczywiście
bezzasadnej), nie pozwalają – przynajmniej na obecnym etapie procedowania - na
wnioskowanie a limine o nieprawidłowości całego prawomocnego wyroku. Teza
wnioskodawcy o możliwości uniewinnienia skazanego od wszystkich przypisanych
mu czynów bądź orzeczenia kary wolnościowej – na tym etapie postępowania – nie
jawi się jako oczywista.
Z tych względów, Sąd Najwyższy uznał, że w tej sprawie nie zachodzą
dostateczne podstawy do zastosowania nadzwyczajnej instytucji przewidzianej w
art. 532 k.p.k.
Dlatego orzeczono jak w części dyspozytywnej postanowienia.
[wb]
[a.ł]
III KK 35/26
4