III KK 211/25
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Sąd Najwyższy w składzie:
Dnia 26 czerwca 2025 r.
SSN Małgorzata Wąsek-Wiaderek (przewodniczący)
SSN Jarosław Matras (sprawozdawca)
SSN Eugeniusz Wildowicz
w sprawie A. K.
skazanego z art. 62 ust. 2 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu
narkomanii i in.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej
na posiedzeniu,
w trybie art. 535 § 5 k.p.k.,
w dniu 26 czerwca 2025 r.,
kasacji, wniesionej przez prokuratora na korzyść
od wyroku Sądu Okręgowego w Kielcach
z dnia 12 grudnia 2024 r., sygn. akt IX Ka 1452/24,
zmieniającego w części wyrok Sądu Rejonowego w Kielcach
z dnia 20 czerwca 2024 r., sygn. akt II K 315/24,
uchyla zaskarżony wyrok i sprawę oskarżonego przekazuje Sądowi
Okręgowemu w Kielcach do ponownego rozpoznania w postępowaniu
odwoławczym.
Jarosław Matras
Małgorzata Wąsek-Wiaderek
Eugeniusz Wildowicz
III KK 211/25
2
UZASADNIENIE
Wyrokiem z dnia 20 czerwca 2024 r., sygn. akt II K 315/24, Sąd Rejonowy w
Kielcach uznał oskarżonego A. K. za winnego występku z art. 62 ust. 1 ustawy z
dnia 29 lipca 2005 roku o przeciwdziałaniu narkomanii, za którego popełnienie
wymierzył mu karę dziesięciu miesięcy pozbawienia wolności. Nadto na podstawie
art. 70 ust. 4 a ustawy z dnia 29 lipca 2005 roku o przeciwdziałaniu narkomanii w
związku z art. 39 pkt 7 k.k. orzekł wobec oskarżonego A. K. świadczenie pieniężne
w wysokości 5000 złotych na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy
Postpenitencjarnej.
Wyrokiem tym rozstrzygnięto również w przedmiocie dowodów rzeczowych,
zaliczenia na poczet orzeczonej kary pozbawienia wolności okresu rzeczywistego
pozbawienia wolności oskarżonego w sprawie, a także kosztów sądowych.
Apelację od tego wyroku wniósł prokurator, który zaskarżając powyższy
wyrok w całości na niekorzyść oskarżonego zarzucił:
„obrazę przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu
przypisanego oskarżonemu poprzez uznanie, że A. K. zachowaniem swoim
wyczerpał ustawowe znamiona przestępstwa z art. 62 ust. 1 ustawy o
przeciwdziałaniu narkomanii, podczas gdy ze zgromadzonego w sprawie materiału
dowodowego, a w szczególności z treści wydanej opinii z zakresu badań
chemicznych, dotyczącej środków odurzających posiadanych przez oskarżonego
wynika, iż ujawnione podczas przeszukania pomieszczeń mieszkalnych
zajmowanych przez A. K. środki odurzające stanowią ziele konopi innych niż
włókniste w ilości 22,269 grama, co pozwala na sporządzenie od 22 do 55 „porcji”
handlowych, co przy prawidłowo poczynionych ustaleniach faktycznych pozwala na
uznanie i przyjęcie, iż jest to znaczna ilość środków odurzających.”
Podnosząc powyższy zarzut wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez
uznanie A. K. za winnego popełnienia przestępstwa z art. 62 ust. 2 w zw. z art. 62
ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii i wymierzenie
oskarżonemu kary roku pozbawienia wolności, a w pozostałym zakresie o
utrzymanie zaskarżonego wyroku w mocy.
Wyrok zaskarżył też obrońca oskarżonego A. K. w części dotyczącej
rozstrzygnięcia o karze, zarzucając zaskarżonemu wyrokowi rażącą
III KK 211/25
3
niewspółmierność - surowość orzeczonej wobec oskarżonego kary 10 miesięcy
pozbawienia wolności w stosunku do stopnia społecznej szkodliwości przestępstwa,
jakiego dokonał oraz w relacji do celów, jakie kara ta powinna spełnić w zakresie
prewencji szczególnej i społecznego oddziaływania. W oparciu o przedstawiony
zarzut obrońca wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez wymierzenie
oskarżonemu kary ograniczenia wolności w wymiarze czterech miesięcy polegającej
na obowiązku wykonywania nieodpłatnej, kontrolowanej pracy na cele społeczne w
wymiarze 30 godzin w stosunku miesięcznym, przy uwzględnieniu art. 37 a § 1 kk.
Wyrokiem z dnia 12 grudnia 2024 r., sygn. akt IX Ka 1452/24, Sąd Okręgowy
w Kielcach zaskarżony wyrok zmienił w ten sposób, że
„1. w punkcie I przyjmuje, iż posiadana przez oskarżonego A. K. ilość ziela konopi
inne niż włókniste stanowi znaczną ilość, przypisany mu czyn kwalifikuje jako
przestępstwo z art. 62 ust. 2 ustawy z dnia 29 lipca 2005 roku o przeciwdziałaniu
narkomanii i na podstawie powołanego przepisu przy zastosowaniu art. 60 § 2, § 6
pkt 3 kk w zw. z art. 34 § 1, § 1a pkt 4 kk i art. 35 § 2 kk w zw. z art. 4 § 1 kk wymierza
mu karę 1 (jednego) roku ograniczenia wolności z potrąceniem 10 (dziesięć) procent
wynagrodzenia za pracę w stosunku miesięcznym na cel społeczny wskazany przez
sąd;
2. w punkcie IV okres rzeczywistego pozbawienia wolności w sprawie zalicza
oskarżonemu A. K. na poczet wymierzonej mu kary ograniczenia wolności;
3. zwalnia oskarżonego A. K. od ponoszenia opłaty należnej Skarbowi Państwa
za obie instancje;
I. w pozostałej części zaskarżony wyrok utrzymuje w mocy.”
Kasację w tej sprawie wniósł Prokurator Rejonowy Kielce-Zachód w Kielcach.
Zaskarżając wyrok na korzyść oskarżonego, zarzucił wydanie wyroku przez osobę
nieuprawnioną do orzekania, w osobie sędziego Sądu Okręgowego w Kielcach X.Y.,
w sytuacji, gdy z dniem ukończenia 65 roku życia, tj. w dniu 12 czerwca 2021 r., wyżej
wymieniony sędzia przeszedł w stan spoczynku i z tą chwilą utracił możliwość
orzekania.
Podnosząc powyższy zarzut, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w
całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w
Kielcach.
III KK 211/25
4
Pismem z dnia 23 czerwca 2025 r. Prezes Sądu Okręgowego w Kielcach,
udzielając odpowiedzi na zarządzenie z dnia 17 czerwca 2025 r. sędziego referenta,
poinformował, że w związku z wyrokiem Sądu Najwyższego z dnia 19 czerwca 2024
r. sygn. akt III KK 111/24, Minister Sprawiedliwości na podstawie art. 72 w zw. z art.
69 § 1 b zd. 3 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych
(Dz.U. z 2024 r., poz. 334) zawiadomił sędziego X.Y., że przeszedł on w stan
spoczynku z dniem 20 czerwca 2024 r. Wyżej wymienione pismo doręczono
sędziemu w dniu 31 stycznia 2025 r.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Kasacja okazała się zasadna w stopniu oczywistym, co umożliwiło jej
uwzględnienie na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k. Trafnie wskazał skarżący
na zaistnienie bezwzględnej przyczyny odwoławczej z art. 439 § 1 pkt 1 k.p.k.,
związanej z udziałem w wydaniu zaskarżonego orzeczenia przez osobę
nieuprawnioną do orzekania, a to sędziego X.Y., który przeszedł w stan spoczynku
z dniem ukończenia 65 roku życia, tj. w dniu 12 czerwca 2021 r. i z tą datą utracił
możliwość orzekania. W dacie wydania wyroku przez Sąd Okręgowy w Kielcach, a
zatem w dniu 12 grudnia 2024 r. sędzia X.Y. nie był osobą uprawnioną do orzekania.
Sąd Najwyższy w niniejszym składzie w pełni aprobuje argumentację prawną
odnoszącą się do statusu sędziego X.Y. przedstawioną w uzasadnieniu wyroku
Sądu Najwyższego z dnia 19 czerwca 2024 r., III KK 111/24, która zresztą została
potwierdzona w kilku kolejnych wyrokach Sądu Najwyższego (por. wyroki z dni:17
września 2024 r., III KK 385/24, 18 grudnia 2024 r., III KK 400/24; 27 maja 2025 r.,
III KK 196/25). Istotą tego wywodu jest to, że sędzia X.Y. z racji nie wyrażenia w
nieprzywracalnym terminie (terminie wskazanym w art. art. 69 § 1 ustawy z dnia 27
lipca 2001 r - Prawo o ustroju sądów powszechnych, Dz. U. z 2024 r., poz. 334; dalej
- u.s.p.) woli dalszego zajmowania stanowiska sędziego (złożył takie oświadczenie
po terminie, dopiero w dniu 30 grudnia 2020 r.), przeszedł z mocy prawa w stan
spoczynku z dniem ukończenia 65 roku życia, tj. 12 czerwca 2021 r., i w tej materii
dalsze postępowanie, inicjowane przez niego co do zaskarżenia uchwały Krajowej
Rady Sądownictwa oraz postępowania przed Izbą Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw
Publicznych Sądu Najwyższego (niezależnie od statusu tej Izby, która to zgodnie z
orzecznictwem trybunałów międzynarodowych nie jest sądem przewidzianym przez
III KK 211/25
5
ustawę; por. np. wyrok ETPC z dnia 8 listopada 2021 r., w sprawie Dolińska – Ficek
i Ozimek przeciwko Polsce skargi nr 49868/19 i 57511/19; wyrok ETPC z dnia 23
listopada 2023 r. Wałęsa przeciwko Polsce, skarga nr 50849/21; wyrok TSUE z dnia
21 grudnia 2023 r., C-718/21; postanowienie TSUE z dnia 9 kwietnia 2024 r., C-
22/22), nie mogło mieć jakiegokolwiek znaczenia. W uzasadnieniu wyroku Sądu
Najwyższego w sprawie III KK 111/24 podstawy prawne takiego poglądu wyraźnie
przedstawiono, a skład orzekający w tej sprawie w całości ten wywód podziela i do
niego odsyła, nie chcąc go powtarzać (te powody przedstawiono równie szczegółowo
w uzasadnieniu wyroku w sprawie o sygn. akt III KK 385/24). Nadmienić trzeba, że
niczego w tej kwestii nie zmienia informacja uzyskana w toku obecnego
postępowania kasacyjnego, z której wynika, iż pismem z dnia 30 stycznia 2025 r. […]
Minister Sprawiedliwości w związku z wyrokiem Sądu Najwyższego z dnia 19
czerwca 2024 r. w sprawie o sygn. akt III KK 111/24 zawiadomił sędziego X.Y., iż z
dniem 20 czerwca 2024 r. przeszedł on w stan spoczynku
Z tych powodów Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i sprawę przekazał
Sądowi Okręgowemu w Kielcach do ponownego rozpoznania w postępowaniu
odwoławczym.
[J.J.]
[a.ł]
Jarosław Matras
Małgorzata Wąsek-Wiaderek
Eugeniusz Wildowicz
