III KB 190/25
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
Dnia 29 kwietnia 2026 r.
SSN Kazimierz Klugiewicz
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu,
w dniu 29 kwietnia 2026 r.,
wniosku sędziego Sądu Najwyższego D.D.
o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego K.G.,
na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. w zw. z art. 42 § 1 i 4 k.p.k.,
p o s t a n o w i ł:
wyłączyć sędziego Sądu Najwyższego K.G. od rozpoznania
sprawy III KB 190/25.
UZASADNIENIE
Sędzia Sądu Najwyższego D.D. pismem z dnia 3 marca 2026 r., (k. 41) złożył
wniosek o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego K.G. od ponownego
rozpoznania wniosku o zbadanie wymogów niezawisłości i bezstronności przez
sędziego Sądu Apelacyjnego w Rzeszowie M.F. w sprawie Sądu Apelacyjnego w
Rzeszowie o sygn. akt II AKa 116/24. Zauważył, że obaj ww. sędziowie zostali
powołani na urząd sędziego Sądu Najwyższego w wyniku uchwały Krajowej Rady
Sądownictwa, której skład został ukształtowany na mocy ustawy z dnia 8 grudnia
2017 r., o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych
ustaw (Dz.U. z 2018 r., poz. 3). Wskazał, że sędzia M.F. postanowieniem Sądu
Apelacyjnego w Rzeszowie z dnia 4 grudnia 2025 r., sygn. akt I AKo 175/25, został
III KB 190/25
2
wyłączony od rozpoznania sprawy II AKa 116/24. Sędzia K.G., zasiadając w
składzie orzekającym oceniającym zasadność tego postanowienia, a w istocie
przeprowadzającym ponowny tzw. test sędziwego, w trybie art. 42a § 3 u.s.p.
zmuszony byłby do zajęcia stanowiska odnośnie do okoliczności, która jego
bezpośrednio dotyczy, albowiem związana jest z tożsamą procedurą nominacyjną.
Sąd Najwyższy rozważył, co następuje.
Wniosek o wyłączenie sędziego zasługiwał na uwzględnienie.
Odnosząc się na wstępie do kwestii dopuszczalności wniosku o wyłączenie
sędziego, zgłoszonego przez innego sędziego ze składu orzekającego należy
przytoczyć tezę wyrażoną w uchwale 7 sędziów Sądu Najwyższego z dnia 2
czerwca 2022 r., I KZP 2/22 (OSNK 2022/6/22, LEX nr 3348360), zgodnie z którą:
„kontrola bezstronności sędziego prowadzona przez właściwy sąd z urzędu w trybie
art. 42 § 1 k.p.k. może zostać uruchomiona również przez każdego sędziego
zasiadającego w jego składzie”.
Przechodząc do warstwy merytorycznej, wskazującej na trafność badanego
wniosku jako oczywiste jawi się to, iż rozpoznawanie przez sędziego sprawy, w
której podważano status sędziego z uwagi na wadliwość trybu jego powołania w
sytuacji, w której wadliwość tego rodzaju dotyczy również tego sędziego Sądu
Najwyższego, mogłoby w odczuciu społecznym uzasadniać wątpliwości co do
bezstronności tego sędziego (nemo iudex idoneus in propria causa).
Problem zaś samej wadliwości powołania na urząd sędziego Sądu
Najwyższego w wyniku uchwały Krajowej Rady Sądownictwa, której skład został
ukształtowany na mocy ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r., o zmianie ustawy o
Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2018 r., poz.
3), był przedmiotem obszernej analizy w uchwale składu połączonych Izb: Cywilnej,
Karnej oraz Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Sądu Najwyższego z dnia 23
stycznia 2020 r., sygn. akt BSA I - 4110 - 1/20 (OSNKW 2020/2/7, LEX nr 2784794)
oraz w uchwale składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 2.06.2022 r., I
KZP 2/22 (OSNK 2022, z. 6, poz. 22, LEX nr 3348360), co czyni zbędnym
czynienie szerszych rozważań w tym zakresie.
III KB 190/25
3
Dodatkowo należy zaznaczyć, że w orzecznictwie Sądu Najwyższego
powszechnie akcentuje się, że „sędzia ulega wyłączeniu, nie tylko wówczas, gdy
istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać wątpliwość co do jego
bezstronności w danej sprawie (art. 41 § 1 k.k.), ale również w sytuacji, gdy
orzekanie przez sędziego w danej sprawie mogłoby prowadzić do naruszenia
standardu z art. 6 ust. 1 EKPC i uznania, że taki skład orzekający w ogóle nie
stanowi niezależnego i bezstronnego sądu ustanowionego ustawą” (postanowienia
SN: z dnia 6 lipca 2022 r., IV KO 66/22, LEX nr 3405631 z dnia 13 października
2021 r., II KO 30/21; z dnia 28 kwietnia 2022 r., IV KO 32/22; z dnia 17 marca 2022
r., II KO 12/22). Niewątpliwie zaś problematyka związana z procedurą powołania
sędziów ściśle powiązana jest z prawem do rzetelnego procesu sądowego, co tym
bardziej uzasadnia wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego K.G. od ponownego
rozpoznania wniosku o zbadanie przez sędziego Sądu Apelacyjnego w Rzeszowie
M.F. wymogów niezawisłości i bezstronności w sprawie Sądu Apelacyjnego w
Rzeszowie o sygn. akt II AKa 116/24.
Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł jak w postanowieniu.
[WB]
[a.ł]
