Sąd Najwyższy

Uchwała SN z 16 grudnia 1987 r., III CZP 91/86 - jak powołują ją inne sądy

Rodzaj i data według orzeczeń, które je powołują.

Pełnej treści nie ma w bazie PrawMi

To orzeczenie powołują inne sądy, ale jego pełnej treści nie ma w bazie PrawMi. Poniżej zdania, w których się na nie powołują. Treść orzeczenia sprawdzisz w oficjalnym źródle.

Szukaj w oficjalnym źródle: wyszukiwarka orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl)

Sprawdź, co z tego orzeczenia wynika dla Twojego stanu faktycznego.

Zapytaj za darmo

Powołują to orzeczenie

Liczba orzeczeń w bazie PrawMi, które je powołują: 1103. Na liście 50 z nich. Najpierw sądy najwyższe, potem najnowsze. Przy każdym zdanie, w którym sąd się na nie powołuje.

  • I USKP 39/25Sąd Najwyższy · wyrok · 2025-11-17
    „… (por. np. orzeczenie Sądu Najwyższego z dnia 9 stycznia 1959 r., 3 CR 212/59, OSPiKA 1960 nr 2, poz. 41 i uchwałę Pełnego Składu Sądu- Izby Cywilnej i Administracyjnej z dnia 16 grudnia 1987 r., III CZP 91/86, OSNCP 1988 nr 4, poz. 42).”
  • III CZP 60/22Sąd Najwyższy · uchwała · 2022-01-12
    „… sądu jest zastosowanie do żądania pozwu – w związku z jego uzasadnieniem – właściwych przepisów prawa (zob. np. uchwałę pełnego składu Izby Cywilnej i Administracyjnej SN z dnia 16 grudnia 1987 r., III CZP 91/86, OSNCP 1988, nr 4, poz. 42; postanowienie SN z dnia 19 października 1999 r., II CZ 108/99, OSNC 200, nr 4, poz. 77).”
  • III KK 348/18Sąd Najwyższy · postanowienie · 2018-09-06
    „… 2 lipca 1955 r. o sygn. akt I CO 27/55 (wpisaną do księgi zasad prawnych) oraz pkt. XII wytycznych w sprawach alimentacyjnych uchwały pełnego składu Sądu Najwyższego z dnia 16 grudnia 1987r. sygn. akt III CZP 91/86, świadczenia alimentacyjne między rozwiedzionym małżonkami stanowią kontynuację powstałego przez zawarcie związku małżeńskiego obowiązku wzajemnej pomocy w zakresie utrzymania i trwają mimo rozwodu, …”
  • V CNP 22/17Sąd Najwyższy · wyrok · 2018-04-24
    „W tej kwestii argumentacja skarżącej nawiązuje implicite do nurtu orzecznictwa, które znalazło wyraz m.in. w uchwale pełnego składu Izby Cywilnej i Administracyjnej Sądu Najwyższego z dnia 16 grudnia 1987 r., III CZP 91/86 (OSNCP 1988, nr 4, poz. 42).”
  • II CSK 609/16Sąd Najwyższy · wyrok · 2017-06-27
    „… które z pewnością nastąpi (por. cyt. uchwała z dnia 31 stycznia 1986 r., III CZP 69/85 oraz uchwała pełnego składu Izby Cywilnej i Administracyjnej Sądu Najwyższego z dnia 16 grudnia 1987 r., III CZP 91/86, OSNCP 1988, nr 4, poz. 42).”
  • I KZP 23/15Sąd Najwyższy · postanowienie · 2016-03-30
    „Przypomnieć należy, że obowiązek alimentacyjny wynika z pokrewieństwa albo z więzów prawnych, z którymi ustawodawca wiąże jego istnienie (uchwała pełnego składu Izby Cywilnej i Administracyjnej Sądu Najwyższego z dnia 16 grudnia 1987 r., III CZP 91/86, OSNC z 1988, z.”
Pokaż pozostałe (44)
  • V CNP 34/15Sąd Najwyższy · wyrok · 2016-01-13
    „Podniósł, że w uchwale Pełnego Składu Izby Cywilnej i Administracyjnej Sądu Najwyższego z dnia 16 grudnia 1987 r., III CZP 91/86 (OSNP 1988, nr 4, poz. 42) między innymi wyjaśniono, że pojęcia usprawiedliwionych potrzeb nie można jednoznacznie zdefiniować, ponieważ nie ma jednego stałego kryterium odniesienia, a rodzaj i rozmiar …”
  • II CNP 60/14Sąd Najwyższy · wyrok · 2015-09-10
    „… językowej art. 60 § 3 zd. drugie k.r.o. i nie budzi wątpliwości ani w orzecznictwie (por. pkt XIV uchwały Pełnego Składu Izby Cywilnej i Administracyjnej Sądu Najwyższego z dnia 16 grudnia 1987 r., III CZP 91/86, OSNCP 1988, nr 4, poz. 42 oraz uzasadnienie uchwały Sądu Najwyższego z dnia 31 października 1973 r., III CZP 58/73, OSNCP 1974, nr 5, poz. 85), ani w piśmiennictwie prawniczym.”
  • SNO 9/15Sąd Najwyższy · wyrok · 2015-03-20
    „W uchwale całej Izby Cywilnej Sądu Najwyższego z dnia 16 grudnia 1987 r., III CZP 91/86 (OSNC 1988, nr 4, poz. 42), zawierającej wytyczne w zakresie wykładni i praktyki sądowej w sprawach o alimenty, która straciła charakter wytycznych, ale zachowała walory dokonana w niej wykładnia prawa, …”
  • I UK 50/14Sąd Najwyższy · wyrok · 2014-10-07
    „… (por. np. orzeczenie Sądu Najwyższego z 9 stycznia 1959 r., 3 CR 212/59, OSPiKA 1960 nr 2, poz. 41 i uchwałę pełnego składu Izby Cywilnej i Administracyjnej Sądu Najwyższego z 16 grudnia 1987 r., III CZP 91/86, OSNCP 1988 nr 4, poz. 42).”
  • III CZP 39/11Sąd Najwyższy · uchwała · 2011-07-13
    „Wskazuje się również, że omawiany przepis reguluje obowiązek przyczyniania się do zaspokajania potrzeb rodziny jako całości (por. np. uzasadnienie uchwały całej Izby Cywilnej i Administracyjnej Sądu Najwyższego z dnia 16 grudnia 1987 r., III CZP 91/86, OSNCP 1988, nr 4, poz. 42).”
  • I CSK 486/10Sąd Najwyższy · wyrok · 2011-05-11
    „… uległo przedawnieniu), to wówczas właściwą drogą jest powództwo przewidziane w art. 840 § 1 pkt 2 k.p.c. (por. uchwałę Izby Cywilnej i Administracyjnej Sądu Najwyższego z dnia 16 grudnia 1987 r., III CZP 91/86, OSNC 1988, nr 4, poz. 42 i uchwały Sądy Najwyższego: z dnia 27 listopada 4 1980 r., III CZP 60/80, OSNC 1981, nr 6, poz. 97, i z dnia 16 kwietnia 1991 r., III CZP 24/91, OSNC 1992, nr 2, poz. 21).”
  • III UK 84/10Sąd Najwyższy · wyrok · 2011-03-09
    „O ile więc można ogólnie stwierdzić, tak jak w tezie XII uchwały Sądu Najwyższego z 16 grudnia 1987 r., III CZP 91/86 (OSNCP 1988 nr 4, poz. 42), że „obowiązek świadczeń alimentacyjnych między małżonkami po rozwodzie stanowi kontynuację obowiązku wzajemnej pomocy powstałego przez zawarcie związku małżeńskiego”, to nie …”
  • III UK 69/10Sąd Najwyższy · wyrok · 2011-01-05
    „Jak zauważył Sąd Najwyższy w uchwale Pełnego Składu Izby Cywilnej i Administracji z dnia 16 grudnia 1987 r., III CZP 91/86 (OSNC 1988, nr 4, poz. 42) o potrzebach rodziny - w rozumieniu art. 27 k.r.o. - można mówić w zasadzie wówczas, gdy rodzina jest związana węzłem wspólnego pożycia.”
  • III CZP 59/10Sąd Najwyższy · uchwała · 2010-10-20
    „… potrzeb jej poszczególnych członków, przy zachowaniu zasady równej stopy życiowej (uzasadnienie uchwały pełnego składu Izby Cywilnej i Administracyjnej Sądu Najwyższego z dnia 16 grudnia 1987 r., III CZP 91/86, OSNCP 1988, nr 4, poz. 86).”
  • III CZP 68/07Sąd Najwyższy · postanowienie · 2007-07-06
    „… o rozwód podlega ono obligatoryjnemu przekazaniu do Sądu Okręgowego na podstawie art. 445 § 1 k.p.c. Przytoczył stanowisko wyrażone w tej kwestii przez Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 16 grudnia 1987 r., III CZP 91/86 (OSNC 1988, nr 4, poz. 42), z której wynika negatywna odpowiedź na to pytanie.”
  • II UK 229/06Sąd Najwyższy · wyrok · 2007-06-22
    „… (por. np. orzeczenie Sądu Najwyższego z dnia 9 stycznia 1959 r., 3 CR 212/59, OSPiKA 1960, poz. 41 i uchwałę Pełnego Składu Sądu Najwyższego - Izby Cywilnej i Administracyjnej z dnia 16 grudnia 1987 r., III CZP 91/86, OSNCP 1988 nr 4, poz. 42).”
  • I UK 17/04Sąd Najwyższy · wyrok · 2004-11-25
    „… małżonka przyczyniania się do zaspokajania potrzeb rodziny wynikającego z art. 27 k.r.o. (por. uchwała pełnego składu Izby Cywilnej i Administra- cyjnej Sądu Najwyższego z dnia 16 grudnia 1987 r., III CZP 91/86, OSNCP 1988 nr 4, poz. 42), nie może być traktowana jako „niepozostawanie we wspólności małżeń- skiej” w rozumieniu art. 70 ust. 3 ustawy o emeryturach i rentach.”
  • I CKN 1180/00Sąd Najwyższy · postanowienie · 2001-01-05
    „Pierwsze z nich – roszczenie o pokrycie kosztów związanych z ciążą i porodem – ma charakter zbliżony do roszczeń alimentacyjnych (por. uzasadnienie tezy III uchwały pełnego składu Izby Cywilnej i Administracyjnej z dnia 16 grudnia 1987 r., III CZP 91/86, OSNCP 1988, nr 4, poz. 42).”
  • I OSK 1954/22Naczelny Sąd Administracyjny · wyrok · 2023-11-16
    „Jak wyjaśniał Sąd Najwyższy w uchwale pełnej Izby Cywilnej z 16 grudnia 1987 r., III CZP 91/86, (OSNC 1988, nr 4, poz. 42) szczególne unormowanie obowiązku alimentacyjnego wynikające z art. 133 § 1 k.r.o. polega na tym, że obowiązek rodziców dostarczania środków utrzymania i wychowania trwa …”
  • I OSK 1476/22Naczelny Sąd Administracyjny · wyrok · 2023-06-07
    „Jak zauważył SN w uchwale z 16 grudnia 1987 r., III CZP 91/86, M.P. z 1988 r. Nr 6, poz. 60, "zawinione zachowania są powszechnie potępiane w społeczeństwie i nie można zakładać, ażeby osoba doznająca krzywdy w każdym przypadku mimo to zobowiązana była do …”
  • I OSK 357/22Naczelny Sąd Administracyjny · wyrok · 2023-01-17
    „… i nie można zakładać, ażeby osoba doznająca krzywdy w każdym przypadku mimo to zobowiązana była do ponoszenia opłat za pobyt rodzica w domu pomocy społecznej (por. uchwała SN z 16 grudnia 1987 r., III CZP 91/86, M.P. z 1988 r. Nr 6, poz. 60).”
  • SK 61/13Trybunał Konstytucyjny · wyrok · 2014-05-13
    „Jak stwierdził SN w uchwale z 16 grudnia 1987 r., sygn. akt III CZP 91/86 (Lex nr 3342), „Małżeństwo jest związkiem dwojga osób, obejmującym w zasadzie całość ich życia.”
  • SK 27/12Trybunał Konstytucyjny · wyrok · 2012-10-25
    „Do jej ujednolicenia przyczyniły się w szczególności wytyczne w zakresie wykładni prawa i praktyki sądowej w sprawach o alimenty, przyjęte uchwałą Izby Cywilnej i Administracyjnej SN z 16 grudnia 1987 r., sygn. akt III CZP 91/86 (Lex nr 3342), wykorzystujące wcześniejszy dorobek judykatury (por. zwłaszcza wyroki SN z: 10 maja 1966 r., sygn. akt III CR 65/66, Lex nr 461;”
  • SK 11/09Trybunał Konstytucyjny · wyrok · 2011-05-11
    „… nie następuje automatycznie nawet w razie wystąpienia wszystkich przesłanek określonych w art. 60 § 2 k.r.o. W uchwale pełnego składu Izby Cywilnej i Administracyjnej SN z 16 grudnia 1987 r. (sygn. akt III CZP 91/86, OSNC nr 4/1988, poz. 86), zawierającej tzw. wytyczne w zakresie wykładni prawa i praktyki sądowej w sprawach o alimenty, Sąd Najwyższy wskazał, że obowiązek alimentacyjny małżonka wyłącznie winnego …”
  • SK 48/08Trybunał Konstytucyjny · postanowienie · 2011-05-05
    „W szczególności przywołać wypada jedną z tez uchwały pełnego składu Izby Cywilnej i Administracyjnej Sądu Najwyższego z 16 grudnia 1987 r. w sprawie wytycznych w zakresie wykładni prawa i praktyki sądowej w sprawach o alimenty (sygn. akt III CZP 91/86, OSNC nr 4/1988, poz. 42 oraz M.P. z 1988 r. Nr 6, poz. 60).”
  • SK 37/09Trybunał Konstytucyjny · wyrok · 2010-06-08
    „Pojęcia „usprawiedliwione potrzeby” oraz „możliwości zarobkowe i majątkowe” zostały szczegółowo omówione w uchwale pełnego składu Izby Cywilnej i Administracyjnej Sądu Najwyższego z 16 grudnia 1987 r. (sygn. akt III CZP 91/86, OSNP 1988, nr 4, poz. 42).”
  • P 18/06Trybunał Konstytucyjny · wyrok · 2008-06-23
    „Krzemiński, Alimenty i ojcostwo, Kraków 2006, s. 26 oraz – nadal cytowana w orzecznictwie sądów powszechnych – uchwała Sądu Najwyższego z 16 grudnia 1987 r., sygn. akt III CZP 91/86, OSNC 1988, nr 4, poz. 42).”
  • SK 57/04Trybunał Konstytucyjny · wyrok · 2006-04-11
    „W uchwale Sądu Najwyższego z 16 grudnia 1987 r. (III CZP 91/86, OSNC 4/1988, poz. 42) stwierdzono, że świadczenie alimentacyjne między byłymi małżonkami stanowi „kontynuację obowiązku wzajemnej pomocy w zakresie utrzymania” powstałego przez zawarcie małżeństwa.”
  • SK 40/01Trybunał Konstytucyjny · wyrok · 2002-11-12
    „Rozstrzygnięte też muszą być kwestie związane z realizacją obowiązku alimentacyjnego w odniesieniu do tego okresu; zob. uchwałę pełnego składu Izby Cywilnej z 16 grudnia 1987 r., III CZP 91/86, OSNC 1988, nr 4, poz. 42).”
  • ca790bea82Naczelny Sąd Administracyjny
    „… można zakładać, ażeby osoba doznająca krzywdy w każdym przypadku mimo to zobowiązana była do ponoszenia opłat za pobyt rodzica czy dziadka w domu pomocy społecznej (por. uchwała SN z 16 grudnia 1987 r., III CZP 91/86, M.P. z 1988 r. Nr 6, poz. 60).”
  • e53f2bae40Naczelny Sąd Administracyjny
    „Przy ocenie, które z potrzeb uprawnionego powinny być uznane za potrzeby usprawiedliwione, należy z jednej strony brać pod uwagę możliwości zobowiązanego, z drugiej zaś zakres i rodzaj potrzeb [tak: uchwała SN z 16 grudnia 1987 r., III CZP 91/86].”
  • fd16ff8058Naczelny Sąd Administracyjny
    „F. świadczeń z funduszu alimentacyjnego przy równoczesnym obciążeniu kosztami pobytu w DPS pozostaje w sprzeczności z zasadami współżycia społecznego i ochrony rodziny (por. uchwała SN z dnia 16 grudnia 1987 r. sygn. akt III CZP 91/86).”
  • IV SA/Wr 28/25Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu · wyrok · 2025-07-03
    „… k.r.i.o. orzecznictwo w sprawach cywilnych dopuszczało możliwość oddalenia powództwa o alimenty na podstawie art. 5 k.c. W uchwale pełnego składu Izby Cywilnej i Administracyjnej z 16 grudnia 1987 r., III CZP 91/86, OSNC 1988/4, poz. 42 – Wytyczne w zakresie wykładni prawa i praktyki sądowej w sprawach o alimenty, SN wskazał, że w razie rażąco niewłaściwego postępowania osoby uprawnionej do alimentów, budzącego …”
  • II SA/Gd 697/23Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku · wyrok · 2024-02-28
    „W istocie potrzeb dzieci w praktyce nie da się oddzielić od potrzeb tego z rodziców, przy którym dzieci pozostały (uchwała SN z 16 grudnia 1987 r., sygn. akt III CZP 91/86, publ. OSNC 1988/4/42).”
  • III SA/Kr 1397/22Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie · wyrok · 2023-01-30
    „Rodzaj i rozmiar tych potrzeb jest uzależniony od cech osoby uprawnionej oraz od splotu okoliczności natury społecznej i gospodarczej, w których osoba ta się znajduje (por. uchwała Sądu Najwyższego z 16 grudnia 1987 r. sygn. akt III CZP 91/86 OSNC 1988/4 poz. 42).”
  • II SA/Bd 439/21Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy · wyrok · 2021-04-07
    „Należy też mieć na uwadze, że powództwo o przedłużenie terminu z art. 60 § 3 k.r.i.o. może zostać wytoczone po upływie pięcioletniego terminu (zob. uchwała SN z 15.09.1978 r., III CZP 57/78, LEX nr 2307, 4, poz. 66; uchwała pełnego składu Izby Cywilnej i Administracyjnej SN z 16.12.1987 r., III CZP 91/86, LEX nr 3342; wyrok SN z 28.01.1999 r., III CKN 1041/98, LEX nr 36457).”
  • I ACz 126/24Sąd apelacyjny · postanowienie · 2024-02-15
    „W orzecznictwie Sądu Najwyższego przeważa pogląd, zgodnie z którym separacja faktyczna bezdzietnych małżonków zasadniczo prowadzi do ustania obowiązku alimentacyjnego o jakim mowa w art. 27 k.r.o. (tak w wyroku SN z 28.01.1998 r. II CKN 585/97, OSP 1999 nr. 2 poz. 29, wyrok SN z 26.05.1999 r. III CKN 153/99, lex 50731, uzasadnienie tezy I uchwały I CA SN z 16.12.1987 r., III CZP 91/86, OSNC 1988 nr. 4, poz. 42).”
  • III AUa 453/21Sąd apelacyjny · wyrok · 2022-09-06
    „Zaś w tezie VI uchwały z dnia 16 grudnia 1987 r., III CZP 91/86 (Legalis) Sąd Najwyższy wskazał, iż dopuszczalna jest każda postać świadczeń alimentacyjnych; mogą to być świadczenia pieniężne lub w naturze, a wybór powinien odpowiadać celowi, jakiemu ten obowiązek służy i uwzględniać okoliczności każdego konkretnego przypadku.”
  • III AUa 46/21Sąd apelacyjny · wyrok · 2021-10-13
    „Natomiast pod pojęciem niedostatku rozumie się sytuację, w kiedy uzyskane środki nie wystarczają na pełne zaspokojenie usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego (zob. uchwałę całej Izby Cywilnej i Administracyjnej Sądu Najwyższego z dnia 16 grudnia 1987 r., III CZP 91/86, OSNC 1988/4/42).”
  • I ACa 1006/19Sąd apelacyjny · wyrok · 2021-06-15
    „Podkreślić należy, iż możliwości zarobkowe i majątkowe zobowiązanego określają zarobki i dochody, jakie uzyskałby przy pełnym wykorzystaniu swych sił fizycznych i zdolności umysłowych, nie zaś rzeczywiste zarobki i dochody (tak Sąd Najwyższy w wytycznych z dnia 16 grudnia 1987 r., III CZP 91/86, OSNC 1988/4/42).”
  • III AUa 14/21Sąd apelacyjny · wyrok · 2021-02-17
    „Sąd Najwyższy w tezie VI uchwały z dnia 16.12.1987 r. (III CZP 91/86, Legalis) wskazał, iż dopuszczalna jest każda postać świadczeń alimentacyjnych; mogą to być świadczenia pieniężne lub w naturze, a wybór powinien odpowiadać celowi, jakiemu ten obowiązek służy i uwzględniać okoliczności każdego konkretnego przypadku.”
  • I ACa 168/18Sąd apelacyjny · wyrok · 2018-11-20
    „… 10, poz. 191; uchwałę SN z dnia 16 grudnia 1987 r., III CZP 91/86, OSNCP 1988, nr 4, poz. 42; wyrok SN z dnia 3 marca 1999 r., III CKN 826/98, LEX nr 1213503).”
  • III AUa 623/18Sąd apelacyjny · wyrok · 2018-09-19
    „… na pełne zaspokojenie usprawiedliwionych potrzeb (orzeczenie Sądu Najwyższego z dnia 29 września 1958 roku, 2 Cr 817/57, OSPiKA 1959/11, poz. 294; uchwała Sądu Najwyższego z dnia 16 grudnia 1987 roku, III CZP 91/86, LEX nr 3342; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 5 lipca 2000 roku, I CKN 226/00, LEX nr 51343; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 19 maja 1975 roku, III CRN 55/75, LEX nr 1935).”
  • III AUa 1040/16Sąd apelacyjny · wyrok · 2017-10-16
    „Tymczasem w orzecznictwie (uchwała Pełnego Składu Izby Cywilnej i Administracyjnej Sądu Najwyższego z dnia 16 grudnia 1987 r., III CZP 91/86) podkreśla się, że dopuszczalna jest każda postać świadczeń alimentacyjnych.”
  • I ACa 168/17Sąd apelacyjny · wyrok · 2017-09-27
    „… (Uchwała Sądu Najwyższego z dnia 16 grudnia 1987 roku, sygn. akt III CZP 91/86, nr Legalis 26104)”
  • I ACa 1827/16Sąd apelacyjny · wyrok · 2017-05-11
    „… 2, poz. 41; uchwałę pełnego składu SN – Izby Cywilnej i Administracyjnej z dnia 16 grudnia 1987 r., III CZP 91/86, OSNCP 1988, nr 4, poz. 42; wyrok SN z dnia 22 czerwca 2007 r., II UK 229/06, LEX nr 422753).”
  • I ACz 399/16Sąd apelacyjny · postanowienie · 2016-03-21
    „Dlatego nawet zupełne zerwanie pożycia małżeńskiego nie uchyla obowiązku przewidzianego w art. 27 k.r.o., ale może wpłynąć na jego ukształtowanie i zakres (uchwała z dnia 16 grudnia 1987 r., III CZP 91/86, LEX nr 3342).”
  • III AUa 1455/15Sąd apelacyjny · wyrok · 2016-02-03
    „Przez użycie słów „sąd może orzec” dał wyraz pewnej swobodzie (nie dowolności) sędziowskiej, która pozwoli sądowi na oddalenie powództwa, jednakże tylko wyjątkowo, gdy będą za tym przemawiały konkretne, bardzo ważne powody (por. uchwała S.N. z dnia 16 grudnia 1987 r., III CZP 91/86; wyroki S.N.: z dnia 14 lutego 2001 r., I CKN 1341/00, LEX nr 52433 i z dnia 15 lutego 2001 r., II CKN 391/00, LEX nr 52629).”
  • I ACa 1455/14Sąd apelacyjny · wyrok · 2015-02-04
    „Jak wskazano w uchwale pełnego składu Izby Cywilnej i Administracyjnej Sądu Najwyższego z dnia 16 grudnia 1987 r. (sygn. akt III CZP 91/86, OSNP 1988/4/42) jeżeli np. czas pobierania nauki wydłuża się nadmiernie poza przyjęte ramy, gdy studiujący nie czyni należytych postępów w nauce, nie zdaje egzaminów i ze swej winy powtarza lata nauki …”