III CZ 39/18

Sygn. akt III CZ 39/18

POSTANOWIENIE

Dnia 19 października 2018 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Marta Romańska (przewodniczący)
‎SSN Władysław Pawlak
‎SSN Karol Weitz (sprawozdawca)

w sprawie z powództwa D. M.
‎przeciwko S. Z., B. sp.j. w W.
‎o nakazanie i zapłatę,
‎po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej

w dniu 19 października 2018 r.,
‎zażalenia powoda na postanowienie Sądu Apelacyjnego w (…)
‎z dnia 11 maja 2018 r., sygn. akt I ACa (…),

oddala zażalenie.

UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia 11 maja 2018 r. Sąd Apelacyjny w (…) odrzucił skargę kasacyjną powoda D. M. od wyroku tego Sądu z dnia 15 grudnia 2017 r., sygn. akt I ACa (…), oddalającego apelację powoda od wyroku Sądu Okręgowego w K. z dnia 12 lipca 2016 r., sygn. akt I C (…), którym oddalono powództwo powoda przeciwko S. Z. i B. Spółce jawnej w W. w sprawie o nakazanie i zapłatę.

Sąd Apelacyjny wskazał, że w ustawowym terminie od dnia wydania wyroku z dnia 15 grudnia 2017 r. powód nie złożył wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia tego wyroku. Wniosek powoda o przywrócenie tego terminu został oddalony przez Sąd Apelacyjny postanowieniem z dnia 7 marca 2018 r. Spowodowało to również odrzucenie - jako spóźnionego - wniosku powoda o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku z dnia 15 grudnia 2017 r. W tych okolicznościach złożona przez powoda w dniu 19 lutego 2018 r. skarga kasacyjna od wyroku z dnia 15 grudnia 2017 r. wniesiona została bez uprzedniego wystąpienia w odpowiednim terminie o sporządzenie oraz doręczenia jego uzasadnienia. Strona, która nie złożyła wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku w ustawowym terminie, nie jest zaś uprawniona do wniesienia skargi kasacyjnej od tego wyroku.

Zażalenie na postanowienie z dnia 11 maja 2018 r. złożył powód. Zarzucił naruszenie art. 387 § 4 w związku z art. 398⁵ § 1 k.p.c. Wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 398⁵ § 1 k.p.c., skargę kasacyjną wnosi się do sądu, który wydał zaskarżone orzeczenie, w terminie dwóch miesięcy od dnia doręczenia orzeczenia z uzasadnieniem stronie skarżącej. Z przepisu tego wynika, że dwumiesięczny termin do wniesienia skargi kasacyjnej rozpoczyna bieg dopiero od dnia doręczenia stronie skarżącej, na skutek wniosku złożonego przez nią zgodnie z art. 387 § 3 k.p.c., orzeczenia z uzasadnieniem. Zgłoszenie żądania doręczenia orzeczenia z uzasadnieniem w trybie art. 387 § 3 k.p.c. jest zatem warunkiem umożliwiającym wniesienie skargi kasacyjnej (zob. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 11 grudnia 1996 r., I PKN 45/96, OSNPiUS 1997, Nr 14, poz. 254, z dnia 20 marca 2003 r., III CZ 19/03, nie publ., z dnia 29 kwietnia 2003 r., III CK 7/03, nie publ., z dnia 14 września 2004 r., III CZ 74/04, nie publ., z dnia 22 kwietnia 2005 r., II CZ 39/05, nie publ. z dnia 28 marca 2007 r., III CSK 66/07, nie publ., z dnia 20 stycznia 2016 r., V CZ 85/15, nie publ.).

Oceny tej nie zmienia odmienna regulacja dotycząca skargi kasacyjnej, którą wnosi Prokurator Generalny, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka (art. 398⁵ § 2 k.p.c.). Podmioty te mogą wnieść skargę kasacyjną zarówno wówczas, gdy strona nie zażądała doręczenia orzeczenia Sądu drugiej instancji z uzasadnieniem, jak i wtedy, gdy strona z takim żądaniem w terminie wystąpiła.

Podobnie na przedmiotową ocenę nie wpływa art. 387 § 4 k.p.c., który dotyczy tylko takiej sytuacji, w której nie zostało sporządzone uzasadnienie, a skarga może być wniesiona bez potrzeby żądania doręczenia orzeczenia z uzasadnieniem, tj. przykładowo, gdy skargę wnosi Prokurator Generalny, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka.

Skarżący nie złożył w terminie określonym w art. 387 § 3 k.p.c. wniosku o doręczenie wyroku z dnia 15 grudnia 2017 r. z uzasadnieniem. Złożył po upływie tego terminu wniosek o jego przywrócenie z wnioskiem o doręczenie mu wyroku z dnia 15 grudnia 2017 r. z uzasadnieniem. Wobec oddalenia wniosku o przywrócenie terminu wniosek o doręczenie mu wyroku z dnia 15 grudnia 2017 r. z uzasadnieniem był spóźniony i jako taki podlegał odrzuceniu. Nie został wobec tego spełniony warunek rozpoczęcia biegu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku z dnia 15 grudnia 2017 r. w postaci uprzedniego i terminowego złożenia wniosku o doręczenie tego wyroku z uzasadnieniem. W tym stanie rzecz skarżący nie był uprawniony do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku z dnia 15 grudnia 2017 r. Jego skarga podlegała w związku z tym odrzuceniu jako niedopuszczalna z innych przyczyn (art. 398⁶ § 2 k.p.c.).

Zarzut naruszenia art. 387 § 4 w związku z art. 398⁵ § 1 k.p.c. jest wobec tego bezzasadny.

Z tych względów, na podstawie art. 398¹⁴ w związku z art. 394¹ § 3 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji.

O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej powodowi z urzędu przez adwokat M. P. w postępowaniu zażaleniowym Sąd Najwyższy nie orzekł, gdyż w zażaleniu powoda zawarty był wniosek o zasądzenie kosztów postępowania, a nie wniosek, o którym mowa w § 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2016 r., poz. 1714 ze zm.).

jw