III CZ 21/25
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Marcin Łochowski
22 maja 2025 r.
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym 22 maja 2025 r. w Warszawie
zażalenia "P." spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w O.
na postanowienie Sądu Apelacyjnego w Łodzi
z 16 lipca 2024 r., I AGa 208/23,
w sprawie z powództwa T. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w O.
przeciwko "P." spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w O.
o zapłatę,
1. podejmuje zawieszone postępowanie zażaleniowe;
2. uchyla zaskarżone postanowienie.
UZASADNIENIE
Sąd Apelacyjny w Łodzi postanowieniem z 16 lipca 2024 r. odrzucił skargę
kasacyjną pozwanego „P.” sp. z o.o. w O. od wyroku tego Sądu z 12 lutego 2024 r.
Sąd Apelacyjny wskazał, że skarga kasacyjna nie zawierała adresów obu stron
procesu. Zarządzeniem z 17 czerwca 2024 r. wezwano pełnomocnika pozwanego do
usunięcia tego braku w terminie tygodniowym pod rygorem odrzucenia skargi kasacyjnej.
Wezwanie doręczono 1 lipca 2024 r. Pismem z 12 lipca 2024 r. pełnomocnik pozwanej
spółki, wbrew zarządzeniu i wezwaniu, wskazał wyłącznie adres strony pozwanej
powołując się na to, że adres powoda jest w aktach sprawy, zatem nie spełnił
w wyznaczonym terminie nałożonego obowiązku.
Zażalenie na to postanowienie wniósł pozwany, zaskarżając je w całości, wnosząc
III CZ 21/25
2
o jego uchylenie w całości i przekazanie skargi kasacyjnej do rozpoznania. Skarżący
zarzucił naruszenie art. 3984 § 4 i art. 3986 § 2 k.p.c.
W odpowiedzi na zażalenie powód wniósł o jego oddalenie oraz zasądzenie
kosztów postępowania zażaleniowego.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Stosownie do art. 3984 § 3 k.p.c. skarga kasacyjna powinna czynić zadość
wymaganiom przewidzianym dla pisma procesowego, a w sprawach o prawa majątkowe
powinna zawierać również oznaczenie wartości przedmiotu zaskarżenia. Do skargi
kasacyjnej dołącza się także dwa jej odpisy przeznaczone do akt Sądu Najwyższego oraz
dla Prokuratora Generalnego, chyba że sam wniósł skargę. Przepis ten odsyła więc do
stosowanych w tym przypadku wprost art. 126, 1261 i 128 k.p.c., w których zostały
określone wymagania ogólne wszystkich pism procesowych, zróżnicowane w zależności
od rodzaju pisma. O ile art. 126 § 1, 11, 3, art. 1261 i art. 128 k.p.c. mają zastosowanie do
„każdego pisma” (verba legis), o tyle wymagania zawarte w art. 126 § 2 k.p.c. dotyczą
jedynie pisma procesowego, które jest „pierwszym pismem w sprawie”, zaś wymaganie
zawarte w art. 126 § 21 k.p.c. – dalszego pisma procesowego.
Zgodnie z art. 126 § 2 k.p.c., gdy pismo procesowe jest pierwszym pismem
w sprawie, powinno m.in. zawierać oznaczenie miejsca zamieszkania lub siedziby i adresy
stron. Jednak jak wyjaśnił Sąd Najwyższy w uchwale składu siedmiu sędziów z 14 maja
2025 r., III CZP 39/23, skarga kasacyjna nie musi spełniać wymagań przewidzianych w art.
126 § 2 k.p.c. dla pierwszego pisma w sprawie (zasada prawna).
Nie ulega wątpliwości, że formalizm procesowy nie jest celem samym w sobie, ale
jedynie instrumentem mającym co do zasady zapewnić sprawny przebieg postępowania.
W ocenie Sądu Najwyższego domaganie się do strony wnoszącej skargę kasacyjną
wskazania adresów miejsc zamieszkania lub siedziby stron, które już znajdują się w aktach
sprawy, a więc są znane sądowi z urzędu, jest przejawem nadmiernego
i nieuzasadnionego względami celowości formalizmu. Prowadzi to zresztą do
paradoksalnej i niezrozumiałej konsekwencji w postaci doręczenia postanowienia
o odrzuceniu skargi kasacyjnej na adresy, których niewskazanie jest przyczyną wydania
takiego postanowienia.
Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 39815 § 1 w zw. z art.
3941 § 3 k.p.c. uchylił zaskarżone postanowienie.
III CZ 21/25
3
(D.Z.)
[a.ł]
