III CSK 287/18

Sygn. akt III CSK 287/18

POSTANOWIENIE

Dnia 25 kwietnia 2019 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Karol Weitz

w sprawie z wniosku P. S.A. z siedzibą w W.
‎przy uczestnictwie J. K.
‎o stwierdzenie zasiedzenia służebności przesyłu,
‎na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej

w dniu 25 kwietnia 2019 r.,
‎na skutek skargi kasacyjnej wnioskodawcy

od postanowienia Sądu Okręgowego w N.
‎z dnia 12 kwietnia 2018 r., sygn. akt III Ca […],

1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania,

2. zasądza od wnioskodawcy na rzecz uczestnika postępowania kwotę 240 zł (dwieście czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

UZASADNIENIE

Zgodnie z art. 398⁹ § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.

Cel wymagania przewidzianego w art. 398⁴ § 2 k.p.c. może być wobec tego osiągnięty tylko przez powołanie i uzasadnienie istnienia przesłanek o charakterze publicznoprawnym, które będą mogły stanowić podstawę oceny skargi kasacyjnej pod kątem przyjęcia jej do rozpoznania. Na tych jedynie przesłankach Sąd Najwyższy może oprzeć rozstrzygnięcie w kwestii przyjęcia bądź odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

W niniejszej sprawie nie zachodzą przesłanki przyjęcia do rozpoznania skarg kasacyjnych od postanowienia Sądu Okręgowego w N. z dnia 12 kwietnia 2018 r. Wnosząc o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżąca powołała się na wystąpienie istotnego zagadnienia prawnego wymagającego przesądzenia, czy współczesna linia orzecznicza i ustanawiane przez Sąd poglądy mogą być adoptowane do stanów faktycznych, które miały miejsce ponad 30 lat temu, jak również na potrzebę wykładni przepisów prawych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów.

Istotność zagadnienia prawnego (art. 398⁹ § 1 pkt 1 k.p.c.) konkretyzuje się w tym, że w danej sprawie występuje zagadnienie prawne mające znaczenie dla rozwoju prawa lub znaczenie precedensowe dla rozstrzygnięcia innych podobnych spraw. Zgodnie z utrwalonym poglądem orzecznictwa, przedstawienie okoliczności uzasadniających rozpoznanie skargi kasacyjnej ze względu na przesłankę istotnego zagadnienia prawnego polega na sformułowaniu tego zagadnienia i wskazaniu argumentów, które prowadzą do rozbieżnych ocen. Musi przy tym chodzić o zagadnienie nowe, dotychczas nierozpatrywane w judykaturze, które zarazem ma znaczenie dla rozpoznania wniesionej skargi kasacyjnej (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 10 maja 2001 r., II CZ 35/01, OSNC 2002, nr 1, poz. 11 i z dnia 11 stycznia 2002 r., III CKN 570/01, OSNC 2002, nr 12, poz. 151).

Skarżąca formułując określone pytanie prawne w uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej nie przeprowadziła pogłębionego wywodu prawnego dla wykazania, że pytanie to stanowi istotne zagadnienie prawne. Wyraziła jedynie ogólną wątpliwość, czy sąd orzekający w danej sprawie nie powinien uwzględnić uwarunkowań historyczno-politycznych i społeczno-gospodarczych z uwagi na stan świadomości przedsiębiorstw energetycznych wykonujących w latach 80-tych zadania z zakresu zamówień rządowych dotyczących elektryfikacji. Podniosła także, że w sprawie istotna jest kwestia świadomości wnioskodawcy co do pozostawania przez niego i jego poprzedników prawnych w dobrej wierze. Takie stwierdzenia w ogóle nie spełniają wymagań stawianych uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania ze względu na występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego. Brak w nich przytoczenia jakichkolwiek argumentów prawnych wskazujących na możliwość różnej oceny sformułowanego pytania, jak również powołania ewentualnie rozbieżnych poglądów doktryny mogących wskazywać na związane z tym pytaniem wątpliwości. Skarga kasacyjna powinna być tak zredagowana i skonstruowana, by Sąd Najwyższy nie musiał domyślać się lub poszukiwać w jej podstawach lub ich uzasadnieniu elementów kreatywnych skargi, ani tym bardziej się ich domyślać (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 9 czerwca 2008 r., II UK 38/08, nie publ.).

Potrzeba wykładni przepisów prawa budzących wątpliwości i wywołujących rozbieżności w orzecznictwie (art. 398⁹ § 1 pkt 2 k.p.c.) zgodnie z utrwalonym poglądem judykatury, oznacza sytuację, w której w sprawie występuje kwestia o niejasnym charakterze, będąca źródłem istotnych wątpliwości lub różnic zdań w orzecznictwie, mająca znaczenie dla oceny dochodzonego roszczenia (tak Sąd Najwyższy w postanowieniach: z dnia 26 czerwca 2015 r., III CSK 77/15, nie publ. oraz z dnia 20 listopada 2015 r., III CSK 269/15, nie publ.). Oparcie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania na tej przesłance wymaga wykazania, że niejednolita wykładnia określonego przepisu prawa, będącego źródłem poważnych wątpliwości interpretacyjnych, wywołuje rozbieżność w odniesieniu do identycznych lub podobnych stanów faktycznych, które należy przytoczyć wraz z podaniem doktrynalnego lub orzeczniczego źródła tych wątpliwości (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 13 czerwca 2008 r., III CSK 104/08, nie publ.).

W tym zakresie skarżąca także nie sprostała wymaganiom stawianym w razie oparcia wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania na przesłance określonej w art. 398⁹ § 1 pkt 2 k.p.c. Powołała jedynie fragment uzasadnienia orzeczenia jednego z sądów powszechnych, nie wskazała jednak, z jakimi innymi orzeczeniami, w tym wydanymi przez Sąd Najwyższy, orzeczenie to miałoby pozostawać w sprzeczności.

Z tych względów należało odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 398⁹ § 2 w związku z art. 13 § 2 k.p.c.).

O kosztach postępowania rozstrzygnięto na podstawie art. 520 § 3 oraz art. 98 § 3 w związku z art. 391 § 1, z art. 398²¹ i z art. 13 § 2 k.p.c.

aj