III CO 982/25
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Kamil Zaradkiewicz
28 sierpnia 2025 r.
na posiedzeniu niejawnym 28 sierpnia 2025 r. w Warszawie
w sprawie z powództwa M.D.
przeciwko M.D.1
o rozwód,
na skutek wystąpienia przez Sąd Okręgowy w Częstochowie
postanowieniem z 25 lipca 2025 r., I 1RC 447/25,
o oznaczenie sądu właściwego do rozpoznania sprawy,
zwraca akta sprawy Sądowi Okręgowemu w Częstochowie.
(M.M.)
UZASADNIENIE
Postanowieniem z 25 lipca 2025 r. Sąd Okręgowy w Częstochowie,
w sprawie z powództwa M.D. przeciwko M.D.1 o rozwód, wystąpił do Sądu
Najwyższego o oznaczenie sądu właściwego do rozpoznania sprawy.
W uzasadnieniu swojego postanowienia Sąd wnioskujący wskazał, że strony
postępowania zamieszkują na terenie N. a ostatnim miejscem ich zamieszkania w
Polsce były K., w związku z czym nie jest możliwe ustalenie właściwości miejscowej
sądu na podstawie art. 41 k.p.c.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Okoliczności wynikające z akt postępowania uzasadniały zwrócenie akt
Sądowi Okręgowemu w Częstochowie.
III CO 982/25
2
Zgodnie z art. 45 § 1 k.p.c., jeżeli na podstawie przepisów kodeksu nie
można w świetle okoliczności sprawy ustalić właściwości miejscowej, Sąd
Najwyższy oznaczy sąd, przed który należy wytoczyć powództwo.
Przepis ten znajduje zastosowanie w szczególności w sprawach
rozwodowych, w sytuacji, w której oboje małżonkowie w dacie wnoszenia pozwu
mają miejsce zamieszkania za granicą.
W niniejszej sprawie wskazano co prawda w pozwie zagraniczne adresy
w odniesieniu zarówno do powódki, jak i pozwanego, jednak w uzasadnieniu pozwu
powołano się na art. 41 k.p.c. jako przepis mający uzasadniać właściwość
miejscową Sądu Okręgowego w Częstochowie. Ponadto, wykonując zobowiązanie
Sądu do wskazania terminów pobytu pozwanego w Polsce, pełnomocnik
pozwanego w piśmie z 16 lipca 2025 r. wskazał miejsce pobytu pozwanego
w Polsce. W świetle powyższego wystąpienie przez Sąd Okręgowy Częstochowie
z wnioskiem o oznaczenie przez Sąd Najwyższy sądu właściwego do rozpoznania
sprawy było co najmniej przedwczesne. Sąd wnioskujący powinien bowiem
w pierwszej kolejności ustalić, biorąc pod uwagę treść przywołanego wyżej pisma
strony pozwanej, gdzie faktycznie znajduje się miejsce zamieszkania pozwanego.
Z uwagi na powyższe na podstawie art. 45 § 1 k.p.c. orzeczono, jak
w sentencji postanowienia.
SSN Kamil Zaradkiewicz
[M.O.]
[r.g.]
III CO 982/25
3
