II KO 67/26
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
Dnia 2 czerwca 2026 r.
SSN Małgorzata Bednarek
w sprawie M. W.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 2 czerwca 2026 r. kwestii
wznowienia z urzędu postępowania zakończonego postanowieniem Sądu
Apelacyjnego w Warszawie z 10 kwietnia 2026 r., sygn. II AKzw 256/26,
utrzymującego w mocy postanowienie Sądu Okręgowego Warszawa – Praga w
Warszawie z 3 marca 2026 r., sygn. VIII Kow 2107/25 w przedmiocie odmowy
warunkowego przedterminowego zwolnienia
nie stwierdza podstaw do wznowienia postępowania z urzędu
UZASADNIENIE
Pismem z 26 kwietnia 2026 r. skazany M. W. zwrócił się do Sądu
Najwyższego o wznowienie z urzędu postępowania odwoławczego zakończonego
postanowieniem Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 10 kwietnia 2026 r., sygn. II
AKzw 256/26, utrzymującego w mocy postanowienie Sądu Okręgowego Warszawa
– Praga w Warszawie z 3 marca 2026 r., sygn. VIII Kow 2107/25 w przedmiocie
odmowy warunkowego przedterminowego zwolnienia.
Skazany podniósł m.in., że w przedmiotowej sprawie wystąpiła bezwzględna przyczyna
odwoławcza określona w art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k., wskazując na nienależytą obsadę sądu
odwoławczego. Wskazał nadto, że orzeczenie sądu odwoławczego jest błędne, albowiem odnosi się
do uzasadnienia zażalenia, którego on nie sporządził.
II KO 67/26
2
Analiza zarówno pisma skazanego, jak i charakteru sprawy prowadzi do wniosku, iż w
niniejszej sprawie wznowienie postępowania jest niedopuszczalne.
Argumentem przemawiającym za odmową wznowienia postępowania
w niniejszej sprawie jest fakt, że postanowienie sądu odwoławczego utrzymujące
w mocy postanowienie o odmowie udzielenia warunkowego przedterminowego
zwolnienia nie należy do kategorii orzeczeń kończących prawomocnie i ostatecznie
sprawę karną w rozumieniu przepisów o wznowieniu postępowania. Instytucja
wznowienia, o której mowa w rozdziale 56 Kodeksu postępowania karnego, dotyczy
orzeczeń, które definitywnie zamykają drogę do merytorycznego rozstrzygnięcia
o przedmiocie procesu lub ostatecznie kształtują sytuację prawną skazanego
w sposób niepodlegający dalszym modyfikacjom w danym trybie. Postanowienie
o odmowie udzielenia warunkowego zwolnienia, choć staje się prawomocne z
chwilą wydania orzeczenia przez sąd odwoławczy, nie ma charakteru ostatecznego
zakończenia kwestii możliwości skorzystania przez skazanego z tego środka
probacyjnego (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z 11 marca 2026 r., sygn. V
KO 6/26).
Wprawdzie odmowa udzielenia warunkowego przedterminowego zwolnienia
ma negatywne konsekwencje dla sfery wolności skazanego, nie zmienia to jednak
faktu, iż rozstrzygnięcie to nie jest orzeczeniem kończącym postępowanie karne
w zakresie odnoszącym się do odpowiedzialności karnej M. W. .
Natomiast skazany, jak i jego obrońca oraz osoby wymienione w art. 161 § 2
k.k.w., są uprawnieni do wystąpienia z ponownym wnioskiem o udzielenie
warunkowego zwolnienia w każdym czasie, gdy tylko uznają, że zaszły nowe
okoliczności uzasadniające pozytywną prognozę społeczną, z zastrzeżeniem
jedynie terminów okresowych wynikających z art. 161 § 3 k.k.w.
Skoro zatem rozstrzygnięcie w przedmiocie odmowy warunkowego
przedterminowego zwolnienia nie kończy ostatecznie postępowania wykonawczego,
a skazany posiada otwartą drogę do ponownego ubiegania się o ten środek, brak
jest podstaw do uruchamiania nadzwyczajnego trybu, jakim jest wznowienie
postępowania z urzędu na podstawie art. 542 § 3 k.p.k. Nawet ewentualne
zaistnienie uchybień z art. 439 § 1 k.p.k. w toku procedowania przed sądem
II KO 67/26
3
odwoławczym nie może prowadzić do wznowienia, jeżeli samo orzeczenie nie
spełnia warunku "zakończenia postępowania" w ujęciu materialnym i ostatecznym.
W związku z powyższym orzeczono jak w części dyspozytywnej nn.
postanowienia.
[J.J.]
[a.ł]
