II KK 44/25
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
Dnia 2 kwietnia 2025 r.
SSN Paweł Wiliński
na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 2 kwietnia 2025 r.
sprawy P. M.
skazanego za czyny z art. 62 ust. 2 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii
z powodu kasacji wniesionej przez obrońcę oskarżonego,
od wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie
z dnia 2 czerwca 2023 r., sygn. akt X Ka 358/23,
utrzymującego w mocy
wyrok Sądu Rejonowego dla m.st. Warszawy w Warszawie
z dnia 4 października 2022 r., sygn. akt V K 1246/22,
p o s t a n o w i ł:
1. oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną;
2. zwolnić skazanego P.M. z kosztów sądowych postępowania
kasacyjnego obciążając nimi Skarb Państwa.
UZASADNIENIE
Wyrokiem Sądu Rejonowego dla m.st. Warszawy w Warszawie z dnia 4
października 2022 r., sygn. akt V K 1246/22, uznano P. M. za winnego dwóch
występków z art. 62 ust. 2 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu
II KK 44/25
2
narkomanii (dalej: u.o.p.n.), za które wymierzono kary jednostkowe roku i 3
miesięcy pozbawienia wolności oraz czynu z art. 62 ust. 1 u.o.p.n., za który
wymierzono karę 3 miesięcy pozbawienia wolności. Orzeczone kary jednostkowe
objęto węzłem kary łącznej w wymiarze 2 lat i 3 miesięcy pozbawienia wolności, a
ponadto zasądzono od oskarżonego nawiązkę w wysokości 10.000 zł na rzecz
Stowarzyszenia M. w W..
Po rozpoznaniu apelacji obrońcy oskarżonego, wyrokiem Sądu Okręgowego
w Warszawie z dnia 2 czerwca 2023 r., sygn. akt X Ka 358/23, względem P. M.
zaskarżony wyrok utrzymano wyrok.
Kasację od wyroku Sądu odwoławczego wniósł obrońca skazanego,
zaskarżając go w całości na korzyść skazanego i zarzucając rażące naruszenie
prawa procesowego, mające istotny wpływ na treść orzeczenia, polegające na
obrazie przepisów:
” I. art. 433 § 1 i § 2 k.p.k. oraz art. 457 § 3 k.p.k. w zw. z art. 7 k.p.k.
poprzez zaaprobowanie przez Sąd Okręgowy oceny materiału dowodowego
dokonanej przez Sąd Rejonowy, co nastąpiło z pominięciem swobodnej jego oceny,
zasad obiektywizmu, prawidłowego rozumowania oraz wskazań wiedzy i
doświadczenia życiowego. Konsekwencją powyższego uchybienia jest pogląd, iż
ustalenia Sądu Rejonowego w zakresie zarzucanego P. M. czynu zabronionego z
art. 62 § ust. 2 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii są prawidłowe, mimo tego, iż
zostały one oparte na bezkrytycznym uznaniu wyjaśnień współoskarżonej, jako
niewiarygodnych, które nie zostały poddane wnikliwej i rzetelnej analizie w procesie
przed Sądami I i II instancji, wbrew pozostałym dowodom zgromadzonym w
sprawie, co niewątpliwie stanowiło naruszenie prawa skazanego do rzetelnego
procesu oraz zasady bezpośredniości.
II. art. 433 § 1 i § 2 k.p.k. w zw. z art. 457 § 3 k.p.k. w zw. z art. 7 k.p.k.
przez zaniechanie prawidłowego odniesienia się do podniesionego w apelacji
zarzutu dotyczącego dowolnej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego
w zakresie czynu przypisanego oskarżonemu P. M. w szczególności w postaci
zeznań świadka L., który powinien być przez Sąd oceniony niezwykle rozważnie i
wnikliwie, a którym to wymogom Sąd Okręgowy wydając rozstrzygnięcie, nie
II KK 44/25
3
sprostał, dokonując li tylko zbiorczej oceny tego dowodu, przyznając mu walor
wiarygodności, ograniczając się wyłącznie do przytoczenia okoliczności wyważenia
drzwi w dniu zdarzenia jednocześnie pozostawiając poza swoimi rozważaniami
istotne okoliczności sprawy, które wpływały w sposób bezpośredni na ocenę
wartości depozycji złożonych przez oskarżonego, mimo ujawnienia w toku
postępowania istotnych okoliczności wskazujących na jego wiarygodność, które nie
potwierdziły wersji przebiegu zdarzeń ustalonej przez Sąd Rejonowy, a które to
okoliczności zostały przez Sąd Okręgowy w sposób, nieuprawniony
zmarginalizowane i bezzasadne poprzestanie w tym zakresie przez Sąd II instancji
na odwołaniu się w sposób ogólnikowy do trafności ustaleń, ocen i poglądów
wyrażonych w uzasadnieniu wyroku Sądu I instancji;
III. art. 4 k.p.k. w zw. z art. 6 k.p.k. w zw. z art 350 § 1 k.p.k. w zw. z art.
72 ust 1 regulaminu urzędowania sądów powszechnych - poprzez rażące
naruszenie prawa do rzetelnego procesu karnego, naruszenie prawa do obrony
oraz przeprowadzenie rozprawy apelacyjnej w dniu 2 czerwca 2023 r. pod
nieobecność oskarżonego, który nie został prawidłowo zawiadomiony o zmianie
składu orzekającego, który został zmieniony w dniu 2 czerwca 2023 r., a także
zaniechano powiadomienia o powyższym fakcie strony pomimo wydanego pkt
zarządzenia (k. 1041 akt sprawy), co w konsekwencji spowodowało pozbawienie P.
M. prawa do osobistego zwalczania zarzutów oskarżenia oraz między innymi do
wykazywania, że wymierzona przez Sąd pierwszej instancji kara jest rażąco
niewspółmiernie surowa, a w konsekwencji powyższego doprowadziło do
bezwzględnej przyczyny odwoławczej wyrażonej w art. 439 § 1 pkt 2 kpk
polegającej na nienależytym obsadzeniu składu Sądu, który nie miał możliwości
należytego przygotowania się do rozprawy rozpoczętej o godz. 10:00, a następnie
obiektywnego wyrokowania nad rozstrzygnięciem, zważywszy na fakt, iż akta
zawierają się w 6 tomach i nie było możliwe należyte zapoznanie się z nimi przez
sędziego-zastępcę wyznaczonego w tak krótkim czasie - przed wywołaniem sprawy,
co miało istotny wpływ na treść wyroku Sądu II instancji.
IV. art. 457 § 3 k.p.k. poprzez sporządzenie uzasadnienia zaskarżonego
wyroku w sposób lakoniczny, pobieżny oraz nie wystarczająco szczegółowy, nie
II KK 44/25
4
odnosząc się w ogóle do szeregu podniesionych w apelacji argumentów obrońcy
oraz bez należytego omówienia zasadności bądź bezzasadności każdego z
podniesionych przez obrońcę zarzutów, co w istocie stanowi rażące naruszenie
przepisów procedury karnej, albowiem podstawowym obowiązkiem Sądu II instancji
jest rozpoznanie wszystkich zarzutów i wniosków apelacji, a następnie dokonanie
ich stosownej oceny oraz odzwierciedlenia procesu myślowego składu
orzekającego w uzasadnieniu wyroku, co nie miało w zaskarżonym wyroku miejsca”.
W oparciu o wyżej wskazane zarzuty, skarżący wniósł o uchylenie wyroku
Sądu II instancji w części dotyczącej pkt. 1 wyroku i przekazanie sprawy Sądowi
Okręgowemu do ponownego rozpoznania.
W odpowiedzi na kasację Prokurator Prokuratury Okręgowej w Warszawie
wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Kasacja okazała się oczywiście bezzasadna.
Przypomnieć należy, że kasacja nie stanowi trzeciej instancji rozpoznawania
spraw karnych, lecz jest nadzwyczajnym środkiem odwoławczym, a zarazem i
środkiem kontroli prawomocnych orzeczeń sądowych. To sprawia, że
postępowanie kasacyjne prowadzi tylko do oceny kasacji w aspekcie rażącego
naruszenia przepisów prawa przez sąd odwoławczy, które mogło mieć istotny
wpływ na treść orzeczenia, a nie zaś do merytorycznego rozpoznania sprawy, w
której kasacja została wniesiona (por. postanowienie SN z 25 lutego 2014 r., IV KK
6/14).
Odnosząc się do pierwszego z zarzutów kasacji, mającego naruszać
przepisy prawa procesowego w postaci art. 433 § 1 i § 2 k.p.k. oraz art. 457 § 3
k.p.k. w zw. z art. 7 k.p.k., wskazać należy, że wbrew odmiennemu stanowisku
obrońcy Sąd II instancji dokonał prawidłowej kontroli zaskarżonego wyroku.
Uzasadnienie wydanego orzeczenia jest zasadniczo zwięzłe, lecz Sąd odwoławczy
odniósł się do wszystkich zarzutów – w tym w szczególności do kwestionowanej w
II KK 44/25
5
apelacji oceny dowodów w zakresie przypisania skazanemu działania we
współsprawstwie z konkubiną, wskazując powody, dla których stanowisko
skazanego ocenił jako próbę uchronienia jej przed odpowiedzialnością karną (w
innym postępowaniu o sygn. akt II KK 358/24 Sąd Najwyższy oddalił jej kasację,
kwestionującą m.in. także sprawstwo, wymiar kary i kwalifikację prawną, jako
oczywiście bezzasadną - k. 1128). Sąd ten ustosunkował się także do wymiaru
orzeczonych kar, w tym w kontekście postawy skazanego, który wskazywał, że
żałuje swojego działania oraz innych okoliczności łagodzących. Sąd odwoławczy
nie zaniechał także oceny prawidłowści odstąpienia od przyjęcia wypadku mniejszej
wagi, a także konstrukcji jednoczynowości w odniesieniu do trzech przypisanych
skazanemu występków i ich społecznej szkodliwości.
Również zarzut opisany kolejno, jako naruszenie art. 433 § 1 i § 2 k.p.k. w
zw. z art. 457 § 3 k.p.k. w zw. z art. 7 k.p.k., okazał się oczywiście bezzasadny.
Poza próbą kwestionowania wiarygodności zeznań świadka L., do których Sąd II
instancji się odniósł, obrona nie wskazała na konkretne okoliczności, które
podważałyby ocenę Sądu I instancji ani na błędy po stronie Sądu II instancji w tym
zakresie. Sąd odwoławczy odniósł się do ustaleń faktycznych i oceny dowodów w
sposób wystarczający, wskazując na okoliczności, które zostały prawidłowo
ustalone, w tym na znaczenie dowodów z zeznań, oględzin telefonu, miejsca i
wyników przeszukania.
Odnosząc się do trzeciego zarzutu, sformułowanego jako naruszenie art. 4
k.p.k. w zw. z art. 6 k.p.k. w zw. z art 350 § 1 k.p.k. w zw. z art. 72 ust 1 regulaminu
urzędowania sądów powszechnych, również stwierdzić należało jego oczywistą
bezzasadność. Nie doszło do naruszenia art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k., bowiem Sąd
odwoławczy w przedmiotowej sprawie był właściwie obsadzony, a do zmiany
składu doszło w trybie przewidzianym ustawą. W wydanym zarządzeniu wskazano
na powód zmiany składu (usprawiedliwiona nieobecność jednego z sędziów) oraz
wyznaczenie w miejsce nieobecnego członka składu sędziego pełniącego w tym
dniu zastępstwo. Nie wykazano w kasacji, w jaki sposób zmiana składu – dokonana
przed rozprawą, a nie w jej toku, miałaby naruszyć rzetelność procesu. Wbrew
stanowisku strony skarżącej, sprawa nie jest szczególnie obszerna, materiał
II KK 44/25
6
dowodowy został bowiem zgromadzony w łącznie pięciu tomach i rozpoczętym
szóstym, a zatem umożliwiał nowemu członkowi składu zapoznanie się ze sprawą
w zakresie niezbędnym do udziału w składzie orzekającym. Obrońca skazanego
brał udział w rozprawie 2 czerwca 2023 r. i choć fakt zmiany składu był mu znany,
nie podnosił wówczas tej kwestii ani nie kontestował rzetelności postępowania
Sądu II instancji. Podnoszenie na etapie postępowania kasacyjnego tego zarzutu
jest raczej próbą kwestionowania niezgodnego z oczekiwaniem strony skarżącej
rozstrzygnięcia sprawy, z innych niż rzeczywiste powodów. Oczywistym jest, że
skoro do zmiany składu doszło ze wskazanej przyczyny i we wskazanym terminie,
to pisemne zawiadomienie strony o tym fakcie nie było możliwe. Nie wykazano
jednakże, w jaki sposób mogło to wpłynąć na „prawo do osobistego zwalczania
zarzutów oskarżenia oraz między innymi do wykazywania, że wymierzona przez
Sąd pierwszej instancji kara jest rażąco niewspółmiernie surowa”.
Również ostatni zarzut kasacji, dotyczący naruszenia art. 457 § 3 k.p.k., nie
zasługiwał na uwzględnienie. Uzasadnienie Sądu odwoławczego jest wprawdzie
zwięzłe, ale jednocześnie konkretne, odnosi się bezpośrednio do zarzutów oraz
ocenia je w kontekście treści apelacji i ustaleń Sądu I instancji. Autor kasacji nie
wykazał, by doszło w tym zakresie do uchybienia rażącego, mającego istotny
wpływ na treść orzeczenia.
Z powyższych względów, nie dopatrując się w przedmiotowej sprawie
zaistnienia którejkolwiek z wymienionych w treści art. 439 § 1 k.p.k. bezwzględnych
przyczyn odwoławczych, ani innej rażącej obrazy prawa mogącej mieć istotny
wpływ na treść orzeczenia Sądu II instancji, Sąd Najwyższy, na podstawie art. 535
§ 3 k.p.k., zdecydował o oddaleniu kasacji obrońcy skazanego, jako oczywiście
bezzasadnej.
Sąd Najwyższy, z uwagi na sytuację materialną skazanego, dostrzeżoną
także przez Sąd II instancji, uzasadniającą korzystanie z pomocy obrońcy z urzędu,
postanowił zwolnić go z kosztów sądowych postępowania kasacyjnego.
Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy orzekł jak w postanowieniu.
II KK 44/25
7
[SOP]
[a.ł]
