Sąd Najwyższy

II CZ 94/15

postanowienie z dnia 2016-01-29

  • Streszczenie
  • Pełna treść
  • 2 powołanych przepisów

Streszczenie

Sąd Najwyższy oddalił zażalenie i potwierdził, że apelację wniesioną przez podmiot niebędący stroną należało odrzucić. Wskazał też, że przekształcenie przedsiębiorcy w spółkę kapitałową nie oznacza automatycznej zmiany strony procesu, jeśli nie doszło do formalnego przekształcenia podmiotowego w sprawie. Orzeczenie jest ważne dla praktyki, bo porządkuje skutki przekształcenia działalności gospodarczej dla toczących się procesów cywilnych.

To orzeczenie w Twojej sprawie

Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.

Częste pytania:

Sprawdź, co z tego orzeczenia wynika dla Twojego stanu faktycznego.

Zapytaj za darmo

Dane orzeczenia

SygnaturaII CZ 94/15
Data orzeczenia2016-01-29
Rodzaj orzeczeniapostanowienie
SądSąd Najwyższy
WydziałWydział II
SędziowieHubert Wrzeszcz, Iwona Koper (autor uzasadnienia), Marta Romańska (przewodniczący)

Powołują to orzeczenie

Liczba orzeczeń w bazie PrawMi, które je powołują: 23. Na liście 20 z nich. Najpierw sądy najwyższe, potem najnowsze. Przy każdym zdanie, w którym sąd się na nie powołuje.

  • III CZ 252/25Sąd Najwyższy · postanowienie · 2026-02-27podąża za tym poglądem (Sąd przyjmuje pogląd wyrażony w tym orzeczeniu. Oznaczenie nadane automatycznie na podstawie przytoczonego zdania.)
    „… pozwany, bez względu na to, czy posiadał legitymację procesową (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z 5 września 1997 r., III CKN 152/97, niepubl.; postanowienie Sądu Najwyższego z 29 stycznia 2016 r., II CZ 94/15, niepubl.; postanowienie Sądu Najwyższego z 19 stycznia 2017 r., I PZ 31/16, niepubl.).”
  • III CSK 207/17Sąd Najwyższy · postanowienie · 2017-11-29podąża za tym poglądem (Sąd przyjmuje pogląd wyrażony w tym orzeczeniu. Oznaczenie nadane automatycznie na podstawie przytoczonego zdania.)
    „… k.p.c. Zostało ono poza tym dostatecznie wyjaśnione w dotychczasowej judykaturze Sądu Najwyższego (por. np. wyrok z dnia 13 września 2017 r., IV CSK 603/16 oraz postanowienia z dnia 29 stycznia 2016 r., II CZ 94/15 i z dnia 15 czerwca 2016 r., II UZ 13/16).”
  • II GSK 1480/22Naczelny Sąd Administracyjny · wyrok · 2023-09-14
    „… 1 września 2017 r., sygn. akt II GSK 3092/15; postanowienie SN z 29 stycznia 2016 r., sygn. akt II CZ 94/15).”
  • III OSK 226/22Naczelny Sąd Administracyjny · wyrok · 2023-06-13
    „W postanowieniu z dnia 29 stycznia 2016 r. sygn. II CZ 94/15 (LEX nr 1982402) Sąd Najwyższy wyjaśnił, że skutkiem przekształcenia przedsiębiorcy jednoosobowego w spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością, przekształceniu ulega nie sam podmiot, tylko przedmiot jego działalności, tj. prowadzone przez niego przedsiębiorstwo.”
  • 357b0372faNaczelny Sąd Administracyjnypodąża za tym poglądem (Sąd przyjmuje pogląd wyrażony w tym orzeczeniu. Oznaczenie nadane automatycznie na podstawie przytoczonego zdania.)
    „Sąd II instancji zauważa i podkreśla, że nawet na gruncie praw i obowiązków cywilnych w analizowanym przypadku nie ma sukcesji generalnej (zob. postanowienie SN z dnia 29 stycznia 2016 r., II CZ 94/15), a skutkiem przekształcenia przedsiębiorcy nie jest przekształcenie podmiotu, ale tylko przedmiotu jego działalności.”
  • 385392992eNaczelny Sąd Administracyjnypodąża za tym poglądem (Sąd przyjmuje pogląd wyrażony w tym orzeczeniu. Oznaczenie nadane automatycznie na podstawie przytoczonego zdania.)
    „Ponadto, co w kontekście niniejszej sprawy istotne, jak wskazał Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 29 stycznia 2016 r. sygn. akt II CZ 94/15, skutkiem przekształcenia przedsiębiorcy jednoosobowego w spółkę z o.o. przekształceniu ulega nie sam podmiot, lecz przedmiot jego działalności, tj. prowadzone przez niego przedsiębiorstwo.”
Pokaż pozostałe (14)
  • e784802a3eNaczelny Sąd Administracyjny
    „Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 29 stycznia 2016 r. II CZ 94/15 wskazał, że skutkiem przekształcenia przedsiębiorcy jednoosobowego w spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością przekształceniu ulega nie sam podmiot, lecz przedmiot jego działalności, tj. prowadzone przez niego przedsiębiorstwo.”
  • I SA/Kr 295/25Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie · wyrok · 2025-06-26podąża za tym poglądem (Sąd przyjmuje pogląd wyrażony w tym orzeczeniu. Oznaczenie nadane automatycznie na podstawie przytoczonego zdania.)
    „Ponadto co w kontekście niniejszej sprawy istotne jak wskazał Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 29.01.2016 r. II CZ 94/15 skutkiem przekształcenia przedsiębiorcy jednoosobowego w spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością przekształceniu ulega nie sam podmiot, lecz przedmiot jego działalności, tj. prowadzone przez niego przedsiębiorstwo.”
  • III SA/Lu 232/24Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie · postanowienie · 2024-06-20podąża za tym poglądem (Sąd przyjmuje pogląd wyrażony w tym orzeczeniu. Oznaczenie nadane automatycznie na podstawie przytoczonego zdania.)
    „Wskazać należy, że nawet na gruncie praw i obowiązków cywilnych w analizowanym przypadku nie ma sukcesji generalnej (zob. postanowienie SN z dnia 29 stycznia 2016 r., II CZ 94/15), a skutkiem przekształcenia przedsiębiorcy nie jest przekształcenie podmiotu, ale tylko przedmiotu jego działalności.”
  • IV SA/Wa 789/23Wojewódzki Sąd Administracyjny · wyrok · 2023-06-16podąża za tym poglądem (Sąd przyjmuje pogląd wyrażony w tym orzeczeniu. Oznaczenie nadane automatycznie na podstawie przytoczonego zdania.)
    „Ograniczony zakres kontynuacji wynikający z art. 5842 § 1 k.s.h. oznacza wstąpienie utworzonej spółki w prawa i obowiązki związane z działalnością gospodarczą prowadzoną przez jednoosobowego przedsiębiorcę, które nie skutkuje następstwem prawnym o charakterze ogólnym, a ma jedynie charakter successio singularis w rozumieniu art. 192 pkt 3 k.p.c." (por. postanowienie SN z 29.01.2016 r., II CZ 94/15)”
  • I SA/Lu 225/23Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie · wyrok · 2023-06-14
    „Najwyższy np. w postanowieniu SN z 29 stycznia 2016 r., II CZ 94/15 stwierdzając, że "Skutkiem przekształcenia przedsiębiorcy …”
  • I SA/Wr 565/18Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu · wyrok · 2019-08-07
    „Zaznaczył, że o konsekwencjach prawnych przekształcenia przedsiębiorcy jednoosobowego w spółkę z o.o. wypowiedział się Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 29 stycznia 2016 r. (sygn. akt II CZ 94/15) wskazując, że najważniejszym skutkiem takiej transformacji jest to, że przekształceniu ulega nie sam podmiot, lecz przedmiot jego działalności, tj. prowadzone przez niego przedsiębiorstwo.”
  • III SA/Lu 525/17Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie · wyrok · 2018-03-08
    „… na spółkę przekształconą (por. uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 26 lutego 2015 r., sygn. akt III CZP 106/14, LEX nr 1646365; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 29 stycznia 2016 r., sygn. akt II CZ 94/15, LEX nr 1982402; wyrok Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z dnia 10 marca 2016 r., sygn. akt I ACa 45/16, LEX nr 2044443; wyrok Sądu Apelacyjnego w Łodzi z dnia 30 września 2014 r., sygn. akt I ACa 829/14, …”
  • XI Uz 10/24Sąd powszechny · postanowienie · 2024-08-28podąża za tym poglądem (Sąd przyjmuje pogląd wyrażony w tym orzeczeniu. Oznaczenie nadane automatycznie na podstawie przytoczonego zdania.)
    „Legitymacja do wniesienia apelacji od wyroku sądu pierwszej instancji zawsze bowiem przysługuje stronie, której dotyczy ten wyrok, a więc każdemu podmiotowi występującemu w procesie jako powód lub pozwany, bez względu na to, czy posiadał legitymację procesową (tak postanowienia Sądu Najwyższego z 5 września 1997r., III CKN 152/97 i z 29 stycznia 2016r., II CZ 94/15).”
  • VIII GC 1487/22Sąd powszechny · wyrok · 2022-12-09
    „Postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 29 stycznia 2016 r., sygn. akt II CZ 94/15, LEX nr 1982402).”
  • XIII Ga 1298/17Sąd powszechny · 2018-06-11
    „W uzasadnieniu postanowienia z dnia 29 stycznia 2016 r. (sygn. akt II CZ 94/15) Sąd Najwyższy uznał, że skutkiem przekształcenia przedsiębiorcy jednoosobowego w spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością przekształceniu ulega nie sam podmiot lecz przedmiot jego działalności, to jest prowadzone przez niego przedsiębiorstwo.”
  • XVII AmA 55/15Sąd powszechny · wyrok · 2018-05-04
    „… podmiotem, lecz jest jedynie jedynym wspólnikiem innego podmiotu prawa cywilnego jakim jest nowo postała spółka z o.o. (...) stwierdził Sąd Najwyższy w postanowieniu z 29 stycznia 2016r w sprawie II CZ 94/15 „ nie mamy tu do czynienia z sukcesją generalną, czy pełna kontynuacją podmiotu przekształcanego w inną postać prawną, które sytuowałoby spółkę przekształconą w sytuacji następcy prawnego …”
  • XVII AmA 54/15Sąd powszechny · wyrok · 2018-05-04podąża za tym poglądem (Sąd przyjmuje pogląd wyrażony w tym orzeczeniu. Oznaczenie nadane automatycznie na podstawie przytoczonego zdania.)
    „… podmiotem, lecz jest jedynie jedynym wspólnikiem innego podmiotu prawa cywilnego jakim jest nowo postała spółka z o.o. Jak stwierdził Sąd Najwyższy w postanowieniu z 29 stycznia 2016r w sprawie II CZ 94/15 „ nie mamy tu do czynienia z sukcesją generalną, czy pełna kontynuacją podmiotu przekształcanego w inną postać prawną, które sytuowałoby spółkę przekształconą w sytuacji następcy prawnego …”
  • XVII AmA 53/15Sąd powszechny · wyrok · 2018-05-04podąża za tym poglądem (Sąd przyjmuje pogląd wyrażony w tym orzeczeniu. Oznaczenie nadane automatycznie na podstawie przytoczonego zdania.)
    „Osoba fizyczna nie staje się też nowym przekształconym podmiotem, lecz jest jedynie jedynym wspólnikiem innego podmiotu prawa cywilnego jakim jest nowo postała spółka z o.o. Jak stwierdził Sąd Najwyższy w postanowieniu z 29 stycznia 2016r w sprawie II CZ 94/15 „ …”
  • III Ca 1073/17Sąd powszechny · 2017-10-26podąża za tym poglądem (Sąd przyjmuje pogląd wyrażony w tym orzeczeniu. Oznaczenie nadane automatycznie na podstawie przytoczonego zdania.)
    „Nie jest przy tym istotne, czy taki stan rzeczy odpowiadał prawu (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 19 stycznia 2017 roku, I PZ 31/17, oraz postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 5 września 1997 roku, III CKN 152/97, LEX nr 50615 i z dnia 29 stycznia 2016 r., II CZ 94/15, LEX nr 1982402).”

Oznaczenia przy wpisach nadano automatycznie na podstawie przytoczonego zdania i mogą być błędne. Samo zdanie pozwala je sprawdzić.

Pełna treść orzeczenia

Sygn. akt II CZ 94/15 POSTANOWIENIE Dnia 29 stycznia 2016 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Marta Romańska (przewodniczący) SSN Iwona Koper (sprawozdawca) SSN Hubert Wrzeszcz w sprawie z powództwa "E." Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w P. przeciwko M. B. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 29 stycznia 2016 r., zażalenia "E." Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w P. na postanowienie Sądu Okręgowego w P. z dnia 9 kwietnia 2015 r., oddala zażalenie i zasądza od skarżącego na rzecz strony powodowej kwotę 2700 (dwa tysiące siedemset) zł tytułem kosztów postępowania zażaleniowego. 2 UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 9 kwietnia 2015 r. Sąd Okręgowy w P. odrzucił na podstawie art. 373 k.p.c. w związku z art. 370 k.p.c. apelację E. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością od wyroku Sądu Rejonowego w P. z dnia 30 września 2014 r.; jako niedopuszczalną z powodu wniesienia przez nieuprawnioną osobę. Sąd w uzasadnieniu postanowienia wskazał, że wyrok ten zapadł w sprawie toczącej się z powództwa E. Sp. z o.o. przeciwko pozwanemu M. B. i przed jego wydaniem nie doszło do przekształcenia podmiotowego po stronie pozwanej. Skarżący, który nie wstąpił do sprawy w miejsce dotychczasowego pozwanego nie jest uprawniony do zaskarżenia wyroku Sądu Rejonowego. W zażaleniu na to postanowienie E. Sp. z o.o. wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i obciążenie powoda kosztami postępowania zażaleniowego. Podniósł, że pozwany M. B., jako jednoosobowy przedsiębiorca wykonujący we własnym imieniu działalność gospodarczą, dokonał przekształcenia formy prowadzonej działalności w jednoosobową spółkę kapitałową w myśl przepisu art. 551 § 5 k.s.h., o czym poinformował Sąd pierwszej instancji. W następstwie tego od daty zawiadomienia Sądu o dokonanym przekształceniu w dalszym toku postępowania pozwany winien być oznaczany jako E. Sp. z o.o. Skarżący zarzucił, że zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem art. 373 k.p.c., z uwagi na odrzucenie apelacji już po przeprowadzeniu rozprawy i jej zamknięciu. W odpowiedzi na zażalenie powód wniósł o oddalenie zażalenia w całości oraz zasądzenie od E. Sp. z o.o. kosztów postępowania zażaleniowego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 551 § 5 k.s.h. przedsiębiorca będący osobą fizyczną wykonującą we własnym imieniu działalność gospodarczą w rozumieniu ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2013 r. poz. 672, 675 i 983) - (przedsiębiorca przekształcany) może przekształcić formę prowadzonej działalności w jednoosobową spółkę kapitałową (spółkę przekształconą). Skutkiem przekształcenia przedsiębiorcy jednoosobowego w spółkę z ograniczona odpowiedzialnością przekształceniu ulega nie sam podmiot lecz 3 przedmiot jego działalności tj. prowadzone przez niego przedsiębiorstwo. Po przekształceniu przestaje istnieć jedynie jako przedsiębiorca lecz istnieje nadal jako podmiot prawa. Nie staje się też nowym - przekształconym podmiotem lecz jest jedynym wspólnikiem spółki. Nie mamy tu więc do czynienia z sukcesją generalna, czy pełną kontynuacją podmiotu przekształcanego w inną postać prawną, które sytuowałyby spółkę przekształconą w sytuacji następcy prawnego jednoosobowego przedsiębiorcy. Ograniczony zakres kontynuacji wynikający z art. 5842 § 1 k.s.h. oznacza wstąpienie utworzonej spółki w prawa i obowiązki związane z działalnością gospodarczą prowadzoną przez jednoosobowego przedsiębiorcę, które nie skutkuje następstwem prawnym o charakterze ogólnym, a ma jedynie charakter successio singularis w rozumieniu art. 192 pkt 3 k.p.c. Kierując się tym trafnie Sąd Okręgowy uznał, że przekształcona spółka może wejść w toku sprawy w miejsce przekształcanego podmiotu, jednak konieczne jest na to zezwolenie strony przeciwnej, które w postępowaniu przed wydaniem wyroku przez sąd pierwszej instancji, a wiec ze skutkiem dla możliwości jego zaskarżenia przez skarżącego, nie zostało wyrażone. Oświadczenie takie zostało natomiast złożone przez powoda po wniesieniu apelacji przez skrżącego i pozostaje bez wpływu na ocenę jej dopuszczalności. Legitymacja do wniesienia apelacji od wyroku przysługuje tylko stronie, której dotyczy wyrok przez co należy rozumieć, że zawiera on rozstrzygnięcie o żądaniu, z którym strona wystąpiła jako powód, lub przeciwko której, jako pozwanemu zostało ono skierowane (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 5 września 1997 r., III CKN 152/97, nie publ.). W przedstawionym stanie rzeczy wniesiona przez skarżącego apelacja zasadnie została uznana za niedopuszczalną, co skutkowało jej odrzuceniem przez Sąd Okręgowy. Z tych przyczyn Sąd Najwyższy stosownie do art. 39814 w zw. z art. 3941 § 1 i 3 k.p.c. oddalił zażalenie oraz na podstawie art. 98 § 1 i 3 w zw. z art. 391 § 1 i art. 39821 k.p.c. orzekł o kosztach postępowania zażaleniowego stosownie do jego wyniku. kc 4

Orzeczenia powołane w tym orzeczeniu

Liczba powołanych orzeczeń: 1. Najpierw sądy najwyższe, potem najnowsze, z fragmentem uzasadnienia.

  • III CKN 152/97Sąd Najwyższy · postanowienie · 1997-09-05
    „Legitymacja do wniesienia apelacji od wyroku przysługuje tylko stronie, której dotyczy wyrok przez co należy rozumieć, że zawiera on rozstrzygnięcie o żądaniu, z którym strona wystąpiła jako powód, lub przeciwko której, jako pozwanemu zostało ono skierowane (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 5 września 1997 r., III CKN 152/97, nie publ.).”

Powiązane przepisy

Podobne orzeczenia

Zapytaj AI o to orzeczenie