POSTANOWIENIE

4 grudnia 2024 r.

Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:

Prezes SN Joanna Misztal-Konecka (przewodniczący)
‎SSN Krzysztof Grzesiowski (sprawozdawca)
‎SSN Krzysztof Wesołowski

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym 4 grudnia 2024 r. w Warszawie
‎skargi kasacyjnej R.S.
‎od postanowienia Sądu Okręgowego Warszawa - Praga w Warszawie
‎z 23 czerwca 2021 r., IV Ca 1125/21,
‎w sprawie z wniosku B.R.
‎z udziałem R.S.
‎o podział majątku wspólnego,

1. odrzuca skargę kasacyjną;

2. zasądza od R.S. na rzecz B.R. kwotę 2700 (dwa tysiące siedemset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Krzysztof Grzesiowski Joanna Misztal-Konecka Krzysztof Wesołowski

(G.N.-J.)

UZASADNIENIE

1. Postanowieniem z 25 lutego 2019 r. Sąd Rejonowy dla Warszawy Pragi-Północ w Warszawie dokonał podziału majątku wspólnego wnioskodawczyni B.R. i uczestnika R.S.

2. Postanowieniem z 23 czerwca 2021 r. Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie oddalił apelacje wnioskodawczyni i uczestnika oraz ustalił zasady ponoszenia kosztów postępowania apelacyjnego.

3. Skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego wniósł uczestnik, który wskazał, że zaskarża to postanowienie i wnosi o jego uchylenie oraz o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.

4. W odpowiedzi na skargę kasacyjną wnioskodawczyni wniosła m.in. o odrzucenie skargi kasacyjnej oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

5. Postanowieniem z 30 stycznia 2023 r. Sąd Najwyższy przyjął skargę kasacyjną do rozpoznania.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

6. Skarga kasacyjna podlegała odrzuceniu z uwagi na obarczenie jej nieusuwalnymi wadami konstrukcyjnymi.

7. Należy podkreślić, że stosownie do art. 398⁴ § 1 pkt 1 k.p.c., który na mocy art. 13 § 2 k.p.c. znajduje odpowiednie zastosowanie w postępowaniu nieprocesowym, skarga kasacyjna powinna zawierać oznaczenie orzeczenia, od którego jest wniesiona, ze wskazaniem, czy jest ono zaskarżone w całości czy w części. Zgodnie natomiast z art. 398⁴ § 1 pkt 3 k.p.c. skarga powinna również zawierać wniosek o uchylenie lub uchylenie i zmianę orzeczenia z oznaczeniem zakresu żądanego uchylenia i zmiany. Elementy te mają dla skargi charakter konstrukcyjny, a ich brak nie podlega usunięciu. Wniosek taki wynika z porównania treści art. 398⁶ § 2 k.p.c. oraz art. 398⁶ § 1 k.p.c. Tylko drugi z tych przepisów dopuszcza sanowanie określonych braków skargi kasacyjnej, nie dotyczy to jednak braków odnoszących się do wymienionych na wstępie elementów konstrukcyjnych skargi (zob. postanowienie SN z 29 października 2021 r., V CSK 31/21).

8. Elementy wymienione w art. 398⁴ § 1 k.p.c. stanowią zrąb skargi kasacyjnej i dopiero ich prawidłowe skonstruowanie pozwala uznać dane pismo za odpowiednio sformułowany środek zaskarżenia. Skarga ta wnoszona jest od orzeczenia cechującego się walorem prawomocności, wobec czego skarżący powinien w sposób w pełni precyzyjny określić granice możliwej ingerencji Sądu Najwyższego w orzeczenie, od którego wywodzona jest skarga.

9. Z powyższego wynika, po pierwsze, nakaz wskazania zakresu zaskarżenia (w całości czy w części) oraz prawidłowego sformułowania wniosku skargi (o uchylenie lub uchylenie i zmianę wraz z zakresem), a po drugie, zsynchronizowanie wniosku z zakresem zaskarżenia. Wymagania te trudno uznać za nadmiernie skomplikowane, skoro wynikają one wprost z przepisów prawa, a skarga kasacyjna może zostać wniesiona wyłącznie przez zawodowego pełnomocnika (zob. postanowienie SN z 20 lipca 2023 r., I CSK 4971/22).

10. Skarga wniesiona przez uczestnika nie spełnia opisanych wyżej wymagań. Po pierwsze, uczestnik nie wskazał zakresu zaskarżenia: czy zaskarża postanowienie Sądu Okręgowego w całości czy w części. Zawarte w skardze sformułowanie „zaskarżam prawomocne postanowienie Sądu Okręgowego” należy uznać za niewystarczające. Po drugie, uczestnik nie zakreślił żądanego zakresu uchylenia zaskarżonego orzeczenia. Skarga, w której strona nie sprecyzowała, w jakiej części żąda uchylenia lub uchylenia i zmiany zaskarżonego orzeczenia jest wadliwa, ponieważ Sąd Najwyższy nie może ustalać zakresu swojej kognicji przy rozpoznawaniu skargi w drodze zabiegów interpretacyjnych.

11. Wysoce sformalizowany charakter skargi kasacyjnej oraz obowiązek jej sporządzenia przez zawodowych pełnomocników procesowych sprawia, że jakiekolwiek braki w zakresie elementów konstrukcyjnych skargi kasacyjnej (art. 398⁴ § 1 KPC) nie podlegają naprawieniu w drodze postępowania sanacyjnego, lecz powodują jej odrzucenie a limine (zob. postanowienie SN
‎z 28 września 2023 r., I CSK 4438/22).

12. Opisane uchybienia uzasadniały odrzucenie skargi kasacyjnej już przez sąd drugiej instancji na podstawie art. 398⁶ § 2 k.p.c. Wobec nieuczynienia tego przez Sąd Okręgowy, skarga podlegała odrzuceniu przez Sąd Najwyższy na podstawie art. 398⁶ § 3 w zw. z art. 398⁶ § 2 i art. 13 § 2 k.p.c.

13. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono zgodnie z art. 520 § 3 k.p.c. w zw. z § 2 pkt 6, § 4 ust. 1 pkt 8, § 10 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych.

Krzysztof Grzesiowski Joanna Misztal-Konecka Krzysztof Wesołowski

(G.N.-J.)

[a.ł]