I ZO 31/25
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Barbara Skoczkowska
Dnia 20 maja 2025 r.
po rozpoznaniu w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej
na posiedzeniu w dniu 20 maja 2025 r., bez udziału stron,
w sprawie sędzi Sądu Okręgowego w S. X. Y. w związku z zarządzeniem
Prezesa Sądu Okręgowego w S. 29 października 2021 r. sygn. [...] o
natychmiastowej przerwie w czynnościach służbowych,
w związku z wnioskiem X. Y. o zbadanie spełnienia przez sędziego Sądu
Najwyższego Marka Siwka wymogów niezawisłości i bezstronności w sprawie
o sygn. I ZZ 8/22,
wniosku SSN Marka Siwka o wyłączenie SSN Karola Weitza od udziału w
rozpoznaniu sprawy o sygn. akt I ZB 39/22
postanowił:
wniosek SSN Marka Siwka o wyłączenie SSN Karola
Weitza od udziału w rozpoznaniu sprawy o sygn. akt I ZB
39/22 pozostawić bez rozpoznania.
UZASADNIENIE
I ZO 31/25
2
Prezes Sądu Okręgowego w S. 29 października 2021 r. sygn. [...] wydał
zarządzenie o natychmiastowej przerwie w czynnościach służbowych sędzi
Sądu Okręgowego w S. X. Y.
Sprawa ta została zarejestrowana w Izbie Odpowiedzialności
Zawodowej pod sygn. I ZZ 8/22, zaś do jej rozpoznania został wyznaczony
następujący skład orzekający: Prezes SN Wiesław Kozielewicz
(przewodniczący), SSN Marek Siwek (sprawozdawca) oraz Ławnik SN
Elżbieta Mazur – Orlik.
Pismem z dnia 21 października 2022 r. X. Y. wniosła o zbadanie, w
trybie art. 29 § 5 ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym,
spełnienia przez SSN Marka Siwka wymogów niezawisłości i bezstronności z
uwzględnieniem okoliczności towarzyszących jego powołaniu i jego
postępowania po powołaniu. Sprawa ta została zarejestrowana w repertorium
Izby Odpowiedzialności Zawodowej Sądu Najwyższego pod sygn. akt I ZB
39/22 zaś do jej rozpoznania zostali wylosowani sędziowie Sądu Najwyższego
w osobach: SSN Tomasz Artymiuk (przewodniczący), SSN Maciej Kowalski,
SSN Tomasz Przesławski (sprawozdawca), SSN Mirosław Sadowski oraz SSN
Karol Weitz.
Sędzia Sądu Najwyższego Marek Siwek pismem z 26 lutego 2025 r.
wniósł w trybie art. 41 § 1 k.p.k. w zw. z art. 42 § 1 k.p.k. o wyłączenie od
rozpoznania sprawy I ZB 39/22 sędziego Sądu Najwyższego wylosowanego do
składu w osobie Karola Weitza wskazując, że sędzia ten złożył 17
października 2022 r. oświadczenie, w którym wskazał przede wszystkim, że
orzeczenia wydane przez osoby powołane na urząd sędziego SN w trybie
przewidzianym obecnie obowiązującą ustawą o KRS obarczone są wadą
prawną, a także naruszają prawo do sądu, w związku z czym odmawia
orzekania z osobami powołanymi do SN w takiej procedurze. Nadto,
procedura ta wprost została określona przez niego w powołanym oświadczeniu
I ZO 31/25
3
jako wadliwa, a jej skutkiem jest m.in. naruszenie prawa obywatela do sądu.
Oświadczenie to dostępne jest na stronie internetowej Forum Współpracy
Sędziów - https://forumfws.eu/glos-w-sprawie/oswiadczenie-sedziowie-sn/.
Wnioskodawca podał ponadto, że oświadczenie podpisane m. in. przez
SSN Karola Weitza, zostało złożone w czasie obowiązywania ustawy o Sądzie
Najwyższym w obecnym kształcie co prowadzi do przekonania, że przeciętny
obserwator niniejszego postępowania nie miał wrażenia o jego pozorności –
niezależnie bowiem od tego, jakie argumenty zostałyby w tym postępowaniu
przedstawione, wymienieni wyżej sędziowie już dawno i publicznie wyrazili
swoje stanowisko co do oceny jego przedmiotu, która to ocena w sposób
oczywisty pozostaje w ścisłym związku z przedmiotem niniejszego
postępowania prowadzonego w trybie art. 29 § 5 u.SN. W tym stanie rzeczy
powinno być oczywiste, że w sytuacji wylosowania wskazanych sędziów do
składu orzekającego na podstawie art. 29 § 5 u.SN powinni oni złożyć żądania
wyłączenia ich od rozpoznania sprawy, gdyż podstawowa okoliczność, czyli
ocena procedury powołania na stanowisko sędziego Sądu Najwyższego, której
uczestnikiem był SSN Marek Siwek, została już przez nich publicznie
dokonana, co powoduje, że istnieje uzasadniona wątpliwość, że znajdzie to
stosowne odzwierciedlenie w postanowieniu w sprawie o sygn. akt I ZB 39/22.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Wniosek o wyłączenie SSN Karola Weitza, jako niedopuszczalny z
mocy ustawy, należało pozostawić bez rozpoznania.
Przede wszystkim należy wskazać, że przepis art. 29 ustawy z dnia 8
grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym daje sędziemu, którego dotyczy wniosek
o zbadanie spełnienia przez niego wymogów niezawisłości i bezstronności z
uwzględnieniem okoliczności towarzyszących jego powołaniu, ściśle
określone uprawnienia. Może on więc zostać wysłuchany bezpośrednio przez
Sąd Najwyższy w składzie 5 sędziów lub złożyć swoje stanowisko na piśmie
I ZO 31/25
4
(§ 15) oraz złożyć odwołanie do składu 7 sędziów Sądu Najwyższego w
przypadku jego wyłączenia (§ 22). Brak jest jakichkolwiek podstaw do tego,
aby twierdzić, że testowany sędzia ma uprawnienia do składania wniosku o
wyłączenie sędziów wyznaczonych do rozpoznawania wniosku o jego
wyłączenie, gdyż przeprowadzanie testu do tego się sprowadza. Przyjęcie
dopuszczalności takich wniosków prowadziłoby bowiem do możliwości
kształtowania składu Sądu Najwyższego przez sędziego testowanego, co jest
niedopuszczalne. Analiza argumentacji przedstawionej przez SSN Marka
Siwka w jego wniosku wskazuje, że dąży on faktycznie do sytuacji, w której o
spełnieniu wymogów jego bezstronności i niezależności decydowaliby
sędziowie powołani w tej samej procedurze nominacyjnej, co nie jest zgodne
łacińską zasadą nemo iudex in casa sua.
Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy orzekł jak w postanowieniu.
[M. T.]
[r.g.]