I ZO 120/26
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Maria Szczepaniec
Dnia 27 lipca 2026 r.
po rozpoznaniu w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej
na posiedzeniu w dniu 27 lipca 2026 r. bez udziału stron
wniosku sędziego Sądu Rejonowego w [...] X. Y. o wyłączenie SSN Barbary
Skoczkowskiej od udziału w rozpoznaniu sprawy o sygn. akt I ZZ 6/26
na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. w zw. z art. 42 § 1 k.p.k. w zw. z art. 128 ustawy z
dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych (t.j. Dz. U. z 2024 r.
poz. 334)
postanowił:
wyłączyć SSN Barbarę Skoczkowską od udziału w
rozpoznaniu sprawy o sygn. akt I ZZ 6/26.
UZASADNIENIE
Pismem z dnia 20 lipca 2026 r. sędzia Sądu Rejonowego w [...] X. Y. wniósł
na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. w zw. z art. 42 § 1 k.p.k. w zw. z art. 128 ustawy z
dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych oraz art. 6 ust. 1
Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw Człowieka o wyłączenie SSN Barbary
Skoczkowskiej od udziału w rozpoznaniu sprawy o sygn. akt I ZZ 6/26. Analiza
argumentacji powołanej przez wnioskodawcę wskazuje, iż wnioskujący przyczyn
uzasadniających zastosowanie instytucji określonej w art. 41 § 1 k.p.k. upatruje w
okoliczności, że SSN Barbara Skoczkowska cyt.: „wielokrotnie publicznie jak i w
ramach pełnionego urzędu dawała wyraz swojemu skrajnie negatywnemu
stosunkowi wobec przyjętych przez ustawodawcę zmian mających na celu reformę
I ZO 120/26
2
sądownictwa w Polsce (np. oświadczenie z 20 lipca 2021 r.), co ma ścisły związek
z istotą rozpoznawanych zagadnień w niniejszej sprawie, gdyż jestem kojarzony z
przeprowadzanymi w latach 2016-2019 (kiedy pełniłem funkcję […] w Ministerstwie
Sprawiedliwości) zmianami w sądownictwie. SSN Barbara Skoczkowska
kontestowała także uprawnienia sędziów powołanych do pełnienia urzędu na
podstawie wniosku Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w składzie i trybie
przewidzianym ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej
Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw, kwestionując wprost ich status.
Podważając w ten sposób konstytucyjny porządek prawny angażowała się w
sposób jaskrawy w polityczny spór istniejący w obrębie wymiaru sprawiedliwości,
m.in. podpisując się pod listem z 10 sierpnia 2022 r. w sprawie przeniesienia
sędziów, kolejno poprzez odmowę orzekania z określonymi sędziami (oświadczenie
z 17 października 2022 r.)”.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Wniosek zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z treścią art. 41 § 1 k.p.k. (który to przepis znajduje zastosowanie
w niniejszej sprawie – por. 128 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju
sądów powszechnych), sędzia ulega wyłączeniu, jeżeli istnieje okoliczność tego
rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w
danej sprawie. Dla stwierdzenia podstawy wyłączenia sędziego, wymagane jest
zatem istnienie określonej kategorii okoliczności, która, jeżeli zestawić ją z
przedmiotem rozstrzygnięcia w określonej sprawie, prowadzi do wniosku o
uzasadnionej wątpliwości co do bezstronności sędziego, mającego ją rozstrzygnąć.
Oznacza to, że pomiędzy podnoszonymi okolicznościami, które powinny mieć
charakter rzeczywisty i obiektywny, a rozstrzygnięciem konkretnej sprawy musi
zachodzić związek funkcjonalny, pozwalający na możliwość wyprowadzenia z nich
wniosku o istnieniu uzasadnionej wątpliwości co do braku bezstronności w
rozstrzygnięciu tej sprawy. Uzasadniona wątpliwość co do bezstronności, w
rozumieniu art. 41 § 1 k.p.k., zachodzi zawsze in concreto, a nie in abstracto. Nie
może zatem stanowić jedynie subiektywnego przekonania określonej osoby, lecz
winna być konkretna, realna, obiektywna i poddająca się zewnętrznej weryfikacji
I ZO 120/26
3
(zob. postanowienie Sądu Najwyższego z 11 stycznia 2012 r., III KK 214/11).
Wymóg bezstronności sędziego należy rozumieć zarówno w aspekcie braku
przejawów subiektywnej stronniczości sędziego lub jego osobistych uprzedzeń, jak
i konieczności obiektywnej bezstronności sądu, który winien dawać wystarczające
gwarancje, by wykluczyć wszelkie uprawnione wątpliwości w tej mierze (zob.
postanowienie Sądu Najwyższego z 17 stycznia 2018 r., III KK 244/17).
Mając na uwadze powyższe motywy prawne oraz treść przedmiotowego
wniosku, Sąd Najwyższy wyłączył SSN Barbarę Skoczkowską od udziału w
rozpoznaniu sprawy o sygn. akt I ZZ 6/26, dotyczącej rozpoznania wniosku
Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego Sędziów Sądów Powszechnych o
zawieszenie w czynnościach służbowych oraz obniżenie z urzędu wynagrodzenia
sędziego Sądu Rejonowego w [...] X. Y. na czas trwania tego zawieszenia.
Rozpoznanie przedmiotowej sprawy przez SSN Barbarę Skoczkowską mogłoby
budzi uzasadnione wątpliwości co do jej obiektywizmu i bezstronności w oczach
opinii publicznej – zgodnie ze standardami ustawowymi oraz Konwencji o Ochronie
Praw Człowieka i Podstawowych Wolności. Nie może pozostawać bowiem
obiektywnie bezstronna osoba, która podpisuje apele o niewyznaczanie składów z
udziałem innych sędziów z uwagi na ich wybór jako kandydatów do pełnienia
urzędu sędziego. Należy podkreślić, że wybór sędziów odbył się zgodnie z
przepisami, a twierdzenie przeciwne nie ma podstawy prawnej w obowiązującym
porządku prawnym i stanowi nieuprawnione kwestionowanie konstytucyjnych
organów państwa. Analizując publicznie formułowane wypowiedzi SSN Barbary
Skoczkowskiej uznać należało, że zachodzą przesłanki do wyłączenia jej od udziału
w rozpoznaniu sprawy o sygn. akt I ZZ 6/26.
Z tych wszystkich względów, Sąd Najwyższy postanowił jak w sentencji.
A.W.
[r.g.]
