I ZO 11/23
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
Dnia 3 kwietnia 2025 r.
SSN Paweł Wojciechowski
w sprawie zażalenia Kolegium Sądu Najwyższego z dnia 11 sierpnia 2020 r. na
postanowienie Rzecznika Dyscyplinarnego Sądu Najwyższego z dnia 7 lipca 2020
r. o odmowie wszczęcie postępowania dyscyplinarnego
po rozpoznaniu w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej
na posiedzeniu w dniu 3 kwietnia 2025 r. bez udziału stron
wniosku SSN Marka Dobrowolskiego i SSN Wiesława Kozielewicza z dnia 24
stycznia 2023 r. o wyłączenie od udziału w rozpoznaniu sprawy o sygn. akt I ZO
2/22
na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. w zw. z art. 42 § 1 k.p.k.
postanowił:
uwzględnić wniosek i wyłączyć SSN Marka Dobrowolskiego i
SSN Wiesława Kozielewicza od udziału w rozpoznaniu sprawy o
sygn. akt I ZO 2/22.
UZASADNIENIE
Kolegium Sądu Najwyższego uchwałą z dnia 4 sierpnia 2020 r.
zdecydowało o zaskarżeniu postanowienia Rzecznika Dyscyplinarnego Sądu
Najwyższego z dnia 7 lipca 2020 r. sygn. akt […], na niekorzyść sędziego Sądu
Najwyższego X. Y.
Zarządzeniem z dnia 20 lipca 2022 r. sprawa w przedmiocie rozpoznania
zażalenia oznaczona sygn. akt I ZO 2/22, została przydzielona SSN Wiesławowi
I ZO 11/23
2
Kozielewiczowi i sędzia ten został wyznaczony do składu orzekającego w tej
sprawie. Następnie, zarządzeniem z dnia 16 grudnia 2022 r. wyznaczono skład
orzekający ww. sprawie w osobach: SSN Wiesław Kozielewicz (sprawozdawca),
SSN Marek Dobrowolski i SSN Marek Motuk.
W dniu 24 stycznia 2023 r. SSN Marek Dobrowolski i SSN Wiesław
Kozielewicz złożyli wniosek o wyłączenie ich od udziału w rozpoznaniu sprawy o
sygn. akt I ZO 2/22 wskazując, iż w dniu 27 października 2022 r. SSN Wiesław
Kozielewicz został członkiem Kolegium Sądu Najwyższego a z dniem 29 listopada
2022 r. członkiem Kolegium Sądu Najwyższego został SSN Marek Dobrowolski.
Zdaniem wnioskujących, powoduje to, iż zażalenie wniesione przez Kolegium Sądu
Najwyższego, będzie rozpoznawało dwóch aktualnych członków tego Kolegium.
Ponadto, w ocenie wnioskujących sędziów, ich udział w składzie orzekającym ww.
sprawie, w sytuacji bycia członkiem organu, który złożył zażalenie na
postanowienie, o którego losie mają rozstrzygać, skutkuje powstaniem okoliczności
w odbiorze zewnętrznym o którym mowa w art. 41 § 1 k.p.k. w zw. z art. 128 u.s.p.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Wniosek zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie bowiem z treścią art. 41 § 1 k.p.k. sędzia ulega wyłączeniu, jeżeli
istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co
do jego bezstronności w danej sprawie.
W orzecznictwie Sądu Najwyższego przyjęto, że należy ją rozumieć jako
obiektywną bezstronność sędziego, w tym zarówno subiektywne poczucie sędziego
co do własnej bezstronności, jak i jego bezstronność w odbiorze zewnętrznym,
opartą na zobiektywizowanych przesłankach oraz analizowaną przez odwołanie się
do oceny sytuacji dokonanej przez przeciętnego, rozsądnie rozumującego
obserwatora procesu (zob. uchwała Sądu Najwyższego z 26 kwietnia 2007 r., I KZP
9/07, LEX nr 244463; wyrok Sądu Najwyższego z 8 stycznia 2009 r., III KK 257/08,
LEX nr 532400; wyrok Sądu Najwyższego z 18 marca 2009 r., IV KK 380/08, LEX
nr 491543). Wątpliwość co do bezstronności sędziego powinna być więc należycie,
a zatem wystarczająco "uzasadniona".
I ZO 11/23
3
W ocenie Sądu Najwyższego, istnieją rzeczywiste podstawy do
stwierdzenia, że zachodzą okoliczności tego rodzaju, że mogłyby wywołać
uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności SSN Marka Dobrowolskiego i SSN
Wiesława Kozielewicza w sprawie o sygn. akt I ZO 2/22 w przedmiocie zażalenia
Kolegium Sądu Najwyższego z dnia 11 sierpnia 2020 r. na postanowienie
Rzecznika Dyscyplinarnego Sądu Najwyższego z dnia 7 lipca 2020 r. o odmowie
wszczęcie postępowania dyscyplinarnego.
Okoliczności, które w oświadczeniu podnieśli sędzia SN Marek Dobrowolski
i sędzia SN Wiesława Kozielewicz, mogłyby statuować poważną, obiektywnie
istniejącą wątpliwość, co do bezstronności wymienionych sędziów. Tworzy ją
bowiem sam fakt bycia członkami Kolegium Sądu Najwyższego, tj. organu, który
złożył zażalenie na postanowienie w sprawie o sygn. akt I ZO 2/22. Wystąpienie
wskazanej okoliczności skutkuje wywołaniem u każdego postronnego obserwatora
przeświadczenia, że nie sposób odrzucić przypuszczenia, że SSN Marek
Dobrowolski i SSN Wiesław Kozielewicz mogliby okazać się stronniczy. Wykracza
to więc ponad subiektywną ocenę wnioskujących.
Mając na względzie powyższe, Sąd Najwyższy postanowił jak w sentencji.
[M. T.]
[a.ł]