I USK 368/26
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
Dnia 23 kwietnia 2026 r.
SSN Leszek Bielecki
w sprawie z odwołania A. R.
od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Rzeszowie
z udziałem T. Sp. z o.o. z siedzibą w R
o stwierdzenie nieważności części umowy o pracę, podstawę wymiaru składek,
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w dniu 23 kwietnia 2026 r.,
na skutek skargi kasacyjnej odwołującej się od wyroku Sądu Apelacyjnego
w Rzeszowie z dnia 10 grudnia 2024 r., sygn. akt III AUa 650/23,
1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania,
2. zasądza od skarżącej na rzecz organu rentowego kwotę
240 zł (dwieście czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów
postępowania kasacyjnego wraz z ustawowymi odsetkami
za czas po upływie tygodnia od dnia doręczenia zobowiązanemu
orzeczenia do dnia zapłaty.
UZASADNIENIE
Sąd Apelacyjny w Rzeszowie III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
wyrokiem z 10 grudnia 2024 r., III AUa 650/23, po rozpoznaniu apelacji organu
rentowego, zmienił wyrok Sądu Okręgowego w Rzeszowie z 30 maja 2023 r.,
IV U 1269/21, w ten sposób, że oddalił odwołanie A. R. od decyzji Zakładu
Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w Rzeszowie z 15 kwietnia 2021 r., w której to
I USK 368/26
2
organ rentowy stwierdził nieważność warunków aneksu z 1 stycznia 2020 r. do
umowy o pracę z 1 października 2019 r. zawartego pomiędzy A. R. a T. Sp. z o.o.
w części dotyczącej wymiaru czasu pracy - pełen etat, ustalonego wynagrodzenia
zasadniczego w kwocie 6.966,03 zł brutto miesięcznie i rodzaju umówionej pracy -
Dyrektor Generalny oraz ustalił od 1 stycznia 2020 r. wymiar czasu pracy na ¾
etatu, podstawę wymiaru składek na obowiązkowe ubezpieczenia społeczne w
kwocie 1.687,50 zł oraz rodzaj pracy - specjalista ds. marketingu, oraz orzekł o
kosztach procesu.
Zaskarżając wyrok w całości odwołująca się zarzuciła naruszenie przepisów
prawa procesowego - art. 233 § 1 w związku z art. 13 § 2 k.p.c., co w konsekwencji
w jej ocenie doprowadziło do błędnego zastosowania prawa materialnego, a to
art. 13 ust. 1 w związku z art. 6 ust. 1, art. 84 ust. 1, ust. 2 pkt 2, ust. 3 i ust. 4
pkt. 1, art. ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń
społecznych, art. 3 pkt 3, art. 6 ust. 1, art. 11 ust. 1, art. 32 ust. 2, art. 36 ust. 1 i 2,
art. 43, art. 45 ust. 1 oraz art. 66 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach
pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa oraz
art. 58 §1 i 2 k.c.
Wniosła o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania wskazując, że
prawidłowa analiza materiału dowodowego zgromadzonego w przedmiotowej
sprawie powinna doprowadzić sąd drugiej instancji do dokładnie odmiennych
ustaleń, niż te, które poczynił sąd pierwszej instancji, a co za tym idzie wydać
orzeczenie oparte o prawidłowo przeprowadzone postępowanie dowodowe.
W ocenie skarżącej istnieje konieczność rozpatrzenia naruszenia przepisów prawa
procesowego, zwłaszcza art. 233 § 1 k.p.c., które w konsekwencji w sposób rażący
naruszają przepisy prawa materialnego wskazane w podstawie skargi.
W odpowiedzi organ rentowy wniósł o odmowę przyjęcia skargi kasacyjnej
do rozpoznania oraz o zasądzenie na rzecz organu rentowego kosztów
postępowania kasacyjnego według norm przepisanych.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
I USK 368/26
3
Skarga kasacyjna nie zasługiwała na przyjęcie do merytorycznego
rozpoznania.
Stosownie do art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną
do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne (pkt 1),
istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub
wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów (pkt 2), zachodzi nieważność
postępowania (pkt 3) lub skarga jest oczywiście uzasadniona (pkt 4). Funkcje
postępowania kasacyjnego powodują, że wniosek o przyjęcie skargi do
rozpoznania i jego uzasadnienie powinny koncentrować się na wykazaniu, iż w
konkretnej sprawie zachodzą istotne okoliczności przemawiające za interwencją
Sądu Najwyższego.
Okoliczności uzasadniające przyjęcie skargi do rozpoznania wskazane przez
skarżącą nie odnoszą się do żadnej z wyżej wymienionych przesłanek
podlegających rozważeniu w ramach przedsądu. Skarżąca nie sformułowała
żadnego zagadnienia prawnego wywołującego potrzebę wyjaśnienia go przez Sąd
Najwyższy, nie powołała się na rozbieżności w orzecznictwie czy potrzebę wykładni
przepisów budzących wątpliwości interpretacyjne, nie wskazała również, że skarga
jest oczywiście uzasadniona.
Wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania i jego uzasadnienie podlegają
analizie na etapie przedsądu, natomiast podstawy kasacyjne i ich uzasadnienie
oceniane są dopiero po przyjęciu skargi do rozpoznania, w trakcie jej
merytorycznego rozpoznawania. Oba te elementy muszą być przez skarżącego
wyodrębnione, oddzielnie przedstawione i uzasadnione, i nie wystarczy odwołanie
się do podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia, ponieważ mimo że argumenty
mogą być podobne, to Sąd Najwyższy w ramach przedsądu bada tylko wskazane w
skardze okoliczności uzasadniające przyjęcie jej do rozpoznania, nie analizuje zaś
podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia.
Skarżąca sformułowała wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do
rozpoznania, nie wskazując jednak żadnej przesłanki kasacyjnej wynikającej z
treści art. 3989 § 1 pkt 1-4 k.p.c. Nie jest więc jasne, jakie przyczyny kasacyjne,
według skarżącej, uzasadniają przyjęcie skargi do rozpoznania. Takie uchybienie
uniemożliwia zbadanie zasadności wniosku. Nie jest bowiem rolą Sądu
I USK 368/26
4
Najwyższego domyślanie się, którą przesłankę kasacyjną skarżący dostrzega, ani
poszukiwanie w uzasadnieniu skargi argumentów pozwalających na
przyporządkowanie stanowiska skarżącego do jednej z przyczyn kasacyjnych.
Z przytoczonych względów, Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c.,
odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. O kosztach postępowania
kasacyjnego orzeczono w myśl art. 98 § 1 i 11 k.p.c.
[a.ł]
