I KK 270/25
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
Dnia 7 października 2025 r.
SSN Andrzej Stępka
po rozpoznaniu w dniu 7 października 2025 r. na posiedzeniu bez udziału stron
w sprawie W.S., O.S. (vel R.P.), K.N., R.K. i P.K.,
wniosków obrońców skazanych o wstrzymanie wykonania wyroku Sądu
Okręgowego w Zielonej Górze z dnia 27 września 2024 r., sygn. akt VII Ka 228/24,
zmieniającego wyrok Sądu Rejonowego w Zielonej Górze z dnia 1 sierpnia 2023 r.,
sygn. akt II K 9/18,
na podstawie art. 532 § 1 k.p.k. a contrario
p o s t a n o w i ł
wniosków nie uwzględnić.
UZASADNIENIE
Kasacje od w/w wyroku Sądu odwoławczego wnieśli obrońcy w/w skazanych,
którzy zarzucali rażące naruszenie szeregu przepisów prawa procesowego mające
wpływ na treść zaskarżonego wyroku. W szczególności, wszystkie te skargi
zawierały zarzuty dotyczące niewłaściwej obsady Sądu odwoławczego, niezależnie
od tego, czy wskazywano na naruszenie art. 41 § 1 k.p.k. w zw. z art. 42 § 2 k.p.k.,
czy też w tym kontekście art. 439 § 1 pkt 1 k.p.k. W konkluzji kasacje zawierały
wnioski o wstrzymanie wobec skazanych wykonania orzeczenia, bez bliższego
uzasadnienia. Analiza podniesionych zarzutów wskazuje, że za uwzględnieniem
wniosków miałoby przemawiać - w ocenie autorów kasacji - duże
I KK 270/25
2
prawdopodobieństwo uwzględnienia wniesionych skarg z uwagi na popełnione
przez Sąd rażące naruszenie prawa.
Sąd Najwyższy stwierdza, że wnioski nie zasługują na uwzględnienie.
Jak wielokrotnie podkreślano w orzecznictwie Sądu Najwyższego, instytucja
wstrzymania wykonania wyroku określona w art. 532 § 1 k.p.k. ma charakter
wyjątkowy, a potrzeby jej zastosowania nie może uzasadniać sama czynność
wniesienia kasacji. Potrzeba ta aktualizuje się dopiero wówczas, gdy niezależnie od
przyszłego rozstrzygnięcia co do zasadności skargi kasacyjnej już wcześniej można
stwierdzić zaistnienie istotnych powodów do uznania słuszności tej kasacji, bądź
też wówczas, gdy strona wykaże odrębnie istnienie szczególnych okoliczności
powodujących, że wykonywanie lub wykonanie orzeczenia pociągałoby za sobą
wyjątkowo dolegliwe i w zasadzie nieodwracalne skutki. Innymi słowy, ze względu
na wagę podniesionych zarzutów, uwzględnienie wniosku o wstrzymanie
wykonania prawomocnego wyroku może mieć miejsce, jeżeli zachodzi wysokie,
niemal zbliżone do pewności, prawdopodobieństwo uchylenia prawomocnego
wyroku (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 25 maja 2023 r., IV KK
105/23, LEX nr 3567070; z dnia 8 lutego 2022 r., II KO 111/21, LEX nr 3305890; z
dnia 30 stycznia 2014 r., II KK 361/13, LEX nr 1427396).
A zatem, powołanie się na treść zarzutów przez autorów kasacji nie może
być uznane za wystarczające w tym przypadku – nie mogą one bowiem
automatycznie przesądzać o tym, że na pierwszy rzut oka skazani nie powinni
ponieść w ogóle kary, bądź z dużą dozą prawdopodobieństwa zaskarżony wyrok
zostanie uchylony. Jakkolwiek nie można tego wykluczyć, to jednak brak
możliwości uznania na tym etapie, jeszcze przed merytorycznym rozpoznaniem
sprawy, że zarzuty podniesione w kasacjach wskazują na tak poważne błędy w
kontroli apelacyjnej, że powinny one prowadzić do uchylenia wyroku Sądu
odwoławczego. Przedmiotem rozważań związanych z oceną przez Sąd Najwyższy
zasadności złożonych w trybie art. 532 § 1 k.p.k. wniosków o wstrzymanie
wykonania orzeczenia nie może być przecież całościowa ocena trafności i
zasadności podniesionych w kasacjach zarzutów, gdyż ta może zostać
rozstrzygnięta dopiero w trakcie merytorycznego rozpoznawania nadzwyczajnego
I KK 270/25
3
środka zaskarżenia. Jest rzeczą oczywistą, że wszystkie zarzuty podniesione w
kasacjach wymagają merytorycznej i pogłębionej analizy skarg.
W odniesieniu do zarzutów podnoszących wystąpienie uchybienia z art. 439
§ 1 k.p.k. trzeba wskazać, że dla uwzględnienia wniosków o wstrzymanie
wykonania prawomocnego wyroku prawdopodobieństwo uwzględnienia kasacji
(konkretnego zarzutu) musiałoby być niemal zbliżone do pewności. Wprawdzie
ranga zarzucanych w kasacjach uchybień jest poważna, lecz ich zaistnienie nie jest
na tyle oczywiste, by badanie sprawy przez pryzmat przesłanek określonych w art.
532 § 1 k.p.k. przesądzało o konieczności przełamania reguły bezzwłocznego
wykonania prawomocnego wyroku. Kwestia ewentualnego wystąpienia
bezwzględnej podstawy odwoławczej z art. 439 § 1 k.p.k. wymaga gruntownej
analizy akt sprawy w kontekście podniesionych w kasacjach zarzutów.
Nie przesądzając zatem ostatecznego efektu wniesienia kasacji, Sąd
Najwyższy doszedł do przekonania, że nie zachodzą wystarczające podstawy do
zastosowania nadzwyczajnej instytucji z art. 532 § 1 k.p.k. Jednocześnie w
niniejszej sprawie nie wykazano w żaden sposób szczególnych okoliczności
mogących przemawiać za wstrzymaniem wykonania w/w orzeczenia.
Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie.
[WB]
[r.g.]